Danıştay Dördüncü Daire, Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit Alanı öngörünüm bölgesindeki ruhsatsız yapı kayıt belgesi iptal kararını onayarak temyiz talebini reddetti.
Özet: İstanbul Boğazının öngörünüm bölgesinde ve 1. derece doğal ve tarihi sit alanı ilan edilen bir parseldeki ruhsatsız yapı için düzenlenen yapı kayıt belgesinin iptal edilmesi işlemine karşı açılan davada, davacı, imar barışı hükümlerinin sit alanlarını kapsamadığı ve yapının gerigörünüm bölgesinde olduğu iddialarını ileri sürmüş; ancak ilk derece mahkemesi, Boğaziçi sit alanındaki taşınmazların 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16. maddesindeki imar barışı düzenlemesinden yararlanamayacağını belirterek davanın reddine karar vermiş, bölge idare mahkemesi de yapının öngörünüm bölgesinde kaldığını tespit ederek bu kararı onamış, davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay, hem ilk derece hem de bölge idare mahkemelerinin kararlarını hukuka uygun bularak temyiz istemini reddedip bölge idare mahkemesinin kararını oybirliğiyle kesin olarak onamıştır.
Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2025/708 E.  ,  2025/2909 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/708
Karar No : 2025/2909
TEMYİZ EDEN (DAVACI) :...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul ili, Beykoz ilçesi,... Mahallesi, ... Yolu Sok., ... parsel sayılı taşınmaz için düzenlenen ... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesinin iptaline ilişkin Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünün ...tarih ve ...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; uyuşmazlık konusu taşınmazın (mülga) Gayrimenkul Eski Eserler ve Anıtlar Yüksek Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararı ile Boğaziçi Doğal ve Tarihi Sit Alanı olarak tespit edilen Boğaziçi Sit Alanında, Öngörünüm Bölgesinde kaldığının görüldüğü, 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 63. maddesi, 2863 sayılı Kanun hükümleri ile 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 4. maddesi ile açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, 2863 sayılı Kanun kapsamında 1. derece doğal sit olarak ilan edilen yerlerde 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 7143 sayılı Kanunla eklenen Geçici 16’ncı maddesi hükümlerinin uygulanma imkanı bulunmadığının açık olduğu, bu durumda, Boğaziçi doğal ve tarihi sit alanı olarak ilan edilen yerde kaldığı anlaşılan taşınmaz üzerinde inşa edilmiş ruhsatsız yapı için düzenlenen... tarih ve ... belge numaralı yapı kayıt belgesinin iptaline ilişkin işlemin kaldırılması talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; davacı tarafından, yapı kayıt belgesine konu yapının Boğaziçi Gerigörünüm ve Etkilenme Bölgesinde kaldığı ileri sürülmüş ise de; Dairelerinin ... gün ve E:...sayılı ara kararı ile istenilen bilgi ve belgeler gereği dava dosyasına sunulan ve 18/03/2022 tarihinde kayıtlara giren ara karar yanıtı eki Boğaziçi Öngörünüm sınırını gösteren krokilerden, davacının yapısının Boğaziçi Öngörünüm sınırları içerisinde kaldığı anlaşıldığından, davacı tarafın iddialarına itibar edilmediği, istinaf incelemesine konu karar usul ve hukuka uygun olup istinaf dilekçesinde ileri sürülen hususlar kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16. Maddesi ve Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği'ne göre imar barışından yararlanamayacak yapılar arasında sit alanlarının bulunmadığı, Anayasa Mahkemesinin iptal kararının, geri görünüm ve etkilenme bölgesinde bulunan yapının yapı kayıt belgesinin geçerliliğini etkilemediği, yapının geri görünüm ve etkilenme bölgesinde olduğu, sundukları deliller incelenmeksizin karar verildiği, işlemin usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 06/05/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.