Müvekkilinin trafik kazası tazminatından tahsil ettiği parayı zimmetine geçirdiği iddia edilen avukatın, hakkında açılan icra takibine karşı bononun geçersizliğini ileri sürdüğü menfi tespit davası.
Özet: Bu menfi tespit davasında davacı avukat, 200.000 TLlik senede dayalı borcunun olmadığını, senedin boş olarak verildiğini ve sonradan yasal unsurlara aykırı doldurulduğunu iddia ederken; davalı müvekkili, avukatın trafik kazası tazminatı takibinden elde ettiği parayı uhdesinde tutarak zimmetine geçirmesi üzerine zararın tazmini için bu senedi verdiğini, avukatın borcu daha önce kabul ettiğini, icra taahhüdünde bulunup ihlal ettiğini ve hapis tazyiki cezası aldığını belirterek, boş senet iddiasının mesnetsiz olduğunu savunmaktadır.

T.C. ..... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.
.....
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/645 Esas
KARAR NO : 2025/727
...x............x...
..x.......xx......x.....x
...x........x.............x
xxx......xxx.x.x............x
DAVA : Menfi Tespit
DAVA TARİHİ : 27/09/2024
KARAR TARİHİ : 01/12/2025
GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ: 31/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan ,menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; karşı tarafın ... hakkında ..... 6. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/224984 Esas sayılı takip dosyası ile 200.000,00 TL bedelli bonoyu dayanak göstererek icra takibi başlattığını, kendisinin böyle bir borcunun bulunmadığını, kendisine sadece imza ve ad soyad kısmı yazılı boş olarak teslim edilen bononun yasal unsurlarını sonradan tamamlandığını, 200.000,00 TL olarak işleme sunulduğunu, aralarında bonoya dayanak bir borcun bulunmadığını, başlatılan takipten dolayı borçlu bulunmadığının tespiti ile takibin kendisi yönünden iptal edilmesine karar verilmesini, ileride telafisi mümkün olmayan zararlarının önlenmesi amacıyla dava bitimine kadar takibin durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin babasını trafik kazasında kaybettiğini, kazaya sebebiyet veren kişiye karşı maddi ve manevi tazminat davası açılması için davacı/borçluyu dava dışı annesi ve kardeşi (Kamile Yıldırım ve Ecem Yıldırım) ile birlikte vekil olarak tayin ettiğini, ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/27 Esas sayılı dosyasında görülen maddi ve manevi tazminat davası neticesinde müvekkili için 10.000-TL, Ecem için 20.000-TL, Kamile için ise 30.000-TL manevi tazminat ödenmesine karar verildiğini, davacı/borçlu söz konusu ilamın icrası için ..... 11. İcra Müdürlüğü'nün 2012/9512 Sayılı dosyası ile takip başlattığını, davacı/borçlunun kendisinden takip dosyası ile ilgili gelişmelere dair bilgi istendiğinde yalan beyanda bulunduğunu, en son 2018 yılı Ekim ayında icra dosyasından borçluya ait taşınmazın satışını yaptığını, talimat icra dairesinden yazı beklendiğini, yazı geldiğinde paranın dosyaya yatacağını beyan ettiğini, müvekkili ...'ın aynı zamanda eşi olduğunu, 2018 yılı Ekim ayına kadar davacı/borçluya olan güvenlerinden dolayı şahsını bu konuya dahil etmeyen müvekkili ve ailesi, davacı/borçlu tarafından taşınmazın satıldığının beyan edilmesine karşın uzun süredir dosyaya para yatmamasından ve davacı/borçlunun konuşmalarından şüphelenerek icra dosyasına bakmasını rica ettiklerini, icra dosyasına bakmak istediğinde dosyanın takipsizlik nedeniyle mahsene gönderildiğinin tarafına bildirildiğini, Uyap üzerinden dosyaya bakıldığında dosyada herhangi bir taşınmaz satışının bulunmadığının anlaşıldığını, avukat sıfatıyla müvekkili, annesi ve kardeşi ile birlikte şüphelinin bürosu ziyaret edildiğinde davacı/borçluya icra dosyasının son durumu sorululduğunu; davacı/borçlu icra dosyasına baktığını anladığında suçunu itiraf ettiğini ve borçludan dosya borcunu tahsil ettiğini ancak söz konusu parayı harcadığı için müvekkillere ödeme yapamadığını beyan ettiğini, en kısa sürede borcunu ödeyeceğini, müvekkilin ve ailesinin maddi-manevi zararlarını tazmin edeceğini söyleyen davacı/borçlu müvekkili ...'a annesi ve kız kardeşinin de huzurunda senet verdiğini, ancak borçlunun ödeme yapmadığını, senedin ..... 6. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/136397 sayılı dosyası (Kapatılan ..... 10. İcra Müdürlüğü'nün 2018/12893 sayılı dosyası) ile takibe konulduğunu, davacı/borçlunun icra dosyasına ödeme taahhüdünde bulunduğunu ancak icra taahhüdünü de ihlal ettiğini, davacı/borçlu hakkında görevi kötüye kullandığı için suç duyurusunda bulunulduğunu ancak henüz yargılamanın devam ettiğini, davacı/borçlunun borçtan kurtulmak adına yaklaşık 7 sene sonra işbu usul ve yasaya aykırı, haksız davayı açtığını, davacı/borçlu müvekkili ile müvekkilinin dava dışı anne ve kardeşine olan borcu nedeniyle senet verdiğini, senede karşı senetle ispat kuralı gereği davacı borçlu olmadığını senede eş değerde yazılı delil ile kanıtlaması gerektiğini, davacı/borçlu hakkında suç duyurusunda bulunulan tarihe kadar borcunu ödemek istediğini söylediğini, her seferinde kendisine yeniden süre verilmesini talep ettiğini, tüm bu hususların savcılık dosyasında mevcut mesaj kayıtları ile sabit olduğunu, davacı/borçlunun müvekkilleri aylarca oyaladığını, avukatlık mesleğini icra eden ve bu mesleği icra ederken müvekkillerine vermiş olduğu zararın tazmini için senet tanzim eden davacı/borçlu İcra Müdürü nezdinde takibe konu senet borcunu ödeyeceğine ilişkin icra taahhüdü imzaladığını, bu tarihe kadar, ödeme emrine, borca, imzaya itiraz etmeyen davacı icra taahhüdünü ihlal etmesi nedeniyle ..... 7. İcra Mahkemesi'nin 2018/714 E, 2019/338 sayılı kararı ile hakkında hapis tazyik cezasına mahkum edildiğini, davacı/borçlunun iddiasının hukuksal bir dayanağı bulunmamakta olup amacının davalı müvekkili ve ailesini dayanaksız davalar ile bezdirmek olduğunun ortada olduğunu, aleyhine açılan icra takibine itiraz etmeyen davacı/borçlunun, borcunu ikrar etmesi ve ödemek için taahhüt vermesinin ve senedin bedelsiz olduğunu ileri sürmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunun ortada olduğunu, tüm bu nedenlerle, usul ve yasaya aykırı haksız davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE :
Dava, Menfi Tespit davasıdır.
Taraflar arasındaki ihtilafın; takibe dayanak bir adet senetten kaynaklı davacının menfi tespit isteminin yerinde olup olmadığı noktalarına toplanmaktadır.
..... 6. Genel İcra Müdürlüğü'nün, ..... CBS'nin, ..... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin, ..... 26. Ağır Ceza Mahkemesi'nin yazı cevapları dosya kapsamına alınmıştır.
..... 6. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/136397 sayılı dosyası (Kapatılan ..... 10. İcra Müdürlüğü'nün 2018/12893 sayılı dosyası)na konu bono incelendiğinde davacı/keşideicinin davalı/lehtar lehine 22/10/2018 vade 19/08/2018 düzenleme tarihli 200.000TL bedelli senet olduğu görülmüştür.
Davacının duruşmadaki beyanı üzere,..... 25. Ağır Ceza Mahkemesinin 2025/357 Esas sayılı dosyası ile icra takibini sürüncemede bırakılması iddiası üzere m iddiası ile yargılandığını ,dava konusu bonodaki imzanın şahsına ait olduğunu bununla ilgili savcılığa başvuruda bulunduğu ancak,hukuki mahiyette olduğu sebebi ile takipsizlik kararı verildiğini bu sebeple delilleri arasında bildirmediğini beyan etmiştir.
Bonoda şekil şartlarını düzenleyen 6102 sayılı TTK'nun 776.maddesinde; "(1)Bono veya emre yazılı senet;
a)Senet metninde "bono" veya "emre yazılı senet" kelimesini ve senet Türkçe'den başka bir dille yazılmışsa o dilde bono veya emre yazılı senet karşılığı olarak kullanılan kelimeyi,
b)Kayıtsız ve şartsız belirli bir bedeli ödemek vaadini,
c)Vadeyi,
d)ödeme yerini,
e)Kime veya kimin emrine ödenecek ise onun adını,
f)Düzenleme tarihi ve yerini,
g)Düzenleyenin imzasını içerir", hükmü düzenlenmiştir.
Zorunlu şartlardan biri eksik olduğu takdirde, senedin bono niteliği kaybolur.
Madde metninden de anlaşıldığı üzere 6102 sayılı TTK'nın 776/1-b.maddesi gereğince bononun kayıtsız ve şartsız belirli bir bedeli ödemek vaadi unsurunu taşıması zorunludur. Bu niteliğe haiz olmayan bono, kambiyo senedi vasfında kabul edilmez.
Kıymetli evrakın içerdiği hak parasal değeri olan bir hak olmalıdır. Parasal değer, nesnel (objektif ) olmalı kişiden kişiye değişmemelidir.
Poliçenin bir meblağın ödenmesi için tanzimi şarttır. Başka bir deyişle poliçe ancak bir miktar nakit paranın ödenmesi için düzenlenebilir. Bir miktar emtianın teslimi için poliçenin düzenlenmesi mümkün değildir. Poliçe sadece belli bir miktarda naktin ödenmesi için yetki vermek üzere düzenlenir. Aynı şekilde meblağı gösteren rakamın yanında ödenecek paranın nev'i de yazılı olmalıdır.
Poliçede havale edilen meblağın muayyen olması lazımdır.
Muhatap ancak belli bir meblağı ödemekle yükümlüdür. Bu şartın anlamı belli bir para cinsinden (Mesela Türk Lirası, Dolar vs. gibi) kesin bir rakamın verilmesi gerekliliğidir.
Takibe dayanak senet incelendiğinde yasal unsurları tam bir senet olduğu anlaşılmıştır.Davacı tarafın imza inkarı olmasa da , davalı tarafa borcu olmadığını/vekillik işlerinden kaynaklı borcu var ise de senet tutarı kadar olmadığını borcun hesaplanmasını istediği görülmüştür.Davacının istemine yönelik dosyaya başkaca yazılı delil sunulmamış olup, vekillik işlerinden kaynaklı olarak iş bu senedin verildiği anlaşılmıştır. Davacının mesleki bilgi ve deneyimi çerçevesinde imza inkarı olmayan senetten kaynaklı menfi tespit istemi/borcun hesaplanması istemi yerinde görülmeyerek ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 615,40-TL olduğundan, peşin alınan 427,60-TL'nin mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3- Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5- Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı asilin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ..... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/12/2025
Katip ... Hakim ...
✍e-imzalıdır
✍e-imzalıdır