Danıştay, gümrük idaresinin kıyas yoluyla eşya tarife pozisyonu değişikliği ve ek vergi tahakkukunu hukuki güvenlik ilkesiyle bağdaşmadığı gerekçesiyle iptal eden alt mahkeme kararlarını onadı.
Özet: İthal edilen tıbbi ürünlerin gümrük tarife pozisyonunun, idare tarafından daha önce aynı şirketçe yapılan benzer bir ithalat beyannamesine ilişkin düzeltme esas alınarak geriye dönük şekilde değiştirilmesiyle ek gümrük vergileri ve para cezası tahakkuk ettirilmesi işlemine karşı açılan davada, ilk derece mahkemesi, hiçbir inceleme ve tahlil yapılmaksızın kıyas ve varsayıma dayalı olarak tesis edilen bu işlemin hukuki güvenlik ve vergilerin yasallığı ilkesiyle bağdaşmadığı gerekçesiyle iptaline karar vermiştir. Bölge idare mahkemesi de bu kararı hukuka uygun bularak istinaf başvurusunu reddetmiş; yüksek mahkeme de davalı idarenin temyiz talebini reddederek, gümrük idaresinin benzer önceki bir ithalat üzerinden yapılan sınıflandırmayı mevcut ithalata genişletme çabasının, her somut beyanname için ayrı inceleme ve analiz yapılmadan kıyasen uygulanmasının hukuka aykırı olduğuna hükmedilen alt mahkeme kararını onaylamıştır.
T.C.
D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2024/182Karar No : 2025/1081 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı adına ... Gümrük Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sağlık Ürünleri Dış Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Davacı adına 2018 ilâ 2021 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı ve 18 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı 9018.90.84.00.19 gümrük tarife istatistik pozisyonunda beyan ve ithal edilen "..." ticari tanımlı eşyaların, 3923.50.90.00.00 pozisyonunda yer aldığından bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen gümrük, ilave gümrük ve katma değer vergileri ile anılan vergiler üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, davalı idare tarafından, davacı adına tescilli dava dışı ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşya için yapılan analiz sonucunda tespit edilen pozisyonun, geriye dönük şekilde gerçekleştirilen tarama ile aynı nitelikte olduğu ileri sürülen uyuşmazlık konusu beyannameler muhteviyatı eşya için de geçerli olduğundan bahisle ek tahakkuk ve para cezası karara bağlanmış ise de, vergi hukukunda, bir olay hakkında varılan kanaatin ve verilen hükmün, kıyas yolu ile benzer bir olaya uygulanmasının hukuki güvenlik ve vergilerin yasallığı ilkesi ile bağdaşmayacağı, bu durumda hiçbir inceleme ve tahlil yapılmaksızın, sadece davacı şirkete ait dava dışı beyanname kapsamındaki eşya ile alıcısının, göndericisinin, ticari tanımından hareketle uyuşmazlık konusu eşyanın aynı olduğunun kabulü suretiyle kıyas ve varsayıma dayalı olarak tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: İkincil kontrol raporu üzerine davacı adına tescilli ... tarih ve ... sayılı serbest dolaşıma giriş beyannamesiyle 9018.90.84.00.19 gümrük tarife istatistik pozisyonunda beyan ve ithal edilen "..." ticari tanımlı eşyaların, 3923.50.90.00.00 pozisyonunda düzeltme yapılarak ithal edildiği, dava konusu işleme konu beyannameler ile düzeltme yapılan beyannameye konu eşyaların göndericisinin, alıcısının, ticari isminin aynı olması nedeniyle tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 11/03/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.