ankara 14. asliye ticaret mahkemesinin diyaliz tıbbi malzemesi satım sözleşmesinden kaynaklanan, hastane depo yetersizliği nedeniyle geciken teslimat sebebiyle uygulanan haksız cezai şart kesintisine itiraz davası.

Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin diyaliz tıbbi malzemesi satım sözleşmesinden kaynaklanan, hastane depo yetersizliği nedeniyle geciken teslimat sebebiyle uygulanan haksız cezai şart kesintisine itiraz davası.

Özet: Dava, tıbbi malzeme satışı yapan davacı şirketin, diyaliz ürünlerini alıcı hastanenin depo yetersizliği nedeniyle yazılı talep ettiği gecikmeli tarihte teslim etmesi üzerine, davalı kurumun hastane talebine rağmen süre uzatımını reddederek uyguladığı 30.020,07 TLlik haksız cezai şart kesintisinin reeskont faiziyle birlikte iadesini, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesini talep ettiği, davalının ise sözleşmedeki gecikme maddesine dayanarak kesintinin yerinde olduğunu savunduğu alacak talebine ilişkindir.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/124 Esas - 2025/818

T.C.

ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA "

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/124 Esas

KARAR NO : 2025/818

DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 15/08/2024

KARAR TARİHİ : 26/11/2025

KARAR YAZMA TARİHİ : 01/12/2025

Mahkememize, ..... Mahkemesinin 24/01/2024 tarihli ..... sayılı görevsizlik kararı ile tevzi edilen dava dosyası mahkememizin esasına kaydı yapılarak yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ;

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE: ..... Mahkemesinin ..... Esas sayılı dosyasına sunulan dava dilekçesinde: Müvekkili .....'de diyaliz tedavilerinde kullanılan birde fazla kalemdeki tıbbi malzemelerin pazarlama ve satışı üzerine faaliyet gösterdiğini, davalı kurum ile müvekkili şirket arasında bu malzemelerin satın alınmasını konu alan " ..... Anlaşması”nı 27.08.2020 tarihinde imzalandığını bu siparişlerin üçününde teslim yeri .....olup Müvekkili davacı şirket ilgili siparişleri teslim etmek için hastane yönetimi ile iletişime geçtiğini ancak hastane yönetimi ilgili siparişlerden haberdar olduklarını ancak hastanelerinin depolarının yetersiz kapasitede olduğundan şimdilik mal kabulü yapamayacaklarını Müvekkili şirket de alıcının bu yazılı istediğine istinaden sözleşmeye konu mallarını teslim alacak olan hastanenin yazılı talebi üzerine belirttikleri tarihte hastaneye teslim ettiğini ancak davalı kurum siparişlerin süresinde teslim yapılacak olan hastaneye teslim edilmediğinden kaynaklı olarak haksız ve mesnetsiz olarak ilgili faturalardan eksik ödeme yaparak toplam 30.020,07.TL. Kesinti yaptıklarını bu cezai şart kararına müvekkili şirket itiraz ettiğini ve itiraz nedenlerini tüm bilgi ve belgeleri ile davalı kuruma delillerinde yer alan yazıları ile sunduklarını ancak davalı kurum bu itirazları mevcut fiziki durum ve hakkaniyetli olarak değerlendirmeyerek haksız ve mesnetsiz olarak 30.020,07.TL. kesintiyi uygulamış açtıkları davanın kabulüyle davalı kurum tarafından haksız ve mesnetsiz olarak taraflar arasındaki sözleşmeye dayandırılmaya çalışılan 30.020,07.TL. para cezasının kesildiği günden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte, mahkeme masrafları ve avukatlık vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilerek tahsilini, talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.

DAVALI CEVAP DİLEKÇESİNDE ÖZETLE:..... Mahkemesinin .....Esas sayılı dosyasına sunulan cevap dilekçesinde: Öncelikle işbu davada görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemesi olup davanın görev yönünden reddini, davacı firma ile müvekkili genel müdürlükleri arasında sağlık market tıbbi malzeme çerçeve anlaşması bulunmakta olup ihtiyaç sahibi kurumlara sipariş verildiğini bu kapsamda sağlık tesislerinin tıbbi sarf ürünleri ihtiyacına binaen ..... ihale kayıt numarası ile gerçekleştirilen e ihaleler sonucu ..... ihtiyacı ürünler 25.05.2023 tarih ve ..... sipariş bildirimi ile .....numaralı son teslim tarihi 28.08.2023, ..... numaralı son teslim tarihi 18.09.2023, ..... numaralı son teslim tarihi 09.10.2023 olan siparişler davacı firmaya sipariş edilmiş diğer taraftan ihtiyaç sahibi kurumdan alınan ve ekte yer alan 09.10.2023 tarih ve ..... sayılı yazıda (Ek:3), söz konusu siparişlerde yar alan ürünlerin depo yetersizliği nedeniyle süresi içinde teslim alınmamasından dolayı ..... numaralı son teslim tarihi 28.08.2023 olan siparişin 15.12.2023 tarihine kadar,..... numaralı son teslim tarihi 18.09.2023 olan sipariş in 15.02.2024’e kadar ve ..... numaralı son teslim tarihi 09.10.2023 olan siparişin 15.04.2024’e tarihine kadar teslim sürelerinin uzatılmasının talep edildiği müvekkili kuruma bildirilmiş olup, müvekkili kurum tarafından verilen 09.10.2023 tarih ve ..... cevabi yazıda Müvekkili ... tarafından yapılan e-ihalelerin sağlık tesisinin 4 aylık ihtiyacını karşılamak amacıyla 6 parti halinde teslim edilmesi kaydıyla yapıldığı, bu kapsamda sağlık tesisinin talep miktarlarını, depolama alanı, ürün tüketim miktarı vb gibi durumları göz önünde bulundurarak ürün talebinde bulunduğu hususu göz önüne alındığında ek süre talebinin uygun görülmediğini bildirerek buna müteakip davacı tarafından İdareye sunulan 26.12.2023 tarih ve ..... sayılı yazıda ..... numaralı siparişin son teslim tarihinin 18.09.2023 olması fakat muhatap kurumun ürünleri 02.12.2023 tarihinde teslim almak istemesinden kaynaklı sözleşmeden doğan 75 günlük ceza kesintisinin tamamının iade edilmesi talep edilmekle, müvekkili İdare tarafından ise kurum talebinin uygun görülmeyerek herhangi bir gecikmeye sebebiyet vermemesi açısından ürünlerin teslim süresi içinde teslim alınması gerektiği hakkında kuruma bilgi verildiği davacı firmaya bildirilmekle çerçeve anlaşmanın ‘gecikme’ başlıklı 14. maddesi 1.fıkrasında yer alan, “(14.1) Tedarikçi, sipariş konusu ürünü anlaşmada (belirtilmesi halinde ürünün ilgili teknik şartnamesi ve genel hükümlerinde) yazılı süre içerisinde sipariş mektubunda öngörülen teslim yerine/yerlerine tam, sağlam ve çalışır halde teslim etmek zorundadır.” hükmüne göre ürün/ürünler teslim edildiğini yine aynı maddenin devamında ,“Teslimatta gecikme olması halinde herhangi bir ihtirazi kayıt ileri sürmeye gerek olmaksızın tedarikçiden günlük 10 TL’den az olmamak üzere her teslim yerinin ayrı hesaplanması kaydıyla geç teslim edilen malzeme bedelinin (KDV hariç) binde 5’i oranında günlük gecikme cezası alınır. Maddesi yer aldığını ancak alınacak gecikme cezası tutarı malın bedelini geçemez. Hükmü amir olmakla öncelikle görev itirazları hakkında karar verilerek davanın usulden reddini, görev itirazlarının yerinde görülmediği takdirde müvekkili aleyhine haksız ve mesnetsiz açılan bu davanın esastan reddini savunmuştur.

.....Mahkemesinin 24/01/2024 tarihli .....sayılı görevsizlik kararı ile: " ... 6102 sayılı TTK'nın 16/1. maddesi uyarınca, kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümleri dairesinde yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar tacir sayılacağı düzenlenmiş olmakla davalı ..... tacir sıfatına sahiptir. Davanın her iki tarafı tacir ve her ikisi de tacir olduğundan ortada nispi ticari dava bulunmakta olup bu davalara bakmak görevi ticaret mahkemelerine ait olduğundan mahkememizin görevsizliği nedeni ile davanın usulden reddine, dosyasının görevli ve yetkili ..... Mahkemesine tevzi edilmek üzere ..... gönderilmesine, " ilişkin görevsizlik kararı ile tevzi edilen dava dosyası mahkememizin esasına kaydı yapılmıştır.

Mahkememizce tüm deliller toplandıktan sonra dosya İlaç eczane konusunda uzman bilirkişi, Tıbbi biyomedikal cihaz ve teknoloji uzmanı bilirkişi ile Sözleşme yorumlamasında yardımcı olacak nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 13/08/2025 tarihli raporda:

Davaya konu olan;

1-01.12.2023 fatura tarihi, 76.530,68 TL fatura tutarı, 20.03.2024 ödeme tarihi 65.901,41.TL. Ödeme tutarı ile 10.629,27 TL. Cezai kesintisi,

2-14.12.2023 fatura tarihi, 76.530,68TL.fatura tutarı, 20.03.2024 ödeme tarihi, 66.751,75.TL. ödeme tutarı, 9.778,93 TL. Cezai kesintisi,

3-03.11.2023 fatura tarihi, 76.330,25 TL. Fatura tutarı, 20.02.2024 ödeme tarihi, 66.718,29 TL. Ödeme tutarı, 9.611,96 TL. Ceza kesintisi olmak üzere TOPLAM : 30.020,07.TL. Ceza kesintisinden dolayı, Tespitler ve Değerlendirmeler Bölümünde ayrıntılı olarak açıklandığı üzere; ..... numaralı sipariş için istenen ek teslim teslim tarihinden 1 gün önce teslimatın yapıldığının anlaşıldığı, sözleşmenin 14. Maddesine göre sadece 1 günlük erken teslimden bahsedilebileceği dolayısıyla uygulanan cezai işlemin yersiz olduğu, görüş kanaati belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, sözleşmeye dayandırılmaya çalışıldığı iddia edilen hakediş alacağından kesilen para cezasının yersiz olduğu iddiası ile açılan alacak davasına ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı, iddia, savunma, arabuluculuk son tutanağı, ..... depolarının yetersiz kapasitede olduğundan şimdilik mal kabulü yapamayacaklarına ilişkin yazısı ile toplanan tüm deliller ile birlikte dosya kapsamında alınan bilirkişilerin raporu birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişiler raporunda;..... numaralı sipariş için istenen ek teslim teslim tarihinden 1 gün önce teslimatın yapıldığının anlaşıldığı, sözleşmenin 14. Maddesine göre sadece 1 günlük erken teslimden bahsedilebileceği dolayısıyla uygulanan cezai işlemin yersiz olduğu belirtilmiş olup bilirkişiler tarafından dosyaya sunulan rapor denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli görülerek, 1-01.12.2023 fatura tarihi, 76.530,68 TL fatura tutarı, 20.03.2024 ödeme tarihi 65.901,41.TL. Ödeme tutarı ile 10.629,27 TL. Cezai kesintisi,2-14.12.2023 fatura tarihi, 76.530,68TL.fatura tutarı, 20.03.2024 ödeme tarihi, 66.751,75.TL. ödeme tutarı, 9.778,93 TL. Cezai kesintisi,3-03.11.2023 fatura tarihi, 76.330,25 TL. Fatura tutarı, 20.02.2024 ödeme tarihi, 66.718,29 TL. Ödeme tutarı, 9.611,96 TL. Ceza kesintisi olmak üzere TOPLAM : 30.020,07.TL davalı tarafın davacının fatura alacağından toplam 30.020.07.TL uygulanan cezai işlemin yersiz olduğundan, buna göre davanın kabulü ile, toplam 30.020.07.TL alacağın, 20.408,20.TL.sinin ödeme tarihi olan 20/03/2024 tarihinden, 9.611,96.TL'sinin ödeme tarihi olan 20/02/2024 tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1)Davanın KABULÜ İLE, toplam 30.020.07.TL alacağın, 20.408,20.TL.sinin ödeme tarihi olan 20/03/2024 tarihinden, 9.611,96.TL'sinin ödeme tarihi olan 20/02/2024 tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-)492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 2.050,67.TL karar ve ilam harcının dava açılışında davacıdan alınan 512,67.TL peşin harcın düşülmesi ile kalan 1.538,00.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

4-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.600,00.TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

5-)Davacı tarafından yapılan 427,60.TL başvurma harcı, 512,67.TL peşin harç, 447,50.TL posta ve tebligat ücreti, 12.000,00.TL bilirkişiler ücreti olmak üzere toplam 13.387,77.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-)Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13/2.maddesi uyarınca hesaplanan 30.020.07.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-)Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatırana iadesine,

Dair; davacı vekilinin e-duruşmada yüzüne karşı, davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde ..... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı.26/11/2025

Katip .....

¸e-imzalıdır

Hakim .....

¸e-imzalıdır

** Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır**