İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, kargo gönderimi sırasında kaybolan ve yasal ilan sürecinde bulunamayan, davacı şirkete ait iki adet çekin zayi nedeniyle iptaline karar verdi.
Özet: Kargo gönderimi sırasında iradesi dışında elinden çıkan 332.000,00 TL ve 375.000,00 TL bedelli iki çekin kötü niyetli üçüncü kişilerce kullanılma ihtimaline karşı iptalini talep eden davacı şirketin başvurusu üzerine, mahkeme Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca yapılan üç aylık ilan süresince çeklerin bulunamaması ve ibraz edilmemesi nedeniyle, söz konusu çeklerin zayi olduğunu tespit ederek iptallerine karar vermiştir.
T.C.
İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2026/1287 EsasKARAR NO : 2026/543DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : 13/03/2026KARAR TARİHİ : 03/08/2026Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile ... Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri ile birleştirilmesine karar verilmiş olup söz konusu karar uyarınca huzurda görülen davanın mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmakla dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; keşidecisi ... Şirketi olan, ... Bankası ...Şubesine ait ... numaralı 24.04.2026 tarihli 332.000,00-TL bedelli çek ile ... numaralı 05.05.2026 tarihli 375.000,00-TL bedelli çekin müvekkili şirket tarafından teslim alındığını, çeklerin şirket çalışanı ...aracılığıyla ...'nun ... gönderi kodlu kargosu ile gönderildiği sırada kaybolduğunu, kargo firması tarafından kayıp bildirim belgesi düzenlendiğini, çeklerin kötü niyetli üçüncü kişilerce ele geçirilerek bankaya ibraz edilme ihtimalinin bulunduğunu, bu durumun müvekkili şirketi ekonomik olarak zor duruma sokacağını, Türk Ticaret Kanunu'nun 651 ve devamı maddeleri uyarınca çeklerin zıyaı nedeniyle iptalinin gerektiğini, çeklerin iptaline karar verilinceye kadar ... Bankası ...Şubesi nezdinde ödememe yasağı konulması suretiyle ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yapılacak yargılama neticesinde söz konusu çeklerin iptaline hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE: Huzurda görülen dava basit yargılamaya tabi bir dava olup HMK'nın 320/1. maddesi hükmü göz önüne alınarak taraflar duruşmaya davet edilmeyerek dosya üzerinden karar verilmiştir.Dava, hukuki niteliği itibariyle TTK'nun 651. maddesinde düzenlenen kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir. Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.Türk Ticaret Kanunu 651/2. maddesi “Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.” hükmünü; aynı Kanunun 818. maddesinin atıf yaptığı 757/1. maddesi ise “İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” hükmünü haizdir. Kıymetli evrakın iptaline karar verilebilmesi için senedin ziyaı sırasında veya ziyaın öğrenildiği tarihte senet üzerinde hak sahibi bulunmak gerekir. Kıymetli evrak hukukunda senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır.Davacı tarafından kaybolduğu bildirilen çekler ile ilgili olarak TTK'nın 757. maddesi hükümlerine göre çeki elinde bulunduranların ilk ilan tarihinden itibaren üç aylık süre içinde söz konusu çeki ibraz etmeleri veya bildirimde bulunmaları aksi halde çekin iptaline karar verileceği hususunda Ticaret Sicil Gazetesi'nde birer hafta ara ile üç kez ilan yapılmıştır.Yasal üç aylık bekleme süresi içerisinde çeklerin bulunduğuna dair herhangi bir bildirimde bulunulmadığı gibi yukarıda anılan çekler Mahkememize de ibraz edilmemiştir.Tüm bu belirlemeler ışığında somut olay değerlendirildiğinde; dava konusu çeklerin davacının iradesi dışında elinden çıktığı, yasal üç aylık ilan süresi içerisinde çeklerin bulunamadığı gibi yeri de belirlenemediğinden anılan çeklerin TTK'nın 818. maddesi yollamasıyla aynı yasanın 651, 757 ve 763. maddeleri uyarınca zayi olduklarının tespiti ile söz konusu çeklerin zayi nedeniyle iptallerine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm fıkrası oluşturulmuştur.HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-AÇILAN DAVANIN KABULÜNE, 2-... Şti. tarafından keşide edilen ... Bankasının ... şubesine ait ... seri nolu 24/04/2026 keşide tarihli ve 332.000,00 TL bedelli çek ile ...Ltd. Şti. tarafından keşide edilen ... Bankasının ...şubesine ait ... seri nolu 05/05/2026 keşide tarihli ve 375.000,00 TL bedelli çeklerin zayi nedeniyle iptallerine, 3-Alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcı peşin alındığından harç tayinine yer olmadığına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333.maddesi gereğince davacıya iadesine,5-HMK'nın 392/II. maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren bir ay içinde tazminat davasının açılmaması üzerine teminatın iadesine, Dair davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 03/08/2026Başkan ... e-imzalıÜye ... e-imzalı Üye ... e-imzalı Katip ... e-imzalı