Kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine ilişkin kararın onanması.
Özet: Mirasbırakana ait olduğu iddia edilen bir taşınmazın kadastro sırasında davalılar adına haksız tescil edildiği gerekçesiyle açılan tapu iptali ve tescil davasında, davalıların terekeye karşı üçüncü kişi konumunda bulunmaları ve mirasbırakanın tüm mirasçılarının davayı birlikte açması zorunluluğu nedeniyle aktif husumet yokluğu tespit edilmiştir; bu sebeple ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi tarafından usulden reddedilen dava, Yargıtay tarafından yapılan temyiz incelemesi sonucunda usul ve yasaya uygun bulunarak onanmıştır.
1. Hukuk Dairesi         2026/2876 E.  ,  2026/3633 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/1392 E., 2026/166 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Artvin 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/493 E., 2024/333 K.
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil, mümkün olmadığı takdirde bedel istemine ilişkindir.
Davacılar vekili; Artvin ili ... ilçesi ... Köyü 2 19... parsel sayılı taşınmazın kök muris ...'ya ait olduğunu, murisin ölümü sonrasında mirasçılar tarafından kullanılmaya devam edildiğini, kadastro çalışmaları sırasında taşınmazın gerçeğe aykırı beyanlarla davalı ... adına tespit ve tescil edildiğini, diğer davalı ...'ın da taşınmazı kötü niyetli olarak devraldığını ileri sürerek dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile muris ... mirasçıları adına miras payları oranında tesciline, bunun mümkün olmaması halinde taşınmaz bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar; dava konusu taşınmazın davalı ...'nın zilyetliğinde bulunduğunu, muris tarafından kendisine mehir olarak verildiğini, kadastro tespitinin kesinleştiğini, davalı ...'ın taşınmazı iyi niyetle satın aldığını, davacıların taleplerinin hak düşürücü süre, feragat, zilyetlik ve diğer hukuki nedenlerle yerinde olmadığını belirterek davanın reddini savunmuşlardır.
İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın muris ...'dan geldiğinin kabul edilmesi halinde dahi davalıların terekeye karşı üçüncü kişi konumunda bulundukları, bu nedenle davanın tüm mirasçılar tarafından birlikte açılması gerektiği, davacıların tek başlarına aktif dava ehliyetlerinin bulunmadığı ve iddia edilen devir ile kazandırıcı işlemlerin de ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın kadastroda ... adına tespit edilerek kesinleştiği, sonrasında ...'a devredildiği, davalıların terekeye karşı üçüncü kişi konumunda oldukları, murisin davacılar dışında başka mirasçılarının da bulunduğu, bu nedenle tüm mirasçıların birlikte dava açmaları gerektiği, aktif husumet koşulunun gerçekleşmediği gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
-K A R A R-
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.05.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.