Konya Asliye Ticaret Mahkemesinin kooperatif aidat borcundan kaynaklanan, davacının borçsuzluğunun tespiti talepli menfi tespit davası gerekçeli kararı.
Özet: Bir kooperatif üyesi tarafından, kendisine tebliğ edilen ihtarnamelerle talep edilen 2023-2025 dönemi aidat ve ara ödeme borcu olan 469.000,00 TLnin bulunmadığının tespiti amacıyla açılan bu menfi tespit davasında, davacı ödeme yükümlülüğünün kalmadığını ve kooperatif genel kurul kararlarının geçerliliğini sorgulamaktadır; davalı kooperatif ise, davacının kötü niyetle hareket ederek 464.000,00 TL tutarında asıl borcunu ödemediğini, bu borcun kooperatif defterleri ve bilirkişi incelemesiyle sabit olacağını iddia ederken, mahkeme uyuşmazlığın kooperatif hukuku kaynaklı mutlak ticari dava niteliğinde olduğunu ve kendisinin görevli olduğunu saptayarak esas incelemeye geçmiştir.
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : KARAR NO: HAKİM : ... ... KATİP : ... ...DAVACI : ... - ... VEKİLİ : DAVALI : ... - ... ...VEKİLİ : DAVA : Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : KARAR TARİHİ : KARAR YAZMA TARİHİ : Davacı tarafından davalı adına açılan Bozkır Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderilmekle, mahkememizin ... Esas sırasına kayıt edilmekle, yapılan yargılama sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davalı kooperatifin müvekkiline Bozkır Noterliği 09/09/2025 Tarih ... Yevmiye nolu Kooperatif 1.İhtarnamesi gönderdiğini, bu ihtarnameye taraflarından Konya .Noterliği 12/09/2025 Tarih ... yevmiye nolu cevabi ihtarname düzenlendiğini, cevabi ihtarname sonrası taraflarına davalı kooperatifçe mektup yolu ile cevap verildiğini, ayrıca müvekkiline Bozkır Noterliği 22/09/2025 tarih ... yevmiye nolu Kooperatif 1.İhtarnamesi gönderildiğini, davalı kooperatifçe müvekkiline Bozkır Noterliği 10/10/2025 Tarih ... Yevmiye nolu Kooperatif 2.İhtarnamesi gönderdiğini ve 469.000,00TL borçlu olduğu belirtilerek ödenmesi aksi halde üyelikten çıkarılacağı ihtar edildiğini, müvekkilinin borcu bulunmaması nedeniyle dava açmadan önce zorunlu olması nedeniyle arabulucuya başvurulduğunu, Bozkır Arabuluculuk Bürosu ... sayılı dosya ile anlaşamama tutanağı tutulduğunu, müvekkili kendisinden talep edilen tüm tutarları ödemiş olmakla davalı kooperatifin Halkbank bankasında bulunan hesabına müvekkil tarafından gönderilen paraların delil olarak dosyaya alınmasını istemek gerektiğini, yine davalı kooperatifin genel kurul toplantılarının usulüne uygun yapılmamış olması halinde bu hususun mahkemenizce davalı aleyhine dikkate alınmasını istemek gerektiğini, zira kooperatifin usulüne uygun yapılmamış genel kurullar ile üyelerini borç ve sorumluluk altına almasının mümkün olmadığını, müvekkilinin davalı kooperatife borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı taraf üzerine yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı tarafa usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmiş, davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının, müvekkili davalı kooperatife 2023-2024-2025 yıllarına ait aidat ve ara ödemelerden ödemediği/eksik ödediği 464.000,00TL asıl borcu bulunmadığını, borcun davacıya gönderilen ihtarname noter masrafları ile 469.000,00TL olduğunu, davacı bütün sözlü ve yazılı ihtarlara rağmen borcunu ödememekte ısrar edip kötü niyetli davranarak borçtan kurtulmaya çalıştığını, müvekkili davalı kooperatifin ana sözleşmesi, olağan ve olağanüstü genel kurul toplantı tutanak ve kararları, hazirun listeleri, karar defteri, ortakların pay durumu ortakların ödeme belgeleri bilirkişi marifetiyle incelendiği zaman diğer üyelerin ödemelerine göre davacının 2023-2024-2025 yıllarına ait aidat ve ara ödemelerden ödemesi gereken miktardan 464.000,00TL ödemediği/eksik ödediği ve halen kooperatife 464.000,00TL asıl borcunun olduğunun görüleceğini, yine müvekkil davalı kooperatifin defter ve belgelerinin bilirkişi marifetiyle incelenmesi sonucunda davacı ile aynı paya sahip olan diğer üyelere göre 464.000,00TL eksik ödeme yapan davacının eşitlik ilkesini ve diğer üyelerin hakkını ihlal ettiği de görüleceğinden bahisle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİTaraflar arasında görülmekte olan davanın; Davalı kooperatif üyesi olan davacı tarafından davalı kooperatife aidat borcu olmadığının tespiti talepli menfi tespit davası olduğu, Taraflar arasındaki ihtilafın ise; Davacının davalı kooperatif üyesi olup olmadığı, üye ise kaç üyeliği olduğu, bu üyelikleri sebebiyle davalı kooperatife herhangi bir borcu olup olmadığı, aidat borcuna ilişkin genel kurul kararlarının yasada yer alan nisaba göre karar alınıp alınmadığı, davacının var ise borç miktarının ne olduğu hususunda olduğu görüldü. II.DEĞERLENDİRME VE NETİCE(1) GÖREV DAVA ŞARTI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Dosya içerisinde yer alan bilirkişi kök ve ek raporundan anlaşıldığı üzere davacının, davalı kooperatif üyesi olduğu ve 2 adet üyeliği bulunduğu, uyuşmazlığın kooperatif ile üyesi arasındaki kooperatif hukukundan kaynaklı olduğu, 1163 Sayılı Kanunun 99/1 maddesi gereğince mutlak ticari dava olduğu ve Mahkememizin yetkili ve görevli olduğuna kanaat edilmekle işin esasına geçilmiştir. (2) KOOPERATİF TARAFINDAN GÖNDERİLEN İHTARNAMELERİN İNCELENMESİNDE; (a) T.C. Bozkır Noterliğinin 09/09/2025 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarnamesinin incelenmesinde davalı kooperatif tarafından davacıya 2023-2024 ve 2025 yıllarına ait 474.000,00 TL aidat borcu ile 5.000,00 TL ihtar masrafı olmak üzere 479.000,00 TL'nin 10 gün içerisinde ödenmesi gerektiği ihtar edilmiştir. (b) T.C. Bozkır Noterliğinin 22/09/2025 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarnamesinin incelenmesinde davalı kooperatif tarafından davacıya 2023-2024 ve 2025 yıllarına ait 464.000,00 TL aidat borcu ile 5.000,00 TL ihtar masrafı olmak üzere 469.000,00 TL'nin 10 gün içerisinde ödenmesi gerektiği ihtar edilmiştir. (c) T.C. Bozkır Noterliğinin 10/10/2025 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarnamesinin incelenmesinde davalı kooperatif tarafından davacıya ait 469.000,00 TL aidat borcu ile 5.000,00 TL ihtar masrafı olmak üzere 474.000,00 TL'nin 1 ay içerisinde ödenmesi gerektiği ihtar edilmiştir. (3) BİLİRKİŞİ EK VE KÖK RAPORLARININ İNCELENMESİNDE: Mahkememizce davalı kooperatifin ticari defte ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, 12/03/2026 Tarihli KÖK ve 03/06/2026 Tarihli bilirkişi ek raporlarında özetle; Davacının, davalı kooperatife 2 adet üyeliği bulunduğu, davacının peşin bedelli üye olmadığı, aidat toplanmasına ilişkin Genel Kurul kararlarının 1163 Sayılı Kanun ve Ana Sözleşmede yer alan hükümlere uygun olarak alındığı, davacının her bir üyelik için ödemesi gereken aidat tutarının 804.500,00 TL olduğu, 2 adet üyelik için toplamda 1.609.000,00 TL ödeme yapması gerektiği, davacı tarafından ihtarname öncesinde yapılan ödeme tutarının 1.175.000,00 TL olduğu, 1. İhtarname tarihi 22/09/2025 itibariyle borç miktarının 434.000,00 TL olacağı, davalının ihtarname tarihi itibariyle Eylül ayı aidat borcunun dolmadığı, 5.000,00 TL ihtarname masrafı eklendiğinde borcun 439.000,00 TL olacağı, davalı tarafından ise 469.000,00 TL ihtar edildiği, farkın her bir üyelik için 15.000,00 TL olmak üzere toplamda 30.000,00 TL olduğu ve bundan kaynaklandığı, davacı tarafından 1. İhtarname tarihi olan 22/09/2025 tarihinden sonra 150.000,00 TL daha ödeme yapıldığı, davacının bu ödemesi sonrasında da borcunun bulunduğu rapor edilmiştir. (4) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, kurum müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacının, davalı kooperatif üyesi olduğu, 2 adet üyeliği bulunduğu, üyelikten kaynaklı aidat borçlarının ödenmediği iddiasıyla davalı tarafından T.C. Bozkır Noterliğinin 22/09/2025 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarnamesi ile 2023-2024 ve 2025 yıllarına ait 464.000,00 TL aidat borcu ile 5.000,00 TL ihtar masrafı olmak üzere 469.000,00 TL'nin 10 gün içerisinde ödenmesi gerektiğinin ihtar edildiği, davacı tarafından borcun ödenmemesi üzerine T.C. Bozkır Noterliğinin 10/10/2025 tarih ve ... Yevmiye Nolu ihtarnamesinin incelenmesinde davalı kooperatif tarafından davacıya ait 469.000,00 TL aidat borcu ile 5.000,00 TL ihtar masrafı olmak üzere 474.000,00 TL'nin 1 ay içerisinde ödenmesi gerektiği ihtar edildiği, davacı tarafından iş bu ihtarnamelere karşı eldeki davanın açıldığı, Mahkememizce davalı kooperatif ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan incelemede aidat toplanmasına ilişkin Genel Kurul kararlarının 1163 Sayılı Kanun ve Ana Sözleşmede yer alan hükümlere uygun olarak alındığı, davacının her bir üyelik için ödemesi gereken aidat tutarının 804.500,00 TL olduğu, 2 adet üyelik için toplamda 1.609.000,00 TL ödeme yapması gerektiği, davacı tarafından ihtarname öncesinde yapılan ödeme tutarının 1.175.000,00 TL olduğu, 1. İhtarname tarihi 22/09/2025 itibariyle borç miktarının 434.000,00 TL olacağı, davalının ihtarname tarihi itibariyle Eylül ayı aidat borcunun dolmadığı, 5.000,00 TL ihtarname masrafı eklendiğinde borcun 439.000,00 TL olacağı, davalı tarafından ise 469.000,00 TL ihtar edildiği, farkın her bir üyelik için 15.000,00 TL olmak üzere toplamda 30.000,00 TL olduğu ve bundan kaynaklandığı, davacı tarafından 1. İhtarname tarihi olan 22/09/2025 tarihinden sonra 150.000,00 TL daha ödeme yapıldığının rapor edildiği(nitekim davacı tarafından dava sonrasında da ödeme yapılmaya devam edilmiştir), eldeki dava tarihinin 04/11/2025 tarihi olduğu, her davanın açıldığı tarihteki koşullara göre değerlendirilmesi gerektiği, dava tarihi itibariyle Eylül ayı aidat borcunun da muaccel hale geldiği, bu sebeple her ne kadar bilirkişi ek ve kök raporunda eylül ayı aidatları dahil edemeden hesaplama yapılmış ise mahkememizce bu yöndeki tespite itibar edilmediği, nitekim bilirkişi raporunun takdiri delil mahiyetinde olduğu, dava tarihi itibariyle Eylül ayı aidatı da muacel olduğuna göre davalı kooperatif tarafından borç ihtarını içerir ihtarnamedeki miktarların doğru olduğuna kanaat edilmekle davacının davasının reddine karar verilmiştir. (5) KÖTÜNİYET TAZMİNATI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Davalı tarafından cevap dilekçesinde kötüniyet tazminatı talep edilmediği gibi Mahkememizce tedbir kararı da verilmediği, bir başka ifade ile davalının alacağına geç kavuşması gibi bir durum olmadığı, T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 23/01/2019 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında bu yönde bir hüküm tesis edilmemiştir.TÜRK MİLLETİ ADINAHÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davacının davasının REDDİNE,2-Dava açılırken peşin olarak alınan 7.923,96TL harçtan alınması gereken 732,00TL maktu harcın mahsubu ile fazla alınan 7.191,96TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından karşılanan 104,00TL vekalet suret harcı, 6.500,00TL bilirkişi ücreti yargılama gideri toplam 6.604,00TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davalı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 75.040,00TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,6-Eldeki davanın basit yargılama usulüne tabi olması karşısında T.C. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 05/02/2025 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak 6100 Sayılı Kanunun 321/2. Maddesinde yer alan amir kanun hükmü gereğince gerekçeli kararın yazımı sonrasında TALEBE GEREK OLMAKSIZIN var ise dosya içerisinde yer alan masraftan karşılanmak suretiyle TEBLİĞE ÇIKARILMASINA,7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, kararın vekille temsil edilmeyen taraflar açısından kendilerine, vekille temsil edilen taraflar açısından ise 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde 04/06/2025 Tarih ve 7550 Sayılı Kanunun 20. Maddesi ile 6100 Sayılı Kanunun Ek-1 Maddesinin 2. Fıkrasına eklenen amir kanun hükmü gereğince DAVA TARİHİ İTİBARİYLE tayin olunan parasal sınırlar nazara alınarak T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/06/2026 Katip ... Hakim ...