Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi, keşideci tarafından açılan rıza dışı elden çıktığı iddia edilen çeklerin iptali ve ödeme yasağı talepli davayı aktif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddetti.
Özet: Rızası dışında elinden çıktığı iddia edilen çeklerin iptali talebiyle hasımsız olarak açılan davada mahkeme, Türk Ticaret Kanununun ilgili maddeleri uyarınca çekin iptali davası açma hakkının çeki kaybeden hamile ait olduğunu, davacının keşideci olması nedeniyle yetkili hamil konumunda bulunmaması, iddia edilen vakıaların "zayi" kavramı altında değerlendirilememesi ve davanın niteliği gereği hasımsız görülemeyecek olması nedenleriyle, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığına hükmederek davanın usulden reddine karar vermiştir.
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : ...KARAR NO : ...BAŞKAN : ...KATİP : ...DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI : ...DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ : 17/07/2026KARAR TARİHİ : 17/07/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 17/07/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesi ile; Müvekkilinin keşidecisi olduğu ancak rızası dışında elinden çıkan " ... - ... - ... - ... - ... - ... - ... - ..." çek seri numaralı çeklerin zayi olduğunu, bu sebeple çeklerin iptaline ve kötü niyetli üçüncü kişilere ödeme yapılmasının önlenmesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini kararı verilmesini taleple dava etmiştir. Tüm dosya ve kapsamına göre; Dava çek iptali taleplidir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde; '' (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.""İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.Kanunun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;'' (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir. (2) Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir. Hükümleri yer almaktadır. Anılan maddeler uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı çeki kaybeden hamile aittir. Çekin hamili çekin iptal davasını olumlu şekilde sonuçlandırdıktan sonra çek bedelini çekin keşidecisinden talep edebilir. (... 2013/11-1884-2015/1059 E-K)Çekin sahteliği iddiası, çekin hamili olan kişiye karşı yöneltilmesi gereken bir iddiadır. Bu iddialar ancak ilgilisine (hamile) karşı açılacak olan bir Menfi Tespit Davası veya icra takibine karşı yapılacak İmzaya/Borca İtiraz prosedüründe tartışılabilir.Açılan davada husumetin yöneltildiği kişi açıkça yazılmadığından veya dava dilekçesi içeriğinden de tespit edilemediğinden davaya menfi tespit davası olarak devam edilemez. Davacının davasının, iddia edilen vakıaların (tahrifat/kopyalama) "zayi" kapsamında olmaması ve davanın niteliği gereği hasımsız açılamayacak olması, ayrıca keşideci olan davacının da yetkili hamil olmaması nedenleriyle açılan davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Aktif husumet yokluğundan davanın USULDEN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Davalı tarafından yatırılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine, Dair; tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kararın talep edene tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile ... nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.17/07/2026Katip ... e-imza Başkan ... e-imza