Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde trafik kazası sonucu ağır yaralanarak sürekli iş göremez hale gelen yolcunun sigorta ve idareden talep ettiği maddi ile manevi tazminat davasının istinaf sonrası yeniden yargılanması süreci.
Özet: Bu hukuki evrak, bir trafik kazası sonucu ağır yaralanan ve sürekli maluliyet yaşayan yolcunun, araç sürücüsü ve işleteni ile sigorta şirketinden, geçici ve sürekli iş göremezlik zararları ile manevi tazminat talebine ilişkin bir davayı özetlemektedir; davacı taleplerini artırmış olup, davalılar kusur, illiyet bağı, tazminat miktarlarının fahişliği ve faiz hesaplamalarına itiraz etmekte; daha önceki bir kararın istinaf tarafından bozulması üzerine yeniden yargılaması devam eden mahkeme, olayın oluş şekli, sürücü ve işletenin kusur ve sorumlulukları ile idari hizmet kusurunun tespiti amacıyla bilirkişi incelemesi dahil detaylı bir tahkikat yapmaktadır.

T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/897 Esas - 2025/876

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO : 2025/897 Esas
KARAR NO : 2025/876
...
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/09/2019
KARAR TARİHİ : 27/11/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/11/2025
DAVA :Davacı vekili mahkememizin .... esasına kaydedilen dava dilekçesinde; 18/03/2019 tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı ... Jandarma Komutanlığı'na ait....Ş.'ye sigortalı resmi aracın ... istikametinde seyir halinde iken direksiyon hakimiyetinin kaybedilip yoldan çıkmasının ardından aracın yolun sol kısmında bulunan su kanalına uçması sonucu meydana gelen kazada yolcu konumunda bulunan davacının ağır yaralandığını ve sürekli şekilde sakat kaldığını, genel çalışma gücünden kaybettiğini, davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenmiş poliçenin kişi başına sakatlık halinde kaza tarihinde 390.000,00 TL bedeni teminat sağladığını, müvekkilinin ... bölümü mezunu olduğunu, gelir hesabında bu durumun gözetilmesini, meydana gelen kaza sonucunda olayla ilgili olarak ... soruşturma numaralı dosyası üzerinden tahkikat başlatılmış olup yargılamanın ... esas sayılı dosyası üzerinden devam ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 TL geçici, 1.000,00 TL sürekli maluliyet olmak üzere şimdilik 2.000,00 TL maddi tazminat ile 100.000,00 TL manevi tazminatın (sigorta şirketinin salt maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydı ile) kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi isteğinde bulunmuş, davacı vekili 14/12/2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile 1.000,00 TL geçici iş göremezlik zararını 11.738,16 TL'ye, 1.000,00 TL sürekli iş göremezlik zararını 959.363,11 TL olmak üzere toplam 971.101,27 TL'ye yükselterek harcını ikmal etmiştir.
CEVAP : Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; somut olayda üçüncü kişi durumunda olan şüpheli ... kusurlu durumda olduğunu, bu durumda tek taraflı yaralamalı trafik kazası olayında nedensellik bağının kesildiğini, bu durumda idarenin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, dava konusu olayda idareye izafe edilebilecek herhangi bir hizmet kusuru bulunmadığını, ... yerleşik kararları gereğince maddi tazminat, "kâr ve kazanca vesile olmamalı, kişilerin sebepsiz zenginleşmesine yol açmayacak düzeyde olmak ve yalnızca maruz kalınan zararı telafi edecek nitelikte olmalıdır." ancak istenilen gerek maddi, gerekse manevi tazminat miktarlarının bu kriteri aşacak seviyede ve yerleşik kararların oldukça üzerinde yer aldığını, faiz taleplerini de kabul etmediklerini, maddi tazminata ilişkin faizin idareye başvurudan itibaren işlemeye başlamakta, manevi tazminata ise paranın karar anındaki değeri göz önüne alınarak hükmolunduğundan olay tarihinden itibaren faiz uygulanmasının istenmesinin yargılamalar esnasında süre gelen uygulamaya keza mevzuata aykırı bir uygulama teşkil etmekte, ayrıca iyi niyet ve hakkaniyet ilkesi ile bağdaşmadığını belirterek haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
Davalı sigorta şirketine tebligat yapılmış, cevap dilekçesi sunulmamış, yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettirmiş, adli tıp raporu ve kusur ve hesap raporuna karşı beyanlarını içerir dilekçeler sunarak davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.
GEREKÇE : Dava; trafik kazası sonucu yaralanma nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik zararına konu maddi tazminat ile manevi tazminatın tahsili isteğine ilişkindir.
Mahkememizin... esasına kayıtla yapılan yargılama sonucu 09.03.2022 tarih, 2022/130 sayılı kararla davacının davalılara yönelik maddi tazminat davasının kabulüne, davacının, davalı ... karar sayılı kararı ile taraf vekillerinin İstinaf başvurusunun kabulü ile mahkememiz kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılması için dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verilmiştir.
... Esas sayılı dosyasının getirtilmesi, ceza dosyası içeriği, kaza tespit tutanağı, ifade tutanakları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre olayın meydana geliş şeklinin açıklığa kavuşturulması, olayın meydana gelmesinde araç sürücüsü ve araç işleteninin kusurları bulunup bulunmadığı ve sorumlulukları konusunda tarafların beyan ve itirazları da değerlendirilmek suretiyle....fen heyetinden emekli 3 kişilik makine mühendisi bilirkişi heyetinden kusura ilişkin gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınması, tahkikatın eksiksiz olarak tamamlanması, davalıların sorumluluğunun yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler gözetilerek belirlenmesi, davalı sigorta şirketinin araç sürücünün veya araç işletenin kusuru bulunması halinde sorumlu olacağının dikkate alınması, aracın işletilmesi nedeniyle araç işleteni olan davalı idareye kusur verilmemesi, hizmet kusuru bulunduğunun tespiti halinde yargı yolunun değerlendirilmesi ve varılacak sonuç çerçevesinde karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru değildir.
İlk derece mahkemesince davacının maluliyetinin tespiti bakımından hükme esas alınan ... Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca düzenlenen 26.05.2021 tarihli raporda, davacının 18.03.2019 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı hastada meydana gelen L4 vertebra kırığı ve buna yönelik yapılan L2-3-4-5 posterior entrümentasyon, L4 total laminektomi, L3-5 parsiyel laminektomi ve flavektomi amaliyatı ile psikiyatrik şikayetleri dikkate alınarak eklem hareket açıklığına bağlı engelliliğin hesaplanması aritmetik toplam yapıldığında % 23 olduğu, spesifik omurga hastalığı tanısına bağlı engelliliğinin hesaplaması ... formülü uygulandığında % 34 olduğu, zihinsel, ruhsal, davranışsal bozukluklar, geçici fonksiyon kaybına neden olan ruhsal hastalıklar, travma sonrası stres bozukluğu, tedavi ile işlevselliği kısmen düzelen maddesi uyarınca % 40 olduğu ve kişinin engel oranının ... formülü uygulandığında (%40+%34) davacının özür oranının % 60 olduğu, 9 ay süreyle iş ve gücünden kaldığı, 3 ay bakıcı ihtiyacı olduğunun belirtilmiş ise de rapor hüküm kurmaya yeterli ve elverişli değildir. Mahkemece, zihinsel ve ruhsal davranışsal bozukluklar ve travma sonrası stres bozukluğu nedeniyle gördüğü tedaviler ve kullandığı ilaçlara ait tüm belgeler getirilerek zihinsel ve ruhsal bozukluğunun kaza ile illiyetinin bulunup bulunmadığı, travma sonrası stres bozukluğu nedeniyle tedavisinin sona erip ermediği, tedavi ile iyileşip iyileşmeyeceği, maluliyete neden olacak şekilde kalıcı hale gelip gelmediği, araz bırakacak şekilde çalışmasına engel teşkil edip etmediğinin belirlenmesi için Adli Tıp Kurumundan olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre rapor alınması gerekirken bu hususun nazara alınmamış olması isabetli görülmemiştir.
Mahkemece hükme esas alınan 18.09.2021 tarihli aktüer bilirkişi raporunda davacının geçici iş göremezliğinin bitmesini müteakip 18.12.2019 tarihinden işlemiş dönem sonu 18.09.2021 tarihine kadar bilinen dönem maluliyet zararının hesaplandığı, dosya içeriğinden ... Personel Genel Müdürlüğünün 21.09.2021 tarihli cevabi yazısında davacının 28.08.2020 tarihinde 657 sayılı Kanuna tabi olarak sosyal çalışmacı olarak göreve başlatığının bildirildiği, bilinen dönemde davacının 28.08.2020 tarihinden sonra hesaplamaya esas alınacak gelirinin net olarak belirlenmesi mümkün olduğundan çalışmaya başladığı tarihten itibaren rapor tarihine kadar olan maaş bordroları ve ek ödemelere ilişkin tüm belgeler getirtilerek gelirinin belirlenmesi ve buna göre hesaplama yapılması gerektiğinin dikkate alınmamış olması doğru değildir.
Davacı vekili, davalı ...ve davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurularının açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.'' denilmiştir.
Mahkememizin ... esasına kayıtla yargılama sürdürülmüştür.
... esas sayılı dosyaya ilişkin kayıtlar uyap üzerinden celp edilmiş, ... kişilik Makine Mühendislerinden oluşturulan bilirkişi heyetine dosyanın tevdi ile kaldırma kararı doğrultusunda kusur yönünden inceleme yapılmak üzere bilirkişi raporu alınmış, bilirkişi heyeti 30.10.2024 tarihli raporlarında; dosya kapsamında bulunan tanık ifadeleriyle diğer tüm bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi sonucunda davalı ... olayda suç şüphesiyle gözaltında bulunanların sevki sırasında aracın tecritli bölümünde taşınması gerektiği konusunda gerekli eğitimleri vermesi, personelini bu konuda eğitmesi gerekirken bu tür taşımalarda araç komutanı olarak inisiyatif kullanmaması yönünde gerekli talimatların harfiyen uygulanmasını sağlamadığı olayda birinci derecede %70 oranında kusurlu olduğu, dava dışı ... araçta sürücü koltuğu arkasında yolcu olarak bulunmaktayken kontrolü altında bulunan direksiyona aniden müdahale ederek aracın kontrolden çıkmasına neden olmakla yaralanma ile sonuçlanan olayda %30 oranında kusurlu bulunduğunu, davacı ..., kazaya karışan ... plakalı araçta ön yolcu koltuğunda emniyet kemeri bağlı bulunduğu sırada, sürücü arkasında bulunan elleri önden kelepçeli şüphelinin sürücüye direksiyona müdahalesi sonucu yaralandığı olayda kusuru bulunmadığını, araç sürücüsü ... idaresinde bulunan ... plakalı araçta elleri önden kelepçeli şüphelinin kendisine ve direksiyona müdahale edebileceğini aldığı yetersiz eğitim nedeniyle öngöremediği olayda kusuru bulunmadığını bildirmişlerdir.
Davalı Jandarma Genel Komutanlığı hakkındaki dava, mahkememizin ... esas sayılı dosyasından tefrik edilerek mahkememizin işbu ... esasına kaydedilmiştir.
Mahkemece yapılan inceleme, kaldırma kararı içeriği, bu doğrultuda yapılan inceleme, kusura ilişkin üçlü bilirkişi heyeti rapor içeriği ve tüm dosya kapsamı içeriğine göre; 18.03.2019 olay tarihinde dava dışı ... sevk ve idaresindeki davalı ...Komutanlığı'na ait resmi araçla ... yönünde seyir halindeyken direksiyon hakimiyetinin kaybedilip yoldan çıkmasının ardından yolun sol kısmında bulunan su kanalını aracın uçması sonucu meydana gelen kazada araçta yolcu olan davacı... yaralandığı, davalı .... araç işleteni olup, suç şüphesiyle gözaltında bulunanların sevki sırasında aracın tecritli bölümünde taşınması gerektiği konusunda gerekli eğitimleri vermesi, personelini bu konuda eğitmesi gerekirken bu tür taşımalarda araç komutanı olarak inisiyatif kullanmaması yönünde gerekli talimatların harfiyen uygulanmasını sağlamadığı olayda kusurlu olduğu, kusurun içeriği itibarıyla hizmet kusuru niteliğinde olup, davalının vasfı da nazara alınarak bu davalı yönünden İdari Yargının görevli olduğu kanaatine varılmakla davalı Jandarma Genel Komutanlığı hakkında açılan davanın yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davalı ...hakkında açılan davanın yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle İdari Yargı görevli olmakla dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine,
Alınması gerekli 615,40 TL harç peşin alınan harçla karşılandığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan 250,00 TL posta giderinden ibaret yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davalı davada kendisini vekille temsil ettirmiş olup AAÜT madde 7 uyarınca 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Tarafların işbu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yoluna başvurabileceklerinin belirtilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu oybirliğiyle karar verildi.27/11/2025
...