Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, taşıt tanıma hizmet sözleşmesinden kaynaklanan iskonto ve cihaz bedeli alacağına ilişkin icra takibine itirazın iptali davası.
Özet: Davacı bir şirket, taşıt tanıma sözleşmesine istinaden davalı bayinin akaryakıt iskontosu uygulamadığı ve cihaz bedelini ödemediği gerekçesiyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiştir; davalı ise davacının sözleşmesel taahhütlerine uymaması nedeniyle iskontoları geri çektiğini ve yetki itirazında bulunduğunu savunmuş olup, uyuşmazlık istinaf mahkemesinin bozma kararı sonrası yeniden yargılamaya konu olmuştur.

T.C.

ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/954 Esas
KARAR NO : 2026/547
DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :12/06/2018
KARAR TARİHİ : 17/06/2026
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:
Davacı vekilinin İzmir ... . Asliye Ticaret Mahkemesine verdiği dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile ... A.Ş.'nin yetkili bayisi olan davalı arasında Müşteri Taşıt Tanıma Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye göre bayi tarafından müşteriye fatura edilecek akaryakıt bedeli üzerinden iskonto uygulanacağının taahhüt edildiğini, davacı tarafından sözleşme gereğince düzenli olarak akaryakıt satın alındığını ancak davalı tarafından sözleşme maddesi gereği taahhüt edilen iskontonun uygulanmadığını, bu nedenle iskonto bedelinin fatura edilerek davalıya gönderildiğini, davalı tarafından faturaya haksız olarak itiraz ettiğini, davacı tarafından taraflar arasındaki sözleşmeye güvenilerek tesis edilen ... cihaz bedeli için de ödeme yapıldığını, bu bedelden de davalının sözleşmeye aykırı davrandığını, belirtilen fatura bedellerinin ödenmemesi nedeniyle davalı aleyhine İzmir ... . İcra Müdürlüğü'nün ... /... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalının itirazının haksız ve yersiz olduğunu, açıklanan nedenlerle İzmir ... . İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasına yönelik olarak davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve kötüniyetli yapılan itiraz nedeniyle davalının İİK Md. 67 gereği %20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekilinin tarafından İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesine verdiği cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan ... tarihli sözleşmenin Md. 11'de Taraflar arasında vuku bulacak anlaşmazlıklarda Antalya Mahkemeleri ve Antalya İcra Daireleri yetkilidir" şeklinde kesin yetki kuralının belirlendiğini, davanın yetki yönünden reddinin gerektiğini, taraflar arasında süren ticari iş ilişkisinin sözleşme tarihinden itibaren devam ettiğini, davacının taahhüt edilen miktarda yakıt alımı yaptığı tarihlerde davalının %6 iskonto uyguladığını, ancak davacının taahhüt ettiği miktarda akaryakıt satın almaması nedeniyle sözleşmenin davalı şirkete verilen yetkiye dayanılarak sözleşmenin fesih edildiğini, o güne kadar verilen indirimin fatura düzenlenerek davacıdan iade alındığını, davalının üzerine düşen belirli miktarda yakıt alımına ilişkin edimini yerine getirmediğini, bu nedenle davalı tarafından iskonto bedelini sözleşmenin kendisine verdiği yetki ile geri çektiğini, davacı tarafından iddia edilen şekilde davalı şirkete borcunun bulunmadığını, açıklanan nedenlerle öncelikle davanın yetki açısından incelenerek yetki itirazının kabulüne, davalı aleyhine açılan davanın reddi ile davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesinin talep etmiştir.
Mahkememizden verilen ... tarih ve ... /... Esas - ... /... Karar sayılı kararı Antalya BAM ... . Hukuk Dairesinin ... tarih ve ... /... Esas - ... /... Karar sayılı kaldırma kararı sonrası dosya mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedilmiştir.
Mahkememizce konusunda uzman bilirkişilerden ek rapor aldırılmış ve rapor serbestçe değerlendirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; taşıt tanıma sözleşmesinden kaynaklı iskonto bedeli ve ... cihaz bedelinin tahsili istemiyle başlatılan İzmir ... . İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.
Dosya İzmir ... . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... /... esas, .../... karar sayılı ilamı ile verilen yetkisizlik kararı üzerine mahkememize gönderilmiştir.
İzmir ... . İcra Müdürlüğü'nün ... /... Esas sayılı dosyası celp edilerek dosyamız içine alınmış, alacaklının ..., .... Ltd. Şti. olduğu, ... ve ... tarihli faturalara dayalı ...-TL asıl alacak, ... -TL işlemiş faiz ile toplam ... -TL'nin genel haciz yolu ile talep edildiği, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, başlatılan icra takibine borçlu tarafından süresinde itiraz edildiği ve takibin durdurulmasına karar verildiği ve eldeki davanın İİK'nun 67. Maddesi gereği 1 yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Taraflar arasında imzalanan taşıt tanıma sözleşmesi, yakıt tüketim bilgileri, takibe konu faturalar nedeniyle BA-BS formları dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce davanın reddine karar verilmiş ve kararın istinaf edilmesi üzerine, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin .../... Esas, .../.. Karar sayılı kararı ile; "...Somut uyuşmazlıkta; davacının dava konusu taşıt tanıma sözleşmesinden kaynaklı iskonto bedeli ve ... cihaz bedeline ilişkin ayrı ayrı fatura düzenleyerek her iki faturayı da icra takibine dayanak olarak gösterdiği, dava dilekçesinde de iskonto bedeli yanında ... cihaz bedeline ilişkin taleplerinin olduğunu beyanla icra takibine itirazın iptalini talep ettiği ancak Yerel Mahkeme kararının gerekçesinde ... cihaz bedeline ilişkin herhangi bir değerlendirmeye yer verilmediği, Mahkemece bu talep hakkında olumlu veya olumsuz herhangi bir karar verilmediği görülmüş olmakla Yerel Mahkemece verilen karar bu yönden hatalıdır.
Sonuç olarak; Mahkemece, davacının takip talebinde ve dava dilekçesinde yer alan ... cihaz bedeli talebine ilişkin de olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi yönünden İlk Derece Mahkemesi kararının HMK’nın 353/1-a.6. maddesi gereğince sair istinaf sebepleri incelenmeksizin kaldırılmasına..." gerekçesi ile ile mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Kaldırma kararı öncesinde ... tarihli bilirkişi raporu, ... tarihli bilirkişi ek raporu ve ... tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Kaldırma kararı sonrasında dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile kaldırma kararı ve taraf beyan ve itirazları değerlendirilmek üzere ek rapor tanzimi istenmiş; mali müşavir bilirkişi ... tarihli raporunda sonuç olarak özetle; "...A) Sayın Mahkeme Davacının sözleşme kapsamına göre taahhüt ettiği alım miktarını yerine getiremediği için Davalının sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkı olduğu ve uygulamış olduğu iskonto bedellerini sözleşmenin 5.3.11 maddesi gereğince Davacıdan geri isteyebileceği, ayrıca Davacı tarafça ... için yapılan giderinde Davacı tarafından Davalıdan istenemeyeceği kanaatinde ise; -Bu halde Davalının Davacı tarafa takip ve dava konusu faturalardan dolayı herhangi bir borcu bulunmadığı, takibin yersiz olduğu değerlendirildiği,
B) Sayın Mahkeme Davacının sözleşme kapsamına göre taahhüt ettiği alım miktarını yerine getiremediği için Davalının sözleşmeyi tek taraflı fesih hakkı olduğu ve uygulamış olduğu iskonto bedellerini sözleşmenin 5.3.11 maddesi gereğince Davacıdan geri isteyebileceği, ancak Davacı tarafça ... için yapılan giderinin Davacı tarafından Davalıdan istenebileceği kanaatinde ise; -Bu halde Davalının Davacı tarafa takip ve dava konusu faturalardan ... tarih ve ... seri nolu KDV dahil ... TL bedelli İskonto faturasından dolayı Davalının Davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığı, -Ancak Davacının ... için yapmış olduğu gidere ilişkin düzenlenen ... tarih ve ... seri nolu KDV dahil ... TL tutarlı Faturadan kaynaklı Davacının Davalıdan ... TL Asıl Alacağı olduğu, -Bu asıl alacağa Davalının Davacıya keşide ettiği ihtarname tarihi olan ... tarihinden itibaren taleple bağlılık ilkesi kapsamında yıllık % 9,75 aranında Avans Faiz İşletilmesi Gerektiği, -Davacının bu asıl alacağına ... tarihinden takip tarihi olan ... tarihine kadar işlemiş faizin ise ... TL olduğu,
C) Sayın Mahkeme Davacının sözleşme kapsamına göre taahhüt ettiği alım miktarını yerine getiremediği halde adına düzenlenen faturalarda yer alan iskonto miktarını Davalı tarafın geri isteyemeyeceği ve ayrıca Davacı tarafça ... için yapılan gideri de Davalının ödemesi gerektiği kanaatinde ise; -Bu halde Davacının Davalıdan dava ve takip konusu faturalardan dolayı Asıl Alacağının ... TL olduğu, -Bu asıl alacağa Davalının Davacıya keşide ettiği ihtarname tarihi olan .... tarihinden itibaren taleple bağlılık ilkesi kapsamında yıllık % 9,75 aranında Avans Faiz İşletilmesi Gerektiği, -Davacının bu asıl alacağına ... tarihinden takip tarihi olan ... tarihine kadar işlemiş faizin ise ... TL olduğu,
D) Sayın Mahkeme Davacının sözleşme kapsamına göre taahhüt ettiği alım miktarını yerine getiremediği halde adına düzenlenen faturalarda yer alan iskonto miktarını Davalı tarafın geri isteyemeyeceği, ancak Davacı tarafça ... için yapılan giderin Davalıdan talep edilemeyeceği kanaatinde ise; -Bu halde Davacının Davalıdan dava ve takip konusu faturalardan dolayı Asıl Alacağının ... TL olduğu, -Bu asıl alacağa Davalının Davacıya keşide ettiği ihtarname tarihi olan ... tarihinden itibaren taleple bağlılık ilkesi kapsamında yıllık % 9,75 aranında Avans Faiz İşletilmesi Gerektiği, -Davacının bu asıl alacağına ... tarihinden takip tarihi olan ... tarihine kadar işlemiş faizin ise ... TL olduğu,
E) Talep edilen inkar tazminatı, tazminat oranı ve miktarı ile diğer hususlardaki takdirin Yüce Mahkemenize ait olduğu..." hususlarında görüş bildirmiştir.
Somut olayda taraflar arasında çözümlenmesi gereken uyuşmazlık sözleşmesinin davalı tarafından haklı sebeple feshedilip edilmediği, sözleşmenin feshi halinde davacının dava konusu taşıt tanıma sözleşmesinden kaynaklı iskonto bedeli ve ... cihaz bedeline ilişkin ayrı ayrı fatura bedellerini tahsil edip edemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.
Davacı tarafından davalıya gönderilen ... tarihli fesih ihbarnamesinin incelenmesinde; ... tarihli taşıt tanıma sistemi anlaşma uyarınca aylık 20 m3 akaryakıt tüketim taahhüt edilmesi karşılığında aylık %6 indirim uygulandığını, buna rağmen taahhüt edilen miktarda akaryakıt alınmadığından sözleşmenin ... tarihi itibariyle feshedileceğini, yapılan iskonto oranlarının iadesini talep ettiği görülmektedir.
Taraflar arasında ... tarihli Müşteri Taşıt Tanıma Sözleşmesinin 5.2.maddesinde; “Bayi müşteriye fatura edilecek akaryakıt bedelinin KDV hariç toplamının %6 tutarında fatura üzerinden ıskonto yapacaktır.” hükmünün; 5.3.11 maddesinde; “Müşteri aylık 20 m3 akaryakıt tüketeceğini taahhüt etmektedir. İş bu sözleşme tahtında müşterinin taahhüt ettiği yakıt miktarı karşılığında indirim söz konusu olmuş ve sözleşmenin 5.2 maddesinde belirtilmiştir. Her ay yapılacak kontroller sonrasında müşteri taahhüt ettiği tüketimi yapmaması / yapamaması durumunda, bayi vermiş olduğu indirimi tamamen geri alabileceği gibi, inisiyatifi dahilinde belli bir oranda da geri çekebilecektir. İndirim oranının değişmesi durumu müşteriye hiçbir şekilde imzalamış olduğu bu sözleşmeyi iptal edebilme hakkı vermeyeceği konusunda taraflar tam bir mutabakata varmıştır.” hükmü yer aldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda açıklanan sözleşme metinleri ile; davacı müşteri tarafından aylık 20 m3 akaryakıt alınacağı yönünde taahhüt bulunulduğu, buna karşılık davalı bayinin de müşteriye fatura edilecek akaryakıt bedeli üzerinden KDV hariç toplam %6 oranında iskonto yapacağının kararlaştırıldığı görülmektedir. Davalı taraf sözleşme uyarınca taahhüt edilen aylık yakıt miktarı tamamlanmadığından sözleşmenin feshedildiğini savunmuştur. Her ne kadar davacı tarafça davalı bayi tarafından taahhüt edilen iskontonun yapılmadığı, bu nedenle feshin haksız olduğu ve iskonto bedeli ve ... cihaz bedeli açıklamalı faturadan kaynaklı takip yapıldığı ileri sürülmüş ise de; bilirkişi aracılığı ile incelenen taraf defterleri, yakıt tüketimi ve faturalar nazara alındığında davalı tarafça sözleşmede taahhüt edilen iskontonun, davacı müşteri tarafından taahhüt edilen yakıt tüketimin altında kalmasına rağmen ... /... ve .../... dönemleri arasında uygulandığı, devamında ise yine davacı tarafından taahhüt edilen aylık 20 m3'lük yakıt alımının yerine getirilmediği anlaşılmaktadır.
Buna göre taraflar arasındaki imzalanan ... tarihli sözleşmenin 5.3.11 maddesi uyarınca yakıt alımı yönünden şartlar yerine getirilmediğinden, davalı bayinin "vermiş olduğu indirimi tamamen geri alabileceğinin" tarafların serbest iradeleri ile kararlaştırıldığı davacı müşterinin iskonto bedelinden kaynaklı alacağının bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Davacının dava ve takip konusu ettiği ... cihaz bedeline ilişkin olarak sözleşmede açıkça hüküm bulunmadığı anlaşılmakla, sözleşmenin davacı tarafça yakıt alımı yönünden şartlar yerine getirilmediğinden reddedildiği, sözleşmenin feshinde davalı tarafın kusurunun bulunmadığı gözetilerek ... cihaz bedeline ilişkin de davacının davalıdan talepte bulunamayacağı kanaatine varıldığından, sonuç olarak davanın reddine karar verilmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 27.4.2005 tarih 2005/19-286 E. 2005/268 K. Sayılı ilamında; "Dosya kapsamı ve somut olayın özellikleri göz önüne alındığında; davacı/alacaklının takibe konu alacağının varlığını usul hukuku kuralları çerçevesinde kanıtlayamadığı; ancak, icra takibine kötü niyetli olarak giriştiğini kabule elverişli herhangi bir delilin ise bulunmadığı açıktır. Diğer taraftan, davalı da, somut olayda davacının icra takibinde kötü niyetli olduğunu yasal delillerle kanıtlayamamış olup, dosya içeriğinde de kötüniyetin varlığını açıkça ortaya koyacak bir yöne rastlanmamıştır. İcra ve İflas Kanunu'nun 67. maddesinde düzenlenen ve uygulamada “kötüniyet tazminatı” olarak adlandırılagelen tazminat türü, sadece ve ancak, yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde takibe girişmekte kötüniyetli bulunduğu borçlu tarafından açıkça kanıtlanmış olan ya da öyle olduğu ayrıca kanıtlanmasına gerek bulunmaksızın dosya kapsamından açıkça anlaşılabilen alacaklıya yönelik bir yaptırım niteliğindedir. Alacağının varlığına maddi hukuk kuralları çerçevesinde inanarak icra takibine girişen, ancak bunu usul hukuku kurallarına uygun şekilde kanıtlayamadığı için itirazın iptali istemi reddedilen bir alacaklı, İ.İ.K.nun 67. maddesi anlamında “haksız” ise de, kötüniyetli olarak kabul edilebilmesine ve dolayısıyla, bu iki koşulun birlikte gerçekleşmesini açıkça şart koşan söz konusu hüküm çerçevesinde tazminatla sorumlu tutulmasına hukuken olanak yoktur." şeklinde belirtilmiştir. İşbu içtihat nazara alındığında somut olayda davalı taraf davacının kötü niyetini ispatlayamadığından bu talebin reddi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM/ Ayrıntısı gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Alınması gereken ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ... TL harcın mahsubu ile eksik kalan ... TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan ... TL yargılama giderlerinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair verilen karar, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede Antalya Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/06/2026
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza