İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, ticari hizmet sözleşmesi kaynaklı otoyol ihlalli geçiş ücreti ve cezası alacağına dair itirazın iptali davası.
Özet: Bir otoyol işletmecisi, araç sahibi davalının ücretli yoldan yaptığı çok sayıda ihlalli geçişler nedeniyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiş; davalının savunma sunmadığı davada yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda, davalıya ait araçların belirli tarihler arasında 460 adedi ihlalli olmak üzere toplam 473 geçiş yaptığı ve Karayolları Kanunu hükümlerince geçiş ücreti, faiz ve KDV dahil toplam 224.697,36 TL tutarında bir borcun tahakkuk ettiği tespit edilmiştir.

T.C.
İSTANBUL18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO:2026/309 EsasKARAR NO :2026/557DAVA:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:09/04/2026KARAR TARİHİ:13/07/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... işletmesinin müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalıya ait ...,... plakalı araçlar plakalı araç ile 09.09.2021-29.12.2023 tarihleri arasında bu otoyoldan ücret ödemeden ihlalli geçişler yaptığını, geçiş ücretlerinin süresinde ödenmemesi üzerine davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2026/... esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalının icra takibine itiraz ettiğini ve takibin durduğunu, arabuluculuğa başvurulduğunu fakat anlaşmaya varılamadığını belirterek davanın kabulünü, icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesinin sunulmadığı görüldü. Davacı vekilinin dava dilekçesinde talep ettiği ihtiyati haciz talebinin mahkememiz dosyasının 14/04/2026 tarihli ara kararı ile reddine karar verildiği görüldü. Mahkememiz dosyasının 09/04/2026 tarihli tensip zaptının 8/F maddesi uyarınca dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, 15/06/2026 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Dosyada mevcut beyan, bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda;1.Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği,2. 6001 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile (01/07/2022 tarihinde yürürlüğe giren ve 7417 sayılı Kanunun 53 inci maddesiyle “Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir” hükmünün yer aldığı,3. Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir. Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği,4. 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir”, denildiği,5. Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 473 adet geçişe ait tüm geçiş görüntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği,6. Davaya konu ..., ..., ... sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 09.09.2021 ile 29.12.2023 tarihleri arasında davalı MÜRSEL BARAN adına kayıtlı olduğu,7. ..., ... plakalı araçlara ait toplam 473 adet geçişin; 460 adet geçişin ihlalli geçiş ve 13 adet geçişin normal geçiş olduğu kanaatine varılmıştır kanaatine varıldığı,8. ..., ..., ... plaka sayılı araca ait 473 adetlik geçiş için davacı otoyol işletmecisinin davalı taraftan talep edebileceği tutar:Geçiş Ücreti: 91.156 TL + işlemiş Faiz: 113.130,50 TL + İşlemiş Faiz KDV'si: 20.410,86 TL olmak üzere Genel Toplam: 224.697,36 TL olarak hesap edildiği,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava , davacının işletmesinde bulunan ücretli otoyoldan ihalli geçiş yapıldığı iddiasıyla ihlalli geçiş alacağının tahsili için davalı aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. İtirazın iptali davalarında alacaklının, İİK m.67 uyarınca borçlunun süresi içerisinde icra dosyasına yapmış olduğu itirazının, kendisine tebliği tarihinden itibaren bir sene içerisinde genel mahkemelere yapacağı başvuru üzerine genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat etmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Bu süre hak düşürücü nitelikte olup sürenin başlaması için borçlunun itirazının alacaklıya tebliği zorunludur. İşbu dava dosyasının temelini teşkil eden icra dosyasında yapılan kontrolde davacının açmış olduğu davasının süresinde olduğu anlaşılmakla yargılama yapılmıştır.6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. Maddesinin "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlâli" başlığı altında yer alan ve takip tarihi itibari ile yürürlükte olan "(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) (6) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, İşletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir.(7) Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşi fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez." şeklindeki düzenlemesi somut olaya uygulanması gereken mevzuattır. Mahkememizce dava konusu araçlara ilişkin sahiplik belgeleri dosya arasına alınmış, tarafların gösterdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporu aldırılmıştır. Dosya kapsamında alınan 15/06/2026 Tarihli bilirkişi raporu ile; "Dosyada mevcut beyan, bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda;1.Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği,2. 6001 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile (01/07/2022 tarihinde yürürlüğe giren ve 7417 sayılı Kanunun 53 inci maddesiyle “Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e-devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir” hükmünün yer aldığı,3. Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir. Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği,4. 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir”, denildiği,5. Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 473 adet geçişe ait tüm geçiş görüntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği,6. Davaya konu ..., ..., ... sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptıkları iddia edilen 09.09.2021 ile 29.12.2023 tarihleri arasında davalı MÜRSEL BARAN adına kayıtlı olduğu,7. ..., ... plakalı araçlara ait toplam 473 adet geçişin; 460 adet geçişin ihlalli geçiş ve 13 adet geçişin normal geçiş olduğu kanaatine varılmıştır kanaatine varıldığı,8. ..., ..., ... plaka sayılı araca ait 473 adetlik geçiş için davacı otoyol işletmecisinin davalı taraftan talep edebileceği tutar:Geçiş Ücreti: 91.156 TL + işlemiş Faiz: 113.130,50 TL + İşlemiş Faiz KDV'si: 20.410,86 TL olmak üzere Genel Toplam: 224.697,36 TL olarak hesap edildiği,..." şeklinde değerlendirme yapıldığı görülmüştür.Tüm dosya kapsamı itibari ile yapılan kontrolde hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporu uyarınca davalıya ait araçların, davacının işletmesini yapmakta olduğu ücretli otoyoldan ücret ödemeksizin yapmış olduğu geçişlerin ihlalli geçiş olarak kabul edilmesi gerektiği kanaatine varılmış açıklanan nedenlerle, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu değerlendirilmiş ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu uyarınca davacının davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davacının takip talebinde talep etmiş olduğu takip öncesi işlemiş faiz ve bu faizin KDV si yönünden yapılan değerlendirmede; her ne kadar takip tarihinden önce borçlu temerrüde düşürülmemiş ise de; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2021/272 Esas 2024/580 Karar sayılı güncel emsal yüksek mahkeme içtihadı da dikkate alınarak davacının takip öncesi işlemiş faiz ve faizin KDV sine ilişkin alacak kalemlerinin de kabulüne karar vermek gerekmiş, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan icra inkar tazminatı istemi kabul edilmiş, dava kabul ile sonuçlanıp kötüniyet tazminatı koşulları oluşmadığından davalının kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının .... İcra dairesi 2026/... Esas sayılı takip dosyasına, davalının yapmış olduğu itirazın KISMEN İPTALİ ile, takibin 91.156,00 TL asıl alacak, 112.028,61 TL işlemiş faiz ve 20.410,86 TL faizin KDV si olmak üzere 223.595,47 TL toplam bedel üzerinden takip talebinde gösterilen koşullarla kaldığı yerden devamına, fazlaya dair istemin REDDİNE,2-) Asıl alacak olan 91.156,00-TL nin %20 si oranında hesaplanan 18.231,20-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 15.273,81 TL harçtan peşin alınan 2.729,09 TL harcın mahsubu ile bakiye 12.544,72 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına. 4-Davacı tarafından yatırılan 2.729,09 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafça yapılan 868,70 TL müzekkere ve tebligat gideri, 8.500,00 TL bilirkişi ücreti ile 836,00 TL ilk masraf (732,00 TL başvurma harcı + 104,00 TL vekalet harcı) olmak üzere toplam 10.204,70 TL yargılama giderinin, davanın kabul red oranına göre hesaplanan 10.097,72 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendilerine iadesine, 8-Suçüstü Ödeneğinden ödenen 6.000,00TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul red oranına göre hesaplanan 62,90 TL'sinin davacıdan, 5.937,10 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına. Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/07/2026Katip ...¸ Hakim ...¸