Zorunlu trafik sigortacısının gabari dışı yük taşıması ve ağır kusurdan kaynaklanan kazada ödenen tazminatın rücuen tahsili için sigortalısına karşı açtığı itirazın iptali istinaf davası.
Özet: Bu hukuki evrakta, zorunlu trafik sigortacısı olan davacı şirket, gabari dışı yük taşıması sonucu bir yayayı yaralayarak kaza yapan sigortalısı davalıya karşı, ödemek zorunda kaldığı tazminatların rücuen tahsili amacıyla icra takibi başlatmış; davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasında, yerel mahkemece istiap haddinin aşılmadığı gerekçesiyle davanın reddedilmesi üzerine, davacı vekili, sürücünün ağır kusuru, tehlikeli yükleme tespiti ve eksik hesaplamalar dikkate alınmaksızın verilen kararın kaldırılması talebiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

T.C. ... BAM HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1249 - 2024/1775

T.C.
...
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
. HUKUK DAİRESİ K A R A R
DOSYA NO :
KARAR NO :
BAŞKAN :
ÜYE :
ÜYE :
KATİP :
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO :
KARAR NO :
KARAR TARİHİ :
İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ :
DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : .
VEKİLİ :
İHBAR OLUNAN : 1
VEKİLİ :
İHBAR OLUNAN : 2 -
DAVANIN KONUSU : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
B.A.M. KARAR TARİHİ :
KARAR YAZIM TARİHİ :
Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın reddine dair verilen karara süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkil şirketin davalıya ait ... plakalı aracın Zorunlu Trafik Sigortacısı olduğu, günü .. idaresindeki aracın kasasında taşmış şekilde hurda ağaç elektrik direği yüklü kurtarıcı cinsindeki kamyonu ile seyir halinde iken, sağa dönüş yapacağı UEDAŞ işletmesine yaklaştığında sağa geniş manevra yapmak için ilk önce sola doğru manevra yaptğı esnada yaya kaldırımında yürümekte olan 17 yaşındaki ... 'ya aracın arkasından taşan elektrik direği çarparak yaralanmasına sebebiyet verdiğini, vücutta 4. derecede ağır kırık oluşacak şekilde yaralandığını, kazadan sonra ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldığı ve .. Asliye Ceza Mahkemesinin .Esas ve. Karar sayılı dosyası ile sürücü sanık hakkında kamu davası açıldığını, savcılık aşamasında alınan 12/05/2014 tarihli bilirkişi raporunda sürücü ... Özkakavan'ın "kazanın meydana gelmesinde sürücünün dikkatsiz ve tedbirsiz araç kullanmak, trafik güvenliği bakımından tehlike yaratacak şekilde yükleme yapmak" kurallarını ihlal ettiği ve % 100 kusurlu olduğunun tespit edildiğinin belirtildiğini, kazadan sonra yaralanan ... ı'nın başvurusu üzerine aktüel raporu uyarınca hesaplanan .-TL'nin 14/10/2015 tarihinde ödendiğini, müvekkili şirketin bu tutarı daha sonra davalı şirketten talep ettiğini, 03/11/2016 tarihinde davalı şirketin ödediğini, yaralanan ...il Kundakçı tarafından şirketleri aleyhine . Asliye Ticaret Mahkemesinin .. Esas sayılı dosyasında iş gücü kaybı ve SGK tarafından ödenmeyen sağlık harcamaları için dava açıldığını, davanın davalı şirkete de ihbar edildiğini, yargılama aşamasında müvekkil şirketin sağlık kurulu raporunda belirlenen % 10 maluliyet oranı dikkate alınarak yeniden güncel bir aktüer hesaplaması yaptırdığını, yapılan yeni hesaplamaya göre tazminat miktarının 60.000 TL'ye kadar çıkabileceğinin belirtildiğini, tarafların yargılama aşamasında uzlaştığı ve 1. tarihinde toplam 34.668 TL ilave tazminat ödemesi yapılmak sureti ile dosyadan davacı tarafça feragat edildiğini, gabari yük taşınmasının kazaya davetiye çıkaran etken olduğunu, gabari yük taşıması gibi aracın çok fazla dışına taşacak şekilde trafikte seyretmesinin bilinçli taksir ve ağır kusur oluşturduğunu, olayda potansiyel tehlikenin gerçekleştiğini beyanla şirketçe yapılan ödemenin tahsili için .... İcra Müdürlüğünün . Esas sayılı dosyasında başlayan takibe davalının haksız itirazının iptali ile % 20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde, itirazın iptali davasının görevsiz mahkemede açıldığını, asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, kusur ve maluliyet itirazlarının bulunduğunu, davacının rücu talebinin haksız ve kötü niyetli olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, istiap haddinin aşıldığına dair delil bulunmadığı ve ATK raporları ile dava dışı yayanın yaşı gözetilerek davanın reddine karar verilmiştir.
Davacı vekili istinafa başvuru dilekçesinde, yerel mahkemece istiap haddinin aşıldığının kanıtlanmadığı yönündeki kararının hatalı olduğunu, sürekli ve geçici işgörmezlik hesabı yapılmamasının hatalı olduğunu, efor kaybı hesabının yapılmamasının hatalı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE :
Dava, sigorta şirketinin, kendi Zorunlu Mali Mesuliyet sigortalısına yönelik istiap haddinin aşılması nedeni ile yönelttiği rücuan tazminat alacağına yönelik icra takibine itirazın iptaline ilişkindir.
... .. Asliye Ceza Mahkemesinin . Esas . Karar sayılı dosyasında sanık ...'in sağa geniş manevra yapmak için önce sola doğru manevra yaptığı sırada aracın arkasından taşan elektrik direği yolun sağ tarafında yaya kaldırımı üzerinde yürüyen yaya ...'in yüzüne ve omzuna çarparak 4. derecede (ağır) kemik kırığı oluşacak şekilde yaralanmasına neden olduğu gerekçesi ile taksirle yaralama suçundan açılan davada şikayetten vazgeçme nedeniyle düşme kararı verildiği anlaşılmıştır.
Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4. maddesi gereği, tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise sigorta eden, sigortalısına rücu edebilecektir. Oto yarışına katılmak, ehliyetnamesiz motorlu araç kullanmak, uyuşturucu veya alkollü olarak araç kullanmak, istiap haddinin aşılması, aracın çalınması veya gasp edilmesinde işleteninin kusuru gibi haller sigortacının sigortalısına rücu sebeplerindendir. 2918 Sayılı KTK 95/2 maddesi gereği sigorta şirketi tarafından rücu talebi yalnızca kendi sigortalısına karşı ileri sürülebilecektir (Yargıtay 17 HD 2018/695 E-2020/251 K sayılı ilam).
Ayrıca böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat külfeti 6102 sayılı TTK 1409 maddesi gereğince (benzer düzenleme mülga 6762 sayılı TTK 1281 maddesi) sigortacıya düşmektedir.
KTK 65. maddesine göre araçların yüklenmesinde yönetmeliklerde belirtilen ölçü ve esaslara aykırı olarak işlem yapılması dolayısıyla gabari dışı yük yüklenmesi yasaklanmıştır.
Gabari, araçların yüklü veya yüksüz olarak karayolunda güvenli seyirlerini temin etmek amacı ile uzunluk, genişlik ve yüksekliklerini belirleyen ölçülerdir.
Araçların yüklenmesi sırasında mevzuat gereği uyulması gereken kuralların ve istiap haddinin kapsamına, yükün ağırlığı ile birlikte yüksekliği (gabari) de dahildir.
Somut olayda araçta hurda direkler kasa dışına taşmış şekilde taşınırken kazanın meydana geldiği, istiap haddinin aşılıp aşılmadığına ilişkin ölçüm tutanağı olmasa da kazanın 2918 sayılı yasanın 65. maddesine aykırı aracın dışına taşacak şekilde yükleme yapılmasından kaynaklandığı 06.02.2014 tarihli kolluk araştırma tutanağı ve tanık beyanından anlaşılmakla gabari yönünden talebin yeniden değerlendirilmesi için ek rapor alınması gerektiğinden davacı vekilinin istinaf istemi yerindedir.
HMK'nun 355.maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına, kamu düzenine ve istinaf konusu yapılan nedenlerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, hükmün esasını etkileyecek tüm deliller toplanmadan karar verilmesi nedeniyle karar usul ve yasaya aykırı olup davacı vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeplerle kabulü ile mahkeme kararının HMK’nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, Dairemiz kararı gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile ... .Asliye Ticaret Mahkemesi'nin sayılı kararının KALDIRILMASINA,
Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-İstinaf kanun yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince yatırana iadesine,
3-Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına,
4-İstinaf kanun yoluna başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
5-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dair, duruşma açılmadan dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere 03/10/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
üye
Katip