İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi, kaybolan çeklerin iptali davasını, davacının hamil olduğunu ispat edememesi ve ilan masrafını yatırmaması nedeniyle reddetti.
Özet: Kayıp veya çalınan toplam iki milyon Türk Lirası bedelli iki adet çekin iptali talebiyle açılan davada, talep eden, çeklerin kötü niyetli kişilerin eline geçmesini önlemek ve alacağını tahsil edebilmek amacıyla öncelikle ödeme yasağı konulmasını, ardından çeklerin zayi nedeniyle iptalini istemiştir. Mahkeme, talep edenin çeklerin hamili olduğuna dair herhangi bir delil veya belge sunmaması ve yasal ilan masrafını yatırmaması nedeniyle, davanın ispat yükümlülüğünü yerine getiremediği gerekçesiyle reddine karar vermiştir.
T.C. İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/361 EsasKARAR NO : 2026/463DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : 22/05/2025KARAR TARİHİ : 30/06/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,DAVA: Talep eden vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...’nın alacağına karşılık olarak ... seri numaralı 1.000.000,00 TL bedelli 17.06.2025 keşide tarihli çek ile yine aynı şubenin ... seri numaralı 1.000.000,00 TL bedelli 17.06.2025 keşide tarihli, keşide yeri İstanbul olan çekleri aldığını ancak söz konusu çeklerin kaybolmak ya da çalınmak suretiyle zayi olduğunu, yapılan tüm araştırmalara rağmen çeklerin bulunamadığını, keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. Olan çeklerin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçme ihtimali bulunduğunu, müvekkilinin toplam 2.000.000,00 TL tutarındaki alacağını tahsil edebilmesi ve çeklerin kötü niyetli kişilerce tahsil edilmesini önlemek amacıyla çeklerin iptali için işbu davayı açma zorunluluğu doğduğunu belirterek, karar sürecine kadar öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilerek çekler için ödeme yasağı kararı verilmesini, durumun bankalara bildirilmesini, bilahare çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.GEREKÇE: Dava, çekişmesiz yargılamadan kaynaklı kıymetli evrakın (çekin) iptali talebine ilişkindir.6102 Sayılı TTK'nın 651/2. maddesinde kıymetli evrakın zayi olduğu hallerde senet üzerinde hak sahibi olan kişinin senedin iptaline karar verilmesini isteyebileceği açıkça düzenlenmiştir. Kanun düzenlemeye göre eldeki davayı açabilmek için senet üzerinde hak sahibi olmak gerekli ve yeterli görülmüştür.Kıymetli evrak iptali davalarında amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve kıymetli evrakın (çekin) zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu zorunluluğu yerine getiremeyen lehtar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak ve kıymetli evrakı (çeki) ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir.Talep eden vekiline dava konusu çeklere ilişkin daha önce tebliğ edilen 1.479,00-TL ilan masrafını yatırmak ve yatırdığına ilişkin makbuzu mahkememize sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği, aksi halde davanın reddine karar verileceğinin ihtar edildiği, ancak ilan masrafının yatırılmadığı,dosyanın tetkikinde, davacının çekin hamili olduğuna ilişkin herhangi bir delil veya belge bulunmadığından, davacı vekiline davacının çekin hamili olduğuna ilişkin delil veya belge sunması için 2 haftalık kesin süre verildiği anacak herhangi bir delil veya beyan sunulmadığı, Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 119/1-e gerekse m. 194 gereğince somutlaştırma yükünün yerine getirilmemiş olması halinde, somutlaştırma gerçekleşmezse, ispatsız kalan davanın reddine karar verilmesi gereklidir hükmü de göz önüne alındığında, talep edenin çeklerin hamili olduğunu ispat edemediği ve ilan masrafını da yatırmadığı anlaşıldığında davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurma yoluna gidilmiştir.HÜKÜM: 1-)Davanın REDDİNE,2-)Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli maktu 732,00-TL red karar ve ilam harcından başlangıçta peşin alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,3-)Talep eden tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-)Talep edenin gider avansından artan bakiyesinin karar kesinleştiğinde re'sen talep edene / vekiline iadesine,Dair talep edenin / vekilinin yokluğunda; tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya başka bir mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK 341. madde uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yoluna başvurma hakları hatırlatılmak suretiyle dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu karar verildi. 30/06/2026Katip ... (E-imzalı) Hakim ...(E-imzalı)