Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin, ticari halı yıkama makinesi satımında eksik teslimat sebebiyle bono iptali ve borçsuzluk tespiti talepli istinaf incelemesi.
Özet: Dava, davacıların 75.000 TL bedelli, üç parçadan oluşan bir halı yıkama makinesi satın almak üzere sözleşme imzaladıklarını, 50.000 TL ödediklerini ve kalan 25.000 TL için tam teslimattan sonra ödenecek 10 adet bono düzenlediklerini iddia ettikleri ticari bir uyuşmazlıkla ilgilidir; davacılar, davalının yalnızca iki parçayı teslim ettiğini, önemli üçüncü parçayı vermediğini, ancak buna rağmen davalının bonoların ödenmesini talep ettiğini, bu nedenle eksik teslimat nedeniyle bu bonolardan borçlu olmadıklarının tespiti ve bonoların iptalini talep ederken, az miktarda tazminat da istediklerini; ilk derece mahkemesinin ise sözleşmeye taraf olmayan bir davacı yönünden davayı kısmen reddettiğini ve davalının tam teslimatı kanıtlayamadığını belirttiğini özetlemektedir.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ

T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/1071
KARAR NO : 2026/1845
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 19/01/2023
NUMARASI : 2019/792 Esas ve 2023/42 Karar
DAVACILAR : 1-... - ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... -...
DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ :25/06/2026
KARAR YAZIM TARİHİ :25/06/2026
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/01/2023 tarih, 2019/792 Esas ve 2023/42 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin muhatap firma ile hali yıkama sektöründe kullanılmak üzere makine satımına ilişkin 12/02/2019 tarihinde sözleşme imzalandığını, sözleşme konusu makinenin üç parçadan oluştuğunu, karşı tarafın makinenin iki parçasını teslim ettiğini ancak bir parçasını teslim etmediğini ve teslim etmemekte direndiğini, taraflar arasında yapılan anlaşma gereği makinenin tamamının 75.000,00.TL karşılığında satın alındığını 50.000,00.TL'si bir kısmı elden bir kısmı banka yoluyla nakit olarak kalan 25.000,00.TL'si 10 eşit taksit şeklinde makine tesliminden sonra ödenmek üzere müvekkili ...'ın imzaladığı senetlerle ödenmesi kararlaştırıldığını, bu senetlerin "malen" kaydını taşıyan 10 adet bonodan ibaret olduğunu, karşı tarafın makinenin tamamını teslim etmemesine rağmen her ay vadesi gelen senetlerin ödenmesi için müvekkillerine ihbarname gönderildiğini belirterek davalı ... ...'ın lehtarı bulunduğu 10 adet her biri 2.500,00.TL bedelli05/04/2019 tanzim ve 15/05/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli 05/04/2019 tanzim ve 15/06/2019 vade tarihli 3.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/07/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/08/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/09/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/10/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/11/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/0/2019 tanzim tarihli ve 15/12/2019 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim tarihli ve 15/01/2020 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli, 05/04/2019 tanzim ve 15/02/2020 vade tarihli 2.500,00.TL bedelli bonoların karşılıksız kaldığının ve bu bonolardan dolayı müvekkillerinin davalıya borcu bulunmadığının tespitine, senedin iptaline ve ayrıca dava konusu senedin protestosunun dava sonuna kadar TCMB'ye bildirilmemesine ve icra takibine konu edilmemesine karar verilmesini, müvekkillerin yapılan satım sözleşmesi sebebiyle uğramış oldukları zararın tazmini için şimdilik fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 100,00.TL'nin davalılardan alınarak müvekkillerine verilmesi talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin19/01/2023 tarih, 2019/792 Esas ve 2023/42 Karar sayılı kararında, 12/02/2019 tarihli sözleşmenin incelenmesinde taraflarının davalı ... ... ve davacılardan ... olduğu, davacı ...'ın sözleşmeye taraf olmadığı, borçlu olunmadığının tespiti istenilen bonoların suretlerinin sunulmadığı, davacı ...'ın sözleşme gereği davalıya bono verdiğinin ispat edilemediği anlaşıldığından bu davacı yönünden davanın reddine karar verildiği, davacı ...'in davalıya göndermiş olduğu 17/06/2019 tarihli ... Noterliği'nin 003563 yevmiye nolu ihtarnamesinde sözleşme gereği bakiye ödemeleri için keşide ederek verdiği senetlerin bedelsiz kaldığını belirttiğini, 12/02/2019 tarihli sözleşmede sözleşme bedelinin toplam 75.000,00.TL olduğunu, 13.02.2019 tarihli ... Bankası dekont suretine göre davacı tarafından davalı ... ...' a sözleşme gereği 30.000,00.TL'lik ödeme yapıldığını, 10.000,00.TL'nin sözleşme sırasında nakit olarak elden alındığının sözleşmede yazılı bulunduğunu, geri kalan 10.000,00.TL'nin makine tesliminde nakit alınacağını, 25.000,00.TL'nin 10 eşit taksitte makine tesliminden sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığı görülmüş olup, mahallinde talimat yolu ile yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda davacının iş yerinde bulunan makine ve ekipmanların değerinin 50.000,00.TL olduğunu, davacı vekilinin 26/01/2021 tarihli dilekçesinde davalı tarafça teslim edilen ana parça ve diğer parça olan toz çırpma makinesini uhdelerinde bulundurmak istediklerini, teslim edilmeyen parça bakımından sözleşmeden dönmek istediklerini beyan ettiğini, davalının sıkma işlevini gören parçayı teslim ettiğine dair delil sunmadığını, davalının dava konusu sözleşme altındaki imzanın kendisine ait olup olmadığı ve sözleşme gereğince dava konusu 10 adet bononun düzenlenip düzenlenmediği konusunda isticvabına ilişkin duruşmaya katılmayarak bu hususları kabul ettiği bu haliyle davacının bakiye 25.000,00.TL ve bu miktar işin düzenlenen 10 adet bono yönünden borçlu olmadığı anlaşıldığından bu kısım yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olduğunu, her ne kadar davalının satım sözleşmesine aykırı olarak davranmış olması sebebi ile uğramış oldukları zararların fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 100,00.TL'sinin davalıdan tahsili talep edilmiş ise de bu talebe ilişkin olarak delil sunulmadığını, ispatlanamadığı anlaşıldığından fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı müvekkillerin söz konusu işletmeyi birlikte açmış olduğunu, söz konusu makineyi ortak olarak aldığını, satım sözleşmesini müvekkil ... ile yapmış olduğunu, ancak bakiye miktar için düzenlenen bonoları müvekkilin imzaladığını, satım sözleşmesinde müvekkil ...'ın adının geçmemiş olması sözleşme gereği bononun verilmediği anlamına gelmediğini, dava konusu makinelerin alım satımına ilişkin 12.02.2019 tarihli sözleşme incelendiğinde ödeme şekline ilişkin kısmında açıkça görüleceği üzere kalan 25.000,00.TL'nin 10 eşit taksitle makine tesliminden sonra olacak şekilde ödenmesi hususunda anlaştığını, bakiye miktar ile bonoların toplam tutarının aynı olduğunu, bu durumun dahi söz konusu bonoların sözleşme gereği verildiğini ispatlar nitelikte olduğunu, ayrıca bonoların tanzim tarihi ile bir kısım makinelerin teslim tarihinin örtüşmediğini, bununla birlikte yerel mahkemece ... ...'ın dava konusu sözleşmenin altındaki imzanın kendisine ait olup olmadığı ve sözleşme gereğince 10 adet bononun düzenlenip düzenlenmediği hususunda isticvabına karar verilmiş olduğunu, usulüne uygun tebligata rağmen davalının duruşmaya katılmadığını, dolayısı ile davalı isticvap edilen hususları kabul etmiş sayıldığını, yani sözleşme gereği müvekkil ... tarafından 10 adet bononun düzenlendiğini, bu sebeple müvekkil ... yönünden de borçlu olmadığının mahkemece tespit edilmesi gerektiğini, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu eksik olup, bilirkişi raporuna itirazlarının reddedilip bilirkişi raporuna dayanarak tazminat talebinin reddolmasının doğru olmadığını, Bilirkişi raporunda gelir kaybının miktarı konusunda ayrıntılı bir incelemenin yapılmadığını, müvekkiller davalının sözleşmeye aykırı davranması sebebi ile iş yerini tam olarak çalıştıramamış olup vergi açılışını yapamadıklarını, dinlenen tanık beyanları ile bu durumun sabit olduğunu, talepte bulunmaya karşın bilirkişilerce emsal iş yeri işletenlerin gelirleri dikkate alınarak müvekkillerinin uğramış oldukları maddi zararın miktarının somut olarak belirlenmeyerek tazminat talebinin reddedilmesinin doğru olmadığını, açıklanan nedenlerle; istinaf talebinin kabulüne, 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/ 792 E. 2023/ 42 K. sayılı kararının davalı ... yönünden reddolan kısmının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına, müvekkil ... yönünden tazminat talebinin reddi kısmının kaldırılmasına, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin19/01/2023 tarih, 2019/792 Esas ve 2023/42 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, hukuki niteliği itibarıyla menfi tespit ve tazminat tazminat talebine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup karara karşı davacılar vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı, tüm dosya kapsamından; bilirkişi raporu, karar gerekçe içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, davacı ...'ın 12/02/2019 tarihli sözleşmenin tarafı olmadığı, sözleşme kapsamında bu davacı tarafından bono verildiğinin ispat edilemediği, satım sözleşmesinin yerine getirilmemesi nedeniyle zarara uğranıldığının dosya kapsamı itibari ile ispat edilemediği, bu nedenlerle ilk derece mahkemesince yazılı gerekçe ile verilen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda belirtilen sebeplerle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, davacılar vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin19/01/2023 tarih, 2019/792 Esas ve 2023/42 Karar sayılı kararına karşı davacılar vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 552,1‬0.TL harcın davacılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3)-İstinaf kanun yoluna başvuran davacılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacılar üzerinde BIRAKILMASINA,
4)-HMK. 333 maddesi uyarınca kullanılmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,
5)-İnceleme duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi gereğince karar tebliğ işlemlerinin Dairemiz tarafından YAPILMASINA,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanun'un 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 25/06/2026 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi.
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
... ¸e-imzalıdır
...
Üye
... ¸e-imzalıdır
...
Katip
... ¸e-imzalıdır