Sigorta şirketinin, fason üretim yapılan iş yerinde elektrik kıvılcımından kaynaklanan yangın sonrası ödediği tazminatın, bina sahibinin kusurlu ihmali nedeniyle rücuen tahsili için açtığı itirazın iptali davası.
Özet: Davacı sigorta şirketi, sigortalısına ait tekstil ürünlerinin fason üretim yapılan bir atölyede çıkan yangında zarar görmesi üzerine ödediği tazminatın tahsili amacıyla başlattığı icra takibine, yangının davalı mülk sahibinin kusurlu elektrik tesisatından kaynaklandığını ve bu nedenle müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürerek yapılan itirazın iptalini talep ederken; davalılar, yangın sebebini, kusurlarını ve illiyet bağını reddederek sorumluluklarının bulunmadığını savunmaktadırlar.
T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/428 EsasKARAR NO : 2026/581DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ : 19/02/2025KARAR TARİHİ : 09/06/2026KARAR YAZIM TARİHİ : 12/06/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı sigorta şirketi nezdinde Sigortalı ..... Giyim San. ve Tic. A.Ş.'nin ..... numaralı ''Klasik Yangın Sigorta Poliçesi'', zeynameler, sigorta poliçesi genel ve özel şartları tahtında teminat altına alındığını, dava dışı sigortalı ..... Giyim ile ..... Moda Hazır Giyim İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 25.10.2022 tarihli Örme Konfeksiyon Hizmeti Sözleşmesi kapsamında fason üretim yapılması hususunda anlaşılmış ve üretime ilişkin bilcümle tekstil ürünleri yangının meydana geldiği adreste iş gören ..... Moda'ya teslim edildiğini, dava dışı ..... Moda İşletmesinin "..... Mah. ..... Cad. No:118 Nusaybin/Mardin" adresinde davalı .....'ın kiracısı sıfatı ile faaliyet gösterdiğini, ilgili tekstil atölyesinin bulunduğu ve davalı .....'ın bina sahibi ve ..... Moda'nın kiracı olduğu .... Mah. .... Cad. No:118 Nusaybin/Mardin adresindeki binada 12.01.2023 tarihinde yangın hadisesi meydana geldiğini, Nusaybin Belediye İtfaiye Müdahale ekipleri tarafından düzenlenen 12.01.2023 tarihli İtfaiye Yangın Raporu ile teyit edildiği üzere yangın hadisesinin elektrik kıvılcımından çıktığı, buna bağlı olarak binanın alt katında tavanı ve içindeki malzemeler kullanılamaz hale geldiği kayıt altına alındığını, yangın hadisesi sonrası yapılan incelemeler ve düzenlenen ekspertiz raporları neticesinde yangının bodrum kat sağ cephede aydınlatma kablosu kaynaklı olabileceği böyle bir yangından gerek iş yerini kullanan kiracının ve iş yeri maliki olan davalı tarafın sorumlu olacağının değerlendirildiğini ve fason firmaya iletilen kumaş, aksesuar, baskı, nakış, kesim vb. Emtia kıymetleri için hasar hesaplaması yapılmış, hasar fotoğrafları ve videolar ile kayıt altına alındığını, davalının emtianın bulunduğu adreste 12.01.2023 tarihinde meydana gelen yangın nedeni ile, emtiaların bulunduğu binanın uygun inşaa ve tedbirleri havi olunmaması ve yasal gereklerin de sağlanmaması, gerekli kablo ve bakım ve onarımlarının yapılması, gerekli tedbirlerin alınmaması ve binanın yetersizliği sebepleri ile TBK md. 299, md. 301 ve devamı ile akde aykırılık ile haksız fiil hükümleri çerçevesinde ve sonuçta kusurlu bina sebebi ile sorumluluğu bulunduğunu, davalı taraf ise, fason üretimin yapılması hususunda anlaşılmış ..... Moda'nın Sorumluluık sigortacısı olup sigorta poliçesi ile sınırlı sorumluluğu bulunmadığını, meydana gelen zarar ve ziyandan dolayı da müştereken ve müteselsilen sorumlu olması ve kendisine rücu etmek hakkının bulunması sebebiyle işbu davaya taraf edildiğini, söz konusu zarara ilişkin davacı Sigorta Şirketi Yangın Sigorta Poliçesi kapsamında, sigortalısı ..... Giyim Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin başvurusunu incelemiş ve yangın hadisesi neticesinde 2.061.600,00 TL sigorta tazminat tutarını sigortalısına ödemiş olup, T.T.K. Md. 1472 halefiyet ilkesi tahtında davacı şirket sigortalısının haklarına halef ve temellük eden olduğunu, ..... Moda'nın sorumluluk sigortacısı olan davalı ..... Sigorta A.Ş. sebebi anlaşılamaz şekilde 963.985,09 TL tutarında bir ödemeyi 05.03.2024 tarihinde yaptığını, işbu davanın devamına karar vereceği tutar için icra gider ve tahsilatların kapak hesabında dikkate alınması gerekeceğini, bu surette, bakiye alacak tutarı - fazlayı talep hakkımız saklı kalmak kaydıyla- 1.266.925,56 TL olup davalılar bu tutardan müştereken ve müteselsilen sorumluluklarının devam ettiğini, davalıların icra takibine karşı yaptıkları haksız itirazın iptali ile fazlaya ilişkin ve takibe haklarının saklı kalmak kaydı ile davacı sigortalı şirket tarafından yapılmış olan tazminat ödemesinin icra takip tarihinde işlemiş faizleri ile birlikte toplam 1.266.925,56 TL olarak sulhen tahsili mümkün olmadığından, alacağın davalı taraftan talebi gibi tahsili ile tarafına ödenmesi ve aynı zamanda davalı tarafın icra takibine karşı yapmış oldukları haksız itiraz sebebiyle alacağın %20’sinden az olmamak üzere haksız icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin ve diğer tüm giderlerin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ...... vekili cevap dilekçesinde özetle; yangının sıva üstü kablo tavalarından veya aydınlatma armatürlerinden kaynaklandığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, bilirkişi ve itfaiye raporlarının ihtimallere dayalı olduğunu, illiyet bağının ispatlanamadığını, modern yapılarda sıva üstü tesisatın standart olduğunu, iş yeri ruhsatı ve yapı kullanım belgesi süreçlerinde gerekli denetimlerin yapıldığını, sigorta şirketinin basiretli bir tüccar gibi davranarak sigortalama öncesi inceleme yükümlülüğünü yerine getirmediğini, müvekkilin müteahhit olmadığını ve inşaat aşamasında sorumluluğu bulunmadığını, yapı malikinin sorumluluğu için yapım bozukluğu veya bakım eksikliğinin ispatlanması gerektiğini, rizikonun 12.01.2023 tarihinde meydana geldiğini, taşınmazın ise 27.11.2019 tarihinde satıldığını, hasar tarihinden yaklaşık 4 yıl önce mülkiyetin devredildiğini, müvekkilin riziko tarihinde mülk sahibi olmadığını, Nusaybin Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılarak satış tarihinin celp edilmesini, davanın reddini, yargılama giderlerinin, kötü niyet tazminatının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.Davalı ...... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle;davacı tarafın delillerini sunmadığını ve müvekkil şirkete tebliğ ettirmediğini, bu durumun savunma hakkını kısıtladığını belirterek delillerin tebliğinden sonra esasa ilişkin cevap haklarını saklı tuttuklarını, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1420. maddesi ve Yangın Sigortası Genel Şartları uyarınca sigorta sözleşmesinden doğan tüm taleplerin zamanaşımına uğradığını, davacının halefiyet şartlarını ispatlayamadığını ve sigorta tazminatının ex gratia niteliğinde olması sebebiyle rücu hakkının bulunmadığını, sigortalının prim ödeme yükümlülüğünü yerine getirip getirmediğinin belirsiz olduğunu, aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, davanın 1 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, müvekkil şirket nezdindeki ..... numaralı poliçe kapsamında üçüncü şahıs malları teminatının 1.100.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, yangının sigortalı firmanın kiracı olduğu binanın elektrik tesisatından kaynaklandığını ve bina malikinin Türk Borçlar Kanunu'nun 69. maddesi uyarınca sorumlu olduğunu, yangının yayılmasında binanın yangın yönetmeliklerine aykırı inşasının etkili olduğunu, müvekkil şirket tarafından yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde belirlenen 854.742,16-TL tutarındaki tazminatın Bakırköy ...... İcra Müdürlüğü ..... E. sayılı dosyasına ödendiğini, davacının gerçek zararını ispat edemediğini ve talebin fahiş olduğunu, KDV alacağının hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, alacağın likit olmaması nedeniyle icra inkar tazminatı talebinin reddinin gerektiğini, tüm bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE:Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.12/01/2023 tarihinde gerçekleşen yangın nedeniyle sorumluluğun kime ait olduğu, zarar miktarı, sigorta şirketlerinin sorumlu olup olmadığı, rücuan tazminat talep edip edemeyeceği, davalı ..... 'un bir sorumluluğunun bulunup bulunmadığına ilişkin uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda alınan bilirkişi kök ve ek raporuna göre; yangın olayında herhangi bir kasıt ve sabotaj unsurunun bulunmadığı, yangının öngörülmeyen fakat alınacak önlemler ile önlenebilir nitelikte bir yangın olduğu, yangının; elektrik tesisat ve kablolarında meydana gelen bir kısa devre ark sonucu açığa çıkan aşırı ısının kablo izolasyonlarının tutuşturması sonucu oluştuğu, kiralanan iş yerinin boş dükkan olarak, kiraya verilmiş olduğu, bu nedenle bina ana elektrik tesisatının, fason imalatı yapılan bir iş yeri için uygun olup olmadığının bu andan sonra tespitinin yapılmasının mümkün olamayacağı, fason imalatı yapan bir iş yerinin her bir yeni elektrikle çalışan cihaz ilavelerinde işyerine uygun mutlaka bir elektrik projesinin olması gerektiği, yangının binanın yapım ve bakım eksikliğinden meydana gelmediğinden kiralayan ..... 'un herhangi bir kusur ve sorumluluğu bulunmadığı, dava dosyası içerisinde, kiralayan .....’a ait herhangi bir tapu kayıt belgesi bulunmadığı, binanın daha önceden satılmış olduğu beyan edildiğinden, tapu kayıt belgesi, kira kontrat tarihi itibari ile kiralayana ait ise, kiralayan ..... bir işyeri maliki olarak gerekli denetim, kontrol ve özen yükümlüğünü yerine getirmediğinden dolayı yangın hasarına karşı %20 oranında kusurlu ve sorumlu olacağı, davacı ..... Sigorta A.Ş.nin yangın olayı nedeni ile sigortalısının uğradığı hasarı tazmin ettiği yükümlülüklerini gerçekleştirdiği, hasara sebebiyet veren taraflara karşı halefiyet hakkını kullanabileceği gerekli şartların oluştuğu, tarafların beyanlarından davalı ..... Sigorta A.Ş.nin hasara dair teminat limitleri ve muafiyet uygulamalarının ardından kalan bedeli ödemesi sebebi ile sorumluluğunu yerine getirdiği, davalı ......’un yangın olayının meydana geldiği işyerini kiralayan, kiraya veren durumunda olması durumuna kusurunun, sorumluluğunun bulunmadığı, ancak ilgili işyerinin maliki olması durumunda %20 kusurunun bulunduğu, bu kusur oranına denk gelen 412.320 TL den sorumlu olacağı, davacı sigortacının ödemesini gerçekleştirdiği tazminat bedelinden geri almış olduğu tutarlar düşüldüğünde kalan kısımlara dair sorumluluğun dava dışı sigortalının sözleşme tarafı olan ..... Moda Hazır Giyim İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasına ait olduğu tespit edilmiştir.İncelenen tapu kaydında davalı ...... ...nmazı 27/11/2019 tarihinde satmış olduğu, o tarihten itibaren malikin ..... olduğu, yangın olayının 12/01/2023 tarihinde gerçekleştiği, buna göre davalı .....'un yangın olayının meydana geldiği iş yerini kiralayan/kiraya veren durumunda olması halinde de sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir. Davalı ..... Sigorta AŞ yönünden ise hasara dair teminat limitleri ve muafiyet uygulamalarının ardından kalan bedeli ödemesi sebebi ile sorumluluğunu yerine getirdiği anlaşılmakla bu davalı yönünden de davanın reddine karar verilmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda yazılı olduğu üzere;1-Davalı ..... aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğundan REDDİNE, 2- Davalı ..... Sigorta A.Ş aleyhine açılan davanın REDDİNE, 3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 732,00TL ilam harcından peşin alınan 10.481,83TL harcın mahsubu ile bakiye 9.749,83TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca 3.800,00TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Davalı ..... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 195.369,58TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,7-Davalı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,8-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/06/2026Katip .... ¸e-imzalıdır Hakim .....¸e-imzalıdır