Nakit olmayan piyango kampanyası izin bedelinin kanuni dayanak eksikliği ve dayanağı yönetmelik maddesinin iptali talepli Danıştay davası.
Özet: Bir şirket, alışveriş merkezinde düzenleyeceği nakit karşılığı olmayan piyango kampanyası için Milli Piyango İdaresi tarafından istenen ve tahsil edilen yüksek miktardaki izin bedelinin hukuka aykırı olduğunu, zira bu tür bir mali yükümlülüğün kanunla düzenlenmesi gerekirken, idari işlemin dayanağı olan Yönetmelik hükmünün normlar hiyerarşisine aykırı olduğunu ve izin bedeline yasal dayanak sağlayan 7420 sayılı Kanun’un işlemin tesis edildiği tarihten sonra yürürlüğe girdiğini ileri sürerek, hem izin bedeli tahsilatına yönelik idari işlemin hem de ilgili Yönetmelik maddesinin iptalini talep etmiştir; davalı idareler ise düzenlemelerin ilgili mevzuat yetkisine dayandığını ve yeni kanunla yasal zemine oturduğunu savunmuştur.
Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2023/1671 E.  ,  2025/5663 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/1671
Karar No : 2025/5663
DAVACI : ... Merkezi Yatırım A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
DAVALILAR : 1- .. Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... İdaresi Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Davacı şirket tarafından, 29/10/2022 - 28/02/2023 tarihleri arasında düzenlenmek istenen karşılığı nakit olmayan piyango kampanyasına izin verilmesi için izin bedeli tahsil edilmesine yönelik idari işlem ile bu işlemin dayanağı 04/10/2006 tarihli ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin, 16/06/2022 tarihli ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 12. maddesinin 2. fıkrasının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, şirketlerine ait alışveriş merkezinde kampanyalı çekiliş ile kazanana bir otomobilin ödül olarak verilmesinin planlandığı, otomobilin anahtar teslim fiyatının 952.735,26 TL olduğu, davalı idareye izin başvurusunda bulunulduğu, davalı idare tarafından 254.972,80 TL izin bedeli ve 45.895,10 TL KDV olmak üzere toplam 300.867,90 TL’nin hukuka aykırı şekilde tahsil edildiği, harç benzeri bir mali yükümlülük olan izin bedelinin kanunla düzenlenmesi gerektiği, kampanya izin bedeline ilişkin düzenlemeleri ihtiva eden 7420 sayılı Kanun’un 09/11/2022 tarihinde yürürlüğe girdiği, yani idari işlemden sonra yürürlüğe girdiği, kanun koyucunun kampanya izin bedeline kanuni dayanak oluşturmaya çalıştığı, Yönetmelik maddesinin normlar hiyerarşisine aykırı olduğu ve kanunla düzenlenmesi gereken hususların yönetim kurulu kararına bırakılamayacağı ileri sürülmektedir.
DAVALI ... BAKANLIĞININ_SAVUNMASI: Davalı Bakanlık tarafından, usul yönünden, uyuşmazlığın Danıştayın görevinde olmayıp idare mahkemesinin görevinde olduğu ve davanın süresinde açılmadığı; esas yönünden ise, ilgili mevzuatın piyango düzenlenmesi ve denetlenmesi hususunda verdiği yetkiye dayanılarak getirilen düzenlemelerin hukuka uygun olduğu ve davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
DAVALI MİLLİ PİYANGO İDARESİ
GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, usul yönünden, uyuşmazlığın Danıştayın görevinde olmayıp idare mahkemesinin görevinde olduğu ve davanın süresinde açılmadığı; esas yönünden ise, ilgili mevzuatın piyango düzenlenmesi ve denetlenmesi hususunda verdiği yetkiye dayanılarak getirilen düzenlemelerin hukuka uygun olduğu, 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile başvuru bedeli ve izin bedeline yönelik yasal düzenleme yapıldığı, davacıdan tahsil edilen izin bedelinin dağıtılacak ikramiyenin rayiç bedelinin %27,20’si olduğu ve kanunda yer alan parasal oranlar içerisinde kaldığı, belirlenen oranların Kanun'un Resmi Gazete’de 09/11/2022 tarihinde yayımlanmasından itibaren uygulandığı ve Yönetmelikte gerekli değişiklik çalışmalarına başlandığı savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." cümlesinin iptaline, Yönetmeliğin dava konusu edilen diğer kısımları ile bireysel işlem yönünden ise davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; 29/10/2022-28/02/2023 tarihleri arasında düzenlenmek istenen karşılığı nakit olmayan piyango kampanyasına izin verilmesi için izin bedeli tahsil edilmesine yönelik idari işlem ile bu işlemin dayanağı 04/10/2006 tarih ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin, 16/06/2022 tarihli ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 12. maddesinin 2. fıkrasının iptali istemiyle açılmıştır.
Davalı idarelerin usule yönelik itirazları yerinde görülmemiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeğin, 04/10/2006 tarih ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, daha sonra 16/06/2022 tarih ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik ile anılan Yönetmelikte değişiklikler yapıldığı, davacı şirketin, 04/10/2022 tarihinde Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü'ne yaptığı başvuru ile 29/10/2022-28/02/2023 tarihleri arasında karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin verilmesi isteminde bulunduğu ve ... Bankası A.Ş.'ne ait ... tarihli, ... numaralı 1.050.000,00 TL tutarlı kesin teminat mektubunu sunduğu, 30/09/2022 tarihinde 300.867,90 TL izin bedelini Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü hesabına yatırması sonucunda, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından 06/10/2022 tarih ve 25399 sayılı yazı ile davacıya karşılığı nakit olmayan piyango düzenlenmesi hususunda gerekli iznin verildiği, davacı tarafından ise; şirketlerine ait alışveriş merkezinde kampanyalı çekiliş ile kazanana bir otomobilin ödül olarak verilmesinin planlandığı, otomobilin anahtar teslim fiyatının 952.735,26 TL olduğu, davalı idareye izin başvurusunda bulunulduğu, davalı idare tarafından 254.972,80 TL izin bedeli ve 45.895,10 TL KDV olmak üzere toplam 300.867,90 TL’nin hukuka aykırı şekilde tahsil edildiği, harç benzeri bir mali yükümlülük olan izin bedelinin kanunla düzenlenmesi gerektiği, kampanya izin bedeline ilişkin düzenlemeleri ihtiva eden 7420 sayılı Kanun’un 09/11/2022 tarihinde yani idari işlemden sonra yürürlüğe girdiği, kanun koyucunun kampanya izin bedeline kanuni dayanak oluşturmaya çalıştığı, Yönetmelik maddesinin normlar hiyerarşisine aykırı olduğu ve kanunla düzenlenmesi gereken hususların yönetim kurulu kararına bırakılamayacağı ileri sürülerek, 29/10/2022-28/02/2023 tarihleri arasında düzenlenmek istenen karşılığı nakit olmayan piyango kampanyasına izin verilmesi için izin bedeli tahsil edilmesine yönelik idari işlem ile bu işlemin dayanağı düzenleyici işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü" başlıklı Yirmibirinci bölümünde yer alan 283. maddesinde, "Bu Bölümün amacı; kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle belirlenen faaliyetlere kaynak sağlamak, karşılığı nakit olmak üzere şans oyunları tertip etmek ve çekiliş düzenlemek, şans oyunlarına ilişkin lisans haklarının ayrı ayrı ya da tamamını belirlenen sürelerle vermek ve denetlemek, karşılığı nakit olmayan her türlü piyangonun tertip ve çekilişine izin vermek ve denetlemek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünün kurulmasına, teşkilât ve görevlerine dair usul ve esasları düzenlemektir." hükmüne; 285. maddesinde, "İdarenin görevleri şunlardır: a) Piyango planlarını hazırlamak, piyango biletlerinin basımını ve satışını sağlamak, piyango çekilişlerini gerçekleştirmek ve ikramiyelerini ödemek. b) Sayısal loto sistem ve planlarını hazırlamak ve uygulamak, tertip ve çekilişlerini gerçekleştirmek, ikramiyelerini ödemek. c) Hemen-kazan oyunu planlarını hazırlamak ve bu oyunun tertip ve uygulanmasını gerçekleştirmek, ikramiyelerini ödemek. ç) Her türlü eşya piyangosu, şans oyunları ve müşterek bahis veya benzeri oyunları tertip etmek. d) Talih oyunlarını ve işletmelerini denetlemek, bu amaçla gerekli esasları belirlemek. e) Karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve benzeri piyangoların tertiplenmesine izin vermek, bunları izlemek ve denetlemek, bu hususlara ait esasları belirlemek. f) Gerektiğinde faaliyet konusuna giren oyunlarla ilgili bilet, kupon ve benzerlerini karşılığı Türk parası veya döviz olarak ödenmek üzere yurtdışında pazarlamak. g) Gerek görülen durumlarda faaliyet konuları ile ilgili yerli ve yabancı kuruluşlarla işbirliği yapmak veya bu kuruluşlarla ortaklık kurmak. ğ) Faaliyet konuları ile ilgili uluslararası kuruluşlarda Türkiye'yi temsil etmek ve gerekli işbirliğini sağlamak. h) Kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak." hükmüne; 287. maddesinde, Yönetim Kurulunun, idarenin en üst düzeyde yetkili ve sorumlu karar organı olduğu kuralına; 288. maddesinde, "Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır: a) Mevzuat çerçevesinde İdarenin yönetim ve gelişmesi için gerekli kararları almak. b) İdarenin yıllık bütçesini, bilanço ve netice hesaplarını, kadrolarını ve faaliyet raporlarını incelemek, gerektiğinde değiştirmek, Genel Müdürün teklifi ile yönetim giderleri bütçesinin bölümleri içinde aktarmaları yapmak, bölümler arasında aktarma, ek ve olağanüstü ödenek tekliflerinden uygun gördüklerini Bakanlığın tasvibine sunmak için karar almak. c) İdarenin yönetimi ile ilgili idari, teknik, personel, alım satım ve ihale yönetmeliklerini incelemek, onaylamak ve yetki sınırlarını tayin etmek. ç) İdarenin yetki alanına giren piyango, şans oyunları ve müşterek bahis ihdası ile bunların planlarını tanzim, çekilişleri tertip ve icabında bunları tadil ve ilan etmek. d) Talih oyunları ve işletmeleriyle, bunların denetimi için gerekli usul ve esasları belirlemek. e) İdare gelirlerinin etkin bir şekilde ve gerektiğinde yerinde tahsilini sağlayıcı tedbirleri almak, buna ilişkin şekil ve şartları tespit etmek. f) Yurtdışında benzeri kuruluşlarla müştereken yapılacak çekilişlere katılma kararı almak. g) İlgili mevzuata göre; yurt içinde ve dışında konusu ile ilgili faaliyetlerini yürütmek için ortaklıklar kurulmasına, bölge, şube müdürlükleri ile büro açmaya ve kapamaya karar vermek, bunların yetki ve çalışma esaslarını tespit etmek. ğ) Yurtiçi ve yurtdışında özel çekilişler tertip edilmesine karar vermek, çekiliş organizasyonunun kamu kurum kuruluşları, kamu tüzel kişileri, vakıflar veya kamu yararına çalışan dernekler tarafından üstlenilmesi halinde bu kuruluşlara yapılacak katkı miktarını tespit etmek. h) İdare mallarının korunması hakkında lüzumlu kararları almak. ı) Bağış kabul etmek, bağışta bulunmak. i) Başbayiler ve bayilere verilecek komisyon miktar ve oranını belirlemek. j) Mevzuatla verilen sair görevleri yapmak." hükmüne; 290. maddesinde de, Genel Müdürün idarenin en üst amiri olduğu düzenlemesine yer verilmiştir.
320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin ilk yayımı tarihinde yürürlükte bulunan 29. maddesinde, "Yönetim Kurulu veya Genel Müdürlük, kanunla yerine getirmekle yükümlü olduğu hizmetlerin tüzük, yönetmelik, Yönetim Kurulu Kararları, tebliğ, genelge ve diğer emirlerle düzenlemekle görevli ve yetkilidir." hükmü yer almış iken, anılan hüküm, 703 sayılı KHK ile 09/07/2018 tarihi itibarıyla ilga edilmiş; yine dava konusu Yönetmeliğin ilk yayımı tarihinde yürürlükte bulunan haliyle 41. maddesinde, "(1) Türkiye'de karşılığı nakit olmak üzere, şans oyunlarını plânlama, tertip etme ve çekiliş düzenleme hakkı İdareye aittir. Özel kanunların hükümleri saklıdır. (2) Doğrudan veya bir mal ve hizmetin satışı nedeniyle, bedelli ya da bedelsiz, bilet, kupon, iştirak numarası veya her ne şekilde olursa olsun katılım hakkı verilerek karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve benzeri piyango ve çekiliş tertip edilebilmesi için İdareden izin alınması zorunludur. (3) Bu maddenin uygulanması yönünden nakit ve nakit hükmünde sayılanlar ile izin kapsamı dışında tutulacak düzenlemeler ve ikramiye, ödül, promosyon gibi adlar altında katılımcılara yapılacak teslimatlar İdare tarafından hazırlanacak ve Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmeliklerle düzenlenir. ..." hükmüne yer verilmiş iken, 09/11/2022 tarih ve 32008 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un, 09/11/2022 tarihinde yürürlüğe giren 39. maddesiyle, 320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere "Karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin alınması amacıyla müracaatta bulunan gerçek ve tüzel kişilerden; İdarece 2.000 Türk lirası başvuru bedeli alınır. Yapılan inceleme sonucunda izin verilmesi kararlaştırılan piyangolarda taahhüt edilen ikramiye, ödül veya benzeri menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i oranında ayrıca izin bedeli alınır. Yurt dışından ithal edilen veya başka gerçek ve tüzel kişiler tarafından üretilen, temin edilen ya da ticaretine konu edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde bu oran iki katı olarak uygulanır. Kamu kurum ve kuruluşları ile vergi muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler tarafından düzenlenecek piyangolardan ise başvuru veya izin bedeli alınmaz.
Bu maddede geçen başvuru bedeli; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılarak uygulanır, bir Türk lirasına kadar olan kesirler dikkate alınmaz." fıkraları eklenmiştir.
Anılan Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak çıkarılan dava konusu Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin;
"Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı; karşılığı nakit olmayan piyango ile çekilişlerin tertibine izin verilmesi, bunların izlenmesi, denetlenmesi suretiyle katılımcıların hak ve menfaatlerinin korunmasına dair usul ve esasları düzenlemektir.";
"Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Yönetmelik karşılığı nakit olmayan piyangoları, tertip edenleri ve katılanları kapsar. ...";
"Dayanak" başlıklı 3. maddesinde, "Bu Yönetmelik, 4/4/1988 tarihli ve 320 sayılı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 29 ve 41 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.";
"Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Bu Yönetmelikte yer alan;
c) Düzenleyici: Bir mal veya hizmetin tanıtımı ve/veya satışı ya da yardım amacıyla piyango tertip etmek üzere İdarece kendisine izin verilen gerçek veya tüzel kişileri,
e) İzin: Piyango düzenlenmesine ve çekiliş yapılmasına imkân sağlayan ve İdareden alınması zorunlu olan izni,
f) Kampanya: Piyangolara katılma hakkı sağlayan bilet, kupon, katılım numarası ve benzerlerinin verilmeye başlandığı tarihten, katılımın sona erdiği tarihe kadar geçen süreyi,
g) Karşılığı nakit olmayan piyango: Doğrudan veya bir mal ya da hizmetin satışı nedeniyle bilet, kupon, katılım numarası veya benzerlerinin satılması veya bedelsiz verilmesi suretiyle katılım hakkının verildiği ve düzenleyici tarafından taahhüt edilen karşılığı nakit olmayan her türlü eşya, hak ve benzeri ikramiyeleri kazanacak olanların, yapılacak çekilişle belirlendiği ve bundan sonra bu Yönetmelikte kısaca piyango olarak anılacak ticari, sosyal, yardım ve benzeri amaçlı düzenlemeleri, ... ifade eder.";
"İdarenin piyangolarla ilgili yetkisi" başlıklı 5. maddesinde, "İdare; 12 nci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen başvuru ve izin bedeli karşılığında izin taleplerini değerlendirmeye, düzenlemenin izin kapsamı içinde olup olmadığına karar vermeye, uygun görülenlere izin vermeye, aynı kişi veya kuruluş tarafından veya ürün bazında bir takvim yılı içinde düzenlenebilecek piyangoların sayısı ile katılım şekil ve şartlarını belirlemeye, taahhüt edilen ikramiyelerin tutar, adet ve niteliklerine sınırlama getirmeye, kampanya ve çekiliş tarihlerini değiştirmeye ve ertelemeye, verilmiş olan izinler ile çekilişleri iptal etmeye, günün gelişen şartlarına uygun olarak piyangolarla ilgili olarak benzeri kurallar koymaya, ilgili Kanunlar ile bu Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenlerin piyango faaliyetlerinin durdurulmasını ve bunlarla ilgili her türlü ilan, reklam, bilet, kupon, katılım numarası ve benzerlerinin toplatılmasını mahallin en büyük mülki amirinden talep etmeye, piyangoları izlemeye ve denetlemeye yetkilidir.";
"Başvuru için gerekli bilgi ve belgeler" başlıklı 9. maddesinde, "(1) Piyango düzenleyeceklerin başvuru dilekçeleri ile birlikte aşağıda belirtilen bilgi ve belgeleri İdareye ibraz etmeleri zorunludur:
a) Piyango düzenleyeceklerin adı soyadı, unvanı, ikametgâhı, işyeri adresi, ticaret sicil ve vergi numarası ile T.C. kimlik numarası.
b) Kampanyanın başlama ve bitiş tarihleri ile hangi il veya ilçeleri kapsayacağı.
c) Çekilişe katılma şekil ve şartları.
ç) Yardım amaçlı piyangolarda; kaç adet bilet bastırılacağı, başlangıç ve bitiş numaraları ile varsa serisi ve seri numaraları, beher biletin satış bedeli, biletlerin bastırılacağı matbaanın adı ve adresi.
d) Dağıtılacak ikramiyelerin adedi, cinsi, rayiç birim ve toplam değeri.
e) Çekilişin; yapılacağı tarih, saat, adres ve ne şekilde yapılacağı ile belirlenecek yedek talihli adedi.
f) Çekiliş sonuçlarının; çekiliş tarihinden itibaren yedi günü geçmemek üzere hangi tarihlerde ve ne şekilde ilan edileceği, gazete ile yapılacak ilanın Türkiye çapında ya da yerel olarak yayımlanan gazetelerden hangisinde yer alacağı.
g) Kampanya başlama tarihinden itibaren bir yılı geçmemek üzere asil ve yedek talihliler için ikramiye başvuru ve son teslim süreleri.
ğ) Başvuru dilekçesinin yetkililerce imzalandığını gösterir noter onaylı imza beyannamesi veya imza sirküleri, yetki verilmiş kişi ve kuruluşlara ait noter onaylı vekâletname ile dernek, vakıf ve benzeri kuruluşlar için yönetim kurulu kararı.
h) Düzenlenecek piyango için, İdarenin yanı sıra ilgili mevzuat uyarınca diğer kurum veya kuruluşlardan da izin alınması gerekiyor ise buna ilişkin belge.
ı) Gerçek kişi düzenleyiciler için sabıka kaydı belgesi.
i) Çekilişte taahhüt edilen ikramiyelerin cins, marka, model, adet ve rayiç değerini gösterir belgeler ile gayrimenkuller ve özellik arzeden ikramiyelerde yetkili kuruluşlar tarafından tayin edilecek eksperlerin düzenleyeceği nitelik ve bedel raporu.
j) İkramiye olarak taahhüt edilen gayrimenkullerde satış vaadi sözleşmesi veya ilgili tapu şerhine ilişkin belge.
k) İdarece belirlenecek tutarda teminatın sağlandığına ilişkin belge.
l) Başvuru ve izin bedelinin ödendiğine dair makbuz.
m) Piyangonun niteliğine göre İdarece talep edilebilecek diğer bilgi ve belgeler.
(2) Ayrıca, piyangoya ilişkin ilan ve reklamlar ile bilet ve kuponlar üzerinde; 18 yaşından küçük olanların, düzenlenen piyango ve çekilişlere katılamayacakları, katılmış olsalar dahi ikramiye kazanmaları halinde bu ikramiyelerin teslim edilmeyeceği, ikramiyeye konu olan eşya ve/veya hizmetin bedeli içinde bulunan vergiler dışındaki vergi ve diğer yasal yükümlülüklerin talihliler tarafından ödeneceği hususlarına yer verilmesi zorunludur.";
"Başvuruların incelenmesi ve izin" başlıklı 12. maddesinin 1. ve 2. fıkrasında, "Piyango düzenlemek için izin talebinde bulunacakların, İdarece istenen bütün belge ve bilgilerle birlikte kampanyanın başlama tarihinden en geç on beş gün önce İdareye başvurmaları esas olup, buna ilişkin başvuru ve izin bedelini İdare hesaplarına yatırmaları zorunludur.
İdarece, başvurular gerekli tüm belge ve bilgilerin tamamlanmasından sonra düzenleyicilerin yeterlikleri, taahhütlerini gerçekleştirebilme kabiliyetleri, daha önce düzenlemiş oldukları piyangoların sonuçları ve gerekli görülecek diğer hususlar yönünden incelenerek sonucu en geç beş iş günü içerisinde, piyango düzenleme talebinde bulunanlara yazılı olarak veya internet ortamında bildirilir. Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.";
"İzin verilmeyecek haller" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Piyango düzenlemek için izin talebinde bulunanların başvurularının incelenmesi sonucunda;
a) Bu Yönetmelik gereğince istenilen bilgi ve belgeleri tam ve süresi içerisinde vermeyenlere, muhteviyatı itibariyle yanıltıcı veya sahte belge ve bilgi verenlere, gerekli taahhütlerde bulunmayanlara,
...
j) Yeterli güvenilirliğin ve inandırıcılığının sağlanamadığı düzenlemelere,
k) İdareye ödenmesi gereken başvuru ve izin bedelinin ödenmediği düzenlemelere,
İdarece izin verilmez." düzenlemeleri yer almaktadır.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "İdarece, başvurular gerekli tüm belge ve bilgilerin tamamlanmasından sonra düzenleyicilerin yeterlikleri, taahhütlerini gerçekleştirebilme kabiliyetleri, daha önce düzenlemiş oldukları piyangoların sonuçları ve gerekli görülecek diğer hususlar yönünden incelenerek sonucu en geç beş iş günü içerisinde, piyango düzenleme talebinde bulunanlara yazılı olarak veya internet ortamında bildirilir." ibaresi ile davacı şirketten izin bedeli tahsiline yönelik uygulama işleminin iptali isteminin incelenmesi;
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; davalı idarenin, gerek 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 41. maddesi, gerekse 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 283. ve 285. maddeleri uyarınca, karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve piyangonun düzenlemesine izin vermek, bunlara dair esasları belirlemek ve izin kapsamı dışında tutulacakları tespit etmek konularında görevli ve yetkili olduğu; ayrıca 09/11/2022 tarih ve 32008 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 39. maddesiyle 320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine eklenen hükümler gereği, davalı idarece, karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin alınması amacıyla müracaatta bulunan gerçek ve tüzel kişilerden 2.000 Türk lirası başvuru bedeli ile izin verilmesi kararlaştırılan piyangolarda buna ek olarak taahhüt edilen ikramiye, ödül veya benzeri menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i oranında izin bedeli alınacağının, yurt dışından ithal edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde ise bu oranın iki katı olarak uygulanacağının açıkça hükme bağlandığı anlaşıldığından; Yönetmeliğe eklenen dava konusu ibareler ile yurt dışından ithal edilen aracın ikramiye olarak konulduğu piyango için davacı şirketten %30 oranı dikkate alınarak izin bedeli tahsiline yönelik uygulama işleminde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." cümlesinin iptali istemine gelince;
Anayasa'nın 2. maddesine göre, Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir.
Hukuk devleti, eylem ve işlemleri hukuka uygun, insan haklarına saygılı, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, Anayasa ve hukuk kurallarıyla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık olan devlettir.
Yine Anayasa'nın 124. maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, idari teşkilat yapısı içinde yer alan Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, görev alanlarına ilişkin olarak yönetmelik, yönerge, tebliğ, genelge ve talimat gibi çeşitli adlar altında düzenleme yapabilmektedirler.
Bu düzenlemeler arasında uyulması gereken "normlar hiyerarşisi" kuramına göre, hukuk düzeni, farklı kademede yer alan Anayasa, kanun, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemlerden oluşan birçok normu içermekte ve her norm geçerliliğini bir üst basamakta yer alan normdan almaktadır. Normlar hiyerarşisine göre kanundan sonra gelen yönetmelik, yönerge, genelge, tebliğ, talimat gibi düzenlemelerin ancak kanunda verilmiş olan hakkın kullanılmasının açıklanması ile ilgili olacağı, bu metinlerde kanun ile verilmiş olan hakkı genişletici veya daraltıcı mahiyette hükümlere yer verilemeyeceği hukukun genel ilkelerindendir.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünün, gerek 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 41. maddesi, gerekse 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 283. ve 285. maddeleri uyarınca, karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve piyangonun düzenlemesine izin vermek, bunlara dair esasları belirlemek, bu kapsamda yapılan başvurular sırasında başvuru bedeli ile izin verilmesi uygun görülenlerden ayrıca izin bedeli tahsil etmek konularında görevli ve yetkili olduğu hususunda duraksama bulunmamaktadır.
Her ne kadar yukarıda anılan mevzuat hükümlerinde, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri arasında "başvuru ve izin bedelini belirleme" ifadesine açıkça yer verilmemiş ise de; gerek Yönetim Kurulunun adı geçen İdarenin en üst düzeyde yetkili ve sorumlu karar organı olması, gerekse İdarenin gelirlerini ve bu arada başvuru ve izin bedelini içeren yıllık bütçeyi değiştirerek onaylama hususlarında yetkili olması karşısında; adı geçen İdarenin, Yönetim Kurulu aracılığıyla başvuru ile izin bedelini belirleme ve bu konuda düzenleme yapma yetkisini haiz olduğu sonucuna varılmıştır.
Bununla birlikte, davalı Genel Müdürlüğün, 7420 sayılı Kanun ile öngörülen başvuru ve izin bedeline ilişkin yetkisini, Hukuk Devleti ilkesinin gereği olarak normlar hiyerarşisine uygun bir şekilde kullanması gerektiği de şüphesizdir.
Buna göre, 7420 sayılı Kanunla davalı Genel Müdürlüğe, karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş başvurularında, maktu olarak belirlenen ve her sene yeniden değerleme oranında artacak olan tutarda (2022 yılı için 2.000,00 TL) başvuru bedeli alma; söz konusu başvurulara izin verilmesi halinde ise, bu bedele ek olarak, taahhüt edilen menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i (yurt dışından ithal edilen veya başka gerçek ve tüzel kişiler tarafından üretilen, temin edilen ya da ticarete konu edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde % 30'u) oranında izin bedeli tahsil etme yetkisi verildiği açıktır. Başka bir anlatımla, kanun koyucu, anılan hükümde başvuru bedeli için maktu bir miktar ve izin bedeli için kesin bir oran belirttikten sonra "alınır" ve "uygulanır" şeklinde emredici ibarelere yer vermek suretiyle idareyi bağlı yetki içerisinde bırakmıştır. Dolayısıyla, davalı Genel Müdürlüğün başvuru bedelini belirleme yetkisinin, 2022 yılı için Kanunda öngörülen maktu tutarı tekrarlamaktan, 2022 yılı sonrası için ise Kanundaki bu tutara her yıl Vergi Usul Kanununca belirlenen yeniden değerleme oranının uygulanması suretiyle hesaplanacak tutarı tespit etmekten ibaret olduğu; izin bedelini belirleme yetkisinin ise, Kanunda belirlenen % 15 ve % 30 oranlarının uygulanacağı piyangoların, yine Kanunda belirtilen kriterlere uygun olarak tespiti ile sınırlı olduğu, diğer bir ifadeyle söz konusu oranları azaltma ya da artırma yetkisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasında yer alan dava konusu düzenlemede ise, "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." kuralına yer verilmek suretiyle, 7420 sayılı Kanunla, karşılığı nakit olmayan piyango ve çekilişlere yönelik olarak, başvuru bedeli için belirlenen maktu tutar (2022 yılı için 2.000,00 TL) ve izin bedeli için belirlenen azami oranlar (% 15 veya % 30), dolayısıyla kanuni yetki aşılarak her iki bedel için de ikramiye rayiç bedelinin %40’ına kadar çıkabilecek bir oranda belirleme yapmak üzere Milli Piyango İdaresi Yönetim Kuruluna yetki tanındığı görülmektedir.
Bu durumda, davalı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünce hazırlanan ve bağlı bulunduğu diğer davalı Bakanlıkça aynen kabul edilerek Resmi Gazete'de yayımlanan dava konusu düzenlemelerin, dayanağı 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine aykırı hükümler içerdiği, bu haliyle normlar hiyerarşisi ve Hukuk Devleti ilkesini ihlal ettiği sonucuna varılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın kısmen kabulü ile; Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." cümlesinin iptali, Yönetmeliğin dava konusu edilen diğer kısımları ile bireysel işlem yönünden ise davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmelik, 04/10/2006 tarih ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Daha sonra 16/06/2022 tarih ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik ile anılan Yönetmelikte değişiklikler yapılmıştır.
Davacı şirket, 04/10/2022 tarihinde Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü'ne yaptığı başvuru ile 29/10/2022-28/02/2023 tarihleri arasında karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin verilmesini talep etmiş, ... Bankası A.Ş.'ne ait ... tarihli, ... mektup numaralı ve 1.050.000,00 TL tutarlı kesin teminat mektubunu sunmuş ve 30/09/2022 tarihinde 300.867,90 TL izin bedelini Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü hesabına yatırmıştır.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından da ... tarih ve ... sayılı yazı ile davacıya karşılığı nakit olmayan piyango düzenlenmesi hususunda gerekli izin verilmiştir.
Bakılan dava, 29/10/2022 - 28/02/2023 tarihleri arasında düzenlenmek istenen karşılığı nakit olmayan piyango kampanyasına izin verilmesi için izin bedeli tahsil edilmesine yönelik idari işlem ile bu işlemin dayanağı 04/10/2006 tarihli ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin, 16/06/2022 tarihli ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile değişik 12. maddesinin 2. fıkrasının iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
Davalı idareler tarafından, davanın Danıştay'ın görevine girmediği ve süresinde açılmadığı ileri sürülmüştür.
Dava konusu Yönetmeliğin, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun "İlk derece mahkemesi olarak Danıştayda görülecek davalar" başlıklı 24. maddesinde yer alan Bakanlıklar tarafından çıkarılan ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemler kapsamında olduğu; ayrıca 30/09/2022 tarihli uygulama işlemi üzerine davacının bakılan davayı, 25/11/2022 tarihinde, dolayısıyla 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca 60 günlük yasal süre içinde açtığı anlaşılmıştır.
Bu itibarla, davalı idarelerin aksi yöndeki iddialarına itibar edilmemiştir.
ESAS YÖNÜNDEN:
İlgili Mevzuat:
15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü" başlıklı Yirmibirinci bölümünde yer alan 283. maddesinde, "Bu Bölümün amacı; kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle belirlenen faaliyetlere kaynak sağlamak, karşılığı nakit olmak üzere şans oyunları tertip etmek ve çekiliş düzenlemek, şans oyunlarına ilişkin lisans haklarının ayrı ayrı ya da tamamını belirlenen sürelerle vermek ve denetlemek, karşılığı nakit olmayan her türlü piyangonun tertip ve çekilişine izin vermek ve denetlemek üzere Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünün kurulmasına, teşkilât ve görevlerine dair usul ve esasları düzenlemektir." hükmüne; 285. maddesinde, "İdarenin görevleri şunlardır: a) Piyango planlarını hazırlamak, piyango biletlerinin basımını ve satışını sağlamak, piyango çekilişlerini gerçekleştirmek ve ikramiyelerini ödemek. b) Sayısal loto sistem ve planlarını hazırlamak ve uygulamak, tertip ve çekilişlerini gerçekleştirmek, ikramiyelerini ödemek. c) Hemen-kazan oyunu planlarını hazırlamak ve bu oyunun tertip ve uygulanmasını gerçekleştirmek, ikramiyelerini ödemek. ç) Her türlü eşya piyangosu, şans oyunları ve müşterek bahis veya benzeri oyunları tertip etmek. d) Talih oyunlarını ve işletmelerini denetlemek, bu amaçla gerekli esasları belirlemek. e) Karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve benzeri piyangoların tertiplenmesine izin vermek, bunları izlemek ve denetlemek, bu hususlara ait esasları belirlemek. f) Gerektiğinde faaliyet konusuna giren oyunlarla ilgili bilet, kupon ve benzerlerini karşılığı Türk parası veya döviz olarak ödenmek üzere yurtdışında pazarlamak. g) Gerek görülen durumlarda faaliyet konuları ile ilgili yerli ve yabancı kuruluşlarla işbirliği yapmak veya bu kuruluşlarla ortaklık kurmak. ğ) Faaliyet konuları ile ilgili uluslararası kuruluşlarda Türkiye'yi temsil etmek ve gerekli işbirliğini sağlamak. h) Kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak." hükmüne; 287. maddesinde, Yönetim Kurulunun, idarenin en üst düzeyde yetkili ve sorumlu karar organı olduğu kuralına; 288. maddesinde, "Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır: a) Mevzuat çerçevesinde İdarenin yönetim ve gelişmesi için gerekli kararları almak. b) İdarenin yıllık bütçesini, bilanço ve netice hesaplarını, kadrolarını ve faaliyet raporlarını incelemek, gerektiğinde değiştirmek, Genel Müdürün teklifi ile yönetim giderleri bütçesinin bölümleri içinde aktarmaları yapmak, bölümler arasında aktarma, ek ve olağanüstü ödenek tekliflerinden uygun gördüklerini Bakanlığın tasvibine sunmak için karar almak. c) İdarenin yönetimi ile ilgili idari, teknik, personel, alım satım ve ihale yönetmeliklerini incelemek, onaylamak ve yetki sınırlarını tayin etmek. ç) İdarenin yetki alanına giren piyango, şans oyunları ve müşterek bahis ihdası ile bunların planlarını tanzim, çekilişleri tertip ve icabında bunları tadil ve ilan etmek. d) Talih oyunları ve işletmeleriyle, bunların denetimi için gerekli usul ve esasları belirlemek. e) İdare gelirlerinin etkin bir şekilde ve gerektiğinde yerinde tahsilini sağlayıcı tedbirleri almak, buna ilişkin şekil ve şartları tespit etmek. f) Yurtdışında benzeri kuruluşlarla müştereken yapılacak çekilişlere katılma kararı almak. g) İlgili mevzuata göre; yurt içinde ve dışında konusu ile ilgili faaliyetlerini yürütmek için ortaklıklar kurulmasına, bölge, şube müdürlükleri ile büro açmaya ve kapamaya karar vermek, bunların yetki ve çalışma esaslarını tespit etmek. ğ) Yurtiçi ve yurtdışında özel çekilişler tertip edilmesine karar vermek, çekiliş organizasyonunun kamu kurum kuruluşları, kamu tüzel kişileri, vakıflar veya kamu yararına çalışan dernekler tarafından üstlenilmesi halinde bu kuruluşlara yapılacak katkı miktarını tespit etmek. h) İdare mallarının korunması hakkında lüzumlu kararları almak. ı) Bağış kabul etmek, bağışta bulunmak. i) Başbayiler ve bayilere verilecek komisyon miktar ve oranını belirlemek. j) Mevzuatla verilen sair görevleri yapmak." hükmüne; 290. maddesinde de, Genel Müdürün idarenin en üst amiri olduğu düzenlemesine yer verilmiştir.
320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin ilk yayımı tarihinde yürürlükte bulunan 29. maddesinde, "Yönetim Kurulu veya Genel Müdürlük, kanunla yerine getirmekle yükümlü olduğu hizmetlerin tüzük, yönetmelik, Yönetim Kurulu Kararları, tebliğ, genelge ve diğer emirlerle düzenlemekle görevli ve yetkilidir." hükmü yer almış iken, anılan hüküm, 703 sayılı KHK ile 09/07/2018 tarihi itibarıyla ilga edilmiş; yine dava konusu Yönetmeliğin ilk yayımı tarihinde yürürlükte bulunan haliyle 41. maddesinde, "(1) Türkiye'de karşılığı nakit olmak üzere, şans oyunlarını plânlama, tertip etme ve çekiliş düzenleme hakkı İdareye aittir. Özel kanunların hükümleri saklıdır. (2) Doğrudan veya bir mal ve hizmetin satışı nedeniyle, bedelli ya da bedelsiz, bilet, kupon, iştirak numarası veya her ne şekilde olursa olsun katılım hakkı verilerek karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve benzeri piyango ve çekiliş tertip edilebilmesi için İdareden izin alınması zorunludur. (3) Bu maddenin uygulanması yönünden nakit ve nakit hükmünde sayılanlar ile izin kapsamı dışında tutulacak düzenlemeler ve ikramiye, ödül, promosyon gibi adlar altında katılımcılara yapılacak teslimatlar İdare tarafından hazırlanacak ve Bakanlık tarafından yürürlüğe konulacak yönetmeliklerle düzenlenir. ..." hükmüne yer verilmiş iken, 09/11/2022 tarih ve 32008 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un, 09/11/2022 tarihinde yürürlüğe giren 39. maddesiyle, 320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine ikinci fıkrasından sonra gelmek üzere "Karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin alınması amacıyla müracaatta bulunan gerçek ve tüzel kişilerden; İdarece 2.000 Türk lirası başvuru bedeli alınır. Yapılan inceleme sonucunda izin verilmesi kararlaştırılan piyangolarda taahhüt edilen ikramiye, ödül veya benzeri menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i oranında ayrıca izin bedeli alınır. Yurt dışından ithal edilen veya başka gerçek ve tüzel kişiler tarafından üretilen, temin edilen ya da ticaretine konu edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde bu oran iki katı olarak uygulanır. Kamu kurum ve kuruluşları ile vergi muafiyeti tanınan vakıflar ve kamu yararına çalışan dernekler tarafından düzenlenecek piyangolardan ise başvuru veya izin bedeli alınmaz.
Bu maddede geçen başvuru bedeli; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılarak uygulanır, bir Türk lirasına kadar olan kesirler dikkate alınmaz." fıkraları eklenmiştir.
Anılan Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak çıkarılan dava konusu Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin;
"Amaç" başlıklı 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı; karşılığı nakit olmayan piyango ile çekilişlerin tertibine izin verilmesi, bunların izlenmesi, denetlenmesi suretiyle katılımcıların hak ve menfaatlerinin korunmasına dair usul ve esasları düzenlemektir.";
"Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Yönetmelik karşılığı nakit olmayan piyangoları, tertip edenleri ve katılanları kapsar. ...";
"Dayanak" başlıklı 3. maddesinde, "Bu Yönetmelik, 4/4/1988 tarihli ve 320 sayılı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 29 ve 41 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.";
"Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Bu Yönetmelikte yer alan;
c) Düzenleyici: Bir mal veya hizmetin tanıtımı ve/veya satışı ya da yardım amacıyla piyango tertip etmek üzere İdarece kendisine izin verilen gerçek veya tüzel kişileri,
e) İzin: Piyango düzenlenmesine ve çekiliş yapılmasına imkân sağlayan ve İdareden alınması zorunlu olan izni,
f) Kampanya: Piyangolara katılma hakkı sağlayan bilet, kupon, katılım numarası ve benzerlerinin verilmeye başlandığı tarihten, katılımın sona erdiği tarihe kadar geçen süreyi,
g) Karşılığı nakit olmayan piyango: Doğrudan veya bir mal ya da hizmetin satışı nedeniyle bilet, kupon, katılım numarası veya benzerlerinin satılması veya bedelsiz verilmesi suretiyle katılım hakkının verildiği ve düzenleyici tarafından taahhüt edilen karşılığı nakit olmayan her türlü eşya, hak ve benzeri ikramiyeleri kazanacak olanların, yapılacak çekilişle belirlendiği ve bundan sonra bu Yönetmelikte kısaca piyango olarak anılacak ticari, sosyal, yardım ve benzeri amaçlı düzenlemeleri, ... ifade eder.";
"İdarenin piyangolarla ilgili yetkisi" başlıklı 5. maddesinde, "İdare; 12 nci maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen başvuru ve izin bedeli karşılığında izin taleplerini değerlendirmeye, düzenlemenin izin kapsamı içinde olup olmadığına karar vermeye, uygun görülenlere izin vermeye, aynı kişi veya kuruluş tarafından veya ürün bazında bir takvim yılı içinde düzenlenebilecek piyangoların sayısı ile katılım şekil ve şartlarını belirlemeye, taahhüt edilen ikramiyelerin tutar, adet ve niteliklerine sınırlama getirmeye, kampanya ve çekiliş tarihlerini değiştirmeye ve ertelemeye, verilmiş olan izinler ile çekilişleri iptal etmeye, günün gelişen şartlarına uygun olarak piyangolarla ilgili olarak benzeri kurallar koymaya, ilgili Kanunlar ile bu Yönetmelik hükümlerine aykırı hareket edenlerin piyango faaliyetlerinin durdurulmasını ve bunlarla ilgili her türlü ilan, reklam, bilet, kupon, katılım numarası ve benzerlerinin toplatılmasını mahallin en büyük mülki amirinden talep etmeye, piyangoları izlemeye ve denetlemeye yetkilidir.";
"Başvuru için gerekli bilgi ve belgeler" başlıklı 9. maddesinde, "(1) Piyango düzenleyeceklerin başvuru dilekçeleri ile birlikte aşağıda belirtilen bilgi ve belgeleri İdareye ibraz etmeleri zorunludur:
a) Piyango düzenleyeceklerin adı soyadı, unvanı, ikametgâhı, işyeri adresi, ticaret sicil ve vergi numarası ile T.C. kimlik numarası.
b) Kampanyanın başlama ve bitiş tarihleri ile hangi il veya ilçeleri kapsayacağı.
c) Çekilişe katılma şekil ve şartları.
ç) Yardım amaçlı piyangolarda; kaç adet bilet bastırılacağı, başlangıç ve bitiş numaraları ile varsa serisi ve seri numaraları, beher biletin satış bedeli, biletlerin bastırılacağı matbaanın adı ve adresi.
d) Dağıtılacak ikramiyelerin adedi, cinsi, rayiç birim ve toplam değeri.
e) Çekilişin; yapılacağı tarih, saat, adres ve ne şekilde yapılacağı ile belirlenecek yedek talihli adedi.
f) Çekiliş sonuçlarının; çekiliş tarihinden itibaren yedi günü geçmemek üzere hangi tarihlerde ve ne şekilde ilan edileceği, gazete ile yapılacak ilanın Türkiye çapında ya da yerel olarak yayımlanan gazetelerden hangisinde yer alacağı.
g) Kampanya başlama tarihinden itibaren bir yılı geçmemek üzere asil ve yedek talihliler için ikramiye başvuru ve son teslim süreleri.
ğ) Başvuru dilekçesinin yetkililerce imzalandığını gösterir noter onaylı imza beyannamesi veya imza sirküleri, yetki verilmiş kişi ve kuruluşlara ait noter onaylı vekâletname ile dernek, vakıf ve benzeri kuruluşlar için yönetim kurulu kararı.
h) Düzenlenecek piyango için, İdarenin yanı sıra ilgili mevzuat uyarınca diğer kurum veya kuruluşlardan da izin alınması gerekiyor ise buna ilişkin belge.
ı) Gerçek kişi düzenleyiciler için sabıka kaydı belgesi.
i) Çekilişte taahhüt edilen ikramiyelerin cins, marka, model, adet ve rayiç değerini gösterir belgeler ile gayrimenkuller ve özellik arzeden ikramiyelerde yetkili kuruluşlar tarafından tayin edilecek eksperlerin düzenleyeceği nitelik ve bedel raporu.
j) İkramiye olarak taahhüt edilen gayrimenkullerde satış vaadi sözleşmesi veya ilgili tapu şerhine ilişkin belge.
k) İdarece belirlenecek tutarda teminatın sağlandığına ilişkin belge.
l) Başvuru ve izin bedelinin ödendiğine dair makbuz.
m) Piyangonun niteliğine göre İdarece talep edilebilecek diğer bilgi ve belgeler.
(2) Ayrıca, piyangoya ilişkin ilan ve reklamlar ile bilet ve kuponlar üzerinde; 18 yaşından küçük olanların, düzenlenen piyango ve çekilişlere katılamayacakları, katılmış olsalar dahi ikramiye kazanmaları halinde bu ikramiyelerin teslim edilmeyeceği, ikramiyeye konu olan eşya ve/veya hizmetin bedeli içinde bulunan vergiler dışındaki vergi ve diğer yasal yükümlülüklerin talihliler tarafından ödeneceği hususlarına yer verilmesi zorunludur.";
"Başvuruların incelenmesi ve izin" başlıklı 12. maddesinin 1. ve 2. fıkrasında, "Piyango düzenlemek için izin talebinde bulunacakların, İdarece istenen bütün belge ve bilgilerle birlikte kampanyanın başlama tarihinden en geç on beş gün önce İdareye başvurmaları esas olup, buna ilişkin başvuru ve izin bedelini İdare hesaplarına yatırmaları zorunludur.
İdarece, başvurular gerekli tüm belge ve bilgilerin tamamlanmasından sonra düzenleyicilerin yeterlikleri, taahhütlerini gerçekleştirebilme kabiliyetleri, daha önce düzenlemiş oldukları piyangoların sonuçları ve gerekli görülecek diğer hususlar yönünden incelenerek sonucu en geç beş iş günü içerisinde, piyango düzenleme talebinde bulunanlara yazılı olarak veya internet ortamında bildirilir. Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.";
"İzin verilmeyecek haller" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Piyango düzenlemek için izin talebinde bulunanların başvurularının incelenmesi sonucunda;
a) Bu Yönetmelik gereğince istenilen bilgi ve belgeleri tam ve süresi içerisinde vermeyenlere, muhteviyatı itibariyle yanıltıcı veya sahte belge ve bilgi verenlere, gerekli taahhütlerde bulunmayanlara,
...
j) Yeterli güvenilirliğin ve inandırıcılığının sağlanamadığı düzenlemelere,
k) İdareye ödenmesi gereken başvuru ve izin bedelinin ödenmediği düzenlemelere,
İdarece izin verilmez." düzenlemeleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
A) Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "İdarece, başvurular gerekli tüm belge ve bilgilerin tamamlanmasından sonra düzenleyicilerin yeterlikleri, taahhütlerini gerçekleştirebilme kabiliyetleri, daha önce düzenlemiş oldukları piyangoların sonuçları ve gerekli görülecek diğer hususlar yönünden incelenerek sonucu en geç beş iş günü içerisinde, piyango düzenleme talebinde bulunanlara yazılı olarak veya internet ortamında bildirilir." ibaresi ile davacı şirketten izin bedeli tahsiline yönelik uygulama işleminin incelenmesi:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; davalı idarenin, gerek 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 41. maddesi, gerekse 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 283. ve 285. maddeleri uyarınca, karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve piyangonun düzenlemesine izin vermek, bunlara dair esasları belirlemek ve izin kapsamı dışında tutulacakları tespit etmek konularında görevli ve yetkili olduğu; ayrıca 09/11/2022 tarih ve 32008 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 39. maddesiyle 320 sayılı Milli Piyango Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine eklenen hükümler gereği, davalı idarece, karşılığı nakit olmayan piyango düzenlemek için izin alınması amacıyla müracaatta bulunan gerçek ve tüzel kişilerden 2.000 Türk lirası başvuru bedeli ile izin verilmesi kararlaştırılan piyangolarda buna ek olarak taahhüt edilen ikramiye, ödül veya benzeri menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i oranında izin bedeli alınacağının, yurt dışından ithal edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde ise bu oranın iki katı olarak uygulanacağının açıkça hükme bağlandığı anlaşıldığından; Yönetmeliğe eklenen dava konusu ibareler ile yurt dışından ithal edilen rayiç değeri 937.400,00 TL olan aracın ikramiye olarak konulduğu piyango için davacı şirketten 7420 sayılı Kanun ile belirlenen %30 oranı dikkate alınarak %27,20 oranında olmak üzere 300.867,90 TL izin bedeli (KDV dahil) tahsiline yönelik uygulama işleminde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
B) Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." cümlesinin incelenmesi:
Anayasa'nın 2. maddesine göre, Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir.
Hukuk devleti, eylem ve işlemleri hukuka uygun, insan haklarına saygılı, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurup bunu geliştirerek sürdüren, Anayasa'ya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, Anayasa ve hukuk kurallarıyla kendini bağlı sayan, yargı denetimine açık olan devlettir.
Yine Anayasa'nın 124. maddesinde, Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği hükmüne yer verilmiştir.
Buna göre, idari teşkilat yapısı içinde yer alan Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve kuruluşları, görev alanlarına ilişkin olarak yönetmelik, yönerge, tebliğ, genelge ve talimat gibi çeşitli adlar altında düzenleme yapabilmektedirler.
Bu düzenlemeler arasında uyulması gereken "normlar hiyerarşisi" kuramına göre, hukuk düzeni, farklı kademede yer alan Anayasa, kanun, yönetmelik ve diğer düzenleyici işlemlerden oluşan birçok normu içermekte ve her norm geçerliliğini bir üst basamakta yer alan normdan almaktadır. Normlar hiyerarşisine göre kanundan sonra gelen yönetmelik, yönerge, genelge, tebliğ, talimat gibi düzenlemelerin ancak kanunda verilmiş olan hakkın kullanılmasının açıklanması ile ilgili olacağı, bu metinlerde kanun ile verilmiş olan hakkı genişletici veya daraltıcı mahiyette hükümlere yer verilemeyeceği hukukun genel ilkelerindendir.
Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünün, gerek 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 41. maddesi, gerekse 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 283. ve 285. maddeleri uyarınca, karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve piyangonun düzenlemesine izin vermek, bunlara dair esasları belirlemek, bu kapsamda yapılan başvurular sırasında başvuru bedeli ile izin verilmesi uygun görülenlerden ayrıca izin bedeli tahsil etmek konularında görevli ve yetkili olduğu hususunda duraksama bulunmamaktadır.
Her ne kadar yukarıda anılan mevzuat hükümlerinde, Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri arasında "başvuru ve izin bedelini belirleme" ifadesine açıkça yer verilmemiş ise de; 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin yukarıda aktarılan hükümlerinin irdelenmesinden; Yönetim Kurulunun, adı geçen idarenin en üst düzeyde yetkili ve sorumlu karar organı olduğu, Genel Müdürlüğün yıllık bütçesini değiştirerek onaylama görev ve yetkisini haiz olduğu, Genel Müdürün ise idare hizmetlerini mevzuata, Yönetim Kurulu kararlarına, plan ve programlara uygun olarak yürütmek ve idareyi üçüncü kişi ve kurumlar nezdinde temsil etmekle görevli olmak üzere idarenin en üst amiri, icra ve temsil merci olduğu kurala bağlanmıştır. Buna göre, gerek Yönetim Kurulunun adı geçen idarenin en üst düzeyde yetkili ve sorumlu karar organı olması, gerek Genel Müdürün Yönetim Kurulu kararlarını icra merci olması, gerekse Yönetim Kurulunun idarenin gelirlerini ve bu gelirler arasında yer alan başvuru ve izin bedelini içeren yıllık bütçeyi değiştirerek onaylama hususlarında yetkili olması karşısında; mevzuatla idareye verilen konularda karar alma, dolayısıyla karşılığı nakit olmayan her türlü eşya ve piyangonun düzenlemesine izin verme, bu kapsamda yapılan başvurular sırasında tahsil edilecek başvuru bedeli ile izin verilmesi uygun görülenlerden ayrıca alınacak izin bedelini belirleme ve bu konularda düzenleme yapma yetkisinin Yönetim Kuruluna ait olduğu sonucuna varılmıştır.
Bununla birlikte, davalı Genel Müdürlüğün, 7420 sayılı Kanun ile öngörülen başvuru ve izin bedeline ilişkin yetkisini, Hukuk Devleti ilkesinin gereği olarak normlar hiyerarşisine uygun bir şekilde kullanması gerektiği de şüphesizdir.
Buna göre, 7420 sayılı Kanunla davalı Genel Müdürlüğe, karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş başvurularında, maktu olarak belirlenen ve her sene yeniden değerleme oranında artacak olan tutarda (2022 yılı için 2.000,00 TL) başvuru bedeli alma; söz konusu başvurulara izin verilmesi halinde ise, bu bedele ek olarak, taahhüt edilen menfaatlerin toplam rayiç bedelinin %15’i (yurt dışından ithal edilen veya başka gerçek ve tüzel kişiler tarafından üretilen, temin edilen ya da ticarete konu edilen mal ve hizmetlerin ikramiye olarak konulması halinde % 30'u) oranında izin bedeli tahsil etme yetkisi verildiği açıktır. Başka bir anlatımla, kanun koyucu, anılan hükümde başvuru bedeli için maktu bir miktar ve izin bedeli için kesin bir oran belirttikten sonra "alınır" ve "uygulanır" şeklinde emredici ibarelere yer vermek suretiyle idareyi bağlı yetki içerisinde bırakmıştır. Dolayısıyla, davalı Genel Müdürlüğün başvuru bedelini belirleme yetkisinin, 2022 yılı için Kanunda öngörülen maktu tutarı tekrarlamaktan, 2022 yılı sonrası için ise Kanundaki bu tutara her yıl Vergi Usul Kanununca belirlenen yeniden değerleme oranının uygulanması suretiyle hesaplanacak tutarı tespit etmekten ibaret olduğu; izin bedelini belirleme yetkisinin ise, Kanunda belirlenen % 15 ve % 30 oranlarının uygulanacağı piyangoların, yine Kanunda belirtilen kriterlere uygun olarak tespiti ile sınırlı olduğu, diğer bir ifadeyle söz konusu oranları azaltma ya da artırma yetkisinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Yönetmeliğin 12. maddesinin 2. fıkrasında yer alan dava konusu düzenlemede ise, "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." kuralına yer verilmek suretiyle, 7420 sayılı Kanunla, karşılığı nakit olmayan piyango ve çekilişlere yönelik olarak, başvuru bedeli için belirlenen maktu tutar (2022 yılı için 2.000,00 TL) ve izin bedeli için belirlenen azami oranlar (% 15 veya % 30), dolayısıyla kanuni yetki aşılarak her iki bedel için de ikramiye rayiç bedelinin %40’ına kadar çıkabilecek bir oranda belirleme yapmak üzere Milli Piyango İdaresi Yönetim Kuruluna yetki tanındığı, Yönetmeliğin 5. maddesinin 1. fıkrasına eklenen iptal istemine konu ibareyle de bu kurala atıfta bulunulduğu görülmektedir.
Bu durumda, davalı Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğünce hazırlanan ve bağlı bulunduğu diğer davalı Bakanlıkça aynen kabul edilerek Resmi Gazete'de yayımlanan dava konusu düzenlemelerin, dayanağı 320 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 41. maddesine aykırı hükümler içerdiği, bu haliyle normlar hiyerarşisi ve Hukuk Devleti ilkesini ihlal ettiği sonucuna varılmaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 04/10/2006 tarih ve 26309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Karşılığı Nakit Olmayan Piyangolar ve Çekilişler Hakkında Yönetmelik"in, 16/06/2022 tarih ve 31868 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle 12. maddesinin 2. fıkrasına eklenen "Karşılığı nakit olmayan piyango ve çekiliş düzenlemek isteyenlerden alınacak başvuru ve izin bedelleri; her bir kampanya için dağıtılması taahhüt edilen ikramiye rayiç bedelinin %40’ından fazla olmamak üzere, Yönetim Kurulu tarafından belirlenir." cümlesinin İPTALİNE,
2. Adı geçen Yönetmeliğin dava konusu edilen diğer kısımları ile bireysel işlem yönünden DAVANIN REDDİNE,
3. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ... TL
yargılama giderinin haklılık oranlarına göre belirlenen 1/2'si olan ... TL'nin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, 1/2'si olan ... TL'nin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ... TL vekâlet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra aidiyetine göre taraflara iadesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 02/12/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.