Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin, taşıma esnasında meydana gelen trafik kazasıyla hasar gören tıbbi cihazdan doğan tazminat davasına ilişkin istinaf incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, bir taşıma sözleşmesi kapsamında, davalı tarafından taşınan röntgen cihazının bir trafik kazasında tam hasar görmesi ve kullanılamaz hale gelmesi üzerine açılmış bir tazminat davasının detaylarını sunmaktadır; davacı, ilk olarak 1.500 USD talep etmiş olup, sonrasında bilirkişi raporlarıyla makinenin işlevsiz olduğu sabitlenince talebini 144.180 USDye yükselterek faiziyle birlikte ödenmesini istemiştir. Davalı taraf ise, taşıma esnasında meydana gelen kazanın kendi kusurundan değil, üçüncü bir aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek çarpması sonucu oluştuğunu ileri sürerek sorumluluğu reddetmektedir.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : 2023/1237 KARAR NO : 2026/2286T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : ... (...)ÜYE : ()ÜYE : ... (...)KATİP : ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 15/06/2023NUMARASI : 2022/105 Esas - 2023/496 KararDAVACI : VEKİLİ : Av. ... DAVALI : VEKİLİ : Av. ... DAVA : Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan)İSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ :14/07/2026YAZIM TARİHİ :14/07/2026.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2023 tarihli ve 2022/105 Esas- 2023/496 Karar sayılı kararı aleyhine davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında yapılan anlaşma gereğince ... 0.4 TL marka röntgen cihazının taşıma konusunda anlaşmış olduklarını, dava konusu faturalarda görüleceği üzere davacı davadışı .... For. Trad. İnternational Transport firmasına ödeme yaptığını, CMR'de görüleceği üzere malların davalı tarafından ve yine davalıya ait ..., ... plakalı araçlarla taşındığını ve bu konuda ihtilaf olmadığını, taşıma esnasında malların uygun koşullarda muhafazası, teslimi, saklanması tamamen davalıya ait olduğunun kaçınılmaz olduğunu, TTK ve CMR uygulamaları gereğince davalıların malları teslim aldığı andan malların teslim yerine kadar üstüne düşen ve vezifeleri eksiksiz yapıp malları sağlam bir şekilde teslim etmekle mükellef olduğunu, taşıma konusu mal uygun bir şekilde yükleme yapıldığını, taşıma yapıldığı sırada Cizre-Silopi Yolu ... Köyü mevkine gelindiğinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tutanaklarında görüleceği üzere malların hasar gördüğünü, kaza yerinde yolun sağına düştüğünü, bir kısmının yol içerisinde kaldığını, tamaman hasar görüp kullanılmaz duruma geldiğini, davacı firma ile birçok kez görüşmeler yapıldığını, öncelikle zararın karşılanacağı şeklinde oylama yoluna gidildiğini, sonradan ise davacı zararı karşılanmadığını, bunun üzerine zararın karşılanmasına yönelik ....Noterliği'nin 22686 yevmiye sayılı ve 04/11/2021 tarihli ihtarnamesiyle zararın karşılanmasının istendiğini, arabuluculuk görüşmesinin anlaşamama ile sonuçlandığını, davalı tarafın iddialarını kabul etmenin imkansız olduğunu, yük konusu malın tamamen hasarlandığını ve kullanılmaz durumda olduğunun açıkça görüldüğünü, davacının maddi zararının açık olduğunu belirterek davanın kabulü ile bilirkişi marifetiyle yapılacak inceleme sonucu dava değerini artırma ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla taşınan malın bozulması ve kullanılamaz durumda olması nedeniyle şimdilik 1.500,00.USD X 13,44 = 20.160,00.TL alacağın hasar tarihinden itibaren CMR konvansiyonun 27.maddesi gereğince döviz cinsinden yıllık %5 faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya dair haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; bilirkişi raporları ve dosyadaki tüm deliller ile makinenin işlevsiz kaldığı, kullanılamaz durumda olduğu ve davacının maddi kayba uğradığı açık olduğunu, bilirkişi raporu ile sovtaj bedeli hesaplanmış ise de makinenin taraflarında olmadığını ve bu nedenle sovtaj bedeli düşülemeyeceğini, taraflarınca ... marka röntgen cihazının hasara uğraması nedeniyle dava açıldığını, bilirkişi tarafından kullanılamaz olduğunun sabit olduğunu, bu nedenle davalarının kabulünü talep ettiklerini, 144.180,00.USD - 1500,00.USD = 142.680,00.USD (2.790.820,80.TL) fark alacağı toplam fark = 142.680,00.USD olarak davalarını arttırdıklarını, davacının tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere haklı davalarının sabit olmakla davalarının kabulünü talep ettiklerini açmış oldukları davada üst ve sair haklarının şimdi de saklı tutmak kaydıyla eksik 142.680,00.USD = 2.790.820,80.TL'nin harcını yatırdıklarını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalının taşıyıcı olduğunu, davacı şirketin de gönderici olduğunu, davaya konu mühürlü gümrük malının taşınması için taraflar arasında taşıma ilişkisi kurulduğunu, taraflar arasında taşınma ilişkisinin kurulmasından önce davaya konu mühürlü gümrük malı deniz yoluyla Mersin Limanına ahşap kutu içerisinde getirildiğini ve yine kutusundan çıkarılmadan ilgili gümrük idaresi tarafından mühürlenerek gönderi tarafından davalı şirketin aracına yüklendiğini akabinde davalı şirket taşınan yükü alıcısına teslim etmek üzere yola çıktığını, davalı şirketin aracı kendi şeridinde seyir halindeyken 08/05/2021 tarihinde Cizre-Silopi Yolu ... Köyü mevkiine gelindiği sırada dava dışı ... plakalı aracın davalının aracını sollamaya çalışması esnasında direksiyon hakimiyetini kaybetmesiyle beraber davalı şirketin aracının sol ön tarafına çarpması sonucu kaza meydana geldiğini kazanın meydana gelmesi sonucunda taşıma ilişkisine konu mühürlü gümrük yükü gönderici tarafından davalı şirketin aracına uygun şekilde yüklenmemesinden, istif ve sabitleme aparatlarının yanlış kullanımından ve ambalajlamayı yeterli şekilde yapmamasından dolayı yerinden çıkarak yolun sağ tarafına düşerek hasarlandığını, trafik kazasının ciddi bir kaza olmadığını, şoförün kaza anında soğukkanlı bir şekilde davranarak oluşan kazanın büyümesini engellediğini, ancak davalı şirketin çalışanının bütün çabasına rağmen gönderici tarafından ambalajlama yükleme ve istifleme esnasında yeterli önlemler alınmadığı için taşımaya konu yük oluşan ufak kaza sonucunda bile yerinden çıkarak yola düştüğünü, davaya konu taşıma ilişkisinde gönderici üstüne düşen görev ve yükümlülükleri gereği gibi yerine getirmediğini, taşıma ilişkisinin tarafı olarak gönderici tarafından taşınan yükün hasar görmemesi için istifleme, yükleme ve bağlama gereği gibi yapılmadığı için hasar meydana geldiğini, oluşana kazada taşımaya konu yükün yerinden çıkarak yola düştüğünü ve hasar gördüğünü, gönderici tarafından yeterli şekilde yükleme, istifleme ve bağlama yapılması durumunda yüke konu emtia yerinde çıkmayacak ve hasar meydana gelmeyecek olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; "...Yapılan incelemede taraflar arasında davacıya ait ... 0.4 TL marka röntgen cihazının davalı tarafından Mersin limanından Irak ülkesine taşınması hususunda anlaşma yapıldığı, bu doğrultuda dava konusu röntgen cihazının Mersin limanından davalıya ait ..., ... plakalı araçlara yüklenerek yola çıktığı, ancak söz konusu aracın Cizre-Silopi yoluna geldiğinde hatalı sollama yapan ... plakalı aracın çarpması neticesinde durduğu, bu esnada Römork üzerinde yüklü bulunan dava konusu röntgen cihazının yola düşerek hasarlandığı, davacının da hasarlanan röntgen cihazından dolayı uğradığı zararın giderilmesi istemi ile eldeki davayı açtığı, ancak celbedilen belgeler ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde meydana gelen kazada davalı şirket sürücüsü ...'in herhangi bir kusurunun bulunmadığı, kusurun tamamen ... plakalı araç sürücüsü ...'ya ait olduğu, ayrıca incelenen fotoğraflar, jandarma tutanağı ve gümrük belgeleri birlikte değerlendirildiğinde dava konusu emtianın kapalı bir kutu içerisinde limandan alınarak davalıya ait çekici ve römorka yüklendiği, fotoğraflar dikkatle incelendiğinde taşıyıcının yükün bulunduğu kutunun römork içinde hareket etmemesi için gerekli önlemleri aldığı ahşap kutunun altındaki kalaslar yardımı ile römorkun içerisine sabitlendiği, nitekim aracın Mersin limanından kaza mahalline kadar yaklaşık 729 KM yol geldiği ve emtianın herhangi bir hasara uğramadığı, ancak gönderici tarafından konulduğu kutunun içinde hareket etmeyecek şekilde yükün sabitlenmediği kutunun yükü muhafaza edecek vasıfta olmadığı nedenle bu kaza esnasında röntgen cihazının içinde bulunduğu kutuyu ve aracın çadırını yırtarak yola savrulduğu, bu haliyle hasarın taşıyıcının kusurundan değil, gönderenin hatalı ambalajlamasından kaynaklandığı, bu hususta yükleme ve istifleme ile ilgili taşıyıcıya yüklenebilecek herhangi bir sorumluluk bulunmadığı, şayet hatalı yükleme olsaydı, yükün kutusuyla birlikte kasaya sabitlendiği kasadaki kalasları da kırarak yine kutusuyla beraber yola düşmesi gerektiği, ayrıca gümrüklü malın ambalajı içerisinde ne şekilde bulunduğunun taşıyıcı tarafından bilinmesinin imkanı olmadığı, dolayısıyla taşıyıcının yükleme sırasında nezaret edene ve ambalaj konusunda karşı tarafı uyarma yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz edilemeyeceği netice itibariyle CMR 17/2 maddesi uyarınca zararın yüke has bir kusurdan ve taşımacının dinlenmesine olanak bulunmayan halden meydana geldiği ve taşıyıcıya yüklenebilecek bir sorumluluk bulunmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. ..." gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, bilirkişi raporun uzman incelemesi veya somut teknik delil bulunmadığını, taşıyıcının davalının özen yükümlülüğünün göz ardı edildiğini, davalı yükü teslim alırken ambalajın yetersiz olduğunu fark edebilecek durumda olmasına rağmen gerekli uyarıları yapmadığını ve çekince koymadığını, CMR hükümleri gereğince taşıyıcının kontrol ve bildirim yükümlülüğünü yerine getirmediğini dikkate alınmadığını, yükün güvenli şekilde taşınması için gerekli tedbirler alınmadığını, hasarın yalnızca ambalaj eksiklinden kaynaklandığının ispatlanamadığını, taşıma sırasında alınmayan önlemler de zarara neden olduğunu, taşıyıcı yükünün hasarsız teslim aldığına ilişkin çekince koymadığından teslim anındaki görünür durumdan sorumlu olduğunu iddia ederek verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLER :Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :Dava, taşıma sözleşmesi nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi'nce davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davaya konu taşıma uluslararası taşıma niteliğinde olup uyuşmazlığın çözümünde Eşyaların Karayolundan Uluslararası Nakliyatı Mukavele Sözleşmesi (CMR) uygulanmalıdır. CMR Sözleşmesinin 8. maddesinde "Taşıyıcı yükü teslim aldığı sırada Yükün ve bunların ambalajının görünürdeki durumunu kontrol edecek ve bu konuda bir çekincesi varsa sevk mektubuna yazacaktır.", 10.maddesinde "Gönderici, kişilere malzemeye ve diğer yüklere gelecek zarar ziyan ve hasardan, yükün kusurlu olarak ambalajlanmasından kaynaklanan masraflardan taşımacıya karşı sorumludur. Ancak, yükün kabulünde kusur açık seçik ise ve taşımacı tarafından biliniyor ise bu hususta bir çekince beyanında bulunmamış ise bu hükümsüz sayılır.", 17.maddesinin birinci fıkrasında "Taşımacı, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından doğacak zarardan sorumludur." ve 17.maddesinin ikinci fıkrasında ise "Eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz." hükümlerine yer verilmiştir.Somut olayda, dava konusu emtianın kapalı bir kutu içerisinde Mersin Limanı'ndan alınarak yurtdışında mukim alıcıya teslim edilmek üzere davalıya ait ... çekici ve ... dorse plaka sayılı araca yüklendiği, fotoğraflar dikkatle incelendiğinde taşıyıcının yükün bulunduğu kutunun römork içinde hareket etmemesi için gerekli önlemleri aldığı ahşap kutunun altındaki kalaslar yardımı ile römorkun içerisine sabitlendiği, nitekim aracın Mersin limanından kaza mahalline kadar taşıma sırasında 08.05.2021 tarihinde Cizre-Silopi Yolu üzeri ... Köyü mevkiine gelindiğinde, davadışı sürücünün sevk ve idaresindeki ... çekici plaka sayılı TIR aracının arkadan gelerek sollama için sol şeritte bulunduğu sırada aracının dorsesinin sağ yan kısmıyla, aynı yönde kendine ait sağ şeritte seyreden davalıya ait aracın sol yan kafa kısmına çarpması şeklinde trafik kazası meydana geldiği, kaza neticesinde davalıya ait aracın dorsesinde taşınan davaya konu yükün dorseden kayarak düşerek hasarlandığı anlaşılmaktadır.Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, CMR 17. maddesine göre, taşıyıcı, yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasarlardan sorumlu olduğu, ancak, tamamının taşıyıcının kontrolü dışında gerçekleşen ve taşımacı tarafından tedbirli bir taşımacının özeni gösterilse dahi, kaçınılamayacağı baştan farzedilen ve zarar görene atfedilmesi dolayısıyla, uygun nedensellik bağını kesecek olaylar neticesinde taşıyıcının sorumluluğunun tamamen ya da kısmen ortadan kalkabileceği, somut olayda, davacı tarafından, taşımaya konu röntgen cihazının hasarlanması nedeniyle tazminat talebinde bulunulmuş ise de, ilk derece mahkemesince, dosyada alınan bilirkişi raporuna göre kazanın meydana gelmesinde ... çekici plaka sayılı TIR aracının sürücüsünün asli ve %100 oranında kusurlu olduğu ve davalı taşıyıcıya ait araç sürücüne atfıkabil bir kusur bulunmadığı, dosya arasındaki fotoğraflar dikkatle incelendiğinde taşıyıcının yükün bulunduğu kutunun römork içinde hareket etmemesi için gerekli önlemleri aldığı, bu kapsamda ahşap kutunun altındaki kalaslar yardımı ile römorkun içerisine sabitlendiği, ancak taşımaya konu röntgen cihazının gönderici tarafından konulduğu kutu içinde hareket etmeyecek şekilde sabitlenmediği, kaza sırasında röntgen cihazının, içinde bulunduğu kutuyu ve taşımanın yapıldığı aracın çadırını yırtarak yola savrulması sonucu hasarlandığı, buna göre cihazın bulunduğu kutunun yükü muhafaza edecek vasıfta olmadığı anlaşıldığı, bu haliyle hasarın taşıyıcının kusurundan değil, gönderenin hatalı ambalajlamasından kaynaklandığı, bu hususta yükleme ve istifleme ile ilgili taşıyıcıya yüklenebilecek herhangi bir sorumluluk bulunmadığı, şayet hatalı yükleme olsaydı, yükün kutusuyla birlikte kasaya sabitlendiği kasadaki kalasları da kırarak yine kutusuyla beraber yola düşmesi gerektiği, ayrıca gümrüklü malın ambalajı içerisinde ne şekilde bulunduğunun taşıyıcı tarafından bilinmesinin imkanı olmadığı, dolayısıyla taşıyıcının yükleme sırasında nezaret edene ve ambalaj konusunda karşı tarafı uyarma yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz edilemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde isabetsiz bulunmadığından, davacı vekilinin aksi yöndeki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Yukarıda belirtilen sebeplerle İlk Derece Mahkemesi'nce verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :1 .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/06/2023 tarihli ve 2022/105 Esas- 2023/496 Karar sayılı kararı aleyhine davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nin 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince davacıdan alınması gerekli 732,00.TL maktu istinaf karar harcından peşin alınan 269,85.TL harcın mahsubu ile bakiye 462,15.TL maktu istinaf karar harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 3-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,5-6100 sayılı HMK'nin 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İlk Derece Mahkemesi'nce İADESİNE,6-Kararın DAİREMİZCE taraflara TEBLİĞİNE, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanunun 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 14/07/2026 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi. Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır