ankara 14. asliye ticaret mahkemesinde görülen, sigorta brokerlik sözleşmesi anlaşmazlığından kaynaklanan haksız rekabetin maddi ve manevi tazminat davası.

Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, sigorta brokerlik sözleşmesi anlaşmazlığından kaynaklanan haksız rekabetin maddi ve manevi tazminat davası.

Özet: Sigorta brokerliği yapan davacı firma, davalının aralarında yazılı bir sözleşme olmamasına rağmen, üçüncü taraf sigorta şirketlerine gönderdiği belgelerle ticari itibarını zedeleyerek haksız rekabet oluşturduğunu ve sigorta faaliyetlerini aksattığını iddia ederek maddi ve manevi tazminat talep ederken; davalı ise oto kiralama müşterilerine sigorta poliçesi satışında aracılık etme konusunda şubat 2022den itibaren davacıyla sözlü bir anlaşma yaptığını, aracılık ettiği poliçelerin komisyonlarının ödenmemesi üzerine ihtilafın çıktığını ve davacının kendi adresinde mevzuata uygun şube açmadığını savunmuştur.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/182 Esas - 2026/38

T.C.

ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/182 Esas

KARAR NO : 2026/38

DAVA : Maddi ve Manevi Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/03/2023

KARAR TARİHİ : 21/01/2026

KARAR YAZMA TARİHİ : 26/01/2026

Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;

DAVACI VEKİLİ DAVA DİLEKÇESİNDE; Müvekkili şirketin sigorta faaliyetleri kapsamında müşterilerine brokerlik hizmeti vermekte olduğunu, davalı ... vekili tarafından 27/07/2022 tarihli müvekkili şirkete gönderilen ihtarname de müvekkili şirket ile aralarında aracılık sözleşmesi yapıldığını ve bu sözleşme kapsamında bir kısım müşteriler lehine düzenlenen sigorta poliçelerinden aracılık hizmet bedeline hak kazandığını bu bedelin 1 iş günü içerisinde müvekkili şirket tarafından kendisine ödenmesini talep ettiğini, söz konusu ihtarnameye karşı davalı vekiline gönderilen cevap yazısı ve ihtarname de davalı ile müvekkili şirket arasında düzenlenmiş bir sözleşme bulunmadığını ve müvekkili şirketin aracı kişi veya kuruluşlar ile aracılık karşılığında faaliyetlerinin bulunmadığının davalı tarafa bildirildiğini, davalının 27/07/2022 tarihli ihtarnameyi henüz taraflarına göndermeden hemen öncesinde 25/07/2022 ve 26/07/2022 tarihlerinde müvekkili şirket ile arasında sözleşme bulunan sigorta şirketlerine müvekkili şirketten alacağı olduğunu ve müvekkili şirketin bu alacağını ödemediğini, ticari ahlak ve teamüllere aykırı davranarak birlikte çalıştığı sigorta şirketlerinin ticari itibarına da zarar verdiği bu nedenle müvekkili şirket hakkında gereğinin yapılması yönünde ihtarnameler gönderdiğini, müvekkili şirketin ticari itibarına zarar verdiğini, sigorta şirketlerin müvekkili şirketten cevap yazısı ve konu hakkında bilgilendirme talep ettiklerini, bu süre içerisinde bazı sigorta şirketlerinin müvekkili şirket cevap yazısını ve konu hakkında gerekli bilgilendirmeleri yapana kadar müvekkili şirketin sigorta faaliyetlerini durduğunu, bir kısmının da yavaşlattığını belirterek davalının şirketlere gönderdiği ihtarname tarihi olan 25/07/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz uygulanarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere şimdilik belirsiz alacak davası olarak 1.000,00.TL maddi tazminat, manevi tazminata ilişkin olarak davalının şirketlere gönderdiği ihtarname tarihi olan 25/07/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz uygulanarak 60.000,00.TL manevi tazminatın karşı taraftan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.

DAVALI VEKİLİ CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Davalı müvekkilinin ... ilinde oto kiralama işi ile uğraştığından bu faaliyet alanında oluşmuş müşteri portföyünü sigorta alanında da değerlendirmek istediğini ve davacı şirket ile 2022/Şubat ayından başlamak üzere sözlü bir anlaşma sağlandığını, bu anlaşma uyarınca müvekkilinin, oto kiralama alanındaki müşterilerine aynı zamanda sigorta poliçesi de satmak üzere pazarlama yapacak ve her ay sonunda hesap edecekleri komisyon karşılığında davacı firma adına sigorta poliçesi düzenlenmesine aracılık edeceğini, kurulan sözleşme uyarınca, davacı sigorta poliçesi düzenlemeye yetkili personellerinin kullanıcı adı ve şifrelerini müvekkili ile paylaşacağını, müvekkilinin de davacı firmanın kurduğu bir sistem aracılığıyla poliçeleri düzenleyeceğini, Müvekkilinin anlaşma uyarınca 2022/Şubat ayında faaliyete başladığını ve farklı kategorilerde yer alan (DASK, trafik sigortası, KASKO, sağlık sigortası vb.) toplamda 73 adet sigorta poliçesinin düzenlenmesine aracılık ettiğini, müvekkilinin Mart ayı içerisinde düzenlenmesine aracılık ettiği sigorta poliçeleriyle alakalı mutabakat sağlanması ve komisyon ödemesiyle alakalı davacı şirketin muhasebe departmanı ile e-posta kanalıyla iletişime geçtiğini, müvekkiline e-posta adresi üzerinden verilen yanıt ile aralarında yazılı bir sözleşmenin bulunmadığını, dolayısıyla komisyon adı altında herhangi bir ödeme yapılamayacağının beyan edildiğini, davacı ile davalı müvekkili arasındaki hukuki uyuşmazlığın bu suretle ortaya çıktığını, taraflar arasında borçtan kaynaklı tartışma çıkması üzerine ...'in müvekkili hakkında kendisine karşı hakaret ve tehdit suçlarını işlediği gerekçesiyle şikayette bulunduğunu, ... sayılı soruşturma dosyasının açıldığını, aynı soruşturma dosyasında müvekkili hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, Sigortacılık Kanunu ve Sigorta Acenteliği Yönetmeliği ilgili maddeleri uyarınca; acenteler sigorta faaliyetlerini şube açmak suretiyle de yerine getirebileceklerini, davacı şirket tarafından müvekkilinin ticari adresinde mevzuata uygun şekilde açılmış bir şube bulunmadığını, bunun yanında acenteler tarafından yürütülecek sigorta ürünlerine yönelik pazarlama, bilgilendirme ve satış işlemlerinin yalnızca acentelerin teknik personeli tarafından yapılması zorunluluğunun bulunduğunu, dava dışı sigorta şirketlerinin davacı şirkete karşı birtakım yaptırımlar uyguladığı kabul edilse dahi yaptırımların sebebi davacının müvekkiline olan komisyon borcunu ödememesi değil, davacının bir acente olarak mevzuata ve sözleşmelere uygun şekilde şube açılışı yapmadan davalı müvekkili ile çalışması, poliçe düzenlemeye yetkili teknik personellerinin kullanıcı adı ve şifrelerini müvekkili ile paylaşması, müvekkilinin davacı firmanın sistemine erişim sağlamasına izin vermesi olduğunu, sigorta şirketleri basiretli bir tacir gibi hareket etmekte olup hiçbir sigorta şirketi davacının müvekkile borcunu ödemediği gerekçesiyle davacı firmaya yaptırım uygulayamayacağını, davacının bu iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davanın, haksız fiilden kaynaklı olarak maddi ve manevi tazminat davası olduğunu, müvekkiline isnat edilen eylemlerin hukuka aykırı ve kusurlu olmadığı gibi davacının uğradığını iddia ettiği maddi ve manevi zararlar ile müvekkiline isnat edilen eylemler arasında illiyet bağı bulunmadığını, davacının maddi tazminat taleplerine ilişkin belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararının bulunmadığını, iş bu sebeple davanın hukuki yarar yokluğundan reddi yoluna gidilmesi gerektiğini, davacının talep ettiği manevi tazminat tutarı fahiş olduğunu belirterek davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığından davanın dava şartı yokluğundan reddini, her türlü hukuki dayanaktan yoksun davanın esastan reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz tensip ara kararı ile ... müzekkere yazılarak davalı adına kayıtlık ... isimli şirketin faaliyet alanı ile birlikte ticaret sicilde kayıtlı ortakları ile temsilcilerini gösterir ticaret sicil özetinin istenilmesine, ... müzekkere yazılarak davalının sosyal ekonomik durumunun araştırılmasının istenilmesine, Davalının kimlik bilgileri de eklenmek suretiyle, davacı vekilinin dava dilekçesinde deliller kısmında belirttiği 15 sigorta şirketine müzekkere yazılarak davalı tarafından davacı hakkında gönderilen ihtarnamelerin ve ilgili belge suretlerinin gönderilmesinin istenilmiş ayrıca duruşma ara kararı ile davalı tarafın cevap dilekçesinde belirttiği şekilde ... müzekkere yazılarak 2022 yılından itibaren davacı şirkette çalışan işçilerin listesinin gönderilmesinin istenilmesine, ...'ye müzekkere yazılarak ... Esas sayılı soruşturma dosyasında bulunan tüm evrakların UYAP sistemi üzerinden istenilmesine, davalının kimlik bilgileri de yazılmak suretiyle adına kayıtlı bir şirket varsa şirket yöneticileri, ortaklarıyla birlikte ticaret sicil özetinin gönderilmesinin istenilmiş gelen yazı ve cevaplar dosya içerisine alınmıştır.

Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi için ... 'ye talimat yazılarak ... bilirkişisi ... tarafından düzenlenen 13/08/2025 tarihli raporda; Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığı, ancak davalının fiilen poliçe düzenlemelerine aracılık ettiği ve bu hizmet karşılığında ödeme aldığı konusunda karşılıklı iddiaların varlığı nedeniyle taraflar arasında bir iş ilişkisinin olduğu, Davacının ticari itibar kaybı ve zarara uğradığı yönündeki iddiaları, delile bağlaması gerektiği, Davalı, Şubat 2022 dönemine ilişkin poliçelere karşılık 10.000 TL tutarında bir ödeme aldığını banka dekontu ve Whatsapp yazışmaları ile belgelendirdiği, Davacının iddia ettiği zararların, doğrudan ve yalnızca Davalının ihtarnamelerinden kaynaklandığı hususu, mevcut delillerle tutarlarıyla birlikte ispatlanması gerektiği, Davalının ihtarnamelerinin alacak iddiasına dayanmakta olduğu, Bu değerlendirmeler dışında Davalıya gelen 10.000 TL'nın ticari defter kayıtlarında mevcut olmadığı belirtilmiştir.tur.

Mahkememiz tarafından, davacı tarafın ticari defter ve kayıtları ... bilirkişi ..., Sigorta hukuku uzman bilirkişi ... ve 1 sözleşmenin yorumlanmasında yardımcı olacaknitelikli uzman öğretim görevlisi ...'a tevdi edilmiş, 29/12/2025 tarihli bilirkişi heyetinin raporunda: Taraflar arasında komisyon alacak ilişkisinin olduğuna dair bilgi ve belgenin dosya kapsamında bulunmadığı, İhtarnamede bahsi geçen komisyon ödeme dekontundaki gönderici ...'ın davacıya ait ... kayıtlarında bilgisinin bulunmadığı, davacı ile ilişkisinin dosya kapsamından tespit edilemediği, Sigorta şirketleri yazışmalarında bahsi geçen poliçelere davacı brokerliğin aracılık etmediği, aracılık etmiş olduğu poliçeleri ise davalı ile iş ilişkisi tespit edilemediğinden davalının aracılık ettiğinin tespit edilemediği, Davacıya ait 2022 yılı ticari defterinin süresi içinde açılış ve kapanış tasdikinin yapıldığı, defterin bu yönü ile TTK ve VUK hükümlerine aykırı bir hususu bulunmadığı, İncelenen defter kayıtlarında davalıya ait herhangi bir kaydın bulunmadığı, Dava dışı sigorta firmaları tarafından dosyaya sunulan yazı içeriklerinde davacı broker ile iş ilişkilerini resmi olarak etkileyecek bir işlem yapıldığına dair bir bilgi bulunmadığı, ancak dava dışı sigorta şirketleri üzerinde davacı brokerliğin çalışma koşulları hakkında olumsuz bir intiba bırakabileceği, bunun sonucunda dava dilekçesinde belirtilen sigortacılığın temel ilkelerinden olan güven ilişkisinin zedelenmesi sebebiyle dolaylı etkileri olabileceği, dava dışı sigorta şirketleri yönünden böyle bir durumun söz konusu olması halinde ise bunun davacı tarafı maddi zarara uğratıp uğratmadığının tespitinin dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler doğrultusunda tespitinin mümkün olmadığı, (Mevcut belgelerde olumsuz bir durumun varlığı tespit edilememektedir.) Davalı tarafın davacı aleyhine olacak şekilde 25/07/2022, 26/07/2022, 10/08/2022 tarihinde dava dışı ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, sigorta şirketlerine göndermiş olduğu yazının TTK m. 55/1-a-1 hükmü kapsamında haksız rekabet teşkil edip etmediğinin Mahkemenin takdirinde olduğu, Mahkemece haksız rekabet teşkil ettiği kanaati hasıl olursa bu halde zararın varlığı halinde maddi tazminata hükmedilebileceği, mali açıdan yapılan tespitlerde maddi bir zararın tespit edilemediği, Haksız rekabetin varlığı halinde bu hususun davacının ticari itibarının zarar görmesine yol açtığı kabul edilirse manevi tazminata hükmedilebileceği, Manevi zarar talebinin hukuki değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Tarafımıza verilen görevlendirme ile yukarıdaki görüş, tespit ve kanaati bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, Haksız rekabetten kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasına ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı, iddia, cevap, arabuluculuk tutanağı ile dava dışı ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, sigorta şirketlerinin göndermiş olduğu yazı cevapları iye toplanan deliller ve bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 29/12/2025 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; Davacıya ait ticari defter ve kayıtlar incelendiğinde, İncelenen defter kayıtlarında davalıya ait herhangi bir kaydın bulunmadığı, Dava dışı sigorta firmaları tarafından dosyaya sunulan yazı içeriklerinde davacı broker ile iş ilişkilerini resmi olarak etkileyecek bir işlem yapıldığına dair bir bilgi bulunmadığı, mali açıdan yapılan tespitlerde maddi bir zararın tespit edilemediği belirtilmiş olup bilirkişi kurulunun bu raporu denetime açık olup karar ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan, HMK'nun 190 ve TMK'nun 6. maddeleri uyarınca herkes iddiasını ispatla mükelleftir. Davacı şirketin mali açıdan yapılan tespitlerde maddi bir zararı bilirkişilerce tespit edilemediğinden, Davacı taraf itibarının zedelendiğine yönelik Haksız Rekabete ilişkin iddiasını kanıtlayabilmiş değildir. Davacı taraf davasını ispat edemediğinden maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir. Ayrıca davacı tarafın belirttiği, davacı şirket ile arasında sözleşme bulunan sigorta şirketlerine, davalı tarafından davacı şirketten alacağı olduğunu ve davacı şirketin bu alacağını ödemediğine ilişkin iddiası karşısında davacı tarafın bir maddi zararı tespit edilemediğinden, itibarının zedelendiği iddiası davacı tarafın iddiasından öte geçemediğinden, şartları oluşmayan manevi tazminat davasında reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı tarafın açtığı maddi ve manevi davasının REDDİNE,

2) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00.TL red karar harcının dava açılışında alınan 179,90. TL peşin harcın düşülmesi ile kalan 552,10.TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

3) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken toplam 3.120,00. TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

4) Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5) Davalının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatırana iadesine,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda olmak üzere, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 21/01/2026

Katip ...

¸e-imzalıdır.

Hakim ...

¸e-imzalıdır.

¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸