Tescilli Markanın Arama Motoru Anahtar Kelimesi Olarak Kullanılmasının Marka Hakkına Tecavüz Sayılıp Sayılmayacağının Tartışıldığı Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Davası
Özet: Bu hukuki evrak, davacı şirketin tescilli markasına arama motorlarında anahtar kelime olarak davalı tarafından yapılan "lande" ibaresinin kullanımının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğu iddiasıyla açtığı bir davayı ele almaktadır; davacı bu eylemlerin tespitini, durdurulmasını, giderilmesini ve mahkeme kararının yayımlanmasını talep ederken, davalı taraf zamanaşımı, delil yetersizliği ve anahtar kelime kullanımının tek başına tecavüz teşkil etmediği savunmalarıyla davanın reddini istemekte, böylece uyuşmazlık davalının arama motoru kullanımıyla davacı markasına tecavüz edip etmediği noktasında yoğunlaşmaktadır.
T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/159 EsasKARAR NO : 2026/140DAVA : Marka (Tecavüzün Ref'i İstemli)DAVA TARİHİ : 24/07/2025KARAR TARİHİ : 16/06/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Tecavüzün Ref'i İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TALEP:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı şirket ---------- Şirketinin, kabinet sektöründe uzun yıllardır ülke çapında faaliyet göstermekte olup "---------" ibaresi 08.04.2019 tarihinde--------- tarafından ---------- sayılı Marka Tescil Belgesi ile tescil edilmiş ve marka koruma altına alındığını, Davalı şirketin, davacı şirketle aynı sektörde faaliyet göstermekte olup Davacı şirketin markasına tecavüz oluşturacak şekilde “lande” ibaresini -------- arama motorunda anahtar kelime olarak kullanmakta olduğunu, Davalı tarafın, Davacı şirketin marka hakkına tecavüz teşkil eden söz konusu eylemleri defalarca uyarılmasına rağmen durdurmadığını, Davalı tarafın arama motoru anahtar kelime reklamcılığındaki bahse konu ihlali ile Davacı şirkete ait imaj, itibar ve şöhretten haksız menfaat temin etmesi, haksız rekabetin tipik bir görünümünü oluşturduğunu belirterek davalının Davacı şirkete ait tescilli markaya tecavüz teşkil eden fiillerin tespiti ile fiillerin durdurulmasına, tecavüzün giderilmesine, ilgili tecavüzün tespitiyle birlikte kesinleşen mahkeme kararının günlük gazete vb. vasıtalarla yayımlatılmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DAVAYA CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Dosya kapsamı incelendiğinde davaya konu fiillerin üzerinden iki yıllık zamanaşımı süresinin geçmiş olduğu açıkça görüldüğünü, davacı tarafın iddia ettiği tecavüz niteliğindeki eylemlerin uzun süre önce gerçekleşmiş olup, bu eylemlerden doğan zarar ve failin kimliği davacı tarafından öğrenilmiş olmasına rağmen, eldeki dava bu süreler geçtikten sonra ikame edildiğini, Davacı tarafından her ne kadar davalının -------- arama motorunda “---------” ifadesini anahtar kelime olarak seçtiğini, arama neticesinde davalıya ait --------- adresinin “--------” başlığıyla çıktığını ve bunun tüketicileri yanıltarak karıştırılmaya yol açtığı ileri sürülmüşse de; işbu iddia somut delillerle ispat edilmemiş, soyut kaldığını, arama motoru reklamcılığında bir kelimenin anahtar kelime olarak seçilmesi, tek başına o kelimenin reklam veren tarafından ticari mal veya hizmet üzerinde “kullanıldığı” veya marka sahibinin pazar itibarından haksız yarar sağlandığı sonucunu otomatik olarak doğurmadığını, Davacı tarafın iddia etmiş olduğu, tüketici nezdinde karıştırılma ihtimalini somut delillerle kanıtlayamamış vaziyette olduğunu, davacı taraf, rakip şirketlerin pazarlama alanlarını kısıtlamak amacıyla kötü niyetli şekilde dava hakkını kullandığını belirterek Huzurdaki hukuki dayanaktan yoksun davanın tümden reddine ve yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir. TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK:Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı tarafın davacı adına tescilli ----------- ibareli markanın ayırt ediici unsuru olan ---------- ibaresinin arama motorlarında kullanmak suretiyle davacının marka hakkına tecavüz oluşturup oluşturmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır.Dosyaya----------Ticaret Sicil müdürlüğünde bulunan Anonim şirketlere kuruluş tescilinden sonra meydana gelen pay geçişlerine ait değişiklikler tescile tabi olmadığından şirketlerin ortaklık yapısının saptanmasının mümkün olmadığını, ticaret unvanı belirtilen şirket hakkında, sicil kayıtlarına göre -------- sicil numaralı ----------- ŞİRKETİNİN 28.02.2012 tarihinde tescil sözleşmesinin yapıldığını, şirketin bilgilerini kapsar sicil dosyasının mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.----------- kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde; ---------- sicil numaralı, ---------ŞİRKETİNİN 13.07.2018 tarihinde kayıtlarının sunulduğu görülmüştür. ---------- cevabı yazısında; ----------- sicil numaralı ------------ markalı ibareli, 06,09 emtia sınıfı, 08.04.2019 tescil tarihli, ---------- sicil numaralı --------- marka ibareli, 06,09 emtia sınıflı, 28.03.2013 tescil tarihli, ---------- tescil numaralı, ----------- marka ibareli, 37,40,42,45,35 emtia sınıflı, 02.08.2024 tescil tarihli, ---------- tescil numaralı, ----------- marka ibareli, 09,40 emtia sınıflı, 25.11.2019 tescil tarihli kayıtları getirtilmiştir.UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:6769 sayılı SMK'nın SMK , 7/2, 29. Ve 149. MaddeleriGEREKÇE:Dava, Marka hakkına tecavüzün tespiti, önlenmesi, durdurulması ve ticaret unvanının terkini davasıdır.6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 29. Maddesinin (a) bendine göre, marka sahibinin izni olmaksızın markayı 7/2 maddede belirtilen biçimlerde kullanmak marka hakkına tecavüz olarak nitelendirilmiştir. Sınai Mülkiyet Kanununun 149. maddesinde marka hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir. Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibinin ileri sürebileceği talepler SMK'nın 149.Maddesinde düzenlenmiş, bu hükme göre; (1) Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibi mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir: a) Fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti. b) Muhtemeltecavüzün önlenmesi. c) Tecavüz fiillerinin durdurulması. ç) Tecavüzün kaldırılması ile maddi ve manevi zararın tazmini. ......g) Haklı bir sebebin veya menfaatinin bulunması hâlinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere kesinleşmiş kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak ilan edilmesi veya ilgililere tebliğ edilmesi, şeklinde belirtilmiştir.Dava konusu somut uyuşmazlık incelendiğinde, 4721 Sayılı TMK'nın 6. Maddesinde ve HMK'nın 190. Maddesinde düzenlenen ispat kuralı gereği haksız eylemin varlığının ispat yükü lehine haklar çıkaran tarafa aittir. Bu durum kanuni düzenleme ile ve Yargıtay kararları ile sabittir. Dava konusu somut olayda davacı taraf davalı tarafın "-----------" ibaresini anahtar kelime olarak kullanmak suretiyle marka hakkına tecavüz oluşturduğunu iddia ve beyan etmiştir. Kural olarak davalı tarafın bu kullanımlarının davacı tarafça ispat edilmesi gerekir. Ancak ----------Hukuk Dairesi kaldırma kararında "--------- sayılı ilamında ispat külfeti açısından aydınlatıcı görülen içtihadında ".......... somut olayda internet arama motorunda davacının markası arandığında davalının web sitesinin gözükmesi karşısında, davalının hangi sözcükleri anahtar sözcük olarak satın alındığını ispat yükünün bulunmasına ve satın alınan anahtar sözcükler arasında davacı adına tescilli “pratik" ibaresini satın almadığını ispat edememiş olmasına göre......" denilerek davacının delil olarak sunduğu arama motoru ekran görüntüsü üzerine anahtar kelimeyi satın almadığını ispat külfetini davalı yana yüklediği açıktır. Bu tespit karşısında davacı iddiası karşısında TPMK kayıtlarına göre ---------- sicil numaralı ---------- markalı ibareli, 06,09 emtia sınıfı, 08.04.2019 tescil tarihli, ---------- sicil numaralı ---------- marka ibareli, 06,09 emtia sınıflı, 28.03.2013 tescil tarihli, --------- tescil numaralı, ---------- marka ibareli, 37,40,42,45,35 emtia sınıfında davacı adına tescilli olduğu ve halen koruma altında bulundukları, bu kapsamda alınan bilirkişi raporunda ‘--------’ kelimesi aratıldığında --------- sitesi için sponsorlu reklam çıkması, bu kelimenin kesin olarak anahtar kelime şeklinde tanımlandığını göstermeye tek başına yeterli değildir.” “İlgili reklamın ‘---------’ kelimesi özelinde anahtar kelime olarak tanımlanıp tanımlanmadığının kesin olarak tespiti için, davalıya ait ---------- reklam hesabı kayıtlarının ve anahtar kelime tanımlarının Mahkeme marifetiyle ----------- veya davalıdan temin edilerek incelenmesi gerektiği, davalıya ait olduğu belirtilen --------- alan adlı web sitede yapılan incelemede; Sitede --------- firmasının, 25 yıllık tecrübesiyle veri merkezi ve telekom başta olmak üzere çeşitli kabinet ve aksesuarların üretimini yapan, ileri teknoloji, --------, hızlı termin ve satış sonrası destekle müşteri memnuniyetini esas alan yenilikçi bir üretici firma olduğunun belirtildiği, Firma iletişim bilgilerinde; o Adresinin “--------- Mah.---------Cadde No:--------- ---------”, o İletişim numaralarının --------- ve ---------, o Email adresinin --------- olduğu, Site tescil bilgilerinde; o Alan adının ----------Ş. firması tarafından ---------Şti. firması adına kayıt edildiği, o Alan adının 27.07.2018 tarihinde kayıt edildiği ve kayıt süresinin 26.07.2028 tarihine kadar geçerli olduğu, o Site erişim ve yer sağlayıcısının ----------- firması olduğu tespit edilmiştir. Marka Hukuku Bakımından yapılan incelemede; • Davacı şirket adına tescilli ---------- Tescil Numaralı --------- ve ----------Tescil Numaralı --------- markalarının 06 ve 09. Sınıfta; ------------Tescil Numaralı ---------- markasının 37 / 40 / 42 / 45 / 35. Sınıflarda tescilli olduğu, Bilişim incelemesindeki ihtirazi kayıt saklı kalmak kaydıyla;--------- ibaresinin genel ve harcıalem bir ibare olmaması, anılan kelime ile arama yapılmasının doğrudan davacı şirketin markası ile ilişkilendirilebilmesi nedeniyle davacının tescilli markasının arama motoruna yazıldığında davalı şirketin sponsorlu bağlantı olarak da olsa arama sayfasında yer almasının marka hakkı ihlali teşkil edebileceği, bu tespitler karşısında davalı tarafa 07.04.2026 tarihli celsede verilen kesin süre içerisinde davalı tarafın dijital delillerini ibraz etmediği, varsa yerinde inceleme talebinin de bulunmadığı dikkate alındığında davalı tarafın ---------- ibaresini davacı ile birebir olarak aynı emtia sınıfındaki reklamlarda arama motorunda anahtar sözcük olarak kullanmadığını ispat edemediği kabul edilmiş ve davalı tarafın arama motorunda sponsorlu reklam olarak çıkması dolayısıyla davacı tarafın marka hakkına tecavüz oluşturduğu kabul edilmiş ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM:Davanın KABULÜ İLE,1-Davalı tarafın davacı adına tescilli --------- markasını internet reklamlarında anahtar kelime olarak kullanmak suretiyle davacının marka hakkına tecavüz oluşturduğunun TESPİTİNE, TECAVÜZÜN DURURULMASI VE GİDERİLMESİNE, 2-Karar kesinleştiğinde kararın ---------- çapında yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde bir kez ilanına, masrafın davalı tarafça karşılanmasına, 3-Alınması gereken 732,00 TL harçtan peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile eksik 116,60 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,4-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı, tebligat, posta giderleri 165,00 TL ile bilirkişi ücreti 16.000,00 TL olmak üzere toplam 16.780,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,6-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/06/2026