Bursa BAM 5. Hukuk Dairesinin, ödenmeyen çeke dayalı ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine ilişkin ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesine dair kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, vadesinde ödenmeyen bir çeke istinaden verilen ihtiyati haciz kararına borçlu tarafından yapılan itirazın, ilk derece mahkemesince yetki ve imza itirazının İcra İflas Kanunu 265. maddesindeki itiraz sebepleri arasında sayılmadığı gerekçesiyle reddedilmesi üzerine, borçlunun yetki, borcun mevcudiyeti ve imza sahteciliği iddialarını tekrar ederek yaptığı istinaf başvurusunun, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından kambiyo senetlerinde ihtiyati haciz yetkisi ve itiraz koşulları açısından detaylı olarak incelenmekte olan bir yargı sürecini anlatmaktadır.
T.C. BURSA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 5. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : 2024/526 KARAR NO : 2024/599T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN : ... (...)ÜYE : ... (...)ÜYE : ... (...)KATİP : ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : BURSA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 18.12.2023 - 09.01.2024 (Ek Karar)NUMARASI : 2023/980 D.İş/Esas 2023/980 D.İş/K.İhtiyati Haciz Talep Eden :....VEKİLİ : Av. ... İhtiyati Hacze İtiraz Eden : ... - ... VEKİLİ : Av. ... ... TALEP KONUSU : İhtiyati HacizİSTİNAF KARAR TARİHİ : 15.04.2024KARAR YAZIM TARİHİ : 15.04.2024 İtiraz eden vekili tarafından yukarıda belirtilen ek karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldüTARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ TALEP :İhtiyati haciz isteyen vekili, müvekkilinin hamili olduğu 10.12.20223 tarihli 250.000 TL bedelli çekin vadesi geldiğinde ödenmediğini, çeke dayalı olarak borçlular hakkında ihtiyati haciz isteminde bulunmuş, talep uygun görülerek ilk derece mahkemesince ihtiyati haciz kararı verilmiştir. İTİRAZ: İtiraz eden borçlu ... vekili, ihtiyati haciz talebinin yetkili mahkemeden istenmediğini, talebin İnegöl Mahkemelerine yöneltilmesi gerektiğini, yine kararda ihtiyati haczin infazı için yetkisiz icra dairelerinin gösterildiğini, ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediğini, alacaklı tarafından gösterilen teminat miktarının yeterli olmadığını belirterek ihtiyati hacze itiraz etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, İİK. 265. maddesinde sayılan hususlar yönünden yapılan incelemede herhangi bir değişiklik olmayıp, itiraz edenin çek üzerindeki imzaya yönelik itirazlarının ise İİK 265. maddesinde sayılan itiraz sebeplerinden olmadığı, menfi tespit davasının konusu olabileceği, bu nedenlerle muterizin sözkonusu ihtiyati haciz kararına itirazının yerinde olmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı itiraz eden borçlu şirket vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İSTİNAF SEBEPLERİ: İtiraz eden borçlu şirket vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin alacaklı olduğunu iddia eden tarafa hiçbir borcu bulunmadığını, çekteki imza ve yazılar müvekkiline ait olmadığını, icra hukukuk mahkemesinde imzaya itiraz edildiğini, ihtiyati hacze itirazının icra mahkemesince incelenmesi gerektiğini, mahkemenin ihtiyati hacizde yetkili olmadığını belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir. İNCELEME VE GEREKÇE Talep, çeke dayalı olarak verilen ihtiyati haczin itirazen kaldırılması istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, itiraz eden borçlu şirketin itirazının reddine karar verilmiş, bu karara itiraz eden borçlu şirket vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. HMK 355 maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni nedenleri ile sınırlı olarak kararın istinaf incelemesi yapılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK)'nun 257/1. maddesine göre, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nın 258/1. maddesine göre de ihtiyati hacze İİK'nın 50. maddesi atfı ile Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun yetkiye dair hükümlerine göre yetkili mahkeme tarafından karar verilir. Borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze karşı İİK'nın 265/1. maddesine uyarınca, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzurunda yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edilebilir. İİK'nın 265/3. maddesinde ise, mahkemenin, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddedeceği, düzenlenmiştir. İcra ve İflas Kanunun da ihtiyati hacizde yetkiyi düzenleyen 258. maddede kambiyo senetlerine özel bir düzenleme yapılmamış, İİK 50. maddeye yapılan atıf ile ihtiyati hacizde HMK'nın (HMK 447/2.madde uyarınca HUMK'a yapılan atıflar HMK' ya yapılmış sayılacağından) yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanacağı düzenlenmiştir. Çeke dayanan alacaklarda yetkili mahkemeler; borçlunun (hakkında ihtiyati haciz istenen keşideci, lehtar, ciranta, avalistlerin) yerleşim yeri, ödeme yeri, ödeme yeri belirtilmemişse muhatap bankanın bulunduğu yer, çekin keşide yeri, keşide yeri gösterilmemiş ise, keşidecinin ad ve soyadı yanında yazılı olan yer mahkemesidir. Öte yandan Kambiyo senedine dayalı alacaklar aranacak borçlardan olduğundan (TTK m.755,796) götürülecek borçlar hakkında uygulanabilen TBK’nın 89. maddesinin 1. fıkrası bu alacaklar hakkında uygulanmaz. Başka bir anlatımla alacaklı HMK’nın 10. maddesi uyarınca kendi yerleşim yerinde kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapamaz (Yargıtay HGK'nın 2017/12-741 Esas - 2019/382 Karar 02.04.2019 tarihli emsal kararı). Somut olaya gelince; talebe konu çekte muhatap bankanın İnegöl Şubesi, keşide yerinin ise İnegöl olduğu, keşideci ... tarafından ...’a keşide edilen çekin lehtar ciranta ...’un cirosuyla talep eden şirketin çekin hamili olduğu, süresi içinde çekin bankaya ibrazında mahkemece verilen tedbir nedeniyle işlem yapılmadığına ilişkin şerhin çekin üzerine işlenmiş olduğu görülmüştür. Bu açıklamalar ışığında; çekin keşide yeri-muhatap banka ve çekin keşideci/borçlu karşı tarafın yerleşim yeri İnegöl olup ihtiyati hacizde yetkili İnegöl mahkemeleri ise de; kambiyo senedine dayalı ihtiyati haciz isteminde ihtiyati haciz istemini incelemeye görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 07.07.2021 tarih 608 sayılı kararı uyarınca Bursa Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Bursa İli Mülki sınırları olarak belirlendiğinden, ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz talebini incelemeye görevli ve yetkili olduğu sonucuna varılmaktadır. Öte yandan; ihtiyati haciz talebine konu kambiyo senedinin çekin tüm unsurlarını taşıdığı, imza inkarı ve diğer itiraz sebeplerinin açılacak bir menfi tespit davasının konusu olabilecek nitelikte olup, İİK m.265’de sınırlı sayıda sayılan sebeplerden olmadığı, somut olayda yaklaşık ispatın sağlandığı, takdir olunan teminatın uygun olduğu nazara alındığında, mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmesi ve bu karara yapılan itirazın reddine karar verilmesinde usul ve yasa aykırılık görülmemiştir. Açıklanan bu nedenle, itiraz eden borçlu vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile; 1-İtiraz eden davalı/borçlu vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken harç peşin alındığından, başkaca harç alınmasına yer olmadığı, 3-İtiraz eden tarafından istinaf yargılama gideri yapılmadığından, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 4-Karar harç ve tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oy birliği ile kesin olarak karar verildi. 15/04/2024 ...Başkan...¸e-imzalıdır ...Üye...¸e-imzalıdır...Üye*...¸e-imzalıdır...Katip...¸e-imzalıdır