5737 sayılı Vakıflar Kanununun 30. maddesi uyarınca tarihi vakıf kültür varlığı niteliğindeki taşınmazların tapu iptali ve vakıf adına tescil davasının temyiz incelemesi sonucu onanması.
Özet: 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 30. maddesine dayalı tapu iptali ve tescil istemiyle açılan davada, dava konusu taşınmazların üzerinde birinci derecede korunması gerekli kültür varlığı kapsamına alınan mescit kalıntıları, minare kaidesi ve türbe bulunması sebebiyle vakıf yoluyla meydana gelen vakıf kültür varlığı niteliğinde olduğu tespit edilerek, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararının, bölge adliye mahkemesince feriler yönünden düzeltilerek esastan onanması ve temyiz incelemesi sonucunda bu bölge adliye mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun bulunarak onanmasına karar verilmiştir.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2293 E., 2025/842 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 10. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2021/540 E., 2023/175 K.Dava, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 30. maddesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.Davacı vekili; dava konusu 24 72... parsel sayılı taşınmazın kadastro suretiyle davalı ..., dava konusu 24 72... (ifraz öncesi kök 24 72... ) parsel sayılı taşınmazın da yine kadastro ve sonrasında ifraz suretiyle davalı ... Belediye Başkanlığı adına tescil edildiğini, dava konusu taşınmazların bitişiğindeki dava dışı 24 72... parsel sayılı taşınmazın ise kadastro suretiyle ... ... ... ... Vakfı adına tescil edildiğini, dava konusu 11... parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki kalıntı rölövesine göre yapılan çalışmada taşınmazlarda ... ... ... kalıntısı, minare kaidesi kalıntısı ve türbe bulunduğu tespit edilerek ... numaralı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun aldığı karar ile dava konusu taşınmazlar üzerindeki ... ... Mescidi kalıntılarının 1. derecede korunması gerekli kültür varlığı kapsamına alındığını ve tapu kayıtlarına da bu hususun şerh edildiğini, vakıf yoluyla meydana gelen dava konusu 11... parsel sayılı taşınmazların 5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 30. maddesi ve Vakıflar Yönetmeliği'nin 178/2. maddesi gereğince Vakıf adına tescilinin gerektiğini ileri sürerek dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile "... ... ... ... Vakfı " adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili; dava konusu taşınmazın vakfı adına tescil edilebilmesi için vakıf yoluyla meydana gelen bir kültür varlığının söz konusu olması gerektiğini, taşınmazın vakfiyede belirtilmesinin vakıf malı olduğunu göstermeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Davalı ... vekili; dava konusu taşınmaz üzerinde yasada ön görüldüğü anlamda tarihi ve mimari kıymeti haiz herhangi bir yapı bulunmadığını, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun 30. maddesindeki şartların gerçekleşmediğini, taşınmazın korunması gerekli kültür varlığı olup olmadığının ve vakıf yolu ile meydana getirilip getirilmediğinin bilirkişi marifetiyle tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazların vakıf yoluyla meydana geldiği ve tescilli korunması gerekli kültür varlığı olduğu, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca mülkiyetin davacı Vakfa ait olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, davacı ... davalı taraf vekillerinin istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazların vakıf yoluyla meydana getirilen vakıf kültür varlığı niteliğini haiz olduğu, Vakıflar Kanunu'nun 30. maddesinde öngörülen koşulların oluştuğu, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı ancak hükmün fer'ileri bakımından hatalı karar verildiği gerekçesiyle davalı ... vekilinin ve davalı ... vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun ise kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı ortadan kaldırılarak harç, vekalet ücreti ve yargılama giderleri yönünden hükmün düzeltilmesi suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:- K A R A R -Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Davalı ... harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, Aşağıda yazılı 49.003,89 TL bakiye onama harcının davalı Belediyeden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 18.05.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.