T.C. Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen ticari otobüs kazası sonrası %100 malul kalan davacının sigorta şirketine açtığı maluliyet ve sürekli bakıcı tazminatı davası.
Özet: Bu dava, ticari bir otobüsün karıştığı kazada ağır yaralanarak %100 malul kalan ve sürekli bakıcıya muhtaç duruma gelen davacı yolcunun, otobüsün zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasını yapan sigorta şirketinden, maluliyet ve bakıcı giderleri karşılığı olarak ayrı ayrı 175.000 TL maddi tazminat talep etmesi üzerine ortaya çıkan hukuki uyuşmazlığı ele almaktadır; davalı sigorta şirketi poliçenin kaza tarihini kapsadığını kabul etmekle birlikte, davacının yolcu listesinde kayıtlı olup olmadığı, maluliyet oranının uzman raporuyla tespiti ve kendilerine usulüne uygun bildirim yapılmadığı gerekçeleriyle taleplerin reddini savunurken, toplanan deliller arasında yer alan tıbbi rapor, davacının %100 iş göremez ve devamlı bakıma muhtaç olduğunu teyit etmektedir.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/785 Esas - 2025/921

TÜRK MİLLETİ
Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
T.C.
ANKARA GEREKÇELİ KARAR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/785
KARAR NO : 2025/921
...
DAVA : Tazminat / Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat
DAVA TARİHİ : 02/11/2015
KARAR TARİHİ : 25/12/2025
KARAR Y.TARİHİ : 20/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan "Tazminat" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.
I-İDDİALAR
1. Asıl davada davacı vekili dava dilekçelerinde, müvekkili davacının ticari otobüsün sebep olduğu tek taraflı ölümlü ve yaralamalı kazada ağır yaralanarak malul kaldığını, kazada otobüs sürücüsünün % 100 kusurlu olduğunu ve yolcu olan müvekkilin kusursuz olduğunu, kaza itibariyle ticari otobüsün ferdi kaza koltuk sigortası ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalanmış olduğunu, maluliyet oranında oluşan zararın müvekkiline ödenmesi gerektiğini, müvekkilin % 100 malul olduğunu ve yatağa bağlı yasadığını, Karayolu Yolcu Taşıma Zorunlu Ferdi kaza sigortası kapsamında müvekkilin oluşan zarar nedeniyle 175.000,00.-TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
2. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçelerinde, müvekkili davacının ticari otobüsün sebep olduğu tek taraflı ölümlü ve yaralamalı kazada ağır yaralanarak malul kaldığını, kazada otobüs sürücüsünün % 100 kusurlu olduğunu müvekkilinin %100 malul kaldığını sürekli olarak bakıcı ihtiyacına muhtaç hale geldiğini yatağa bağlı yasadığını, Taşımacılık Sigortası Zorunlu Ferdi kaza sigortası kapsamında müvekkilin, sağlık giderleri kapsamında kalan bakıcı ihtiyacı nedeniyle oluşan zarar için 175.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II-SAVUNMALAR
3. Asıl ve birleşen davada davalı vekili cevap dilekçelerinde, trafik kazasına karışan aracın ticari otobüsün müvekkili sigorta şirketi nezdinde 28/08/2014 ila 28/08/2015 tarihleri arasında kaza tarihini kapsar şekilde Karayolu Taşımacılık Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası poliçesi ile sigortalanmış olduğunu ve ölüm ve sakatlanma teminatın kişi başına 175.000,00.-TL ile sınırlı olduğunu, sağlık giderleri teminatının giderlerinin 175.000,00.-TL ile sınırlı olduğunu, davacıların poliçeden yararlanması için otobüs yolcu listeside koltuk numarasına kayıtlı olması, biletli olması gerektiğini bu sebeple öncelikle yolcunun hangi koltukta kayıtlı olduğunun tespit edilmesi gerektiğini, sigorta poliçesine göre davacılarda meydana gelen uzuv kayıplarının genel şartlarda belirtilen oranlarda tespit edilmesi gerektiğini ve ...Kurumun ihtisas dairesinden rapor alınması gerektiğini müvekkil şirkete tüm belgelerle birlikte kaza ve hasar ihbarında bulunulmadığını, müvekkil şirketin temerrüde düşürülmediğini, tüm tazminat taleplerinin müteselsilen ve müştereken tahsilinin talep edildiğini ancak müvekkil şirketin .... poliçesi sigortası açısından müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadğından bu yöndeki talebin ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR
A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar
4. Taraflar arasında, 25.10.2014 tarihinde... plakalı aracın sebebiyet verdiği kazada davacının yaralandığı, kazaya sebebiyet veren ticari otobüsün davalı sigorta şirketi tarafından Karayolu Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesi ile 28/08/2014 ila 28/08/2015 tarihleri arasında sigortalı olduğu hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır.
B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları
5. Uyuşmazlığın, asıl davada 25.10.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaralanan davacının geçici ve sürekli çalışma gücü kaybının bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise zararının ne tutarda olduğu; birleşen davada ise davacının bakıcıya ihtiyaç duyup duymayacağı, ihtiyaç duyması halinde bakıcı gideri zararının ne tutarda olduğu noktalarında toplandığı anlaşılmaktadır.
IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER
6. Karayolu Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesinin incelenmesinde; Trafik kazası yapan ... plakalı ticari otobüsün davalı sigorta şirketi nezdinde 28/08/2014 ila 28/08/2015 tarihleri arasında ...poliçe numaralı poliçesi ile sigortalandığı, kaza tarihi olan 25.10.2014 tarihini kapsadığı vefat ve daimi sakatlık halinde 175.000,00.-TL, sağlık giderleri teminatının 175.000,00.-TL olduğu anlaşılmıştır.
7. ... 10/02/2017 tarih ve 324 sayılı mütala raporunun incelenmesinde; davacı ... geçirmiş olduğu kaza nedeniyle meydana gelen yaralanmadan dolayı vücut genel çalışma gücünden % 100 oranında kaybettiği, sürekli iş göremezlik halinde kaldığı, maluliyet tespiti işlemleri yönetmeliği 12. maddesine (03/08/2013-28727 RG) göre devamlı surette başkasının bakımına muhtaç olduğu bildirilmiştir.
8. Mahkememizce kusur yönünden alınan bilirkişi raporunda özetle; davaya konu trafik kazasında sürücü dava dışı ...'in asli ve tam kusurlu olduğu, davacı yolcu ....'e atfedilebilecek bir kusur bulunmadığı bildirilmiştir.
9. Mahkememizce hesap bilirkişisinden alınan bilirkişi raporunda özetle; 25.10.2014 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu % 100 oranında malul olan davacı.... kapsamında poliçe üst limiti olan 175.000,00.-TL talepte bulunabileceği; birleşen dosya yönünden; 941.705,41.-TL bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı, davalı sigorta şirketinin poliçe azami teminatlarına bakıldığında; kişi başına vefat ve daimi sakatlık halinde kaza tarihi itibariyle 175.000,00.-TL, sağlık giderleri teminatı olarak 175.000,00.-TL olmak üzere 350.000,00.-TL ile sorumlu olup, sözkonusu tazminata dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren avans faiz talep edilebileceği bildirilmiştir.
10. Mahkememizce Yargıtay ilamı doğrultusunda kazaya karışan aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Sigortasının ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası poliçesinin bulunup bulunmadığı, bulunması halinde bu poliçeler kapsamında davacıya bakıcı gideri olarak ödeme yapılıp yapılmadığı hususlarında yazılan müzekkerelerin incelenmesinde;
a)....cevabi yazısında; kaza tarihi itibari ile...adına; sakatlık poliçe limitinin tamamı olan 268.000,00.-TL; bakıcı gideri poliçe limitinin tamamı olan 268.000,00.-TL tazminat ödemesi yapıldığı bildirilmiştir.
c)....cevabi yazısında; davacı tarafından müvekkili şirket aleyhine ikame edilen dava sonucu .... tarihli karar gereği toplam 396.100,00 TL ödeme yapıldığı bildirilmiştir.
11. ....'den 13/02/2015 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine; 268.000,00 TL maluliyetten kaynaklı, 268.000,00.-TL tedavi giderinden (bakıcı gideri) kaynaklı, toplam 536.000,00.-TL maddi tazminatın davalı ...'dedn dava tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar verildiği, verilen kararın kesinleştiği görülmüştür.
V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE
12. Asıl davada dava, yaralanan davacı otobüs yolcusu tarafından Karayolu Taşımacılık Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Poliçesi kapsamında açılan daimi ve geçici maluliyet nedeniyle maddi tazminat; birleşen davada dava, sağlık giderleri kapsamında kalan bakıcı ihtiyacı nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
13. Mahkememizce 14.03.2018 tarihinde, davanın kabulüne, dava konusu 175.000,00 TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere dava tarihi olan 06/01/2015 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacı tarafa ödenmesine; birleşen davada davanın kabulüne, dava konusu bakıcı gideri 175.000,00 TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere dava tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, davacı tarafa ödenmesine dair karar verildiği, verilen karara karşı davalı yanca istinaf kanun yoluna başvurulduğu, ...., sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verildiği, verilen karara karşı davalı vekilince temyiz kanun yoluna başvurulduğu.... sayılı ilamında özetle bozma gerekçesi; "...İlk Derece Mahkemesince öncelikle kazaya karışan aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Sigortasının ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası poliçesinin bulunup bulunmadığı, bulunması halinde bu poliçeler kapsamında davacıya bakıcı gideri olarak ödeme yapılıp yapılmadığı sorularak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yönde araştırma yapılmadan karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir" şeklindedir.
15. Mahkememizce ..., sayılı bozma kararına uyulmasına karar verilmiştir.
16. Asıl ve birleşen davalarda talep konusu edilmiş olan tazminat istemlerinin hesaplanmasında öncelikle tarafların meydana gelen kazada kazaya karışan tarafların kusur durumu, yine çalışma gücü kaybı sözkonusu ise oranının tespiti, çalışma gücü kaybına uğrayan ya da vefat eden desteğin gelirinin belirlenmesi gerekmekte olup bu yönlerin değerlendirilmesi aşağıdaki şekilde yapılmıştır.
17. ... özellikle son içtihatlarında da belirttiği gibi trafik kazasına etki eden ve tarafların kusur durumlarının belirlenmesinde rol oynayabilecek olan araç hızlarının tespiti, aracın teknik özelliklerine göre kazanın oluş şeklinin belirlenmesinde zorunluluk bulunması vs. gibi bir durum yoksa, kazadaki kusur oranlarını belirlemenin teknik bilgiyi gerektiren bir yönü bulunmamaktadır .... Bu halde ise kusur oranlarının değerlendirilmesinin hakim tarafından yapılması gerekmektedir. Keza 2918 sayılı KTK ve yine Karayolları Trafik Yönetmeliği hükümlerinde kusurlu eylem ve davranışlar düzenlenmiş olup bu kusurlu eylemlere göre kazaya karışan sürücülerin hangi oranda kusurlu olduğu değerlendirmesinin de hakim tarafından yapılması gerekmektedir.
18. Olayda araç hızının tespiti ve bu hıza göre durma mesafesi vb. gibi hukuk dışında teknik bilgi gerektiren bir husus bulunması halinde ise bu noktada hakimin bilirkişi incelemesi yoluna gidebileceği muhakkaktır.
19. Buna göre dosya kapsamında yer alan KTT, ceza dosyası içeriği, ifadeler ve mahkememizce alınan kusur raporu incelendiğinde; yukarıda belirttiğimiz Yargıtay Özel Dairesinin son içtihatları dikkate alınarak yapılan değerlendirmede; davacının meydana gelen kazada kural ihlalinin bulunmadığı; davalı sigorta şirketine sigortalı aracın sürücüsünün % 100 oranında kusurlu olduğu değerlendirilmiştir.
20. “Cismani Zarar Halinde Lazım Gelen Zarar ve Ziyan” başlığı altında düzenlenen TBK'nın 54. maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup geçici ve sürekli çalışma gücü kaybı ile bakıcı ve tedavi gideri da bu zarar türleri arasında yer almaktadır. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebinin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir.
21. Bu belirleme için de, HMK düzenlemelerinin dikkate alınması gerekmekte olup, 6100 sayılı HMK’nin 266. maddesinde; “(1)Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüsünün alınmasına karar verir ” düzenlemesi yapılmıştır.
22. Bu anlamda maluliyet oranına ilişkin belirlemenin, ... gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yasal düzenleme hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.
23. Kaza tarihi 25.10.2014 olup yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.
24. Kaza tarihinde yürürlükte olan Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre davacının maluliyet oranı tespit edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
25. Bu kapsamda yukarıda toplanan deliller bölümünde (m. 7) yer verilen raporda davacının meydana gelen yaralanmadan dolayı vücut genel çalışma gücünden % 100 oranında kaybettiği, sürekli iş göremezlik halinde kaldığı, maluliyet tespiti işlemleri yönetmeliği 12.maddesine (...) göre devamlı surette başkasının bakımına muhtaç olduğu değerlendirilmiş, sözkonusu raporun yukarıda yapılan açıklamalarımıza uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olduğu değerlendirilmiş ve hükme esas alınmıştır.
26. Yukarıda yer verilen belirlemeler çerçevesinde asıl davada davacının talep etmiş olduğu, bakıcı gideri zararının yapılan hesaplamasında; 941.705,41.-TL bakıcı gideri tazminatı hesaplanmıştır.
...bozma ilamı doğrultusunda yapılan tahkikat neticesinde yukarıda (prf. 10 ve 11) da açıklandığı üzere davacının bakıcı gideri zararının sırası ile Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk sigortacısı olan ... tarafından poliçe limiti dahilinde 268.000,00.-TL, Karayolu Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı olan .... tarafından poliçe limiti dahilinde 268.000,00.-TL ödeme yapmış olduğu ancak, davacının mahkememizce alınan aktüer bilirkişi raporunda belirlenen bakıcı gideri zararının 941.705,41.-TL olup zararının tamamen karşılanmadığı, bakiye zararın limit dahilinde davalının sorumluluğunda bulunduğu anlaşılmıştır.
28. Yapılan açıklamalar neticesinde asıl ve birleşen davanın kabulüne, davacının çalışma gücü kaybı zararı nedeni ile 175.000,00.-TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olarak dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren; davacının bakıcı gideri zararı nedeni ile 175.000,00.-TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olarak dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine yönelik aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.
29. Asıl dava yönünden esasen Yargıtay bozma ilamında asıl davaya yönelik temyiz itirazlarının reddi ile kesinleşmiş olmakla birlikte infazda tereddüt oluşmaması bakımından hükümde yer verilmiştir.
VI-HÜKÜM
ASIL DAVA
1-Davanın KABULÜNE,
2-Davacının çalışma gücü kaybı zararı nedeni ile 175.000,00.-TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olarak dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
Karar ve İlam Harcı
3-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 11.954,25.-TL harçtan peşin alınan 597,72.-TL harcın düşümü ile arta kalan 11.356,53.-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Vekalet Ücreti
4-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 45.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
BİRLEŞEN DAVA
5-Davanın KABULÜNE,
Davacının bakıcı gideri zararı nedeni ile 175.000,00.-TL maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olarak dava tarihi olan 06.01.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,
Karar ve İlam Harcı
6-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 11.954,25.-TL harçtan peşin ve ıslahla alınan 599,16.-TL harcın düşümü ile arta kalan 11.355,09.-TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Vekalet Ücreti
7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 45.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine,
ASIL VE BİRLEŞEN DAVADA YARGILAMA GİDERLERİ VE GİDER AVANSI
8-Asıl davada davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 629,52.-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Birleşen davada davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, ıslah harcı, vekalet harcı toplamı 603,26‬.-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
10-Asıl ve birleşen davada davacı tarafından bozma kararından önce ve sonra yapılan; 160,00.-TL tebligat, müzekkere ve posta gideri, 1.600,00.-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.760,00.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
11-Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... Ticaret Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ...yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/12/2025
....
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR.
"5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"