bursa bölge adliye mahkemesi hukuk dairesinin, zmms sigortacısının kaza yerini terk eden sigortalı araç sürücüsünden rücu tazminat talebi istinaf kararı.

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesinin, ZMMS sigortacısının kaza yerini terk eden sigortalı araç sürücüsünden rücu tazminat talebi istinaf kararı.

Özet: Trafik kazasında hasar gören üçüncü taraflara Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında ödeme yapan sigorta şirketi, sigortalısına ait aracın sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle genel şartlara aykırılık oluştuğunu iddia ederek, ödediği tazminat bedellerinin araç sahibi davalıdan rücuen tahsilini talep etmiş; davalı, aracın uzun süreli kira sözleşmesiyle başka bir işletene devredildiği ve kendisinin sorumlu olmadığı savunmasıyla davanın reddini istemiş, ancak yerel mahkeme rücu şartlarının oluştuğuna hükmederek sigorta şirketinin talebini kısmen kabul etmiş, davalı ise bu kararı istinaf yoluyla temyiz etmiştir.

T.C. BURSA BAM . HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:

T.C.

BURSA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

. HUKUK DAİRESİ K A R A R

DOSYA NO :

KARAR NO :

BAŞKAN :

ÜYE :

KATİP :

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : BURSA .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ...

KARAR NO : ...

KARAR TARİHİ : ...

İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

VEKİLİ : Av.

İHBAR OLUNAN : ...

İHBAR OLUNAN : 2 -

VEKİLİ : Av.

İHBAR OLUNAN : 3 -

VEKİLİ : Av.

İHBAR OLUNAN : 4 -

VEKİLİ : Av.

DAVANIN KONUSU : Tazminat

B.A.M. KARAR TARİHİ :

KARAR YAZIM TARİHİ :

Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili şirketin davalıya ait ... plaka sayılı aracın ZMMS sigortacısı olup, 15/08/2017 günü ...'ın maliki olduğu ve ...sevk ve idaresinde ... plaka sayılı otomobil ile yasaklanan yerden U Dönüşü yapan davalı şirkete ait ve ...sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarpmamak için direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu aracın ön kısımları ile önce orta ayırıcı bordür taşlarını, ardından da karşı şeride geçerek o şeritte seyir eden ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarparak yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, sigortalısına ait aracın kazadan hemen sonra olay yerinden sebepsiz yere ayrıldığı, polis tarafından izlenen kamera kayıtları ile sabit olduğu, araç sürücüsünün de bu durumu doğruladığı, kazaya karışan ve kusursuz olan ... plaka sayılı aracın ağır hasarlandığı, pert olan araç maliki ...'e, 26/10/2017 tarihinde 26.363,00-TL ZMM poliçesi kapsamında ödendiği, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın perte ayrılması nedeniyle sovtaj bedeli düşüldükten sonra kasko şirketine de 28/12/2017 tarihinde ZMMS poliçesi kapsamında 16.500,00-TL tutarın ödendiği, KTK ZMMS Genel Şartlar 3 ve 4.f/f maddesi uyarınca sigortalıya rücu koşullarının oluştuğunu ileri sürerek, zarar görenlere ödenen tutarlardan 26.363,00-TL'lik kısmı için 26/10/2017, 16.500,00-TL'lik kısmı için 28/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkili şirketin çok sayıda aracını ... İş Ortaklığına kiralanmış olup, bahse konu ... plaka sayılı aracında bu araçlar arasında adı geçen şirketlere kiralandığı, bu nedenle anılan şirketlerin aracı sözleşme gereği uhdesinde bulundurmakta olup, iş ortaklığının aracın işleteni olduğunu, müvekkili şirketin bu nedenle herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, söz konusu aracın sürücüsü ile de müvekkili şirketin herhangi bir bağının bulunmadığını, KTK ZMMS Sigortası Genel Şartları B.4. hükmü uyarınca; sigortacının sigortalıya rücu hakkının düzenlenmiş olup; kasti hareketin veya ağır kusurun gerçekleştirme olmasının arandığı, söz konusu kaza eyleminin ne müvekkil şirket tarafından ne de müvekkili şirketin eylemlerinden sorumlu olduğu bir şahıs tarafından gerçekleştirildiği, KTK'nın 3.maddesi ile de aracın uzun süreli kiralama halinde işleteninin aracı kendi hesabına işleten ve araç üzerinde fiili tasarrufta bulunan kişiye ait olduğunun düzenlendiği, öte yandan müvekkili şirkete ait aracın ... Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından...Başkanlığı tarafından yapılan ihale gereği kullanımının...Başkanlığına bırakılmış olup, sürücüsünün ...olduğunu, anılan nedenlerle davanın ... Şti.'ne, ... Başkanlığına ve...'a ihbarı ile davacı yanın rücu sebebi olarak gösterdiği, kaza mahallini tek başına terk etmenin rücu sebebi olarak kabul edilemeyeceği, öncelikle davanın anılan tüm bu nedenlerle aktif husumet yokluğu nedeni ile reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün kaza mahallini terk etmesi nedeniyle ZMMS sigorta genel şartlarına aykırı davrandığı, bu nedenle rücu koşullarının bulunduğu gerekçesiyle bilirkişice hesaplanan tazminat miktarından 24.675,00-TL'nin 26/10/2017, 15.400,00-TL'nin ise 28/12/2017 ödeme tarihlerinden itibaren itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine şeklinde karar verilmiştir.

Davalı vekili istinafa başvuru dilekçesinde, müvekkili şirket tarafından aralarında bahse konu aracında bulunduğu araçların 2012 yılında ... Şti. İş ortaklığına kiralandığını, taraflar arasındaki kira ilişkisinin uzun süreli kira sözleşmesi olduğunu, bahse konu kazada araç sürücüsü...'ın olay yerini terk etmesinin tek başına rücu sebebi olmadığını, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaların hatalı olup hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme kararında kazaya karışan araca yönelik konulan tedbirin kaldırılması veya devamı hususunda bir karar tesis edilmediğini, araç üzerindeki tedbirin kaldırılmasını talep ettiklerini belirterek yerel mahkeme kararını istinaf etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE :

Dava, ZMMS poliçesiyle davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası sonrası kaza mahallini terk etmesi nedeniyle sigorta genel şartlarına aykırılığı iddiasına dayalı rücuen tazminat istemine ilişkindir.

2918 sayılı karayolları Trafik Kanunu’nun 91–101. maddelerinde zorunlu mali mesuliyet sigortası düzenlenmiştir. bu sigortanın amacı trafik kazaları nedeniyle 3. kişilerin uğrayacakları zararların kolayca tazmin edilmesini sağlamaktır. bu sigorta işleteni değil aracı takip etmektedir. zorunlu mali mesuliyet sigortası işletenin Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/.... maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere yapılmaktadır. KTK’nın 91. maddesinde, işletenlerin bu kanunun 85/.... maddesine göre sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu, aynı yasanın 94. maddesinde, "sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır. sigortacı sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihi itibariyle 15 gün içinde fesh edebilir. Sigorta poliçesinin fesih tarihinden 15 gün sonrasına kadar geçerli olacağı" hükümlerine yer verilmiştir. Dosya kapsamından sigortalı davalı tarafından işletenin değiştiğine dair bir bildirimde bulunulmadığı anlaşıldığından bu yöndeki istinaf başvurusu kabul edilmemiştir.

Somut olayda, davacı ile davalı arasında tanzim edilen karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası 14/03/2017 tanzim tarihlidir. Bu nedenle rücu şartlarının belirlenmesinde 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartlarının nazara alınması gereklidir.

Sigorta genel şartlarından sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "b.4. zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortanın sigortalıya rücu hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a)..........

......

f)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. ilgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

Bu çerçevede, 01/06/2015 tarihinden önceki sigorta genel şartlarında olay yerini terk, kaza tutanağı ve alkol vb. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması rücu şartı olarak öngörülmemişken, ilgili maddenin (f) bendinde, belirli durumların haricinde olay yerinin terk edilmiş olması, kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması da, rücu şartı olarak düzenlemiştir. Genel şartlar b4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterli olup, sigortacının, sigortalısına rücu için sürücünün alkollü olduğunu yahut kasti eyleminin varlığını kanıtlaması istenemez.

Sigorta genel şartları b4-f bendin kapsamında sigortalı, sürücünün olay yerini terk etmiş olması durumunda ancak;

-Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi,

-Bedeni hasara neden olsun veya olmasın can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerde, ilgili maddeden kaynaklanan sorumluluklardan kurtulur.

Davacının talebi genel şartlar "b4-f" maddesi gereğince sürücünün olay yerini terkine dayalı olup, ispat yükü davalıdadır. davalı taraf ZMSS genel şartlarında öngörülen haklı sebeplerin varlığını ve haklı sebebe dayanılarak olay yerinin terk edildiğini somut şekilde ispatlayamamıştır. Bu nedenle ilk derece mahkemesince verilen karar usul ve yasaya uygundur.

HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına ve istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesin kararı usul ve yasaya uygun olması nedeniyle davalı vekilinin istinaf taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

...-Bursa ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ...- ... sayılı kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından HMK 353/...-b-... hükmü gereğince davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı tarafından yatırılması gereken 2.737,52.-TL istinaf karar harcından peşin alınan 684,40-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 2.053,12-TL istinaf karar harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

3-Karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,

4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

5-İstinaf yargılama giderinin istinafa başvuran taraf üzerinde bırakılmasına,

Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/...-a. hükmü uyarınca kesin olmak üzere 28/10/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan

Üye

Katip