Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin, İranda gerçekleşen araç kazası sonrası kasko sigorta tazminatı talebinin teminat ve ispat yükü çerçevesinde değerlendirildiği istinaf kararı.
Özet: Uluslararası lojistik firmasına ait kasko sigortalı bir aracın İranda buzlu ve tipi yolda yaptığı kaza sonucu oluşan hasarın tazmini talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi sigortalının kazanın poliçe vadesi ve teminat kapsamında gerçekleştiğini ispatlayamadığı gerekçesiyle talebi reddetmiştir. Davacı, İrandaki resmi kaza tutanaklarının yerel mahkemece değerlendirilmediğini ve kazanın kötü hava koşullarından kaynaklandığını belirterek, kararın bozulması için istinaf başvurusu yapmıştır.

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1945 - 2026/1779
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 9. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : 2023/1945 KARAR NO : 2026/1779T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 02/11/2023NUMARASI : 2021/297 Esas ve 2023/805 Karar DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI : ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : Tazminat (Kasko Sigortası Kaynaklı) İSTİNAF KARARININKARAR TARİHİ : 24/06/2026KARAR YAZIM TARİHİ : 24/06/2026 .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/11/2023 tarih, 2021/297 Esas ve 2023/805 Karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait 2009 model, ... plaka sayılı aracın 06/02/2020 tarihinde davalı tarafça düzenlenen ... poliçe nolu kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığını, müvekkili şirkete ait aracın İran'ın Dıvandareh - Saghez karayolunun 5. kilometresinde güneyden kuzey yönüne doğru hareket halindeyken 07/02/2020 tarihinde araç şoförünün havanın kötü, yolun buzlu ve tipi olması sebebiyle virajı alamayarak frene basması sonucu aracın kaydığını ve akabinde yoldan çıkarak yan yattığını, müvekkili şirket yetkililerince kaza sonrası uğranılan zarara ilişkin davalı şirkete gerekli evraklar ve belgeler gönderilerek zararın giderilmesinin istendiğini, davalı şirketçe zararın giderilmediğini, bu nedenlerle; fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak sonradan arttırılmak üzere asgari 1.000,00.TL maddi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; olaya ilişkin kaza tespit tutanağının tercüme edilmesinin gerektiğini, ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, davacı tarafın taleplerinin kasko genel şartları nedeniyle teminat dışı olduğunu, dava konusu talebin kasko sigorta poliçesinin 6. sayfasında bulunan ''Hasar Tanzim Klozu'' başlığı ile bulunan özel şart gereği hesaplama yapılması ve kasko özel şartlar gereği yapılan hesaplama üzere taleplerinin reddinin gerektiğini, davacı tarafça aracın onarımı yapılırken KDV ödenmiş ise faturaların dosyaya sunulması gerektiğini, faturalar dosyaya sunulmadan onarım bedelinin KDV'sinden müvekkili şirketin sorumlu olmadığını, bu nedenlerle; davanın reddine karar verilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/11/2023 tarih, 2021/297 Esas ve 2023/805 Karar sayılı kararında, usul ve yasaya uygun bulunan 07/09/2023 tarihli ek raporun hükme esas alındığını, somut olayda kaza tarihi, poliçe tarihi incelendiğinde davacı tarafından kazanın yeri ve saati konusunda gerekli bilgi ve belgelerin ibraz edilemediğini, taraflar arasında güven ve iyiniyet esasına dayanan sigorta sözleşmelerinde gerek sigortalının gerekse sigortacının haklarını kullanırken ve yükümlülüklerini yerine getirirken iyiniyetle hareket etmesinin rizikonun gerçekleşmesinden sonra doğru ihbar yükümlülüğü altında bulunan sigortalının bu yükümlülüğüne uyup uymadığının saptanmasında da bu ilkenin gözönünde tutulması gerekeceğini, somut olayın özellikleri gereği davacıya ait zararın poliçe teminatı kapsamında kaldığını ispat yükünün, davacı sigortalıya geçtiğini, davacının iddiasını ispatlayamadığını, kazanın poliçe vadesi içerisinde meydana geldiğinin tespit edilemediğini, bu nedenlerle; davanın reddine dair karar verildiği anlaşılmıştır.DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin uzun yıllardan beri uluslararası lojistik hizmeti veren bir firma olduğunu, davaya konu aracın da İran ülkesine nakliye hizmeti esnasında kaza yaptığı ve poliçe kapsamında olduğunu, kazanın oluştuğuna dair İran yetkili kolluk tarafından tutanaklar tutulduğunu, yerel mahkemece bunların göz ardı edildiğini, müvekkil şirkete ait 2009 model, ... plaka sayılı aracın 06/02/2020 tarihinde davalı tarafça düzenlenen ... poliçe nolu kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığını, müvekkil şirkete ait sigortalı aracın İran’ın Dıvandareh - Saghez karayolunun 5. kilometresinde güneyden kuzey yönüne doğru hareket halindeyken 07/02/2020 tarihinde araç şoförünün havanın kötü, yolun buzlu ve tipi olması sebebiyle virajı alamayarak frene basması sonucu aracın kaydığını, aracın yoldan çıkarak yan yattığını, İran İslam Cumhuriyeti Emniyet Genel Müdürlüğü ekiplerince olay yerine intikal eden kolluk kuvvetleri tarafından tutulmuş olan kaza tutanağında "Araç, donmuş olan ve tipi bulunan asfalt yoldan çıkmış..." denilmek suretiyle kazaya etken nedenin hava şartlarından kaynaklandığını, müvekkil şirket yetkililerince hava koşullarının kaza riskini arttıracağı öngörüsü ile aracın sigortalandığını, bu tür riskler için sigorta yapıldığını, tarafların sigortanın başlangıç tarihini 06/02/2020 olarak belirlediğini, olayın 07/02/2020 tarihinde gerçekleştiğini, somut olayın sözleşme süresi içinde gerçekleştiğini, sigorta poliçesinde rizikoya detaylı bir şekilde yer verildiğini, bahsi geçen olayın poliçedeki maddelere uygun olduğunu, sigorta poliçesinin yurtdışı teminatı başlığı altındaki 2. Maddesinde hasar bedelinin, kurtarma masrafları ile çektirme masraflarının davalı tarafından ödenmesi kabul ve taahhüt edilmesi gerektiğini, davalı sigorta şirketinin hasar bedelini ödemesi gerektiğini, müvekkilin TTK m. 1446 gereğince rizikonun gerçekleştiğini gecikmesizin davalı sigorta şirketine bildirdiğini, TTK m.1409 gereği davalı sigorta şirketi sigorta ettirenin, sigortalının, lehtarın ve bunların hukuken sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararları tazmin ile yükümlü olduğunu, bu nedenlerle; istinaf talebinin kabulüne, usul ve kanuna aykırı yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılarak esas hakkında talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER :.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/11/2023 tarih, 2021/297 Esas ve 2023/805 Karar sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :Dava, kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş işbu karara karşı davacı vekilince İran yetkili kolluğu tarafından tutulan tutanakların gözardı edildiği, kazaya etken nedenin hava şartlarından kaynaklandığı, kazanın sözleşme süresi içerisinde gerçekleştiğinden bahisle istinaf kanun yoluna başvuruda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi uyarınca istinaf başvurusunda ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılmıştır.HMK m. 359/3 uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, İran İslam Cumhuriyetinde düzenlenen kaza tespit tutanağına göre kaza 07/02/2020 tarihinde saat 18:00 sıraların Divandareh-Saghez karayolu 5.km sinde gerçekleşmiş olmasına, davaya konu aracın Dilucu-Türkiye gümrük geçişinin 07/02/2020 tarihinde saat 17:10 olmasına, Saggız-İran Dilucu-Türkiye yol süresinin 10 saat olmasına, Divandareh-İran Dilucy-Türkiye yol süresinin 11 saat olmasına göre dosyaya ibraz edilen kaza tespit tutanağında belirtilen tarih ve saatte kazanın gerçekleşmiş olmasının resmi kayıtlarla uyumlu olmamasına, kaza tespit tutanağının doğruluğunun ve kazanın poliçe vadesi kapsamında belirlenen tarihlerde gerçekleşmiş olduğunun davacı tarafça ispat edilememiş olmasına, ispat yükünün davacı tarafta olmasına, HMK m. 355/1. gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK m. 353/1-b-1. gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :1)-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/11/2023 tarih, 2021/297 Esas ve 2023/805 Karar sayılı kararına karşı davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2)- 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85.TL istinaf karar harcının mahsubu ile bakiye 462,15.TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,3)-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4)-6100 sayılı HMK'nın 330. maddesi gereğince inceleme duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,5)-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde İADESİNE,6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince YAPILMASINA, Dair, 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle; 6100 Sayılı HMK'nun 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 24/06/2026 tarihinde karar verildi. Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır