İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen, Ticari Satımdan Kaynaklanan Alacak Davasında Eser Sözleşmesi Kapsamında Yer Teslim Gecikmesi, Haksız Fesih ve Teminat Mektubu İhtilafı
Özet: Atık su arıtma tesisi inşaatının elektro mekanik işleri için yapılan iki eser sözleşmesinden doğan alacak davasında, davacı alt yüklenici, davalı ana yüklenicinin, kendi işlerini yapması için gereken yer teslimlerini ve önceki imalatları zamanında tamamlamaması yüzünden gecikmeler yaşandığını, buna rağmen davalının teminatlarını haksızca paraya çevirip sözleşmeyi feshettiğini iddia ederken; davalı, gecikmenin davacıdan kaynaklandığını ve feshin haklı olduğunu savunmuş, ancak mahkemece alınan bilirkişi raporu, davalı ana yüklenicinin işin kendi kısmını zamanında bitirip davacıya teslim etmemesinin gecikmeye yol açtığını tespit etmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/981 KARAR NO : 2026/709DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 25/06/2015KARAR TARİHİ : 09/07/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili ---- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır. DAVA : Davacı vekili dava dilekçesi özetle ; Müvekkili şirket ile davalı arasında 23/07/2013 ve 25/06/2013 tarihli sözleşmeler imzalandığını, sözleşmelere göre iş sahibi iller bankası -- Bölge Müdürlüğü, yüklenicisi---- Olup, müvekkilinin ise bu alt taşeron ile sözleşme imzaladığını, bu sözleşmelere göre ----- yapılacak tesisin inşaatı Elektromekanik saha borulama ve tesisin işletme ve bakım işi için 1.000.000,00 TL bedelli 23/07/2013 tarihli anlaşma, --- yapılacak tesisi inşaat işleri için 27/06/2013 tarihinde 1.192.000,00 TL bedelli anlaşma yapıldığını, sözleşmeler kapsamında muhataba müvekkili şirket tarafından --- işleri için 60.000,00TL, --- işleri için 50.000,00TL bedelli olmak üzere teminat mektubu verildiğini, anılan sözleşme kapsamında müvekkilinin gösterilen işleri yapmasının ancak yüklenici ve alt taşeron tarafından ikmal edilmesi gereken işlerden sonra mümkün olduğunu, işin gidişatına göre imalatın mümkün olmadığını ve müvekkili şirketten kaynaklanmayan sebeplerle ve sözleşme kapsamına giren ve müvekkil şirketin iş yapmasına mani olan işlerin yapılmaması nedeniyle işlerin gecikmeye girdiğini, davalı tarafından yapılması gereken işler süresinde yapılıp müvekkilinin sözleşme kapsamında yapması gereken işler için yer teslimlerinin sözleşme bitiş tarihi olan 30/10/2013 tarihinde bitirilemediğini, ancak davalı tarafın kendi kusuru olmasına rağmen sözleşme kapsamında verilen teminatları paraya çevirdiğini ve müvekkili ile olan sözleşmeyi feshettiğini, davalı tarafa ihtarname keşide edildiğini, sözleşme bitim tarihi 30.10.2013 olmasına rağmen 20.02.2014 tarihinde dahi sahanın davacı müvekkiline teslim edilmediğini, arz ve izah olunan nedenler ile davanın kabulünü talep ve dava etmiştir.CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi özetle ; Davacı tarafın dava dilekçesinde talep ettiği alacaklarını kalem kalem, rakam rakam belirterek yazmış olduğundan davanın belirsiz, alacak davası değil belirttiği alacak meblağ üzerinden dava açması gerektiğini, sözleşme gereği taşeronluk yapan davalı müvekkil şirket davacı tarafla 23/07/2013 ve 25/06/2013 tarihli sözleşmeler akdedildiğini, davacı tarafın yer teslimi yapılamadığı için şantiyede iş yapamadığı iddiasında ilgili firmaların iş yapabildiğini, davacı tarafa da yer teslimi yapıldığını, sözleşmenin 13. Md gereği iş programı verildiğini, sözleşme fesih tarihine kadar davacı tarafın yaptığı hakediş belli olup hakediş bedeli davacıya ödendiğini, tespit raporlarında 2 taşeronun imalat yaptığı ve hak ediş yapıldığı, çalışamaz denilen süreçte idare ile hak ediş yapıldığı açıkça görüldüğünü davacının iddia ettiği gibi bir imalat yapmadıklarını, fesih şartlarının açıkça görüldüğünü, davacının sözleşmesi haklı olarak fesih edildiğini davanın reddini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE :Dava eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü teknik bilgiyi gerektirdiğinden dosya bilirkişi heyetine tevdii edilmiş Mahkememizce aldırılan 06/01/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Taraflar arasında --- ve ----- kapsamında atık su arıtma tesisi inşaatının elektro mekanik , saha borulama, tesisin işletme ve bakım işleri için taraflar arasında 23/07/2013 tarihli ve 25/06/2013 tarihli iki adet birim fiyat usulü anahtar teslimi götürü bedel sözleşmesi imzalandığı, her iki şantiye için iş teslim süresi olarak 31/11/2013 tarihinin belirlendiği, --- Şantiyesi'nin sözleşme bedelinin 1.192.000,00 TL olduğu, --- Şantiyesi sözleşme bedelinin ise 1.000,000,00 TL olarak belirlendiği, sözleşme süresi içerisinde ---- şantiyesi için bir adet hakediş düzenlendiğini, davalının davacıya parça parça muhtelif şekillerde eft, nakit ve çek gibi ödemeler ile 215.000,00-TL ödeme yaptığı, davacının her iki şantiyenin elektrik ve mekanik işlerinin bir kısmını yaptığını bir kısmını yapmadığını, iş gecikince davalının muhtelif ihtarlardan sonra sözleşmeyi 23/12/2014 tarihinde feshettiği, davacının teminat mektubunu nakde çevirdiği, davacıyı şantiyeden uzaklaştırdığı, işleri iki yeni firmaya taşere ederek işe devam ettiği, davalı tarafın işin -- kısmını zamanında bitirip davacıya teslim edemediği, davacının işin gecikmesinde bir kusuru olmadığı ve yapmış olduğu işlerden dolayı alacaklı olup hak mahrumiyetine uğradığı, ---- bankasına birinci derecede sorumlu olan dava dışı müteahhit ---firması ----Bankası ile yapmış olduğu idari şartname gereği yer teslimi yapıldıktan çok kısa bir süre zarfında 5-10 gün gibi bir zamanda işin tamamı ile ilgili iş programı hazırlayıp ---- bankasına vermesi gerektiğini ve verdiğini, şantiyede yapılan tüm işlerin ---- Bankası'na verilen bu iş programı çerçevesinde yürütülüp yapıldığı, başlangıçta yapılan gecikmelerin ve kaba inşaatın gecikmiş olmasının davalıyı da davacıyı da etkileyeceğini, atık su arıtma tesisi inşaatı elektromekanik, saha borulama ve tesisin işletme ve bakım işinin tamamıyla birbirine bağlı olduğunu, hafriyat işleri yapılmadan topraklama yapılamayacağı, topraklama yapılmadan betonarme inşaatın devam edemeyeceği, mekanik işler, montaj işler ve saha borulama ile tesisin işletme ve bakımının yapılamayacağı, yapılan imalatların hepsinin birbirine bağlı işler olduğu, biri yapılmadan diğerinin yapılamayacağı, yapılsa bile sağlık olmayıp işin gecikeceği, söz konusu işte en sağlıklı iş yapımının betonarme inşaatın ve izolasyonun tam olarak bitmiş kısımların mekanik elektrik işlerinin montajının yapılması olduğu, dosya kapsamında yapılan incelemede ---- Bankası'na verilen bir iş programı olmadığı gibi davacı ve davalının da yapmış olduğu iş programının olmadığı, --- yapılan 20/02/2014 tarihli ve ---- 14/02/2014 tarihli bilirkişi saha tespitinde söz konusu tesislerin kaba inşaatlarının tam olarak bitmediği, bazı yapılara hiç başlanılmadığı, bazılarının temel safhasında olduğu, bazılarının kaba inşaatının devam ettiği bazılarının da bitmiş olduğunun anlaşıldığı, mekanik ve elektrik işlerinin gecikmesinin nedeninin davacı firma olmadığı, sözleşme feshine neden olan mekanik imalatların yapılmamasının nedeni betonarme inşaatın olarak bitmemesi olduğu, bunun davacı firma aleyhine sözleşme fesih edilme nedeni olmaması gerektiğini, sözleşmenin 24. Maddesine göre davacı firmanın verdiği iki adet teminat mektubu sözleşme gereği teminat mektuplarının nakde çevrilmesi taraflar arasındaki icra takibinden sonra davacıdan tahsil edilmesi gerektiğini, İcra takibi yapılmadan teminat mektupları nakde çevrilerek davacının mağdur edildiğini, sözleşmenin haksız fesih edilmesinden dolayı davacının kar mahrumiyeti isteme hakkının doğduğunu, sözleşme feshedildikten sonra mekanik işleri yeni taşerona ----firmasına 21/01/2014 tarihinde taşere edildiği, bu tarihte sözleşme yapılmış olmasına rağmen --- için 45 gün sonra yani 07/03/2014 tarihinde hakediş düzenlendiği, ---- firmasının sözleşmesi feshedildikten sonra 23/12/2013 tarihinden 2,5 ay sonra hakediş yapıldığı, bu süre zarfında ---- firmasının betonarme inşaat bitmediği için yapamadığı imalatlar 2,5 aylık süre içerisinde tamamlanıp yeni mekanik taşeronu iş yapabilir hale geldiği, ---- şantiyesinde davacının işten el çektirildikten sonra yapılan 4 üncü 24/02/2014 tarihli elektirik hakedişi ve 24/03/2014 tarihli 5inci hakedişte toplam ilerleme yüzdesinin %75,06 olduğu, mekanik işlerdeki ilerleme yüzdesinin ise %42,21 olduğu, görüleceği üzere davacı işten elettirildikten yaklaşık üç ay sonra dahi ---- şantiyesinin elektrik ve mekanik imalatının bitirilemediği, --- şantiyesinde ise----firması işten uzlaştırıldıktan sonra yapılan 6----no'lu 24/03/2014 tarihli resmi hakedişte elektrik işleri ilerleme yüzdesi %60,94 olduğu, mekanik işlerde resmi ilerleme yüzdesinin ise %45,39 olduğu, davacı firmanın işten el çektirildikten sonra yeni gelen firmaların 3 aylık bir sürede dahi mekanik ve imalatın %50'sini bitiremediğinin resmi hakedişlerden anlaşıldığını, alacak hesaplamasında hak ediş tarihleri dikkate alındığından hak edişin yapıldığı tarih ile --- işi bıraktığı tarih olan 23/12/2013 döneminde ilaveten bir imalatın yapılıp yapılmadığının bilinmediği, davacı yan davalı yanın işi haksız feshi nedeniyle; ---- işinden sözleşmeye göre sözleşme kapsamı 1.192.000,00-TL'den alacak talepleri çıktıktan sonra toplam %25 oranında 206.771,25-TL mahrum kaldığı karı, ---- işinden sözleşmeye göre sözleşme kapsamı 1.000.000,00-TL'den alacak talepleri çıktıktan sonra kalan 171.341,18-TL mahrum kaldığı karı talep ettiği, mahkeme akdedilen sözleşmelerin davalı yan tarafından haksız olarak fesih edildiği yönünde karar vermesi halinde davacı yanın davalı yandan talep edebileceği mahrum bırakılan kar tutarının ---- Tesisi işinden sözleşmeye göre alacak tutarı olan 473.800,00-TL çıktıktan sonra kalan toplamın %25'i dikkate alındığı, bu bağlamda davacı yanın davalı yandan 79.550,00TL kar mahrumiyeti alacaklı olabileceği, ---- Tesisi işinden ise sözleşmeye göre alacak tutarı olan 177.000,00-TL çıktıktan sonra kalan toplamın %25'i dikkate alındığı, bu bağlamda davacı yanın davalı yandan 205.750,00-TL kar mahrumiyeti alacaklı olabileceği, ---- Bankası ve ana yüklenici arasında yapılan resmi hakedişlerden hareketle yapılan alacak hesaplamasında ---- şantiyesinde 28/10/2013 tarihli ---no'lu hakedişte elektrik işleri tutarı 275.000,00-TL, ihzarat tutarının 198.800,00-TL olduğu, ---- Şantiyesinde 15/12/2013 tarihli----no'lu hakedişte elektrik işleri tutarının 58.000,00-TL , ihzarat tutarının 119.000,00-TL olduğu, ana yüklenici firma --- firmasının --- ve ----- şantiyesinde yaptığı işlerden doğan hakediş bedellerinin toplam 650.800,00-TL olduğu, ---- firması sözleşmeye göre işi ---- Bankasının birim fiyatlarını %20,23 tenzilatla aldığı, bu durumda her iki şantiyeden --- firmasının 519.143,16-TL toplam hak ediş tutarı oluşmakta olduğu, 215.000,00 TL iş süresinde alındığı için teknik olarak kalan alacağının 304.143,00-TL olduğu, ayrıca ---- firmasının çalıştığı dönemde yapılan hak edişlerde önemli miktarlarda mekanik tesisat grubuna ait ihzarat mevcut olduğu, kendi aralarında tarihsiz olarak yapılan anlaşmada mekanik malzemeler davalı tarafından alınacaktır diye ek bir anlaşma var ise de bu malzemelerin kimin tarafından alındığının tespit edilemediği, sözleşme fesih edilmeden çok önce yapılan ---- Bankası hakedişine giren ihzarat malzemelerinin de davacı tarafından alındığı, mahkeme akdedilen sözleşmelerin davalı yan tarafından haksız olarak fesih edildiği yönünde karar verir ise davacı yanın davalı yandan talep edebileceği mahrum bırakılan kar tutarının ---- Tesisi için sözleşme tutarına göre alacak miktarı olan 473.800,00-TL çıktıktan sonra kalan toplamın %25'i dikkate alındığı, bu bağlamda davacı yanın davalı yandan 179.550,00-TL kar mahrumiyeti alacaklı olabileceği, ---- Tesisi için sözleşme tutarına göre alacak miktarı olan 177.000,00-TL çıktıktan sonra kalan toplamın %25'i dikkate alındığı, bu bağlamda davacı yanın davalı yandan 205.750,00-TL kar mahrumiyeti alacaklı olabileceği sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirilmesi amacıyla mahkememizin 15/06/2017 tarihli duruşmasında verilen ara karar gereği dosya yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.Mahkememizce aldırılan 17/11/2017 tarihli 2. bilirkişi raporunda özetle; Davacı tarafın 2013 yılı defter ve kayıtlarına ilişkin yapılan incelemede 2013 Yevmiye defterini ve muhasebe usul ve esaslarına uygun olarak tuttuğu, yevmiye kapanış fişinin düzenlendiği ve yevmiye defterine işlendiği ancak noter yevmiye defter ve kapanış tasdiklerini yaptırmadığı, yevmiye defteri detayında çek ve banka hesaplarının işlenmediği, kapanış fişinden sonraki 36 sayfanında boş olarak noter yevmiye kapanışının yapılmadığı, ayrıca 07/07/2017 tarihinde davacı ve davalı vekilleri ile birlikte defteri kebir ve envanter defterinin yazılı olmadığının görülerek tutanak altına alındığı, bu nedenle davacı defter ve kayıtlarında çapraz kontrol sağlanamadığı gibi davalı cari hesabın muavin defter ve kayıtlarının doğruluğunu ve yıl sonu bakiyesini defter üzerinden tespit edemediği, tüm bu nedenlerden dolayı davacı taraf defter ve belgelerinin mevcut vakada ispat yeterliliğinin olmadığını, davalının davacı hesabına kalan bakiye, vade farkı, faiz başkaca herhangi bir ödeme yapmadığı, davacı ve davalı cari hesap ve defter incelenmesinden tespit edildiği, yapılan fiili defter incelenmesinde davacının yevmiye defter kayıtlarında 2013 sonu itibariyle davalıdan 83.433,07-TL alacaklı olduğu, 2013 defteri kebir ve envanter defterlerininde işli olmadığı, 2014 ve 2015 yılı defterlerini ibraz etmediği bu nedenle davalı kayıtları ile kati mutabakatın mali incelemede imkan sağlanmadığı, davalının 2013-2014-2015 yılları defter ve belgelerinin uyum içinde olduğu 31/12/2015 itibariyle borç ve lacak bakiyesinin olmadığı ancak 02/01/2015 tarihinde davalı tarafından davacının kalan 3.705,i08-TL bakiyenin ---tarafından ödenen açıklamasının bulunduğu, bu ödeme için bir belgenin olmadığı, ödemenin fiilen yapılıp yapılmadığı belge ve kayıtlar ile eşleşmediği, aynı durumun davalının yine 02/01/2015 tarihinde --- 32.500,00-TL çek, ---2.354,10-TL ----- 15.000,00-TL çek açıklaması ile yaptığı virmanların belgelerini ibraz etmediğinden eşleştirme yapılamadığı, diğer ödemelerin SGK ödemesi şeklinde olması sebebiyle bu kapsamda değerlendirilemediği, bu durumda davalının kayıtlarında bulunan ancak bir belge ispatlayamadığı toplam 53.559,18-TL davacı hesabına yazılan borç bakiyesinin kayıtlarda olduğu halde ispatının mümkün olmadığı, bu durumda davalının 31/12/2015 tarihi itibariyle davacıya 53.559,18-TL borçlu olduğu, davalının ticari defterinde ödeme kaydı varsa da bu kayıt herhangi bir belgeye dayanmadığından ihtar edilemeyeceğinden anlaşılacağı, başkaca kayıtlarda cezai durum ile ilgili herhangi bir borçlandırmanın yapılmadığı, dosya üzerinden yapılan incelemede yapılan feshin haklı fesih olduğu, davacı tarafından yapılması gereken işlerin haklı fesih sonrasında 2-3 ay gibi kısa bir sürede dava dışı başka bir yüklenici tarafından tamamlandığı, davacıya yaptığı imalat ve işlerle alakalı ödemelerin yapıldığı yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.17/11/2017 tarihli 2. bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı itirazları dikkate alınmış ve özelikle 06/01/2017 ve 17/11/2017 tarihlerinde aldırılan iki rapor arasında çelişki olduğu mahkememizce değerlendirilmekle mahkememizin 07/11/2019 tarihli celsesinde verilen --- no'lu ara karar uyarınca dosya yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.Mahkememizce aldırılan 28/08/2020 tarihli 3. Bilirkişi raporunda özetle; davacı --- Şirketi ile davalı ... Şirketi arasında imzalanan sözleşmeler ile --- ve ----, saha borulama ve tesisin işletme ve bakımı işleri akdedildiğini, davalı taraf işlerin ağırdan alındığı, ilerleme sağlanmadığını, ve sözleşmedeki işin teslim tarihinin aşıldığı gerekçesiyle sözleşmeyi 13/12/2013 tarihinde tek taraflı feshettiğini, bu tarihe kadar taraflar arasında imzalanmış --- için --- numaralı hakediş, --- için ---no'lu hakediş bulunduğu, bu hakedişlerde elektrik ve mekanik işler olarak iki başlık altında listelendiği, hakedişlerin incelenmesinde öncelikli olarak her iki arıtma tesisinde hiçbir mekanik işin yapılmadığı, elektrik işi için ise ---- Tesisi'nde 275.000,00-TL kadar işin tamamlandığı (%32,23 oranında tamamlama), ---- Tesisi'nde 58.000,00-TL kadar işin yapıldığı ( %11,06 oranında tamamlama) olduğu, ancak davacı tarafından tesislerdeki inşaat işlerinin ilerlememiş olması nedeniyle özellikle mekanik ve işlerin başlanamadığını ve ilerlemediğini gerekçe gösterdiği, öte yandan davalı taraf müteahhit firma olduğundan ve mahkeme tarafından talep edilen bu iş için ---- Bankası ile yapılan hakediş İcmalleri incelendiğinde, inşaat işlerinin ----Tesisi için 15/12/2013 tarihli hakedişte yaklaşık %53 oranında, 24/02/2014 tarihli hakedişte %68 tamamlama oranı olduğu, --- Tesisinde 28/10/2013 tarihli hakedişte %77 , 03/01/2014 tarihli hakedişte ise %85 oranında tamamlanmış olduğu, dolayısıyla burada inşaat işlerinin özellikle---- Tesisi'nde oldukça ilerlemiş olduğu, diğer----Tesisi'nde de yarısından fazla inşaatının tamamlanmış olduğundan böylece mekanik işlerin başlaması ve ilerlemesinin mümkün olduğu, dosyaya ekli hakedişler ve diğer belgelerin incelenmesinde davacının yapamadığı imalatları ---- firmalarının fesih tarihinden sonra 2-3 ay içerisinde tamamladığı, davacı tarafın incelemeye sunulan 2013-2014-2015 yılı ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmamış olduğu, davalı tarafından incelemeye sunulan 2013-2014-2015 yılı ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davacı yan tarafından inceleme esnasında tarafımıza cari hesap hareketleri sunulmadığı, incelenen davalı yanın ticari defterlerinde ise davalı yanın davacı yana dava tarihi olan 25/06/2015 tarihi itibariyle borçlu veya alacaklı olmadığı, bakiyenin sıfır (0) olduğu, tarafların beyanları ve incelenen ticari defterler ve dosya kapsamında tamamlanan işler yönünden taraflar arası cari hesap yönünden bir çekişme olmadığı, davalının sözleşmeyi feshinin "hakkın kötüye kullanımı" teşkil etmediği, diğer bir ifade ile davalı yanın sözleşmeyi haklı nedenle feshettiği, bu noktada davacı lehine menfi-müspet zarar tanzimine hükmedilmesinin söz konusu olamayacağı, davacının yaptığı imalat ve iş bedellerinin tamamının davalı yan tarafından ödendiği, davacı yanın "davalı tarafından yapılması gereken işlerin yapılmaması nedeniyle işlerin aksadığı, işlerin aksaması noktasında kusurun, davalı yanda olduğu" iddiasının mevcut olduğu, dosya kapsamında davacı yanın bu iddiasını destekleyecek somut belge ya da bilgi bulunmadığı, davacı yanın bu iddiasının ispata muhtaç olduğu sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.Mahkememizce dosyamız davacısının dosyamız davalısına açmış olduğu ---. Asliye Ticaret Mahkemesinin ---. Sayılı dos-yasında alınan bilirkişi raporu incelenmiş mahkememizce celbine karar verilen --- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin --- Esas sayılı dosyasından alınan 12/02/2018 Tarihli bilirkişi raporunda özetle; dava dosyasına sunulan deliller incelendiğinde davalı tarafından davacının 10/12/2013, 11/10/2013, 07/07/2013, 09/08/2013, 09/11/2013, 25/11/2013 tarihlerinde uyarıldığı ve bu uyarılarda davacının defalarca işleri gerektiği gibi yapmadığı, sözleşme gereği yapılacağının bildirildiği, davacı tarafa gönderilen ihtarnamelere rağmen davacı tarafın sözleşme konusu işleri yapmaması, sözleşmenin davalı tarafa verdiği yetkiye dayanılarak fesih edilmesinde herhangi bir haksızlık ve kötü niyetin bulunmadığı kanaatini doğurmakta olduğu, davacı tarafın sözleşme konusu işleri devir etmesinin sözleşmenin 18.Md gereği ayrıca tek taraflı fesih nedeni olabileceği, davacı ve davalı taraf arasında imzalanan sözleşme fesih edildikten sonra mekanik işleri yeni ---- firmalarına 21/01/2014 tarihinde taşere edildiği, yeni mekanik taşeronu ile 21/01/2014 tarihinde sözleşme yapılmış olmasına rağmen --- ve ---- şantiyeleri için 07/03/2014 tarihinde hakediş düzenlendiği, sözleşme tarihi ve hakediş tarihi arasında geçen sürenin kabul edilebilir bir süre olduğu, bu husus da davacı tarafın, davalı tarafından yer teslimi yapılmaması sebebiyle yerine getiremediğini iddia ettiği işlerin başka bir taşeron tarafından yapıldığını göstermekte olduğu, davacı ile davalı arasında akdedilen sözleşmenin davacı tarafından gereğince yerine getirilemediği, davacı tarafından eksik imalat nedeniyle yapılamadığı iddia edilen işlerin fesih sonrasında başkaca firmalar tarafından tamamlanmış olduğu, bu ve benzeri yukarıda ifade edilen tüm bu nedenlerle davalının imalatları eksik bırakmadığı anlaşılmakla davalı yanın teminat mektubunu paraya çevirmesinde hukuka aykırı bir yönün olmadığı dolayısıyla derdest takibin haklı bir sebebe dayanmamakta olduğu sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmişlerdir.28/08/2020 tarihli bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı itirazları dosya kapsamı itibariyle reddedilmiştir.İLK KARAR; Mahkememizce 18/01/2021 tarih ve ---- Esas ve ---- sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.Bu karara karşı davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur. KALDIRMA KARARI: --- Bölge Adliye Mahkemesi ---. Hukuk Dairesi'nin 02/10/2025 tarih ve --- Esas ---- karar sayılı ilamında; "Dosya kapsamına göre, taraflar arasında, aynı sözleşmelerden ve davalı tarafından yapılan aynı fesih işleminden kaynaklı olarak ---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ----Esas sayılı dosyası üzerinden görülen daha önceki tarihli bir dava daha mevcut bulunmakta olup, o davada; dosyamız davacısı tarafından, davalının sözleşmeler kapsamında verilen teminat mektuplarını haksız olarak nakde çevirdiği iddiası ile teminat mektupları bedellerinin davalıdan tahsili için başaltılan icra takibine yapılan itirazın iptali talep edilmiş, yapılan yargılama neticesinde verilen ---- Karar sayılı kararla, davalının yapmış olduğu fesih işlemi haklı görülerek davanın reddine karar verilmiş, ancak davacı tarafça yapılan istinaf başvurusu üzerine ---- BAM ---. H.D.'nin ---- Esas ----- Karar sayılı kararıyla, sözleşmedeki "işin davacı taşeron tarafından eksik bırakılması ve sözleşme şartlarına riayet edilmemesi halinde sözleşmenin davalı yüklenici yanca feshedilebileceği akabinde de davacı taşeron tarafından verilen kesin teminat mektubunun nakte çevrilebileceği" düzenlemesinin şartlarının somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinin açıklığa kavuşturulması için mahkemece gerektiğinde mahallinde keşif de yapılarak kaldırma kararında belirtilen hususlarda ek rapor aldırılması, tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin bir takım delillerinin usulünce değerlendirilmesi ve sonucuna göre teminat mektuplarının davalı tarafından nakte çevrilmesinin haklı olup olmadığı konusunda esas hakkında karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiş olup, kaldırma kararı sonrası dosya akıbeti bilinmemektedir.Buna göre dosya kapsamı değerlendirildiğinde, gerek bu davanın reddine gerekçe yapılan husus gerekse ---Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- Esas sayılı davasındaki iddia ve savunmalar bakımından, taraflar arasında öncelikle çözümlenmesi gereken hususun, her iki davaya konu sözleşmelerin davalı tarafça feshedilmesinin haklı olup olmadığı olup, bu iki dava arasında doğrudan bağlantı bulunmaktadır. Yukarıda her iki davaya ilişkin yapılan açıklamalar göz önünde bulundurulduğunda, iki davanın konusu ve tarafları bakımından aralarında hukuki ve fiili irtibat bulunduğundan, diğer davada feshin haklı olup olmadığına dair yapılacak değerlendirme bu davanın sonucunu etkileyecek mahiyette olduğundan, davalardan biri hakkında verilecek karar diğerini de etkileyecek nitelikte bulunmaktadır. Bu durumda mahkemece, daha önceki tarihli olduğu anlaşılan ----. Asliye Ticaret Mahkemesinin---- Esas sayılı dosyasının HMK'nın 165/1. Maddesi kapsamında bu dava bakımından bekletici mesele yapılması ve İstinaf kaldırma kararı sonrasında yeniden karara çıkmışsa kesinleşmesinin beklenmesi, dava aşamalarına göre şartları mevcut olursa HMK'nın 166. maddesi uyarınca birleştirilmelerinin değerlendirilmesi gerekirken, bu yön gözetilmeden yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, bu aşamada sair istinaf itirazları ayrıca incelenmeksizin, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak, yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine" şeklinde karar vererek mahkememiz dosyasını iade etmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Mahkememizce 18/01/2021 tarih ve --- Esas ve ----. sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, davacı vekilinin istinaf talebi üzerine dosyanın istinafa gönderildiği, -- Bölge Adliye Mahkemesi --- Hukuk Dairesi'nin 02/10/2025 tarih ve --- karar sayılı kararı gereği yapılan incelemede bozma sebebi yapılan----Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- esas sayılı dosyasının bozma sonrası --- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---- esas sırasına kaydının yapıldığı ve mahkemece --- Karar numarası ile tekraren verilen red kararın da ---- Bölge Adliye Mahkemesi ----Hukuk Dairesinin ---- sayılı ilamı ile istinaf talebinin esastan reddi kararı ile kesinleştiği, bu durumda davalı tarafından yapılan feshin haklı olduğu, davacının davalıdan herhangi bir ad altında alacağının bulunmadığı anlaşılmış ve istinaf kaldırma ilamı doğrultusunda yapılan inceleme sonucunda mahkememizce yapılan yargılamada davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere :1-Açılan davanın REDDİNE,2-HARÇLARAlınması gerekli 732,00 TL harcın davacı tarafından dava açılışı sırasında yatırılan 170,78 TL harçtan mahsubu ile, eksik bakiye 561,22 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,3-VEKALET ÜCRETİAvukatlık asgari ücret tarifesine göre davalı vekili için takdir olunan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 4-YARGILAMA GİDERLERİDavacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,Davalı tarafından sarf edilen toplam yargılama gideri olan 800,00 TL'nin davacıdan alınarak davacıya verilmesine,Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ---- BAM nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.