8. hukuk dairesinin, kadastro mahkemesi tarafından verilen tapu iptali ve tescil kararlarının zilyetlik ve orman vasfı iddialarıyla kısmen bozulup onanması üzerine yapılan karar düzeltme incelemesi.

8. Hukuk Dairesinin, kadastro mahkemesi tarafından verilen tapu iptali ve tescil kararlarının zilyetlik ve orman vasfı iddialarıyla kısmen bozulup onanması üzerine yapılan karar düzeltme incelemesi.

Özet: Bu hukuki evrak, çok sayıda taşınmazın kadastro tespitleri, zilyetlikle kazanımı ve devletin hüküm ve tasarrufu altında olup olmadığı konularında verilen ilk derece mahkemesi kararının temyiz üzerine kısmen bozulup kısmen onanmasının ardından, farklı taraflarca sunulan karar düzeltme dilekçelerinin ön inceleme sonucu kabul edilerek, dosyadaki belgeler ve hava fotoğraflarıyla desteklenen bilirkişi raporları ışığında mülkiyet uyuşmazlıklarının detaylı bir şekilde yeniden incelenmesi sürecini özetlemektedir.

8. Hukuk Dairesi 2025/2604 E. , 2026/657 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi

SAYISI : 2011/40 E., 2017/5 K.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacı-karşı davalı .. vekili davalı ... İdaresi vekili, asli müdahil ..., davalılar ..., ... ve arkadaşları, ..., ... ve arkadaşları, ..., davalı-karşı davacı ... ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizce İlk Derece Mahkemesi kararının kısmen bozulmasına ve kısmen onanmasına karar verilmiştir.

Davacı-karşı davalı ... vekili, davalılar ... vekili, ... vekili, ... vekili ve ... vekili tarafından Dairemizce verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kadastro sırasında, .. ili .. ilçesi .. Mahallesi çalışma alanında bulunan karar düzeltme istemine konu 70 97... , 17, 48, 71 01... , 9, 11... ada 3 parsel sayılı muhtelif yüzölçümlü taşınmazlar, irsen intikal, taksim satın alma ve kazandırıcı zaman aşımı zilyetliği zilyetliği nedeniyli tarla, kargir ev ve bahçe vasıflarıyla sırasıyla ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... adına tespit edilmiştir.

2. Davacı-karşı davalı ... vekili; kişiler adına tespit edilen taşınmazların zilyetlikle kazanılamayacak Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu ve davalılar yararına kazanma koşullarının oluşmadığı iddiası ile her bir parsel için ayrı dava açmış, 71 68... ve 71 01... parsel sayılı taşınmazlar için kişiler arasında görülmekte olan davaya aynı iddia ile müdahil olarak katılmıştır.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçelerinde; davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 24.03.2017 tarihli ve 2011/40 Esas, 2017/5 Karar sayılı kararı ile yapılan keşifler sonucu dosyalara sunulan, hava fotoğraflarıyla da desteklenen ve birbirini teyit eden orman, ziraat ve jeoloji bilirkişisi raporları istikametinde dava konusu 70 97... , 9, 10, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22... parseller ile 71 01... parselde ve 71 01... parsel sayılı taşınmazın krokide (B) harfiyle gösterilen 47.169,74 m²lik kısmında ve yine 70 97... parselin krokide (B2) harfiyle gösterilen 24.280,53 m² yüzölçümlü kısmında zilyetlik yoluyla taşınmaz iktisabının yasal şartlarının bulunmadığı, dava konusu 71 01... parsel sayılı taşınmazın ise orman sayılan yerlerden olduğu, davacılar adına tesciline karar verilen parseller bakımından ise tespit tarihine kadar kişiler lehine 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun (3402 sayılı Kanun) 14... . maddelerinde yazılı koşullar oluştuğu dikkate alınarak, davacı-müdahil .. davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine,

.. ili .. ilçesi .. Mahallesi 70 97... , 9, 10, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22... parseller ile 71 01... parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile tüm bu parsellerin ... adına; 71 01... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile fen bilirkişileri .. ve .. tarafından düzenlenen 18.11.2013 tarihli müşterek rapora ekli krokide (B) harfiyle gösterilen 47.169,74 m²lik kısmın ... adına, aynı krokide (A) harfiyle gösterilen 7.034,02 m² yüzölçümlü kısmın ise 71 01... parsel numarası ile davalı ... adına; 71 01... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile orman vasfı ile ... adına; 70 97... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile fen bilirkişileri .. ve .. tarafından düzenlenen 08.01.2014 tarihli müşterek rapora ekli krokide (A) ve (B1) harfleri ile gösterilen toplam 13.582,12 m² yüzölçümlü kısmın 70 97... parsel numarası ile davalı ... adına, aynı krokide (B2) harfiyle gösterilen 24.280, 53... yüzölçümlü kısmın ise aynı ada içinde yeni bir parsel numarası verilmek suretiyle ... adına tapuya tescillerine; birleşen dosya davacıları ... ve ...'ün Hazineye karşı açmış oldukları davanın reddine, 70 97... parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline; birleşen dosya davacısı ...'ün Hazineye karşı açmış olduğu davanın, gerekli nispi harcın yatırılmamış olması sebebiyle açılmamış sayılmasına, dava konusu 70 97... parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline; davacılar ... ve ...’ün ...'a karşı açmış olduğu davanın kabulüne, 71 68... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile 1/2 hissesinin ..., 1/2 hissesinin ... adına tapuya tesciline; davacılar ... ve ...’ün açmış olduğu diğer davaların reddine; birleşen dosya davacılarından ...’nın davasının kabulüne, dava konusu 70 97... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptali ile tamamının ... adına tapuya tesciline, müdahil ...'un açmış olduğu davaların reddine, 71 01... , 70 97... , 23, 17, 16, 15, 14, 21, 13, 8, 9 ve 10 parsel sayılı taşınmazların üzerlerinde bulunan muhdesatların davalılara ait olduğunun tapu kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı davacı-karşı davalı ... vekili davalı ... İdaresi vekili, asli müdahil ..., davalılar ..., ... ve arkadaşları, ..., ... ve arkadaşları, ..., davalı-karşı davacı ... ve ... tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Dairemizin 24.09.2024 tarihli ve 2023/6017 Esas, 2024/5266 Karar sayılı ilamıyla dahili davalı ... İdaresi, asli müdahil ..., davalı ..., davalılar ... ve arkadaşları, ..., ... ve arkadaşları, ..., karşı davacı ... ve ...'ün tüm taşınmazlara, davacı-karşı davalı ..nin ise 70 97... parsel sayılı taşınmaz dışındaki tüm taşınmazlara yönelik temyiz itirazlarının reddi ile .. ili .. ilçesi .. Mahallesi 70 97... , 9, 10, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 37, 73... parseller ile 71 01... , 9 ve 11... ada 3 parsellere yönelik İlk Derece Mahkemesi kararının onanmasına; davacı-karşı davalı ..nin 70 97... parsel sayılı taşınmaza yönelik temyiz itirazları kabul edilerek, İlk Derece Mahkemesi kararı "... keşif sonucu incelenen 1952-1978-1985-1999 hava fotoğraflarının tamamında dava konusu taşınmazda tarımsal faaliyet olmadığı, 20 14... tarihli uydu fotoğraflarında kısmen işlenmiş yeni meyve fidanları dikilmiş olduğunun açıklandığı, bu hali ile kadastro tespit tarihi olan 2010 yılına kadar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yolu ile taşınmaz edinme koşulları oluşmadığından, taşınmazın tamamı için Hazinenin davasının kabulüne ve ... adına tesciline, 3402 sayılı Kanun'un 19. maddesi de değerlendirilerek karar verilmesi" gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

V. KARAR DÜZELTME

Dairemizin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı-karşı davalı ... vekili, davalılar ... vekili, ... vekili, ... vekili ve ... vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1. Davacı-karşı davalı ... vekili, davalılar ... vekili, ... vekili ve ... vekilinin karar düzeltme itirazlarının incelenmesinde; dosya muhtevasına, dava evrakı ile tutanaklar münderecatına, Yargıtay ilâmında açıklanan gerektirici sebeplere göre 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440. maddesinde yazılı hallerden hiçbirisine uymayan karar düzeltme istemleri yerinde görülmemiştir.

2. Davalı ... vekilinin 71 01... parsel sayılı taşınmaza yönelik karar düzeltme itirazlarına gelince; 2010 yılında yapılan arazi kadastro çalışmasında dava konusu 71 01... parsel sayılı taşınmaz, kargir ev ve bahçe vasfı ile davalı ... adına tespit edilmiş ve İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda orman vasfı ile ... adına tesciline karar verilmiştir. Dosya kapsamı itibarıyla; İlk Derece Mahkemesinin 71 01... parselin dayanılan tapu ile kazanılamayacağı ancak kazandırıcı zamanaşımı yolu ile kazanılabileceği ve dava konusu taşınmazda davalı ... lehine zilyetlikle kazanma şartlarının gerçekleşmediği yönündeki kabulü isabetlidir. Ne var ki; dava konusu taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı hususunda tereddüt bulunmaktadır. Şöyle ki, alınan raporlarda dava konusu taşınmazın 1999 yılında kesinleşen orman kadastrosunda orman sınırları dışında bırakıldığı ancak tespit tarihine kadar 20 yıl geçmediğinden dava konusu taşınmaz ve çevresine ilişkin eski belgeler incelenerek, dava konusu taşınmazın 3116, 4785, 5658, 6831 sayılı Kanun'lar karşısındaki durumunun belirlenmesi gerektiği, ancak son keşif sonrası alınan orman raporunda 71 01... parsele ilişkin değerlendirmede bulunulmadığı, son keşif jeodezi raporu ve daha önce yapılan keşifler sonucu hazırlanan raporlarda hava/uydu fotoğraflarının farklı raporlarda farklı şekilde değerlendirildiği ve fakat ortaya çıkan çelişkiler giderilmeden hüküm kurulduğu anlaşılmıştır. Diğer bir deyişle; dava konusu taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı hususunda eski belgeler üzerinde usulünce inceleme yapılmamıştır. Ayrıca ... tarafından dava konusu taşınmazda teraslama çalışmaları yapıldığı belirtilmesine rağmen bu çalışmanın tarihi ve akabinde ağaçlandırma çalışması yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise taşınmazın tamamında mı yoksa bir kısmında mı yapıldığı açıklığa kavuşturulmamıştır. Yine, taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların dikme mi, kendiliğinden yetişme mi yoksa ağaçlandırma çalışması kapsamında mı kaldığı, taşınmazın orman sahasının devamı niteliğinde olup olmadığı ve taşınmazın tamamının aynı vasıfta olup olmadığı noktaları da terettüde yer vermeyecek şekilde ortaya konulmamıştır.

O halde İlk Derece Mahkemesince yöntemince orman araştırması yapılması, bu kapsamda öncelikle en eskisinden itibaren tüm hava fotoğrafı ve memleket haritalarının incelenmesi, dava konusu taşınmaza ilişkin herhangi bir tahsis kararı olup olmadığının araştırılması, taşınmazda ... tarafından yapılan çalışmanın kapsamının (çalışmanın ne zaman yapıldığı, taşınmazın tümünde mi yoksa bir kısmında mı yapıldığı, ağaçlandırma çalışması yapılıp yapılmadığı) belirlenmesi, taşınmazda hava fotoğraflarında ve mevcut halde bulunduğu belirtilen ağaçların cinsi, sayısı, dikme mi, kendiliğinden yetişme mi yoksa ağaçlandırma çalışması kapsamında mı olduğu, taşınmazın toprak muhafaza karakteri taşıyıp taşımadığı, toprağının orman toprağı olup olmadığı, orman bütünlüğü içerisinde bulunup bulunmadığı ve taşınmazın tamamının benzer nitelikte olup olmadığı hususları tereddüde yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yapılan inceleme ve araştırma sonucunda dava konusu taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu belirlendiği taktirde; davalı ... lehine 3402 sayılı Kanun'un 19. maddesi uyarınca muhdesat şerhi verilip verilemeyeceği de değerlendirilerek bir karar verilmesi gereğiyle İlk Derece Mahkemesi kararının 71 01... parsel yönünden bozulması gerekirken maddi hata nedeniyle onandığı bu kez yapılan inceleme ile anlaşıldığından, davalı ... vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile bahsi geçen 71 01... parsel yönünden Dairemizin onama kararı kaldırılarak yukarıda belirtilen gerekçe ile hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

VI. KARAR

Yukarıda (V.1) numaralı bnette açıklanan sebeplerle, davacı-karşı davalı ... vekili, davalılar ... vekili, ... vekili ve ... vekilinin karar düzeltme taleplerinin REDDİNE,

Yukarıda (V.2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle, davalı ... vekilinin 71 01... parsele yönelik karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 24.09.2024 tarihli ve 2023/6017 Esas, 2024/5266 Karar sayılı onama kararının 71 01... parsel yönünden KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının 71 01... parsel yönünden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA,

1086 sayılı Kanun'un 442. maddesi uyarınca takdiren 4.170,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyen davacı-karşı davalı ..., davalılar ..., ... ve ...'dan ayrı ayrı alınarak Hazineye irat kaydına,

1.283,10 TL peşin harcın ret harcına mahsubu ile kalan 243,10 TL'nin karar düzeltme isteyen davalılar ..., ... ve ...'dan ayrı ayrı alınmasına,

Peşin harcın istek halinde karar düzeltme isteyen ...'a iadesine,

05.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.