Bursa BAM 5. Hukuk Dairesinin ölümlü otobüs kazası sonucu yolcu taşıma sözleşmesinden doğan maddi-manevi tazminat davasında görevli mahkemenin belirlenmesine ilişkin istinaf kararı.
Özet: Mirasçıların, yolcu olarak bulunan yakınlarının otobüs kazasında vefat etmesi üzerine açtıkları maddi ve manevi tazminat davasında, ilk derece mahkemesinin taşıma sözleşmesinin tüketici işlemi niteliğinde olduğu ve tüketici mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine dair kararı, davalı otobüs işleteni tarafından taşıma işlerinin mutlak ticari dava olduğu ve asliye ticaret mahkemelerinin görevli olması gerektiği iddiasıyla istinaf edilmiştir. Bu istinaf başvurusunda, mahkemece daha önce benzer bir uyuşmazlıkta asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğuna dair kesinleşmiş bir karar bulunduğu ve mevcut davanın otobüs işleteni ile sigortacısı aleyhine açılan bir tazminat davası olduğu belirtilerek, görevli mahkemenin tayini konusundaki ihtilaf incelenmiştir.

T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/590 - 2024/618

T.C.
BURSA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/590
KARAR NO : 2024/618
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ...
ÜYE : ...
ÜYE : ...
KATİP : ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : BALIKESİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 18.01.2024
NUMARASI : 2024/28 E. 2024/23 K.
DAVACILAR : 1-...
2-...
3-...
VEKİLİ : Av.
DAVALILAR : 1 -...
VEKİLİ : Av. ...
2 -...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Maddi-Manevi Tazminat
İSTİNAF KARAR TARİHİ : 15.04.2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 15.04.2024
Yukarıda bilgileri yazılı karara karşı yapılan istinaf başvurusunun incelenmesi neticesinde;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacılar vekili, mütevefa Bilge Toker, davacılar ... ve ...' in kızı, davacı İlke ...' in kardeşi olduğunu, 08.08.2021 günü saat: 04:30 sıralarında sürücü..' un sevk ve idaresinde bulunan davalı... Ltd. Şti.' ne ait davalı .... AŞ.'ce sigortalı ... plakalı otobüs ile Balıkesir istikametinden Edremit istikametine D230-2 Devlet yoluna takiben seyir halindeyken sola virajlı olay mahalline geldiği esnada seyire göre sağ tarafındaki demir bariyerleri de kopartarak yoldışı kalması ve taklalar atması sonucu duruşa geçmesiyle sonuçlanan ölümlü ve yaralanmalı kaza meydana geldiğini, kaza sonucunda aracın içinde yolcu olarak bulunan Bilge Toker vefat ettiğini, müteveffa 1996 doğumlu olup Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi 6. Sınıf (İntör doktor) olduğunu, davacıların maddi ve manevi acılarına bir nebze olsun hafifletmek amacıyla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için 10.000,00 TL maddi tazminat, davacı ... için 10.000,00TL. maddi tazminat olmak üzere toplam 20.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı sigorta şirketi için dava tarihinden başlayacak yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsili ile ... ve ...' e ödenmesine; davacılar .. ve ... için ayrı ayrı 500.000,00 TL, davacı ... için 200.000,00 TL olmak üzere toplam 1.200.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Efe Tur Özemniyet Taşımacılık.. Ltd. Şti.' den alınarak davacılara ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : İlk derece mahkemesince, davanın açıldığı tarih itibariyle 6502 sayılı Yasa'nın yürürlükte olduğu, davacıların kaza yapan otobüste yolcu olarak bulunan ve vefat eden ..'in mirasçıları olduğu, yapılan taşıma sözleşmesinin tüketici işlemi niteliğinde olduğu ve davacıların desteğinin ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmesi nedeniyle tüketici konumunda olup, davalı ..... Ltd.Şti. yönünden davaya bakma hususunda Tüketici Mahkemeleri'nin görevli olduğu, davalı sigorta şirketi yönünden uyuşmazlığı inceleme görevi ticaret mahkemesine ait ise de, usul ekonomisi, ihtiyari dava arkadaşlığı ve müteselsil sorumluluk ilkesi gereğince davaların birlikte tüketici mahkemesinde görülmesinin elzem olduğu gerekçesiyle dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine, görevli mahkemenin Balıkesir 1.Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici Mahkemesi Sıfatıyle) olduğunun tespitine karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalı Efe Tur Özemniyet Taşımacılık.. Ltd.Şti vekili tarafından süresi içerisinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı Efe Tur Özemniyet Taşımacılık.. Ltd.Şti vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; taşıma işleri TTK'nda düzenlenmiş olup mutlak ticari dava sayıldığından görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, kaldı ki sigorta hükümleri de TTK’da yer aldığından davalı sigorta şirketi yönünden de asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, dava dilekçesi tebliğ edilmeden görevsizlik kararı verildiğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, yolcu taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçe doğrultusunda tüketici mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, bu karara karşı davalı ... Taşımacılık.. Ltd.Şti vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İstinaf incelemesi, HMK'nın 355.maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.
Dosyanın tevzi edildiği Balıkesir 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 15.09.2023 tarihli ve 2023/326 E-2023/25 K. sayılı kararıyla davaya bakmakla görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğundan bahisle görevsizlik kararı verildiği, kararın istinaf edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda; müteveffa ..’in yolcu olarak bulunduğu otobüsün kaza yapması sonucunda vefat ettiğinden otobüsünün işleteni ve sigortacısı şirket aleyhine eldeki tazminat davasının açıldığı anlaşılmaktadır.
Taşıma sözleşmesi 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda düzenlenmiş ise de, 28.05.2014 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketici'nin Korunması Hakkında Kanunun 3/k maddesinde tüketici; "Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi", 3/ı maddesinde tüketici işlemi ise; "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 73/1.maddesinde, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirtilmiş, 83/2. maddesinde ise taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve 6502 sayılı kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceğine değinilmiştir.
Bu durumda davanın, müteveffa ...’in yolcu olarak seyahat ettiği davalı ..... Ltd.Şti şirketin işleteni olduğu otobüsün kaza yapması sonucu vefat etmesinden doğan maddi-manevi tazminat istemine ilişkin olduğu, taraflar arasındaki ilişkinin taşıma sözleşmesinden kaynaklandığı, muris/müteveffanın tüketici vasfına sahip olup, davalı taşıyan arasındaki temel ilişki olan taşıma sözleşmesinin dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında kalması nedeniyle, davaya bakma görevinin Tüketici Mahkemesine ait olduğu, davalı sigorta şirketi yönünden uyuşmazlık tüketici mahkemesi görev alanına dahil değil ise de, usul ekonomisi, ihtiyari dava arkadaşlığı ve müteselsil sorumluluk ilkesi gereğince bu davalı hakkındaki davanın diğer davalı ile birlikte tüketici mahkemesinde görülmesinin zorunlu olduğu, ilk görevsizlik kararı veren mahkemece dava dilekçesi ve eklerinin taraflara tebliğ edildiği, dosyaya her iki davalı tarafça cevap dilekçesinin ibraz edildiği gözetildiğinde, davalı Efe Tur Özemniyet Taşımacılık.. Ltd.Şti vekilinin karara yönelik istinaf başvurusunun reddi gerekmiştir.
Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK m. 353/1-b-1 uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile;
1-Davalı ... Özemniyet Taşımacılık Ltd.Şti/vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gerekli istinaf harçları peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davalı tarafından yapılan istinaf posta masrafının üzerinde bırakılmasına, gider avansından artan tutarın işi bitmekle davalıya iadesine,
4-Karar tebliği ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi.15.04.2024
....
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye*
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır