diyarbakır asliye ticaret mahkemesinin, kasko sigortalı yolcu otobüsünün yangın nedeniyle pert olması sonucu eksik ödenen rayiç bedelin tazmini talepli dava hakkında gerekçeli karar.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin, kasko sigortalı yolcu otobüsünün yangın nedeniyle pert olması sonucu eksik ödenen rayiç bedelin tazmini talepli dava hakkında gerekçeli karar.

Özet: Davacı, yangın sonucu pert olan ticari otobüsü için kasko sigorta şirketinden yapılan ödemenin gerçek rayiç bedeli karşılamadığını, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak imzaladığı ibranameye rağmen eksik kalan tazminatın faiziyle birlikte tahsilini talep ederken; davalı sigorta şirketi, yapılan ödemenin aracın tam rayiç bedeli olduğunu, sigortalının kendilerini ibra ettiğini ve talep edilen ek tazminatın fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemektedir.

T.C.

DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/06/2024

KARAR TARİHİ : 10/07/2026

KARAR YAZIM TARİHİ :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ..... plakalı yolcu otobüsünün .....tarihinde yangın hasarına uğradığını, aracın perte ayrıldığını, .....Sigorta A. Ş. nezdinde .....tarihinde .....poliçe numarasıyla kasko sigortası yaptırıldığını, sigorta şirketine 15 iş günü içerisinde bildirimde bulunulduğunu, sigorta şirketinin sunduğu tazminat tutarının düşük olması nedeniyle yapılan itirazın red edildiğini, sigorta şirketinin rayiç bedel ödemesi öncesinde ibraname imzalama şartı koştuğunu, müvekkilinin bu ibranameyi "fazlaya ilişkin talep ve dava haklarım saklı kalmak kaydı ile kabul ediyorum. " şerhi düşerek imzaladığını, sigorta şirketi tarafından 2.962.810,00 TL tutarında ödeme yapıldığını ancak bu tutarın aracın gerçek rayiç değerini karşılamadığını, Türk Ticaret Kanunu'nun 1459. maddesi uyarınca sigortacının gerçek zararı tazmin etmekle yükümlü olduğunu, daha önce Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi .....Esas sayılı dosya ile açılan davanın arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedildiğini ve kararın .....tarihinde kesinleştiğini belirterek, Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi .....esas ve .....Karar sayılı dosyanın celbini, bilirkişi marifetiyle aracın olay tarihindeki gerçek rayiç bedelinin tespit edilmesini ve HMK m. 107 uyarınca artırılmak üzere şimdilik 100,00 TL bakiye tazminat tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı .....Sigorta A.Ş.'den tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dilekçesi ve tensip zaptı ekli meşruhatlı davetiyenin davalılara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, davalının süresi içinde cevap dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .....plaka sayılı aracın .....numaralı poliçe ile sigortalı olduğunu, müvekkil şirketin sorumluluğunun Kasko Genel Şartları ile sınırlı bulunduğunu, sigortalıya araç rayiç değerinin 3.000.000,00 TL olarak tam ve gereği gibi ödendiğini, 37.190,00 TL prim borcunun mahsup edildiğini, sigortalının imzaladığı taahhütname ile müvekkil şirketi ibra ettiğini, borcun sona erdiğini, sigortalı ile rayiç bedel konusunda mutabık kalındığını, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca eksper raporlarının delil niteliği taşıdığını, Yargıtay kararları gereği sigortacının sorumluluğunun hasar anındaki rayiç bedelle sınırlı olduğunu, davacının talep ettiği tazminatın fahiş olduğunu, sigorta hukukunda asıl amacın gerçek zararın giderilmesi olduğunu, davacının gerçek zararını ispat etmesi gerektiğini, sigorta teminatının zenginleşme aracı olarak kullanılamayacağını, müvekkil şirketin temerrüde düşmediğini, davanın açılmasına sebebiyet verilmediğini, bu nedenle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamaları gerektiğini, bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, maddi tazminat davasıdır.

Davacı vekili, davalı tarafça Kasko poliçesi ile sigortalanan aracın yanması sonucu aracın kullanılamaz hale gelip, tam hasara uğradığını, davalı tarafça daha önceden ödenen hasar bedelinin, müvekkilinin gerçek zararını karşılamaya yetmediğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemektedir.

Davacıya ait .....plakalı aracın tescil kaydının incelenmesinde, tek katlı otobüs olduğu ve kullanım amacının ticari olduğu görülmüştür. Sigorta Hukuku, 6102 sayılı TTK’nın 6. kitabında 1401 ve devamı maddelerinde düzenlenmekte olup, davaya konu aracın ticari nitelikteki kullanım amacına göre davacı taraf da tüketici konumunda olmadığından, aynı Kanunun 4/1-a maddesi gereği eldeki davanın mutlak ticarî dava olduğu, aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın çözümünde Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır. (Bu yönde Diyarbakır 11. Hukuk Dairesi'nin 2026/539 Esas 2026/1025 Karar sayılı kararı).

Dosya içeriğindeki delillerden, davacıya ait .....plakalı aracın, davalı tarafça Pert Kasko Poliçesi Eki "Dar Kasko" sözleşmesi ile .....-.....tarihleri arasını kapsayacak şekilde teminat altına alındığı, rizikonun .....tarihinde yani poliçe teminat dönemi içinde gerçekleştiği, poliçede dain-i mürtehin hakkının bulunmadığı, davacının aktif dava ehliyetinin bulunduğu, poliçenin 1A maddesinde yangın hasarının teminat altına alındığı görülmüştür.

Dava tarihinden önce davacının davalıya başvurduğu, aracın pert total bedelinin 3.000.000,00 TL olarak kabul edildiği, davacının 37.190,00 TL'lik prim borcu mahsup edildikten sonra davacıya .....tarihinde 2.962.810,00 TL ödendiği görülmüştür.

Mahkememizce dosyanın 1 makine mühendisi ile 1 sigorta eksperi bilirkişiden oluşturulacak bilirkişi heyetine tevdi edilerek, bilirkişilerden, davaya konu kaza sonrası kaskolu araçta meydana gelen hasarın tespitine yönelik (Tramer kayıtları içerisinde mevcut) düzenlenen eksper raporunda hasar onarımına ilişkin yapılan tespitlerin davaya konu kaza ile uyumlu olup olmadığı değerlendirilerek davaya konu pert total işlemi uygulanan davacıya ait aracın kazanın gerçekleştiği tarih itibariyle kasko sigorta poliçesinin 8. ve 9. maddeleri ile poliçenin tabi olduğu genel şartlar da dikkate alınmak suretiyle, kaskolu araçta meydana gelen hasar bedelinin tespit edilerek düzenlenecek raporun mahkememize gönderilmesinin istenilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen .....tarihli bilirkişi raporunda özetle; trafik kazası tespit tutanağı, araçların hasarlarına ilişkin yapılan açıklamalar ve beyanlar ile sigorta eksper raporu dikkate alınarak yapılan değerlendirmede, aracın hasarının dava konusu yangın sonucu oluşabileceği, değişimi ve onarımı gereken parçaların tespitinin aracın hasarıyla uyumlu olduğu, dava dosyası içerisinde dava konusu yapılan ....plaka sayılı aracın hasar tespitine ilişkin .....Sigorta Şti. tarafından görevlendirilen sigorta eksper raporundaki tespitler ve taraflar arasında aracın tam hasara / perte uğradığı konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, aracın yedek parça fiyatlarına göre tam hasara / perte uğradığı kabul edildiğinden ve aracın onarılamayacak derecede hasarlı olduğu ve aracın hasarlı durumunu gösteren fotoğraflarda görüldüğü ve tespit edildiği üzere aracın yalnızca şasi ve direklerinin hurda durumunda bulunduğu dikkate alındığında; onarım için işçilik bedellerinin tespiti yapılmadığı ve bu ölçüde hasara uğrayan araç için onarım işçilik bedellerinin tespitinin de olanaklı bulunmadığı, aracın yangın sonucu tamamen yandığı dikkate alındığında kilometre bilgisi temin edilemediği, aracın teknik özellikleri ve ticari kullanım amacı dikkate alındığında yıllık ortalama 150.000 km yol yapacağı kabul edilerek hasar tarihinde yaklaşık (8 yıl x 150.000 km/yıl)= 1.200.000 km'de olacağı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tarafından Mahkemeye gönderilen belgelerde dava konusu hasar dışında bir adet 49.000 TL bedelli kasko hasarının olduğunun görüldüğü, yapılan değerlendirmeler ve aracın özellikleri itibarıyla dava konusu araca en yakın ilan örnekleri dikkate alınarak yapılan değerlendirmeler sonucunda aracın kazasız rayiç değerinin, araştırma yapılan .....tarihinde 3.370.000,00 TL olduğu, trafik kazasının meydana geldiği .....tarihinde 3.000.000 TL olacağı, davalı tarafça dava tarihinden önce yapılan ödeme sonucu davacının davalıdan talep edebileceği alacağının olmayacağı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Bilirkişi raporuna yapılan itirazlar sonucu davaya konu aracın .....Muayene İstasyonu'ndan geçmiş muayene kayıtları celp edilerek eski kilometre bilgilerine ulaşılmış ve bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır. Bilirkişi ek raporunda özetle, kök raporda aracın kilometresinin kaza tarihinde 1.200.000 km'de olacağı değerlendirilerek hesaplama yapıldığı, .....A.Ş.'den gelen kayıtlara göre aracın yangın tarihindeki kilometresinin 2.233.885'te olacağı, kök raporda yapılan tespitlerin değişmediği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Bilirkişi heyeti raporu denetime elverişli, dosya kapsamına uygun bulunmuş, Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Böylelikle davacının zararının dava tarihinden önce ödendiği, bakiye alacağının olmadığı anlaşılmış, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 427,60 TL'nin mahsubu ile eksik 304,40 TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

3-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafça yapılan yargılama harç ve gideri olmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

7-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.

Katip Hakim

Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu'na göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır