Kilisteki arazi toplulaştırma işleminde çiftçi tercihleri alınmaksızın tarımsal verimliliği düşürülen parselin iptali kararının Danıştay 4. Daire tarafından temyiz incelemesi.
Özet: Kiliste gerçekleştirilen toplulaştırma işleminin davacıya ait bazı parseller yönünden iptali istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi, bir parselin malik isteği dışında göletten uzaklaştırılarak tarımsal verimliliğini düşürdüğü gerekçesiyle bu parsel yönünden toplulaştırma işlemini iptal ederken, diğer parseller için davanın reddine karar vermiş; Bölge İdare Mahkemesi bu kararı onamıştır. Temyiz başvurularını inceleyen Danıştay ise, Bölge İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğunu, ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirmediğini belirterek temyiz istemlerini reddetmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2024/3289Karar No : 2025/3415 TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- (DAVALI) ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : ... 2- (DAVACI) ... VEKİLİ : ...İSTEMİN KONUSU :... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem : 27/02/2010 tarih ve 27506 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 21/01/2010 tarih ve 2010/99 sayılı Bakanlar Kurulu kararı uyarınca, Kilis ili, Merkez İlçesi, ... Köyü, ... parsel (yeni ... ada, ..., ..., ... ve ... parsel) sayılı davacıya ait taşınmazı kapsayan alanda gerçekleştirilen toplulaştırma işleminin anılan parsellere ilişkin kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporlar ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu ... ada ..., ... ve ... nolu taşınmazları kapsayan alanda gerçekleştirilen toplulaştırma uygulamasının, arazi yapısı, toprak özellikleri, parsel özellikleri, işletme büyüklükleri, derecelendirme haritası, sabit tesis durumu, halihazır arazi kullanım durumu, eski mülkiyet haritası gibi hususlar dikkate alınmak suretiyle yapıldığından bu şekilde bir dağıtımda hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu ... ada ... nolu parsel sınırları eski ... nolu parsel sınırlarını kapsadığından ve eski ... nolu parsel maliki ile çiftçi mülakatı yapılmaksızın malikin isteği dışında zeminde karaf olarak tabir edilen göletten uzaklaştırılarak tarımsal verimliliğinin düşürüldüğü anlaşıldığından dava konusu ... ada ... nolu parselde yapılan dağıtımın 3083 sayılı Kanun'un amacına, dağıtım ilke ve esaslarına, kamu yararına teknik yönden uygun olmadığı anlaşıldığından dava konusu toplulaştırma işleminin bu kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sınucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu toplulaştırma işleminin ... ada ... parsel nolu taşınmaz yönünden iptaline, ... ada ..., ... ve ... parsel nolu taşınmazlar yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI: Köyde kurulu olan Konak göleti ile köy arazilerin zaten sulanmakta olduğu, su kanallarıyla su yollarının yapılmış olduğu, köyün arazilerinde toplulaştırma işlemi yapmaya gerek olmadığı, toplulaştırma uygulamasında çiftçi tercih formlarının bulunmadığı, toplulaştırma işleminin kanuna aykırı yapıldığı, eski arazisine eşdeğer ve tek parselde arazinin kendisine verilmesi gerektiği, bir kısım tarlasının hasımları olan başkalarının tarlasına taşındığı, çiftçi tercihleri alınmadığından bu hatalı yer değiştirmelerinin yapıldığı, görevlilerin arazileri yerinde görüp inceleme yapması gerekirken bilgisayar üzerinden çizimler yapıldığı dikkate alındığında toplulaştırma işleminin amaç, şekil, sebep, konu bakımından uygun olmadığı, usul ve kanuna aykırı işlem tesis edildiğinden kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Harçtan muaf oldukları için haklarında yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiği, köyde yapılan askıların tüm maliklere tebliğ niteliği taşıdığı, ... ada ... nolu parselin ... kadastro parselinden geldiği, karaf olarak tabir edilen göletten uzaklaştırılmayıp aksine 4,38 m yakınlaştığı, karaf olarak tabir edilen sulama amaçlı oluşturulan oluşumun bölgedeki maliklerin herhangi birinin mülkiyeti veya tapu sınırları içerisinde bulunmadığı, kadastro parselleri arasında dere alanı olarak bırakılan alanda bulunduğu, usul ve hukuka uygun işlem tesis edildiğinden kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.DAVALININ SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. Tarafların temyiz istemlerinin reddine,2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/05/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.