Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında, gider avansı eksikliği nedeniyle reddedilen davanın, kamu düzeni gereği resen araştırma, taraf teşkili ve DNA raporu alınarak hüküm kurulması gerektiği Yargıtay kararı.
Özet: Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında, yerel mahkemenin gider avansı eksikliği gerekçesiyle davayı reddetmesi hukuka aykırı bulunmuş; zira nüfus kayıtlarının doğruluğundan devletin sorumlu olduğu, bu tür davaların kamu düzenini ilgilendirmesi nedeniyle resen araştırma ilkesinin uygulanması, nüfus idaresinin yasal hasım olarak davaya dahil edilmesi, taraf teşkilinin sağlanması, gerekli durumlarda giderlerin hazineden karşılanması ve gerçeğin ortaya çıkarılması için DNA raporu gibi delillerin değerlendirilmesi gerektiği vurgulanarak, yargılamanın bu ilkeler doğrultusunda yeniden yapılması amacıyla davanın reddine ilişkin kararın bozulmasına hükmedilmiştir.
2. Hukuk Dairesi         2026/2000 E.  ,  2026/4237 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2009/467 E., 2012/321 K.
DAVA TÜRÜ : Nüfus
Taraflar arasındaki nüfus kaydının düzeltilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
Nüfus kaydının tutulmasından Devlet sorumludur. Bu nedenle nüfus kaydının düzeltilmesi davası, her ilgili tarafından açılabilen hak düşürücü süreye tabi olmayan davalardandır. Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından gider avansı dosyaya yatırılmış olmasına rağmen süresinde gider avansı yatırılmadığından bahisle davanın reddine karar verilmişse de; Mahkemece yapılacak iş nüfus kayıtlarının doğru tutulmasından Devletin sorumlu olduğu ve davanın kamu düzeninden olduğu, Mahkemece re'sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu ve Nüfus İdaresinin yasal hasım(davalı) olduğu
gözetilerek davanın Nüfus İdaresi'ne ihbarı ile yetinilmeyip taraf teşkilini sağlamak, gerekirse kamu düzenini yakından ilgilendiren davalarda gerekli giderlerin ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine'den karşılamak, mümkün olması halinde DNA raporu almak ve DNA raporu sonucu uyarınca bir karar vermekten ibarettir. Açıklanan nedenlerle hükmün bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
16.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.