Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, 2009 Tren Kazasında Vefat Eden Yolcu Tazminatının Rücuen Tahsiline İlişkin TCDD Davasını İnceledi.
Özet: Bu hukuki metin, 2009da gerçekleşen bir tren kazasında yaşamını yitiren yolcunun mirasçılarına ödenen tazminatın %25i oranındaki kısmının, kazanın oluşumunda %25 kusurlu bulunan davalılardan rücuen tahsili talebiyle açılan bir tazminat davasına ilişkin istinaf incelemesidir; davacı şirket, daha önceki davalarda davalı idarenin kusurunu kabul ederek ödeme yaptığını belirtirken, davalılar ise idari yargı yetkisi, kaza tarihindeki kurum statüsü değişikliği, şirketlerinin olay tarihinde mevcut olmaması ve ödemenin ihtilafsız yapılması gibi gerekçelerle davanın reddini savunmaktadır.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: 2024/1015 - 2026/1206 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20.HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2024/1015 KARAR NO : 2026/1206T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 28/02/2024NUMARASI : 2022/136 E. - 2024/137 K.DAVANIN KONUSU : Tazminat (Rücuen Tazminat) Taraflar arasında görülen davada Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 28/02/2024 tarih ve 2022/136 E. - 2024/137 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... ... A.Ş. vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :Davacı vekili, 27/08/2009 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ...'ye ait ...nin iş makinesiyle çarpışması sonucu tren içinde yolcu olarak bulunan ...'ın vefat etiğini, bu kişinin mirasçıları tarafından müvekkili şirket, davalı ... Genel Müdürlüğü, ... Sanayi ve Tic.Ltd.Şti, ve ... İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti aleyhine maddi ve manevi tazminat talebi ile davalar açıldığını, Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/21 E.-2020/2 K. ve 2019/366 E.-2020/205 K. sayılı davalarının sonuçlandığını, açılan davalarda vefat eden yolcu ...'in ölümü nedeniyle davalı idarenin %25 oranında kusurlu olduğunun belirlendiğini, eldeki davadan önce aynı kaza nedeniyle açılan davalara ilişkin olarak davalı ... ... Müdürlüğünün %25 orandaki kusurunu kabul ederek müvekkili tarafından bu davalar nedeniyle muhtelif kişilere ödenen tazminatın %25'ini hiç bir ihtilafa gerek duymadan müvekkiline ödediğini, ancak eldeki dava bakımından müvekkili tarafından müteveffa yolcu ... mirasçılarına mahkeme kararları uyarınca 02/03/2020 tarihinde yapılan 1.330.000,00 TL ödeminin %25'ine tekabül eden 332.500,00 TL'nin ödenmediğini, müvekkilinin B.K.73/1.maddesi uyarınca yapmış olduğu ödeme nedeniyle diğer davalılara rücu hakkının bulunduğunu ve davalı ile yapılan yapılan arabuluculuk görüşmelerinden bir sonuç alınamadığını ileri sürerek 332.500,00 TL'nin ödeme tarihi olan 02/03/2020 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... ... Müdürlüğü vekili, uyuşmazlığı çözme görevinin idari yargıya ait olduğunu, 1/5/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6461 sayılı Kanun uyarınca müvekkili kurumun alt yapı işletmecisi olarak ve diğer davalı ... AŞ'nin tren işletmecisi olarak belirlendiğini, bu kapsamda müteveffa yolcu ile müvekkili kurum arasında herhangi bir taşıma ilişkisi bulunmadığını, müvekkili kurumun Asliye Hukuk Mahkemesinde yapılan yargılamanın tarafı olmadığını, müvekkiline izaf edilen %25 lik kusurun trenin işletmesinden kaynaklandığını, kazanın oluşumunda alt yapı eksikliği söz konusu olmadığından müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, zira 6461 sayılı Kanun ile müvekkilinin tren işletmecisi vasfının kalmadığını, kazaya karışan ... yönetmeliğe uygun olarak yolculuğa hazırlandığını ve mahkeme kararı kesinleşmeden ödeme yapıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ... AŞ vekili, davaya konu edilen 27/08/2009 tarihli kaza tarihinde müvekkil şirketin hukuken ve fiilen var olmadığını, bugün itibariyle demiryollarında ... faaliyetinin müvekkil şirket tarafından yürütülmesinin işbu davadaki sorumluluğun müvekkil şirkete ait olduğu anlamına gelmeyeceğini, ... sorumluluğunda olan yolcu ve yük taşımacılığından kaynaklanan davaların ... ... Müdürlüğü'ne yöneltilerek görülmesi gerektiğini, nitekim davaya konu edilen 27/08/2009 tarihindeki talihsiz kaza nedeniyle açılan davaların davacı ile diğer davalı ... ... Müdürlüğü husumetiyle görüldüğünü, bu davalara ilişkin hüküm altına alınan tutarların da davacı ve diğer davalı ... ... Müdürlüğü tarafından ödenerek dosyaların kapandığını, Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/366 E. 2020/205 K. sayılı kararında davalı tarafça yapılan ödeme nedeniyle davanın konusuz kaldığı belirtilerek karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulduğunu, dolayısı ile bu dosya nedeniyle rücunun söz konusu olmadığını, Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesinin 19/21 E. 2020/2 K. Ve 2019/366 E. 2020/205 K. sayılı dosyalarında, davacı tarafından 1.300.000,00-TL ödeme yapıldığı ileri sürülmüşse de, davacı tarafından yapılan ödeme sonrası alınan ibranamede diğer davalı ...' ... Müdürlüğü'nün onayının bulunmadığını, bu durumda davacının kendiliğinden yapmış olduğu ödeme için rücu talebinde bulunamayacağını ve davacının avans faizi talep edemeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/21 Esas 2020/2 K. sayılı kararı ile ...'ye ait trenin, 27/08/2009 tarihinde tren yolunu geçmek üzere raylara çıkmış olan iş makinası ile çarpışması sonucu tren içinde yolculuk yapan ... adlı yolcunun hayatını kaybettiği, gerçekleşen bu ölüm nedeniyle bu kişinin mirasçılarına maddi ve manevi tazminat ödenmesine karar verildiği, Ankara 30.icra Dairesi'nin 2020/2478 sayılı dosyası asıl alacak ve fazi ve vekalet ücretinden oluşan toplam 1.244.585,70-TL üzerinden 21/02/2020 tarihinde takip başlatıldığı, alacaklılar ile davacı şirket arasında 02/03/2020 tarihinde ödeme protokolü ve ibraname imzalandığı, anılan protokol uyarınca toplam 1.330.000,00-TL'nin aynı tarihte alacaklılara ödenerek dosyanın kapatıldığı, davalı ... İşletmesi A.Ş. Genel Müdürlüğü ve ilgili personelinin, "Trenlerin Hazırlanması ve Trafiğine ait Yönetmelik 17. maddesi 1. bendine" uygun tren dizini ve yolcu yerleştirmede gerekli ve yeterli özeni göstermemeleri nedeniyle dava konusu olayın meydana gelmesinde tali ve %25 oranında kusurlu olduğu, hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 24/01/2024 tarihli raporda; ilgili mahkeme kararı uyarınca ödenmesi gereken tutarın; ödeme tarihi olan 02/03/2020 tarihinde 1.294.202.31-TL olarak tespit edildiği, davalı ...'nin kazanın gerçekleşmesindeki bu kusur oranına göre davacının rücu edebileceği tutarın 323.550,58-TL olduğu, 6461 sayılı Kanun uyarınca bu Kanun'un yürürlüğünden önce yük ve yolcu taşınmasından kaynaklanan dava ve uyuşmazlıkların ... ... AŞ'ye yöneltileceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, 323.550,58 TL nin ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile davalı ... ... AŞ' den tahsiline karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı ... ... AŞ vekili, istinaf başvuru dilekçesinde, kazanın müvekkilinin tüzel kişilik kazanmasından çok uzun bir süre önce gerçekleştiğini, Yargıtay kararları uyarınca ... sorumluluğunda olan yolcu ve yük taşımacılığından kaynaklanan davaların ... ... Müdürlüğü husumetiyle görülmesi gerektiğini, kaldı ki davaya konu edilen 27/08/2009 tarihindeki talihsiz kaza nedeniyle açılan davaların davacı ile diğer davalı ... ... Müdürlüğü husumetiyle görülüp mahkeme kararları neticesinde hükmedilen tutarların davacı ve diğer davalı ... tarafından ödenerek dosyaların kapandığını, mahkemece avans faizine hükmedilmiş ise de, yasal faiz uygulanması gerektiğini, ayrıca 02/03/2020 tarihinden itibaren faize hükmedilmiş ise de, rücuya konu mahkeme dosyaları ihbar edilmediğinden müvekkilinin ödeme tarihinden sorumlu tutulamayacağını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.GEREKÇE : Dava, tazminat (rücuen tazminat) istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, 27/08/2009 tarihinde ...'ye ait tren ile iş makinesinin çarpışması suretiyle meydana gelen kaza nedeniyle vefat eden ... mirasçıları tarafından açılan maddi ve manevi tazminat talepleri ile ilgili olarak Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kesinleşen 2019/21E-2020/K. sayılı kararı ile hüküm altına tazminat nedeniyle alacaklılar tarafından Ankara 30. İcra Dairesinin 2020/2478 sayılı dosyasında başlatılan takip sonrasında davacı şirketin 02/03/2020 tarihli toplam 1.330.000,00 TL ödemesi karşılığında ibraname alındığı, bilirkişi raporunda belirtildiği üzere müteveffa yolcunun ölümüne neden olan kazada ...'nin %25 oranında kusurunun mevcut olup bu itibarla davacının 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 73. maddesi uyarınca yapmış olduğu ödemeden dolayı rücu hakkının bulunduğu, davalı ... ... AŞ tarafından husumetin ... ... Müdürlüğü'ne yöneltilmesi gerektiği ileri sürülmüşse de, 6461 sayılı Kanun'un Geçici 1. maddesinin 2-b maddesi uyarınca devir öncesi ... aleyhine açılmış olan davalar ile başlatılan takiplerde ... ... A.Ş.'nin kendiliğinden taraf sıfatını kazanacağı ve söz konusu hususlarla ilgili olarak bu maddenin yürürlüğe girmesinden önce ... tarafından yapılmış iş ve işlemler sebebiyle açılacak davaların ... ... A.Ş.’ye yöneltileceğinin hüküm altına alındığı ve ayrıca ana sözleşmesinin 6. maddesi uyarınca sermayesinin tamamı ...'ye ait olduğundan ... ... Müdürlüğü ile olan ilişkisi iç ilişki niteliğinde olup husumetin bu şirkete yöneltilmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı anlaşılmakla, davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; 1-Davalı ... ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 22.101,74-TL nispi istinaf karar ve ilam harcından, davalı ... ... A.Ş. tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 5.527,00-TL istinaf karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 16.574,74-TL'nin anılan davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf aşamasında davalı ... ... A.Ş. tarafından yapılan yargılama giderlerinin uhdesinde bırakılmasına, 4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 11/06/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi. GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 15/06/2026 BaşkanÜyeÜyeKatipBu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.