Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli talepli tazminat davasına ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: Bu dava, bir trafik kazası sonucu aracında değer kaybı ve mahrumiyet zararı oluşan davacının, kazada %100 kusurlu bulunan karşı araç sürücüsü ve sigorta şirketinden talep ettiği tazminat davasıdır. Sigorta şirketi, zorunlu trafik sigortası limiti ve teminat dışı kalan talepler yönünden sorumlulukları olmadığını savunurken, yapılan bilirkişi incelemelerinde davalı sürücünün tam kusurlu olduğu, araç değer kaybının 21.090,70 TL ve araç mahrumiyet bedelinin ise 24.644,14 TL olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1- .
VEKİLİ : Av.
DAVALILAR:2-
3-
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/01/2025
KARAR TARİHİ : 21/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/07/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... İlçesi, ... Caddesi'nde 08/08/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde ... Sigorta A.Ş.'nin sigortalısı ... Reklam Matbaa İnşaat Dış Ticaret Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin maliki, ...'ın sürücüsü olduğu ... araç ile müvekkilin maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile trafik kazası meydana gelmiştir. Kazada ekteki kusur raporundan anlaşıldığı üzere, karşı yan tam kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araç, kazadan dolayı değer kaybetmiş, serviste kaldığı sürece kullanılamamıştır. İşbu araç mahrumiyet bedelini de ... plakalı aracın maliki ve sürücüsünden talep ettiklerini, kazada müvekkiline ait araçta ciddi hasar meydana geldiğini müvekkili, gerek hasar bedeli; araç mahrumiyet bedeli ve nitekim aracında meydana gelen/gelebilecek (hasar giderilse dahi giderilemeyen) araç değer kaybı bedeli tutarında zarara uğradığını, karşı tarafın aracının sigortası olan ... Sigorta A.Ş.'ye değer kaybı bedelinin tarafımıza ödenmesi için başvuruda bulunulmuş ancak tarafımıza değer kaybı için yalnızca 19.12.2024 tarihinde 43,000.00 TL ödenmişse de işbu ödeme ile zararımızın tamamı karşılanmadığını, aracın tamir süreci, parça bekleme ayrıntılı ve detaylı işçilik çalışması gibi nedenlerle uzun sürmüş müvekkili bu süre boyunca araçtan mahrum kalması nedeniyle uğradığı zararlar da karşı yan tarafından ödenmediğini, kaza neticesinde müvekkilinin aracının birçok parçası değiştiğini ve onarıldığını, beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunduklarını, müvekkili şirket davacı yanın hasar kaybı ve dğer kaybı zararını karşıladığını, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, kazanın meydana geldiği 2024 yılı itibariyle poliçe teminat limiti 200.000,00 TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketi sorumluluğunu yerine getirdiğini, limitin üzerinde kalan tutardan müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmadığını, ... Plakalı aracın araç mahrumiyet bedeli, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi şartları uyarınca teminat dışı olduğunu, beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizde açılan işbu dava trafik kazasından kaynaklı araç değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talebine ilişkindir.Kusur durumunun ve tazminat miktarının tespiti amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilerek rapor tanzim edilmiştir. Düzenlenen 01/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda "... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü Davalı ...'ın: Karayolları Trafik Kanunu’nun (56/c), Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (107) '' Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar '' maddeleri ile, Karayolları Trafik Kanunu’nun (84/d), Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin (157/a–4) ''Arkadan Çarpma '' maddesini ihlal ettiğinden % 100 oranında kusurlu olduğu,
... Plaka Sayılı Otomobil Sürücüsü Serdar Ilıca'nın: Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin herhangi bir maddesini ihlal etmediğinden % 0 (yüzde sıfır) oranında kusursuz olduğu, Değer Kaybı Açısından değerlendirme: Dava konusu aracın geçmişinde 3 adet kaza olduğu, bu kazalardan bir tanesi (31/01/2024) ile ilgili bilgi dosya içerisine sunulmaması sebebiyle değer kaybı hesaplaması yapılamadığını, Mahrum Kalma Tazminatı açısından değerlendirme: III. Bölümde detayları gösterildiği davacının kusur oranı da göz önüne alındığında Kaza tarihi itibarıyla Mahrum Kalma Tazminatının 24.644,14 TL olabileceği" tespit edilmiştir. Alınan 15/01/2026 tarihli bilirkişi raporunda "Dava konusu aracın kaza tarihinde ki yaklaşık değer kaybı 21.090,70 TL olarak hesaplandığı, kök raporun III. Bölümde detayları gösterildiği davacının kusur oranı da göz önüne alındığında Kaza tarihi itibarıyla Mahrum Kalma Tazminatının 24.644,14 TL olabileceği" tespit edilmiştir. Davacı vekili 31.03.2026 tarihli dilekçesi ile dava değerini arttırarak eksik harcı tamamlamıştır. Dava, trafik kazasından kaynaklı olarak araç mahrumiyet tazminatı ve araç değer kaybı tazminatına ilişkindir. Trafik kazaları haksız fiilin bir görünümü olup, somut bir olayda haksız fiilden söz edilebilmesi için hukuka aykırı eylem, kusur, zarar ve hukuka aykırı eylem ile zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekmektedir. Somut olayda bu durumların tespiti amacı ile dosya bilirkişiye tevdi edilmiş olup, bilirkişi kök ve ek raporunda özetle gerçekleşen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...'ın tam ve asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün atfı kabil kusuru olmadığı, davacıya ait araçta 21.090,70 TL değer kaybı olduğu ve araç mahrumiyet bedelinin 24.644,14 TL olduğu rapor edilmiştir. Kusura yönelik değerlendirme yapılırken, maddi hasarlı trafik kaza tespit tutanağı ve bu tutanaktaki sürücü beyanlarının değerlendirildiği, kaza sonrası araç konumlarını gösterir fotoğrafın da rapor kapsamına alınarak değerlendirildiği, tarafların hangi eylemi ile hangi yasa maddesine aykırı hareket ettiklerinin raporda gerekçeli ve denetime elverişli olacak şekilde yer aldığı anlaşılmakla kusura yönelik değerlendirmeye itibar etmek gerekmiştir. Zarar değerlendirilmesinde ise, dava konusu trafik kazasında davacıya ait araçta hangi parçaların değiştirildiği, hangi parçaların onarıldığı ve işçiliklerin nelerden ibaret olduğunun belirtilerek, aracın önceki kazalarının incelendiği, hasarlı araç görselleri rapora eklenerek raporun denetime elverişli hale getirildiği, araç mahrumiyet süresinini araçta yapılacak işlemlerin tek tek sayılarak kaç gün sürecinin belirtildiği ve bu suretle toplam araç mahrumiyet süresinin bulunduğu, emsal araçların kiralama fiyatlarının denetime elverişli şekilde raporda yer aldığı anlaşılmakla, zarar yönelik değerlendirmeye de itibar etmek gerekmiştir.Hükme esas alınan bilirkişi raporu ve talep artırım dilekçesi doğrultusunda, sigorta şirketi dışındaki davalılar yönünden araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden davanın kabulüne, sigorta şirketi tarafından değer kaybı zarar ı adı altında ödeme yapılmış ve bakiye zarar kalmamış olmakla değer kaybı talebi yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.(Her ne kadar kısa kararda reddedilen dava değeri 20.690,70 TL olarak belirtilmiş ise de bu bedelin sehven yazıldığı, davacı tarafın artırdığı bedelin 21.090,70 TL olduğu görülmekle bu sehven yazılan bu bedelin gerekçeli kararda düzeltilmesi gerekmiştir.)
(Arabuluculuk giderinden tarafların sorumluluğu yönünden ise ... 4. Hukuk Dairesinin 2022/... E, 2024/... K sayılı ilamında ''...Ancak TTK'nın 5/A maddesi ile konusu para alacağına ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava ön şartı olarak düzenlenmişken 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesinde yapılan değişiklik ile;" zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta Kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurulabilir." ifadesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortasına karşı açılacak davalarda dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılması ve bu süre içinde hiç cevap verilmemesi veya verilen cevabın zarar görenin talebini karşılamaması halinde yani zarar gören ile sigortacı arasında uyuşmazlık çıkmasından sonra dava açılabileceği düzenlenmiştir. Bu düzenleme ile sigortacıya başvuru bir dava şartı olarak getirilmiştir. Bir başka deyişle Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için aralarında bir uyuşmazlık çıkması gerektiği şartı düzenlenmiştir. Buna göre zarar gören öncelikle tazminat taleplerini sigortacıya iletecek ve böylece uyuşmazlığı kendi aralarında çözmeye çalışacaklardır. Bu haliyle zarar görenin dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartı alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olarak önümüze çıkmaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında "Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." ifadesi ile dava şartı olarak arabuluculuğun sınırları özel kanunlarda tahkim ve başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurunun zorunlu olması ile çizilmiştir. Bir başka deyişle tahkimin veya başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının zorunlu kılındığı durumlarda arabuluculuğa başvuru dava şartı olarak uygulanmayacaktır.Bölge Adliye Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir...'' şekli ile belirtildiği üzere trafik kazalarından doğan tazminat davalarında zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanmayacağı, bu sebeple dava kabul edilmiş olsa dahi bu bedelden davalının sorumluluğu olmayacağı gerekçesi ile arabuluculuk ücretinden davacının sorumlu tutulmasıan karar vermek gerekmiştir.)
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ, KISMEN REDDİ ile,
a)Davanın değer kaybı talebi yönünden reddine, (Reddedilen dava değeri:20.690,70 TL)b)Davanın araç mahrumiyet bedeli yönünden kabulü ile 24.644,14 TL'nin kaza tarihi olan 08/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... Reklam Matbaa..Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 10.001,00TL'nin kabul edilen miktar üzerinden hesaplandığında 5.300,53TL'nin davalılar ... ve ... Reklam Matbaa..Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 1.683,44 TL karar harcından peşin alınan 615,40 TL ve 773,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 295,04 TL'nin davalılar ... ve ... Reklam Matbaa..Ltd. Şti.'den alınarak hazineye irad kaydına,
4-Peşin harç 615,40 TL ve tamamlama harcı 773,00 TL ve 615,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 2.003,80 TL'nin davalılar ... ve ... Reklam Matbaa..Ltd. Şti.'den alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 24.644,14 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Reklam Matbaa..Ltd. Şti.'den taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 21.090,70TL vekalet ücretinin davacıdan taraftan alınarak kendilerini vekil ile temsil ettiren davalılar tarafına verilmesine,
7-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.600,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,
Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 21/05/2026
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır