Bölge Adliye Mahkemesi, yangın söndürme sistemi eser sözleşmesinden kaynaklanan, ayıplı veya farklı ifa iddialarını içeren istinaf başvurusunda yeni bilirkişi heyeti incelemesine karar verdi.
Özet: Bir yangın söndürme sistemi tedarikçisi ile alıcısı arasındaki, ödenmemiş fatura alacağı ve ayıplı veya sözleşmeye aykırı ürün teslim edildiği iddialarından kaynaklanan ihtilafta, yerel mahkemenin tedarikçi lehine verdiği karara karşı yapılan istinaf başvurusunda, uyuşmazlığın esasını oluşturan ayıplı ifa mı yoksa kararlaştırılan üründen tamamen farklı bir ürünün teslimi olan aliud ifa mı olduğunun mevcut bilirkişi raporuyla tam olarak anlaşılamaması nedeniyle, konunun uzman bir bilirkişi heyeti tarafından kesin olarak tespit edilmesi gerektiği belirtilmiştir.
T.C. ... BAM .... HUKUK DAİRESİ
T.C. ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A .... HUKUK DAİRESİ K A R A R DOSYA NO : KARAR NO : BAŞKAN : ... ...ÜYE : ... ...ÜYE : ... ...KATİP : ... ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : KARAR NO : KARAR TARİHİ : İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ :DAVACI : ... - ... VEKİLLERİ : AvDAVALI : VEKİLİ : Av. ... -BİRLEŞEN ... .... ASI DAVACI :... - ... DAVALI : ... - ... VEKİLİ : Av. ... - B.A.M. KARAR TARİHİ : ...KARAR YAZIM TARİHİ : Davacı/birleşen dosya davalısı tarafından, davalı/bileşen dosya davacısı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince asıl ve birleşen davaların reddine dair verilen karara karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine yapılan ön inceleme sonunda, duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl dava yönünden davacı vekili dava dilekçesinde, takip konusu faturanın konusunun müvekkilinin köpüklü söndürme sistemi mekanik ve elektronik kısımları ile ilgili belirtilen cihazların tam ve eksiksiz sipariş ve iş sahibi ... A.Ş. tarafından verilen teknik şartnameye uygun ve hasarsız olarak müvekkil şirkete projelendirme, satım, teslim, süpervizörlük ve elektronik kısım için işçilik edimlerini taahhüt etmesi ve açıklanan tüm işin eksiksiz yerine getirilmesi olduğunu, davalının faturaya itiraz etmemesinin işin eksiksiz yerine getirdiği ve borcun varlığını ortaya koyduğunu, ödenmeyen alacağın tahsili için yapılan takibe davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu belirterek itirazın iptali ile %20 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı 13.05.... tarihli sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediğinden ... .... Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile eksikliklerin giderilmesinin ihtar edildiğini, ihtarın gereği yerine getirilmediğinden ... .... Noterliği'nin .04.... tarihinde ... yevmiye nolu ihtarname ile ayıplı ifanın düzeltilerek davacıya 02.04.... tarihinde yansıtma faturası gönderildiğinin ihtar edildiğini, ayıplı ifadan dolayı sorumluluğunun söz konusu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Birleşen dava yönünden davacı vekili dava dilekçesinde, davalının sözleşmeden kaynaklanan edimini ihtarnameye rağmen yerine getirmemesi nedeniyle ... .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .../... D.İş sayılı dosyası ile tespit edilerek davalıya bildirilen ayıptan müvekkilince borçlu adına giderilerek tüm bedellerin davalıya fatura edildiğini, bedelin ödenmemesi nedeniyle icra takibi başlatıldığıni, itiraz üzerine takibin durdurulduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili birleşen dosyaya verdiği cevap dilekçesinde, müvekkil şirketin sözleşme kapsamında edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini, davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, eksik yapılan işler için davalı tarafa sistem teslim formu teslim edildiğini, ürünün teknik şartnamede önceki ürün ile değiştirilmesini ve siparişi bu yönden revize edilerek gerçekleştirilmesinin talep olunduğunu, bu hususun ... A.Ş. tarafından onaylandığının davacı şirket tarafından bildirildiğini, yansıtma faturalarına yasal sürelerde içeriği de dahil olmak üzere itiraz edilerek noter vasıtasıyla iade edildiğini, tespit raporu ve faturaların delil vasfını haiz olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine dair verilen karara karşı davalı/birleşen dosya davacısı vekilinin istinaf talebi üzerine Dairemizin .. tarih ... sayılı ilamında "...Somut olayda ise, asıl davada yüklenici yapılan iş nedeniyle ödenmeyen bedelin tahsilini, karşı davada ise iş sahibi yüklenicinin kurmuş olduğu yangın tesisatında problemler yaşandığını, sistemin algılayabileceği herhangi bir ısı, duman, alev vs olmamasına rağmen her gün, gün içerisinde oldukça sık aralıklarla alarm vermeye başladığını, imalattaki ayıbın yüklenici tarafından giderilmemesi üzerine üçüncü kişilere yaptırıldığını beyanla bunun bedelini talep etmiştir. Dosyada alınan bilirkişi raporunda ise, teklif ve sözleşmede belirtilen üründen farklı bir ürün teslim edildiği belirtilmiş olup, yapılan inceleme taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlığın çözümü için yeterli değildir. Bu neden mahkemece öncelikle yangın alarm sistemleri konusunda uzman ... kişilik bilirkişi heyeti oluşturularak dava konusu olayda ayıplı ifa mı, yoksa sözleşme ve teklifte yer alan yani borçlanılan edimden başka bir şeyin teslim edilmesi olan ... ifa mı olduğu tespit edilerek sorunun bundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı hususu şüpheye yer vermeyecek şekilde saptandıktan sonra sonucuna göre; ... ifa ise, sözleşme ifa edilmemiş kabul edilerek hüküm kurulması, ... ifa olmaması halinde ise, edimin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilip getirilmediği, ayıplı olup olmadığı, ayıplı ifa olduğunun tespiti halinde ise, bu ayıpların açık ya da gizli ayıp niteliğinde olup olmadığı, davalı/karşı davacı iş sahibinin; eser, açık ayıplı ise makul süre içerisinde muayene ve ihbar yükümlülüğünü, gizli ayıplı ise ortaya çıkmasından itibaren derhal ihbar yükümlülüğünü 6098 sayılı TBK'nın 474 ve 477/son maddelerine göre e-posta yazışmaları da göz önünde bulundurularak süresinde ayıp ihbarı yapılıp yapılmadığı, ayıp nedeniyle talep edilecek bedelin ne olduğu, iş sahibinin ayıbın giderilmesi için üçüncü kişiye yaptırdığı işlerin değerinin makul olup olmadığı hususları ve sözleşmenin niteliği de nazara alınarak denetime elverişli bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği halde bu hususlar açıklığa kavuşturulmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediği" gerekçesiyle karar kaldırılmıştır. Mahkemece, Dairemiz kaldırma kararı doğrultusunda mahallinde keşif- bilirkişi incelemesi yapılarak heyet raporu alınmış, yapılan yargılama sonucunda asıl davanın ve yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminat isteminin reddine, birleşen davanın kabulü ile itirazın kısmen iptaline, takibin 133.022,59.-TL üzerinden devamına karar verilmiştir. Asıl dosya davacı vekili istinaf dilekçesinde, müvekkilinin davalıya işin teknik şartnamesi aşamasında ... sınıfı ürünler tavsiye ettiğini, davalının ... ve ... marka dedektörlerin sertifika ve belgelerini talep ettiğini, ilerleyen süreçte müvekkilinin tavsiye ettiği ürünleri tercih etmeyip ... marka bir ürünün onayını dava dışı işin gerçek sahibi ... A.Ş'den alarak müvekkile kendi şirket maillerinden yetkili kişi tarafından önceki ... standardınındaki ürünün ... marka ile değiştirilmesi ve sözleşmenin revize edilmesini talep ettiği, müvekkili firma yetkili mühendisinin de sözleşme ekinin revize edip davalıya mail yoluyla gönderdiği ancak ürün marka ve fiyatını da değiştirirken sınıfını niteleyen ... kodunu değiştirme hususunda hataya düştüğünü, zaten ihtilaflı ürünün ... kodunda ürünü bulunmadığını, revize edilen ürünün kodunun UV olduğu, IR ... sınıfı üründen ... kat daha pahalı olduğunu, davalının sözleşmeye aykırı ürün kullanıldığı iddiasının kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin ürünün tüm sertifikalarını davalıya mail attığını, bu belgeler ile ürünün hangi alanlarda kullanılmamasının gösterildiğini, ihtilaflı sensörlerin kullanıldığı alanda da bu hususa dikkat edildiğini, ürün sertifikaları da ürünün dava dışı firmanın montajını yaptığı alanlarda kullanılmamasını belirten bir uyarı bulunmadığını, ürünün montajı yapılan alana uygun olduğunu, davalının araştırıp bulduğu ve dava dışı firmadan onayını aldığı ürün ile ilgili özelliklerini bilmediği iddiasının basiretli tacir ilkesine aykırı olduğunu, ihtilafın olduğu iddia edilen ... marka dedektörlerin mahkeme safhasında yerinde incelemeye konu edilmediğini, ayıp iddiasının kanıtlanamadığını belirterek kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Asıl dosya davalı vekili istinaf dilekçesinde, yansıtma faturalarının işçilik kısımları düşürülerek ve cari alacağı ilişkin davalı tarafından itirazda bulunulmamış kısım hesap dışı bırakılarak davanın kabulüne karar verildiğini, kötü niyet tazminat isteminin reddine karar verilmesinin doğru olmadığını, birleşen dosyada, müvekkil şirketin borcunun tamamı ....-TL üzerinden kabulü gerektiğini, mahkemece alacağın reddedilen kısmı olan ... yılından devir olan cari borçları 8.685,74.-TL'ye davalının itirazı olmadığı gibi zımnen kabul edildiğini, bu alacağın cari hesap takibine dayandığını, itirazın iptali davasında da itiraz edilmediğini, sadece ... ifa tartışıldığını, bu yönde inceleme yapılırak hüküm kurulduğunu, 8.685,74.-TL tutarındaki dava konusu olaydan çok önce oluşan cari alacağın hesaba eklenmediğini, alacağın likit olduğunu, kısmen kabul edilen miktar yönünden icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılarak birleşen dava yönünden kısmen reddolunan kısmın düzeltilerek onanması veya kaldırılması, birleşen dosya yönünden icra inkar tazminatına, asıl dava yönünden kötü niyet tazminatına hükmolunmasını talep etmiştir. Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak, birleşen dava ise eserdeki ayıbın yüklenici adına giderilmesinden kaynaklanan alacak nedeniyle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. Dairemiz kaldırma kararından sonra mahkemece, bilirkişi heyeti ile birlikte keşif yapılarak bilirkişi raporu alınmış, yapılan yargılama sonucunda asıl davada davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda, taraflar arasında imzalanan fiyat teklifinde ... marka alev detektörünün ... (.../ ... ...) özelliği olduğu belirtilmiş olsa da, kullanılan ... marka alev detektörünün UV (ultraviyole/ mor ...) özellikli olduğu UV alev detektörleri, güneş ışığına, kaynaklı ışığına, elektrik arkına aşırı duyarlı olması nedeniyle istenmeyen alarm ve arızalara sebep olduğu ve davacı yüklenici şirketin dava dışı ... firmasına kurduğu yangın alarm sisteminden detektörlerin ... ... özelliğinde olmaması nedeniyle beklenen işlevi yerine getirmemesinden kaynaklı olduğu, teklif ve sözleşmede belirtilen üründen faklı bir ürün teslim edildiği tespit edilmiştir. Her ne kadar davacı yüklenici ... ibaresinin sehven yazıldığını ileri sürmüş ise de, bu hususa yönelik somut bir delil sunmamıştır. Bu durumda ... ifa söz konusu olup sözleşme ifa edilmemiş kabul edilmek suretiyle asıl davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Birleşen dosya yönünden ise ... ifa söz konusu olup sözleşme ifa edilmemiş kabul edildiğinden davacı yüklenici bu nedenle iş sahibinin uğradığı zarardan sorumlu olup bilirkişi raporu ve gerekçeli kararda ayrıntılı olarak açıklandığı şekilde yüklenicinin, iş sahibinin uğradığı zararın 133.022,59.-TL kısmından sorumlu olacağı tespit edilmiştir. Bilirkişi raporu kapsam ve niteliği itibariyle denetime elverişli hüküm kurmaya yeterlidir. Birleşen dosyada davacı, müvekkil şirket alacağından davanın reddedilen kısmı olan ... yılından devir olunan cari borçları 8.685,70.-TL borcu itirazı olmadığı zımnen kabul edildiği, bu alacağın cari hesap takibine dayandığı ve itirazın iptali davasında da hiç bir şekilde itiraz edilmediği belirtilmiş ise de, eldeki davada, cari hesap alacağı tartışılmamış yargılama yangın alarm sisteminden kaynaklanan ihtilafın değerlendirilmesi yönünden yürütülmüş olup cari hesap alacağı yargılama konusu edilmediğinden mahkemece bu kısma yönelik takas mahsup talebinin kabul edilmemesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. Dava konusu alacak eser sözleşmesinden kaynaklanın alacağın yargılama sonucunda belirlendiği, likit olmadığı ve davada yüklenicinin kötü niyetli olduğu açıkça ispat edilmediğinden yasal koşuları oluşmayan icra inkar ve kötü niyet tazminat taleplerinin reddine karar verilmesinde de isabetsizlik bulunmamaktadır. HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına, istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğundan tarafların istinaf başvurularının esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-... .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.. sayılı kararı usul esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından HMK 353/1-b-1 hükmü gereğince taraf vekillerinin istinaf kanun yolu başvurularının ESASTAN REDDİNE, ...-a)İstinaf kanun yoluna başvuran davacı/birleşen dosya davalısı asıl dosya yönünden yatırılması gerekli harçları peşin yatırdığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, bu dosya için fazladan yatırılan 741,00.-TL harcın istem halinde yatırana iadesine, b)İstinaf kanun yoluna başvuran davacı/birleşen dosya davalısı birleşen dosya yönünden yatırılması gerekli 9.086,77.-TL istinaf karar harcından peşin alınan ....271,69-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 6815,08.-TL harcın ilk derece mahkemesince davacı/birleşen dosya davalısından alınarak Hazine'ye irat kaydına,c)İstinaf kanun yoluna başvuran davalı/ birleşen dosya davacısı tarafından asıl dosya ve birleşen dosya yönünden yatırılması gerekli harçlar her iki dosya içinde peşin yatırılmış olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, ...-İstinaf talebinde bulunanlar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, artan kısmın talep halinde ilk derece mahkemesince yatırana iadesine,4-Karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına, 5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere ... tarihinde oy birliği ile karar verildi. ...Başkan... ...Üye... ...Üye... ...Katip...