istanbul bölge adliye mahkemesi, karşılıksız çek borcunun "götürülecek borç" niteliği kazanmasıyla alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin ihtiyati hacizde yetkili olduğuna karar verdi.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, karşılıksız çek borcunun "götürülecek borç" niteliği kazanmasıyla alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin ihtiyati hacizde yetkili olduğuna karar verdi.

Özet: Bu istinaf kararında, ödenmemiş bir çek nedeniyle verilen ihtiyati haciz kararına yapılan yetki itirazı incelenmiştir; borçlu, mahkemenin yetkisiz olduğunu iddia etse de, ilk derece mahkemesi çekin karşılıksız kalmasıyla borcun "götürülecek borç" niteliği kazandığını ve alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili hale geldiğini belirtmiştir; istinaf mahkemesi de bu değerlendirmede usul ve esasa aykırılık bulmamış, Yargıtay içtihadına atıfla, karşılıksız kalan çeke dayalı borcun aranması tüketildikten sonra "götürülecek borç" niteliği kazanarak alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili hale geleceğini teyit eden ilk derece kararını onamıştır.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO:2026/839 Esas

KARAR NO:2026/1159

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:28/04/2026 (Ek Karar)

NUMARASI:2026/937 D.İş, 2026/950 Karar

DAVANIN KONUSU:İhtiyati Haciz (Finans)

KARAR TARİHİ:09/07/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:İHTİYATİ HACİZ TALEBİ:İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; borçlu tarafından 27/02/2026 keşide tarihli 500.000-TL bedelli çekin müvekkiline verildiğini, ancak vadesinde ve tutarında ödenmediğini, müvekkilinin borçludan ibraz edilen vadesi geçmiş kambiyo senedi nedeniyle alacaklı olduğunu belirtilerek ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI:İlk derece mahkemesince 11/03/2026 tarihli, 2026/937 D.İş sayılı kararı ile; talep dilekçesi ve belge asılları ile tüm dosya kapsamına göre; talebin İ.İ.K'nun 257. ve devamı maddeleri gereğince yerinde olduğu anlaşılmakla, talebin kabulü ile, Alacaklının iddia ettiği yukarıda belirtilen alacak miktarı ile sınırlı olmak kaydıyla, borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZ:İhtiyati hacze itiraz eden ... Şirketi vekili itiraz dilekçesinde, ihtiyati haciz kararı yetkisiz mahkemeden açıldığını, borçluların tamamının yerleşim yerinin Manisa olduğunu, yetkili mahkemenin Manisa Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu beyanla, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İHTİYATİ HACZE İTİRAZIN REDDİ KARARI:İlk derece mahkemesince 28/04/2026 tarihli ek karar ile; çek üzerinde karşılıksız şerhi bulunduğu, Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair 2025/5752 E. 2025/6984 K. Sayılı ilamından da anlaşılacağı üzere, iş bu halde borcun niteliğinin değişeceği, aranmasının tüketilerek, götürülecek borç halini aldığı, iş bu halde alacaklının adresinin olduğu mahkemenin de yetkili hale geldiği, alacaklının adresinin Şişli olması ve TBK 89/1 uyarınca Mahkememizin yetkili olduğu, itirazın yerinde olmadığı, ihtiyati haczin şartları açısından ise; İİK'nın 257/1 maddesi kapsamında alacağın muaccel olduğu, rehinle temin edilmediği, ayrıca yaklaşık ispatın sağlanıldığı gerekçesiyle, ihtiyati hacze itiraz edenin itirazının reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ:İhtiyati hacze itiraz eden ... Şirketi vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkemece reddine karar verilen yetki itirazlarında, mahkemenin en temel yanılgısının çekin bankaya ibraz edilmesi ve "karşılıksızdır" şerhi verilmesiyle birlikte "aramanın tüketildiği" ve borcun artık"götürülecek borç" niteliğine dönüştüğü yorumu olduğunu, bu yorum, hem doktrinde hem de Bölge Adliye Mahkemelerinin büyük çoğunluğunda kabul görmeyen, zorlama bir hukuki kurgu olduğunu, bu işlemin borcun ifa yerini borçlunun yerleşim yerinden, alıp alacaklının kapısına taşıma gibi bir hukuki sonucu bulunmamakta olduğunu, çekin ibraz edilmesiyle borçlunun ödeme yapacağı şahsı öğrenmiş olduğu iddiası da gerçeklerle bağdaşmadığını, çekin arkasına vurulan karşılıksız şerhinin, borcun niteliğini değiştiren maddi bir vakıa değil, sadece bir ödememe tespiti olduğunu, TTK'nın 755. ve 796. maddeleri ile yerleşik yargısal uygulamaların, kambiyo senetlerinin "aranılacak borç" niteliğinde olduğunu açıkça ortaya koymakta olduğunu, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi’nin uyuşmazlığın giderilmesine yönelik bir ilamına dayanılmış olmasının, kararın hukuki isabetini sağlamaya yetmediğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE:Talep ihtiyati hacze ilişkindir.Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık ise, ihtiyati hacze itirazın reddine dair 28/04/2026 tarihli ek karara ilişkindir. Karar, ihtiyati hacze itiraz eden eden vekili tarafından istinaf edilmiştir.İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin Bölge Adliye Mahkemeleri Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesi İstemine Dair 2025/5752 Esas, 2025/6984 Karar sayılı 24/11/2025 Tarihli ilamında; "... çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde, muhatap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borcun, bu şekilde aranması tüketildikten sonra, götürülecek borç niteliği kazanacağı ve TBK'nın 89/1. hükmü gereği alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin de ihtiyati haciz talebinde yetkili hâle geleceğinin kabulü gerektiği..." şeklinde karar verildiği, bu karar uyarınca ilk derece mahkemesince, ihtiyati hacze karşı yapılan yetki ititazının reddine karar verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla, ihtiyati hacze itiraz eden eden vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1İhtiyati hacze itiraz eden ... Şirketi vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3-İhtiyati hacze itiraz eden tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.09/07/2026