İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin çalınan çeklerin iptali talebiyle keşideci tarafından açılan davada, TTK 651 gereği aktif husumet yokluğundan davanın reddi kararı.
Özet: İşyerinden çalınan ve başkaları tarafından doldurulmaya çalışılan çek yapraklarının iptali için keşideci sıfatıyla dava açan davacının talebi, mahkemece Türk Ticaret Kanununa göre zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının keşideciye değil çeke bağlı alacağı olan hamile tanınmış bir hak olduğu, davacının bu durumda hukuki yararı bulunmadığı ve sahteciliğe dayalı menfi tespit davası açma imkanının bulunduğu gerekçesiyle, aktif husumet yokluğu nedeniyle reddedilmiştir.

T.C.

İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/1467 Esas
KARAR NO : 2026/540
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 15/07/2026
KARAR TARİHİ : 29/07/2026
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya ait işyerinden çalınan, üzerinde davacıya ait keşideci imzası bulunmakla birlikte keşide tarihi, lehtar, bedel ve diğer tüm yazıları müvekkili tarafından düzenlenmeyen çeklerin, üçüncü kişilerce bankaya ibraz edilerek tahsil edilmeye çalışılması nedeniyle; HMK'nın 389 ve devamı maddeleri uyarınca, yargılama sonuna kadar söz konusu çeklerin muhatap bankalar tarafından ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER:
Dava, zayi nedeniyle çek iptali isteminden ibarettir.
TTK'nın 651. maddesi gereğince; kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir.
T.T.K.'nın 651. ve izleyen maddeleri uyarınca kambiyo senetlerinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur.
Somut olayda; davacıya ait çek karnesinde bulunan çek yapraklarının çalınması nedeniyle işbu davanın açıldığı, davacının işbu davayı keşideci olarak açmış olduğu anlaşılmakla; keşideci sıfatındaki davacının, zayi davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı, TTK 651. maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı olan hamile ait olup, keşideci olan davacının işbu davanın açılmasında hukuki yararı yoktur. Bu çekler üçüncü şahıslarca doldurulup davacıdan alacak talep edilirse, davacının sahteciliğe dayalı menfi tespit talep hakları mevcut olup, istenilen hukuki korumanın bu şekilde sağlanması mümkün olup, eldeki davada hukuki yarar bulunmadığından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2019/1460 Esas 2021/1445 Karar)
HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;
1-DAVANIN AKTİF HUSUMET YOKLUĞUNDAN REDDİNE,
2-Yeterince harç alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi.29/07/2026
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza