İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinde Trafik Kazası Sonrası Araçta Oluşan Bakiye Değer Kaybının Kasko Sigorta Şirketinden Tazmini Davası
Özet: Bir trafik kazasında aracında değer kaybı oluşan davacı, kusurlu tarafın zorunlu mali mesuliyet sigortasından ve kendi kasko sigortasından yapılan ödemelere rağmen aracının gerçek değer kaybının tam olarak karşılanmadığı iddiasıyla kendi kasko sigorta şirketine dava açmıştır; bilirkişi raporunda aracın toplam değer kaybı 195.000 TL olarak tespit edilmiş, daha önce yapılan 150.000 TLlik ödeme düşüldükten sonra bakiye 45.000 TLnin davacıya ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.
T.C.
İSTANBUL20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2025/901 EsasKARAR NO :2026/417DAVA:Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ:16/12/2025KARAR TARİHİ:19/06/2026Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TALEP: Davacı vekili tarafından sunulan 15/12/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı ...'un maliki olduğu ... plakalı ... ... marka aracı ile D-... Karayolu, ... Adliyesi karşısında trafik akışı içerisinde seyir hâlindeyken, ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalanmış ... plakalı aracın sürücüsü ... ... tarafından, davacının aracına arkadan çarpılması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, çarpma neticesinde, davacıya ait son model ... (...) marka araçta önemli ölçüde maddi hasar oluştuğunu, kaza sonucunda davacıya aracı, kusurlu aracın sebebiyet verdiği hasar nedeniyle ikinci el piyasa değerinde önemli bir düşüş yaşadığını, davacı tarafından, kusurlu aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) kapsamında bulunan ... ... A.Ş.’ye başvurulduğunu, yapılan inceleme neticesinde ZMMS teminat limiti dahilinde 67.841 TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, ancak, bu ödeme ile birlikte ZMMS poliçe limiti tamamen dolmuş olup, davacının aracında oluşan gerçek değer kaybının tamamı karşılanamadığını, araçta meydana gelen ZMMS teminat limiti dışında kalan bakiye değer kaybından aracın İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında kasko sigorta şirketi sorumlu tutulduğunu, trafik kazası sonucunda davacıya ait araçta meydana gelen bakiye değer kaybının karşılanması talebiyle davacının kasko sigorta şirketi olan HDI Sigorta Anonim Şirketi taraflarınca yazılı başvuruda bulunulduğunu, başvuru neticesinde ... Sigorta A.Ş tarafından ... sayılı değer kaybı dosyası oluşturulmuş olup, inceleme sonucunda davacıya 82.160,00 TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, yapılan ödemenin değer kaybı ödemesinin araçta meydana gelen değer kaybını karşılayamayacağını beyanla her türlü hakkı saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile davalı ... ...Bürosundan davacı davacının aracın değer kaybı gereğince fazlaya ilişkin haklarız saklı kalmak kaydıyla şimdilik için 100,00TL bedelinin, kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle davalıdan tahsiline, tüm yargılama giderleri ve avukatlık ücreti davalılar tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir CEVAP: Davalı vekili tarafından sunulan 27/01/2026 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ... plaka sayılı araç davalı şirket nezdinde Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin İhtiyari Mali Mesuliyet bakımından teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 15.000.000,00-TL olduğunu, dosya üzerinde yapılan tüm ödemeler poliçe teminat limitinden mahsup edilmesini, uyuşmazlık kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle davalı şirketçe davacı yan için dava dilekçesinde de ikrar edildiği üzere 20.08.2025 tarihinde davacı vekiline 82.160,00-TL değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığını, davacı yanın ZMSS yasal poliçe limitlerinin tükendiğini somut verilerle belgelemesi gerektiğini, aksi halde IMM klozu bakımından davalı şirketin bir sorumluluğu olmayacağını, davalı şirket tarafından yapılan ödeme ile davacının tüm zararı karşılandığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla değer kaybı tazminatı tespit edilirken dayanağını doğrudan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’ndan alan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda belirtilen hesaplama yöntemine göre zarar tespiti yapılmasını, kasko poliçesinde açıkça düzenlenmeyen avans faizi talebi hukuken geçerli olmadığını beyanla davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: Arabuluculuk son tutanağı, Hasar dosyası, Fatura, Dekont, Kazaya ilişkin fotoğraflar, Poliçe, Kaza tespit tutanağı, Islah dilekçesi, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.Adli trafik uzmanı bilirkişi Hakan Altınbüken ve makine mühendisi bilirkişi Hakan Karadağ tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre; ... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında asli derecede etkili olduğunun, ... plakalı araç sürücüsü ...'in kusur ve etkisinin olmadığının, dava konusu ... plakalı, 2024 model ... marka aracın, dava konusu trafik kazasında hasarlanmış olmasından dolayı, değer kaybının kaza tarihi itibarıyla 195.000,00 TL olacağının, davacının, kaza tarihi itibarıyla tespit edilen 195.000,00 TL değer kaybı miktarına karşılık tahsil ettiği ( 67.841,00 TL + 82.160,00 TL=) 150.000,00 TL düştüğünde, kalan bakiye 45.000,00 TL değer kaybı tazminatını talep edebileceğinin görüş ve kanaatine varılmıştır.Davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesinde özetle; Bilirkişi tarafından tanzim olunan raporda, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında asli derecede etkili olduğunun değerlendirildiğini, ... plakalı araç sürücüsü ...'in kusur ve etkisinin olmadığının, dava konusu ... plakalı, 2024 model ... marka aracın, dava konusu trafik kazasında hasarlanmış olmasından dolayı, değer kaybının kaza tarihi itibarıyla 195.000,00 TL olacağının tespit edildiğini, davacının, kaza tarihi itibarıyla tespit edilen 195.000,00 TL değer kaybı miktarına karşılık tahsil ettiği ( 67.841,00 TL + 82.160,00 TL=) 150.000,00 TL düştüğünde, kalan bakiye 45.000,00 TL değer kaybı tazminatını talep edebileceğinin, söz konusu raporda aleyhe hususları kabul etmemekle bilirkişi tarafından tanzim olunan raporu doğrultusunda müddeabihin talep arttırım yolu ile 44.900,00 TL arttırıldığını ve tamamlama harcının yatırıldığını, davacının alacağı olan bakiye değer kaybı olan 100 TL dışında kalan 44.900,00 TL tutarını davalı yönünden talep arttırım yolu ile arttırıldığının, talep arttırım talebinin davalı yönünden ve müddeabihin talep artırımı ile arttırılan kısım ile dava dilekçesinde talep edilen miktarların birleştirilmesi sonucu bulunan, toplam 45.000,00-TL bakımından talep arttırım dilekçemiz doğrultusunda kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalı Hdı Sigortadan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, 13/03/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı üzerine kayıtlı ... plakalı araçta değer kaybının meydana gelip gelmediği, değer kaybı var ise ne kadar olduğu ve oluşan tüm bu zararlardan dolayı davalının sorumlu olup olmadığından ibaret kısmi alacak istemine ilişkindir.Davacı taraf dilekçesinde açık bir şekilde davasını belirsiz alacak davası olarak açtığı yönünde beyanda bulunmamış fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davasını açmış olmakla davacının kısmi dava olarak davasını ikame ettiği mahkememizce kabul edilmiştir. Davacı adına kayıtlı ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından İMM sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın karıştığı tarihli trafik kazasında davacı adına kayıtlı aracın hasar gördüğü, davacının değer kaybı ödenmesi nedeniyle davalıya başvurusu üzerine 82.160,00 TL ödeme yapıldığı uyuşmazlık konusu değildir. Davaya konu ... plakalı araç .../0/1 poliçe numarası ile 04.02.2025-04.02.2026 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olup davalının davada pasif husumet ehliyeti bulunmaktadır. Davaya konu ... plakalı aracın Dava dışı ZMM poliçesi sahibi ... Sgortaya müzekkere yazılarak hasar dosyasının celbine karar verilmiş yapılan incelemede 67.841 TL kaza nedeniyle değer kaybı tazminatının ödemesinin yapıldığı ve poliçe limitinin tükenildiği tespit edilmiştir.Davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı ve KTK 97 maddesi gereğince özel dava şartının yerine getirildiği anlaşılmıştır . Davalı taraf cevap dilekçesinde zamanaşımı definde bulunmuşsa da kaza tarihinden dava tarihine kadar 2 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından itirazının reddine karar verilmiştir.Mahkememizce Sigorta Bilgi ve Gözetim Müdürlüğünden davaya konu aracın kaza tarihi olan 18.03.2025 itibariyle (hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, kazaya dair fotoğraflar vb.) kayıtları, poliçe ve hasar dosyası celp edilmiş ; akabinde dosya meydana gelen kazada kusur durumunun tespiti, davacıya ait araçta değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarının tespiti değerlendirilmek suretiyle rapor düzenlemek üzere bir kusur konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, 04.04.2026 tarihli raporu düzenleyerek dosyamıza sunmuşlardır .Resen mahkememizce yapılan kusur irdelemesinde : Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.Bu itibarla, Mahkemizce benimsenen ayrıntılı, gerekçeli, bir kısmı kazaya ve sonrasına ilişkin görüntülerin, resimlerin de incelenip değerlendirildiği oluşa uygun kusur raporu ile kazanın, dava dışı sürücünün trafik kurallarına aykırı ve %100 kusurlu hareketi ile meydana geldiği, davacının kazada kusurunun bulunmadığı anlaşılmış olduğundan rapora itibar edilmiş ve buna yönelik itirazın reddine karar vermek gerekmiştir. Değer kaybının tespitinde : Araçta kaza sebebiyle oluşacak değer kaybı, aracın kaza sonrası onarımından sonraki değeri ile hasarsız değeri arasındaki farkı ifade eder (Yargıtay 17 HD 2016/966 E - 2016/5728 K sayılı ilam). Anayasa Mahkemesi'nin 09/10/2020 tarihli 2019/40 E-2020/40 K sayılı ilamıyla, 2918 sayılı KTK 90 maddesinin 1. cümlesindeki '...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda...' ibaresi ve 2. cümlesindeki ''...ve genel şartlarda...'' ibaresi iptal edilip, yürürlüğü durdurulmuş olduğu, 7327 sayılı Kanun 18 maddesi ile 09/06/2021 tarihinde, 2918 sayılı KTK 90/1 maddesi 1. cümlesinden sonra eklenen ''a)Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak'' ibaresi de göz önüne alındığında değer kaybının bu kriterlere göre hesaplanacağı, başka bir ifade ile aracın kaza öncesi rayiç değeri ile onarım sonrası rayiç değeri arasındaki fark, kaza sonucu oluşan değer kaybıdır. Aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır (Yargıtay 4 HD 2021/21252 E- 2022/5913 K sayılı ilam). Somut dosyamızda;04.04.2026 tarihli uzman bilirkişi tarafından aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının zararının belirlenmesi (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 14/06/2017 tarih ve 2016/13290 E., 2017/6752 K sayılı kararı) yapıldığından, davalının haksız fiil sorumlusu olarak zarardan sorumlu olduğu, hasarlı araç fotoğrafları, hasara ilişkin fatura ve belgelerin, eski kaza durumunun da değerlendirildiği, KDV eklenmesi gerekli ekspertiz raporu ile de paralellik arz ettiği raporun Yargıtay kriterlerine uygun olduğu bilirkişi raporuna göre de belirlenen değer kaybına ilişkin zararın uygun olduğunun da anlaşılmasına göre raporun gerekçeli, denetlenebilir ve dosya kapsamı ile uyumlu olması gözetilerek hükme esas alınmasına karar verilmiştir. Davacı vekilinin 31.07.2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 100,00 TL olan değer kaybı bedeli tazminatını 45.0000-TL'ye arttırdığı, tamamlama harcını yatırdığı anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 18/03/2025 günü saat 14:40 sıralarında sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla İstanbul ili ... ilçesi ... Adliyesi önü E-5 Kuzey Yol üzerinde seyir halinde iken kazanın meydana geldiği mevkiine geldiğinde, aracının ön kısımları ile ön tarafında aynı istikamette seyir halinde olup ön tarafında meydana gelen kaza nedeni ile duraklayan dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarının çarpışması sonucu iki araçlı, maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup, bu kazanın oluşumunda; davalı İMM sigortalısı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın; sevk ve idaresindeki aracı ile E-5 Kuzey Yol üzerinde seyir halinde iken aracının ön kısımları ile aynı yön ve istikamette ön tarafında seyir halinde olan ... plakalı aracın arka kısımları ile çarpışması sonucu meydana gelen kazada, sürücülerin çarpışma eylemini gerçekleştirdiklerinin kendi aralarında düzenledikleri trafik kazası tespit tutanağında yer alan sürücü görüşleri kısmındaki beyanları, çizilen kroki ve kaza sonrası çekilen fotoğraflardan anlaşılmış olup, ...'ın aracının hızını, cinsine, teknik özelliğine, hava ve yol durumuna uygun ve süratini görüş alanı içerisindeki bir tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye göre ayarlaması, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek şekilde seyretmemesi, yolun icap ve şartlarına uygun seyretmesi, yol üzerindeki araç trafiğini kontrol ederek trafik güvenliğini tehlikeye sokmamak adına gerekli tedbirleri alması, ön tarafında seyreden araçları güvenli ve yeterli bir mesafeden takip etmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeksizin seyretmesinden dolayı, aynı yön ve istikamette ön tarafında seyir halinde olan ... plakalı araç ile çarpışmasında objektif olarak öngörülebilir ve önlenebilir zararlı sonucu önleyemeyip trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet verdiği, bu suretle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/b, 56/c ve 84/d maddelerini ihlal ettiği anlaşılmakla %100 oranında kusurlu olduğu , Dava konusu ... plakalı aracın arka kısımlarından almış olduğu darbenin etkisiyle hasarlanmış olmasından dolayı, hasarsız olan muadillerine göre değerinde düşüş olacağı, değer kaybı tazminatının oluşacağı, hasarın kaza ile illiyet bağının olduğu, davacıya ait araçta 195.000 TL değer kaybının oluştuğu, davacı yanın kusur oranı da dikkate alındığında 195.000,00-TL değer kaybı tazminatı talep edebileceği, ancak davalı tarafça davadan önce 82.160 TL değer kaybı tazminatı ödemesi gerçekleştirdiği yine davacının değer kaybı tazminatı olarak ZMM sigortasından 67.841,00 TL daha tahsil ettiği davacının bakiye 45.000 TL değer kaybı tazminatı talep edebileceği ,ZMM sigortasının kaza nedeniyle limitinin tükendiği Davalı sigorta şirketinin ... plakalı aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olarak üçüncü kişinin zararlarından sıralı sorumlu ilkesi gereği sorumlu olduğu bu haliyle sıralı sorumluluk gereği geriye kalan bakiye bedel 45.000,00-TL yönünden davacının değer kaybı tazminat alacağını davalıdan talep hakkının bulunduğu, düzenlenen bilirkişi raporun dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu kabul edilerek davanın kısmi alacak davası olarak açıldığı gözetilerek ıslah dilekçesi doğrultusunda davanın kabulü ile davacının meydana gelen trafik kazası nedeniyle 100,00 TL değer kaybı tazminatının 31/07/2025 temerrüt tarihinden itibaren, 44.900,00-TL değer kaybı tazminatının 20.04.2026 ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Temerrüt ve faiz yönünden ise; davaya konu edilen zarar doğurucu haksız fiil, trafik kazası şeklinde gerçekleşmiş olup, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için davalı işletenin ve aracı kullananın temerrüde düşmüş sayılacağından kaza tarihinden itibaren faize hükmedilir.Ancak haksız fiil faili olan sürücünün eylemi sonucu oluşan zararla ilgili, araç işleteninin sorumluluğunu teminat altına alan trafik sigortacısının, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten (18.07.2025) itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerektiği ve bu haliyle 31.07.2025 tarihinde 100 TL bakımından temerrüde düştüğü, davanın kısmi dava olarak açılması nedeniyle kalan miktar bakımından ıslah tarihinden itibaren faize hak kazandığı anlaşıldığından bu tarihten itibaren işleyecek yasal faize (hasara sebebiyet veren davalı araç kullanımının hususi araç olup ticari değildir) hükmedilmesine mahkememizce karar verilmiştir.KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacının davalıya açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulü ile 100,00-TL değer kaybı tazminatının 31/07/2025 tarihinden itibaren 44.900,00-TL değer kaybı tazminatının ıslah tarihi olan 20/04/2026 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2-Harçlar Kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 3.073,95-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.415,40-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 1.658,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafça yatırılan, 615,40-TL başvurma harcı, 615,40-TL peşin harç ve 800,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.030,80-TL harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,6-Davacı tarafça yapılan, 15.000,00-TL bilirkişi delil avansı ve 211,10-TL tebligat posta giderinde ibaret toplam 15.211,10-TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,7-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,8-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya re'sen iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 19/06/2026Katip ...e-imza* Hakim ...e-imza*