Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen trafik kazası sonrası araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli tazminat davasının taraflar arasındaki iddia ve savunmaları.
Özet: Bu hukuki evrak, 27.08.2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonrası davacı tarafından kasko sigortası ödemesine rağmen oluşan araç değer kaybı ve bir aylık araç mahrumiyet bedelinin tüm davalılardan ticari avans faiziyle tahsil edilmesi talebiyle açılan tazminat davasının giriş kısmını özetlemekte olup; davalılar ise yetki itirazı, kazadaki kusur dağılımı, sigorta şirketinin daha önce davacı sigorta şirketine ödeme yaptığı, kasko poliçesi kapsamında ikame araç sağlanabileceği ve talep edilen tazminat miktarlarının, hesaplama yöntemlerinin ve faiz türünün hukuka aykırı olduğu yönündeki savunmalarıyla davanın reddini talep etmektedir.

T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/910 Esas - 2026/165

TÜRK MİLLETİ ADINA
Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili
ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2022/910 Esas
KARAR NO : 2026/165
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/12/2022
KARAR TARİHİ : 06/03/2026
YAZIM TARİH : 30/03/2026
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ...'na ait ... plakalı araç ile davalılardan ... adına kayıtlı, ... sevk ve idaresindeki ve ... Sigorta sigortalısı ... plakalı araç arasında 27.08.2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, tali de olsa müvekkil aracını sevk ve idare eden ...'na kusur atfedildiğini, bilirkişiler marifetiyle kaza mahallinde keşif yapılarak ve ekli fotoğraflar değerlendirilerek kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini, müvekkil aracının kaza sebebiyle uğradığı maddi hasara ilişkin kasko sigorta şirketi ... Sigorta tarafından kdv dahil toplam 65.027,52TL hasar ödemesi yapıldığını, araçta değer kaybı meydana geldiğini, belirtilen kaza ve tamir süreci sebebiyle müvekkilin bir ay kadar aracından mahrum kaldığını, müvekkil aracının değer kaybı ve araç mahrumiyet bedellerinin hesabı ve ödenmesi için 10.11.2022 tarihinde elektronik posta ile davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığını, sonuç alınamadığını, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak ve bilirkişi raporları doğrultusunda ıslahla artırılmak kaydıyla şimdilik 10.000,00TL araç değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizleriyle birlikte tüm davalılarca müştereken ve müteselsilen müvekkile ödenmesine, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak ve bilirkişi raporları doğrultusunda ıslahla artırılmak kaydıyla şimdilik 100,00TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizleriyle birlikte davalı sürücü ve araç sahibince müştereken ve müteselsilen müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep edilmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı Şirket genel müdürlük adresi ... olduğunu, bu sebeple yetkili mahkemenin ... Mahkemesi olduğunu, Mahkemece yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının talebinin konusu, trafik kazasından kaynaklanan maddi zararın tespit edilmesi gerektiğinden dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, davacının değer kaybına ilişkin taleplerinin ZMMS Genel Şartlar Eki’nde yer alan esaslara göre hesaplanması gerektiğini, müvekkil şirketin yasal olarak işletene düşen hukuki sorumluluğu üstlendiği göz önüne alındığında haksız fiilden kaynaklanan olaylarda ise ancak yasal faizin talep edilebileceğini belirterek davanın reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin başvuran tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.
Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazada müvekkil ... idaresindeki ... plakalı araç ile ...Caddesinde ilerlerken, dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... Caddesinden kontrolsüz olarak çıktığı sırada maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, dava dışı ...'nun kontrolsüz ve hızını hiç azaltmadan caddeye çıktığı, kendisinin asli kusurlu olduğunu, olayın oluş şekli, araçların hasar aldıkları noktalarla birlikte dikkate alındığında müvekkilin alkollü olmasının kazanın gerçekleşmesinde tek neden olmadığını, davacı tarafın araçla ilgili maddi hasarının önce kendi kasko şirketi olan ... Sigorta'dan karşılandığını, ... Sigorta da tazminatı, müvekkilin zorunlu mali mesuliyet sigortasını düzenleyen ... Sigorta'dan talep ettiğini ve kendilerine kusur durumuna göre 48.770,02 TL ödeme yapıldığını, davacı tarafın bir değer kaybı tazminatına hak kazanması durumunda bu tazminatın poliçe limitleri kapsamında sigortalı olunan diğer davalı ... Sigorta Şirketinden tahsil edilmesi gerektiğini, davacı tarafın reklamcılık işiyle uğraştığını, bu işlerinde kazayı karışan aracı kullandığını, 1 ay kadar aracından mahrum kaldığından bahisle araç mahrumiyet bedeli de talep ettiğini, davacı tarafın ... Sigorta'dan kasko poliçesi olmakla, kendisine talebi halinde kasko şirketi tarafından mutlaka ikame araç tahsisi yapılacağını, gerek kusur oranı bakımından, gerekse de değer kaybı miktarı ve araç mahrumiyeti tazminatı yönünden mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiğini belirtilerek davanın reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin başvuran tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
DELİLLER:
-27/08/2022 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı,
-Kaza yerinde yapılan keşif,
-Hasar dosyası,
-... plaka numaralı aracın 09/07/2022-09/07/2023 tarihleri arasında geçerli zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi,
-... kayıtları,
-... Esas sayılı dosyası,
-Bilirkişi raporları,
15.06.2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
a) Davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'un meydana gelen kazanın oluşumda , 2918 sayılı KTK'nın Madde Madde 57-1/a, Madde 57-1/c ve Madde 84/h maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla % 75 ( Yüzde Yetmişbeş) oranında KUSURLU olduğu,
b) Davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun meydana gelen kazanın oluşumda 2918 sayılı KTK'nın Madde 52-1/a maddesi kural ihlalini işlemiş olmakla % 25 (Yüzde Yirmibeş) oranında KUSURLU olduğu,
c) Alkol düzeyi 1,75 (bir virgül yetmişbeş) promil gibi bireysel farklılıkları da elimine edebilecek seviyede yüksek olarak saptanan ... plakalı davalı araç sürücüsü ...’un emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyeceğini,
d) Araç yoksunluk kaybı bedelinin 10.500,00 TL olacağı, ... plakalı davalı araç sürücüsü ... ve maliki davalı ...'un müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı ,
Görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur.
15/06/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
a ) Davacının maliki olduğu ... plakalı aracın sürücüsü ...'nun meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK'nun Madde 57-1/a ve Madde 84/h maddeleri kural ihlallerini işlemiş olması nedeniyle % 75 ( Yüzde Yetmişbeş) oranında KUSURLU olduğu,
b ) Davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'un meydana gelen kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK'nun Madde 52/1-a maddesi kural ihlalini işlemiş olması nedeniyle % 25 ( Yüzde Yirmibeş) oranında KUSURLU olduğu,
c ) Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 30.000,00 TL, ZMMS Genel şartlar hesaplama yöntemine göre ise 14.547,40 TL olacağı,
Reel piyasa koşullarına göre hem de sigorta genel şartları hesaplama yöntemine göre belirlenen değer kaybının hangi yönteme göre esas alınması gerektiği hususu ise Mahkemenin değerlendirme ve takdiri olacağı,
d ) Davalı Sigorta Şirketinin Sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limitlerinde değer kaybı sorumluluğunun;
Reel Piyasa Koşullarına göre (30.000,00 X 0,25 ) 7.500,00 TL, Genel Şartlara göre (14.547,40 X 0,25) 3.636,85 TL olacağı,
Davalı sigorta şirketinin davacı aracın Kasko sigortasına ... Sigorta şirketine 48.770,02 TL ödeme dikkate alındığında, yapılan kusur tespiti neticesinde bakiye alacağı olmadığı,
e ) Araç yoksunluk kaybı oluşmadığı,
Görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur.
26/07/2025 tarihli bilirkişi 2. Ek raporunda özetle;
a ) Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 30.000,00 TL, ZMMS Genel şartlar hesaplama yöntemine göre ise 14.547,40 TL olacağı,
Reel piyasa koşullarına göre hem de sigorta genel şartları hesaplama yöntemine göre belirlenen değer kaybının hangi yönteme göre esas alınması gerektiği hususu ise Mahkemenin değerlendirme ve takdiri olacağı,
b ) Davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru ve poliçe limitlerinde Değer kaybı sorumluğunun;
Reel Piyasa Koşullarına göre; 25.500,00 TL (30.000,00 X 0,85 ),
ZMMS Genel şartlar hesaplama yöntemine göre; 12.365,29 TL (14.547,40 X 0,85) olduğu,
c ) Araç yoksunluk kaybı oluşmadığı,
Görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL;
Dava, ... plaka numaralı araç ile ... plaka numaralı araçlar arasında 27/08/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait olduğu anlaşılan ... plaka numaralı araçta hasar nedeni ile meydana gelen değer kaybı ve mahrumiyet zararının davalılardan tahsili istemine yöneliktir.
... plaka numaralı aracın davalılardan ... adına kayıtlı olmakla kaza esnasında sürücü ... sevk ve idaresinde olduğu; aracın 09/07/2022-09/07/2023 tarihleri arasında geçerli zorunlu mali mesuliyet sigortası ile davalı ... Sigorta Aş tarafından sigortalanmış olduğu; davacıya ait ... plaka numaralı aracın kaza anında ...'nun sevk ve idaresinde olduğu tespit edilmiştir.
Dosyada mübrez trafik kazası tespit tutanağında, sürücü ...'un KTK'nun 57/1-C maddesi gereğince, sürücü ...'nun KTK'nun 52/1-A maddesi gereğince kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Celbi lazım gelen evraklar dosyaya kazandırılmakla dosya hasar ve kusur alanında uzman bilirkişiye teslim edilmiş, bilirkişi tarafından tanzim edilen 16/06/2023 tarihli raporda davacıya ait araç sürücüsünün %25, ... plaka numaralı araç sürücüsünün %75 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
İşbu rapora yönelik ileri sürülen itirazlar üzerine 19/11/2023 tarihli ara karar tesis edilmiş, yerine bilirkişi refaketinde keşif yapılması ve tanıkların dinlenilmesine karar verilmiş, 30/11/2023 tarihinde yapılan keşif neticesinde tanzim edilen 15/06/2023 tarihli raporda davacıya ait araç sürücüsünün %75, ... plaka numaralı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Kök ve ek raporlar arasında oluşan çelişkinin giderilmesi için ... rapor alınmasına karar verilmekle tanzim edilen 05/09/2024 tarihli raporda davacıya ait araç sürücüsünün %15, ... plaka numaralı araç sürücüsünün %85 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.
Kaza mahallinde bulunan yol ver tabelasının hangi tarihte konulduğuna ilişkin ... müzekkere yazılmakla, 15/11/2024 tarihli cevabi yazıda "kaza tarihinde kavşağın kontrolsüz bir kavşak olduğu"nun bildirilmiş olduğu tespit edilmiştir.
... tanzim edilen 09/01/2025 tarihli raporda da 05/09/2024 tarihli rapor ile aynı yönde kanaat bildirilmiş olduğu, trafik kazası tespit tutanağı ve keşif ile sunulan bilirkişi raporundaki yol ver tabelasına ilişkin inceleme yapılmakla çelişkilerin giderilmesi sureti ile tanzim edilmiş olduğu anlaşılmakla işbu rapora karşı itirazların reddine ve işbu raporda yazılı kusur oranlarının hükme esas alınmasına karar vermek gerekmiştir.
... tespit edilen kusur oranları gereğine makine mühendisi bilirkişide 26/07/2025 tarihli ek rapor alınmış, makine mühendisi bilirkişi tarafından tanzim edilen kök ve ek raporlarda değer kaybına dair hesaplamanın kaza tarihinde hasarsız ikinci el değeri ile hasarlı ikinci el değeri nazara alınmak sureti ile hesaplandığı, yerleşik Yargıtay İçtihatlarının da bu yönde olduğu, raporun dosya kapsamın uygun, denetime ve hüküm tesisine elverişli olduğu tespit edilmekle hükme esas alınmıştır.
Davacının kasko sigortacısı tarafından 35 gün süresince ikame araç temin edilmiş olduğu, bilirkişi tarafından aracın hasarı nazara alınarak makul onarım süresinin 15 gün olduğu tespiti karşısında mahrumiyet alacağı oluşmadığı anlaşılmıştır.
Kısaca izah edilenler çerçevesinde, ... tespit edilen kusur durumları ve makine mühendisi bilirkişi tarafından alacağa yönelik hesap içeren raporlar nazara alınmakla, davalı ...'un işleten sıfatı ile, davalı ...'un sürücü olması sebebi ile haksız eyleminden ötürü, davalı sigorta şirketinin ise kaza tarihinde zmms poliçesi sebebi ile sorumlu olduğu anlaşılmakla;
Davanın 29/12/2022 tarihinde kısmi dava olarak açılmış olması ve 18/10/2025 tarihli ıslah harcı ikmal edildiği de nazara alındığında TTK'nun 1420/1 ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Zamanaşımı başlıklı C.8 maddesi gereğince alacağın 2 yıllık zamanaşımına tabi olduğu tespit edildiğinden dava dilekçesi ile talep edilen 10.000,00-TL değer kaybı alacağına yönelik istemin kabulüne, bakiye kısmın reddine dair aşağıda yazılı olduğu şekilde karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar kısa kararın yazdırılması esnasında "davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine" şeklinde hüküm yazdırılmışsa da davalının birden fazla olması karşısında işbu yazımın maddi hata mahiyetinde olduğu anlaşılmakla işbu gerekçeli karar evrakı ile resen tashih edilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Sübut etmeyen araç mahrumiyet bedeli istemine yönelik davasının reddine,
Değer kaybı alacağına yönelik alacak isteminin kısmen kabulüne, 10.000,00-TL alacağın temerrüt tarihi olduğu anlaşılan 22/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlı avans faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin zamanaşımı nedeni ile reddine,
492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,
Alınması gereken 1.133,95-TL harçtan, peşin alınan 172,49-TL harç ve ıslah harcı olan 264,70-TL toplamı 437,19-TL'den mahsubu ile bakiye 696,76-TL harcın davalılardan müştereken alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma, 172,49-TL peşin harç ile 264,70-TL ıslah harçı olmak üzere toplam 517,89-TL harcın kabul ve red oranına göre takdir olunan 202,29-TL 'nin davalılardan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine, kalan miktarın kendi üzerine bırakılmasına,
Davacı tarafından yapılan 2.452,75-TL tebligat ve posta gideri ile 3.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.452,75-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdir olunan 2.129,84-TL'sinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, kalan miktarın kendi üzerine bırakılmasına,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 10.000,00-TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken alınarak, davacıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı ... Sigorta Aş yararına hesaplanan 16.600,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı ... ve ... yararına hesaplanan 16.600,00-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılara müştereken verilmesine,
HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin kabul ve red oranına göre takdir olunan 609,34-TL 'sini davalılardan müştereken, 950,66-TL'sini davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili Av. ... ile davalı ... ve ... vekili Av. ... (e duruşma)'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.