Konya Asliye Ticaret Mahkemesinden rücuen tazminat davasında, davalının gerçek kişi tacir olmaması nedeniyle görevsizlik kararı verilerek davanın usulden reddi.
Özet: Bir maden ocağında meydana gelen ve bir kişinin ölümüyle sonuçlanan iş kazası nedeniyle müteveffanın mirasçılarına ödeme yapmak zorunda kalan davacı şirketin, kazada kusurlu bulunan davalı şahıstan bu bedelin rücuen tahsilini talep ettiği davada, mahkeme, davalının tacir olmaması ve davanın mutlak veya nispi ticari dava vasfı taşımaması sebebiyle kendisinin görevli olmadığına karar vererek, davanın usulden reddine ve görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna hükmetmiştir.
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO: HAKİM : ... ... KATİP : ... ...DAVACI : ... - ... VEKİLLERİ : DAVALI : ... - ... ...VEKİLİ : Av. ... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : KARAR YAZMA TARİHİ : T.C. Bozkır .Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında verilen ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile dosya mahkememize gönderilmiş olmakla dava dosyası mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce duruşma yapılmaksızın evrak üzerinden yapılan inceleme sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin Konya ili Bozkır ilçesindeki maden ocağı işletmesinde meydana gelen bir iş kazası nedeniyle müteselsil sorumlu sıfatıyla ödeme yapmak zorunda kaldığını, yapılan yargılamalar neticesinde davalının %40 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, bu kapsamda müvekkilince ödenen bedelin davalının kusuruna isabet eden 262.875,22 TL'lik kısmının rücuen tahsilini ve davalının malvarlığı üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Tebligatın usulsüz yapıldığını, davanın süresinde açılmadığını, müvekkili ile davacı şirket arasındaki ilişkinin 28.08.2020 tarihli "damperli kamyon kiralama sözleşmesi"ne dayandığını, iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini alma yükümlülüğünün sözleşme uyarınca davacı tarafa ait olduğunu ve kazada müvekkilinin kusurunun bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİTaraflar arasında görülmekte olan davanın; Davacı ile davalı arasında akdedildiği hususunda ihtilaf bulunmayan hafriyat taşıma işinin ifası esnasında meydana gelen trafik kazası neticesinde dava dışı ... hayatını kaybetmesi sebebiyle davacı tarafından müteveffanın mirasçılarına yapılan ödemenin 6098 Sayılı Kanunun 62. Maddesi gereğince davalıya rücusu talepli tazminat davası olduğu anlaşılmaktadır. II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE(1) MUTLAK TİCARİ DAVA AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Eldeki davanın dava dışı ... 30/08/2020 tarihinde geçirmiş olduğu trafik/iş kazası neticesinde hayatını kaybetmesi sebebiyle mirasçıları tarafından açılan destekten yoksun kalma davası neticesinde davacının yapmış olduğu ödemenin davalıya rücusuna ilişkin olduğu, davaya dayanak hukuki ilişkinin 6098 Sayılı Kanunun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı olduğu, iş bu davanın dayanağının ise adı geçen kanunun 62/1 maddesi gereğince rücu davası olduğu, bir başka ifade ile eldeki davanın 6102 Sayılı Kanunda düzenlenen mutlak ticari davalardan olmadığına kanaat edilmiştir. (2) NİSPİ TİCARİ DAVA AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Davacının 6102 Sayılı Kanunun 16/1 maddesi gereğince özel hukuk tüzel kişisi tacir olduğu, davalının ise gerçek kişi olması sebebiyle Mahkememizce tacir araştırması yapılmıştır. T.C. Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 30/06/2026 Tarihli müzekkere cevabının incelenmesinde davalı ...'nin gerçek kişi tacir kaydı olmadığı bildirilmiştir. T.C. Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odasının 30/06/2026 Tarihli müzekkere cevabının incelenmesinde davalı ...'nin esnaf kaydı olduğu ve halen kaydının devam ettiği bildirilmiştir. T.C. Gelir İdaresi Başkanlığı Bozkır/Konya Vergi Dairesinin 01/07/2026 Tarihli müzekkere cevabının incelenmesinde davalı ...'nin işletme esasına göre defter tutumakla yükümlü olduğu, yıllık iş hacmi nazara alındığında tacir sayılmasını gerektirir sınır üzerinde bir alış/satış hacmi olmadığı dolayısıyla davalının gerçek kişi tacir olmadığı anlaşılmıştır. (3) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, kurum müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde eldeki davanın mutlak ya da nispi ticari dava olmaması sebebiyle Mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla davanın 6100 sayılı HMK m. 114/1-c maddesi gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine, davaya bakmakla yetkili ve görevli Mahkemenin T.C. Bozkır . Asliye Hukuk Mahkemesi (asliye Hukuk Mahkemesi Sıfatıyla) olduğunun tespitine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. TÜRK MİLLETİ ADINAHÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davanın 6100 sayılı HMK m. 114/1-c maddesi gereğince mahkememizin görevli olmadığı anlaşıldığından dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, davaya bakmakla yetkili ve görevli Mahkemenin T.C. BOZKIR . ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SIFATIYLA) OLDUĞUNUN TESPİTİNE,2-GÖREVSİZLİK KARARIMIZ KANUN YOLUNA MÜRACAAT EDİLMEKSİZİN KESİNLEŞİR İSE 6100 SAYILI KANUNUN 21/1-C MADDESİ VE 22/2 MADDESİ GEREĞİNCE; Yargı yeri belirlenmesi için dosyanın RES'EN T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE, 3-GÖREVSİZLİK KARARIMIZ KANUN YOLU İNCELEMESİ NETİCESİNDE KESİNLEŞTİĞİNDE VE MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZ OLDUĞU YÖNÜNDE HÜKÜM KURULMASI DURUMUNDA; 6100 Sayılı Kanunun 20/1. Maddesi gereğince iki haftalık yasal süre içerisinde Mahkememize başvurularak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talepte bulunulması halinde DOSYANIN GÖREVLİ T.C. BOZKIR . ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, aksi takdirde dava açılmamış sayılacağının ve bu konuda resen karar verileceğinin İHTARINA,4-6100 Sayılı Kanunun 331/2. Maddesi gereğince yargılama giderlerinin GÖREVLİ VE YETKİLİ MAHKEMECE DEĞERLENDİRİLMESİNE, 5-Var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,DAİR; Dosya üzerinden yapılan incelemede, tarafların yokluğunda, kararın 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/07/2026Katip ... Hakim ...