7. Ceza Dairesinin, 1567 sayılı Kanuna muhalefet eylemine ilişkin idari para cezası uygulanan olayda, soruşturma zamanaşımı nedeniyle itirazın reddi kararının kanun yararına bozulması istemi.
Özet: Türk Parasının Kıymetini Koruma Kanununa aykırılık nedeniyle kesilen idari para cezasına karşı yapılan itirazın reddedilmesi üzerine, Adalet Bakanlığı’nın talebiyle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, ihracat bedelinin yurda getirilmesi eyleminin üzerinden Kabahatler Kanunundaki üç yıllık soruşturma zamanaşımı süresinin geçtiğini belirterek kararın kanun yararına bozulmasını talep etmiştir; ancak inceleme sonucunda idari yaptırım kararının, ihracat bedellerinin süresinden sonra fakat ceza kesinleşmeden önce getirilmesi durumunda uygulanan farklı bir kanun maddesine dayandığı tespit edilmiştir.
7. Ceza Dairesi         2024/5225 E.  ,  2026/6270 K.
"İçtihat Metni"

HÂKİMLİĞİ : ...2. Sulh Ceza Hâkimliği
SAYISI : 2023/7936 Değişik iş
KABAHAT : 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'a muhalefet
İNCELEME KONUSU
KARAR : İtirazın reddi
KANUN YARARINA BOZMA
YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması
1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'a ( 1567 sayılı Kanun) muhalefet eyleminden dolayı kabahatli ... hakkında 9.574,00 Türk lirası idarî para cezası uygulanmasına dair ...Cumhuriyet Başsavcılığının 01.02.2023 tarihli ve 2023/156 idarî yaptırım defter, 2023/119 sayılı idarî yaptırım kararına karşı yapılan başvurunun reddine ilişkin ...1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 25.09.2023 tarihli ve 2023/1095 değişik iş sayılı kararına yönelik itirazın ...2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 11.10.2023 tarihli ve 2023/7936 değişik iş sayılı kararıyla reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309/1. maddesi uyarınca, 05.06.2024 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 16.07.2024 tarihli ve KYB-2024/66345 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 16.07.2024 tarihli ve KYB-2024/66345 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “...Dosya kapsamına göre, İzmir ... Müdürlüğü tarafından tanzim edilen, fiili ihraç tarihi 21/10/2019 olan, 17/10/2019 tarihli ve 193503 00... 0 sayılı ... beyannamesine
göre, kabahatli şirketin ihracat bedelinin 240.361,67 Euro olduğu, yurda getirilmesi gereken son tarihin ise 18/04/2020 olduğu, kabahatli vekili tarafından anılan idarî yaptırım kararına karşı verilen 07/02/2023 havale tarihli başvuru dilekçesi ekinde yer alan ...Bankası A.Ş. ...Şubesi tarafından düzenlenen 16/02/2022 tarihli ve 1369269 seri numaralı ihracat bedeli kabul belgesi ve 17/01/2020 tarihli döviz alım belgesi incelendiğinde, bahse konu ihracat bedelinin 10/12/20 19... /01/2020 tarihlerinde yurda getirildiğinin belirtildiği, ...Cumhuriyet Başsavcılığının 01/02/2023 tarihli inceleme konusu idarî yaptırım kararı ile kabahatli hakkında yasal süresi içerisinde ihracat hesabının kapatılmadığından bahisle 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesi uyarınca idarî para cezası uygulandığı nazara alındığında,
5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun “Soruşturma zamanaşımı” kenar başlıklı 20. maddesinin, 5560 sayılı Kanun'un 33. maddesi ve 6111 sayılı Kanun'un 22. maddesi ile değişik 1, 2 ve 3. maddelerinde yer alan, "(1) Soruşturma zamanaşımının dolması halinde kabahatten dolayı kişi hakkında idarî para cezasına karar verilemez. (2) Soruşturma zamanaşımı süresi; a) Yüzbin Türk Lirası veya daha fazla idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde beş, b) Ellibin Türk Lirası veya daha fazla idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde dört, c) Ellibin Türk Lirasından az idarî para cezasını gerektiren kabahatlerde üç yıldır. (3) Nispi idari para cezasını gerektiren kabahatlerde zamanaşımı süresi sekiz yıldır." ve 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’un 3. maddesinin 1. fıkrasında yer alan, “Bakanlar Kurulunun bu Kanun hükümlerine göre yapmış bulunduğu genel ve düzenleyici işlemlerdeki yükümlülüklere aykırı hareket eden kişi, üçbin Türk Lirasından yirmibeşbin Türk Lirasına kadar idarî para cezası ile cezalandırılır.'' şeklindeki düzenlenmeler karşısında, soruşturma zamanaşımı süresinin idarî para cezasının niteliği ve miktarına göre 5326 sayılı Kanun'un 20/2-c maddesi uyarınca üç yıl olduğu, somut olayda, idarî para cezasını gerektiren kabahat eyleminin ihracat bedelinin yurda getirilmesi gereken son tarihte (18/04/2020) işlendiği, dolayısıyla mercii karar tarihi olan 11/10/2023 tarihi itibarı ile zamanaşımı süresinin dolduğu gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, isabet görülmemiştir.
” yönündeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
Kanun yararına bozma isteminde ...Cumhuriyet Başsavcılığının 01.02.2023 tarihli ve 2023/156 idarî yaptırım defter, 2023/119 sayılı idarî yaptırım kararının, kabahatli hakkında yasal süresi içerisinde ihracat hesabının kapatılmadığından bahisle 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesi uyarınca uygulandığı belirtilmekte ise de, anılan idari yaptırım kararı incelendiğinde, idari yaptırıma konu kabahat eyleminin ihracat bedellerinin fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günden sonra ancak idari para cezası kesinleşmeden evvel getirmek olarak kabul edildiği ve 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesinde yer verilen ''...İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz.'' hükmü uyarınca düzenlenmiş olduğu kabul edilerek yapılan incelemede;
Kabahatli şirket tarafından, ...Cumhuriyet Başsavcılığının 01.02.2023 tarihli ve 2023/156 idarî yaptırım defter, 2023/119 sayılı idarî yaptırım kararına konu ihracat bedelinin fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günlük süre içinde 10.12.2019 tarihinde yurda getirildiği hususunun, ... Bankası .... Şubesi tarafından düzenlenen 16.02.2022 tarihli ve 1369269 seri numaralı İhracat Bedeli Kabul Belgesi ile sabit olduğu ancak İlgili Vergi Dairesi Müdürlüğünce hesapların kapatılmasını teminen 90 gün süreli ihtarname gönderilmesine rağmen belirtilen süre içinde hesabın kapatılmadığı gibi anılan
Tebliğin 9. maddesinde belirtilen mücbir sebep hallerinin ya da haklı durumun belgelenmediğinin anlaşılması karşısında, ihracata ait mal bedellerinin yurda getirilmesi nedeniyle kabahatli hakkında anılan Kanun'un 3/3-1. cümlesi ya da 3/3-2 ve 3. cümlelerinde yer alan hükümler dikkate alınarak 3/1. maddesi uyarınca idari yaptırım kararı uygulanamayacağı, ancak kabahatli ihracatçı tarafından vergi dairesince verilen 90 günlük süreye rağmen ilgili evrakın süresinde ibraz edilmediği cihetle, kabahatli hakkında doğrudan 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesi uyarınca idarî yaptırım kararı düzenlenmesi gerekip gerekmeyeceği hususunda da kanun yararına bozma isteminde bulunup bulunmayacağına ilişkin Adalet Bakanlığından görüş istenilmesine karar vermek gerekmiştir.
III. KARAR
Gerekçe bölümünde tespit edilen husus yönünden kanun yararına bozma isteminde bulunulup bulunulmayacağının takdiri için dava dosyasının, Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, oy birliğiyle, 01.06.2026 tarihinde karar verildi.