Trafik kazası kaynaklı tazminat davasında, asliye ticaret mahkemesi görev değişikliği sonrası derdest dosyalarda tabii hakim ilkesi uyarınca yetkili mahkemenin belirlenmesine dair merci tayini kararı.
Özet: Trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat davasında, alt mahkemeler arasında yaşanan görev uyuşmazlığını değerlendiren üst mahkeme, yargı çevreleri ve görev sınırlarını değiştiren düzenlemelerin yürürlük tarihinden sonra açılacak davalar için geçerli olduğunu, daha önce açılmış (derdest) davalarda ise doğal hakim ilkesi gereği ilk davanın açıldığı mahkemenin yetkisinin devam ettiğini vurgulayarak, uyuşmazlığa konu davaya bakmakla Şanlıurfa Asliye Hukuk Mahkemesinin (ticaret mahkemesi sıfatıyla) görevli olduğuna kesin olarak hükmetmiştir.

T.C.

GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : ..
KARAR NO :..
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :..
ÜYE : ..
ÜYE :..
KATİP : ..
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ŞANLIURFA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ...
NUMARASI : ..
DAVACI :..
VEKİLİ : ..
DAVALI : 1..
DAVALI : 2 ..
VEKİLLERİ : ..
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ : ..
KARAR YAZIM TARİHİ : ..
Mahalli mahkemesince verilen karar re'sen merci tayini yönünden dairemize gelmiş olup, dosyanın inceleme aşamasında duruşma yapılmadan karar verilebilecek hallerden olduğu anlaşılmış olmakla, dosya heyetçe incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
.. Asliye Hukuk Mahkemesince, görevin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği.. tarihi itibariyle mahkememizin asliye ticaret mahkemesi sıfatının ortadan kalkmış olması, .. yukarıda anılan kararında derdest dosyalara bakılmaya devam edilmesi gerektiği yönünde bir düzenlemenin bulunmaması, mahkememiz ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişkinin iş bölümü değil görev ilişkisi olması hususları bir arada değerlendirildiğinde; . anılan kararının uygulanma tarihi itibariyle önceden açılmış davalarda da görevsizlik kararı verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Nitekim. Dairesi'nin ..Karar sayılı kararı ile ..sayılı kararları da aynı yönde olduğundan somut davaya bakma görevi . . Ticaret Mahkemesine ait olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.
. . Ticaret Mahkemesince, ..tarihli ve 608 sayılı kararında yargı çevresine ilişkin bu kararın açıkça .. tarihinden itibaren uygulanmasına " karar verilmiş olması, yargılama devam ederken yargı çevrelerinin ..kararı ile değiştirilmesi halinde dahi " davanın açıldığı ilk mahkemenin yetkisinin devam etmesi " yeni yargı çevresinin .. " sonra açılan davalar " için uygulanması gerekmesi " derdest dosyaların devri ile ilgili herhangi bir ibare bulunmaması halinde ilk davanın açıldığı tarihteki yetkili mahkemenin yargı yetkisinin devam etmesi " " tabii hâkim ilkesi " nazara alındığında,.. kararı mahiyeti itibariyle, kararda yazılı.. Mahkemelerinin yer yönünden yargı çevresini (yetki) değiştirir genişletir nitelikte olduğu gibi, bu yerlerdeki .. açısından ise göreve teallük etmekte olduğu, bu anlamda yetkiye ilişkin bu düzenlemede yetki ve görev husus iç içe geçerek mündemiç bir hal aldığını, bu nedenle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.
Merci tayini için dosyanın Dairemize gönderilmesi üzerine yapılan inceleme sonucunda;
..tarihli, 608 Sayılı kararının yürürlük tarihi... olarak belirlendiğinden, kurulun yargı çevresi belirlemesi kararı sadece bu kararın yürürlük tarihinden sonra açılacak davaları ilgilendirir. Aksi fikir tabii hakim ilkesine aykırılık oluşturacaktır. Nitekim .. Adliye Mahkemesi ile .. Bölge Adliye Mahkemesi arasındaki uyuşmazlıkta .. Hukuk Dairesi.. Karar sayılı kararı ile .... tarih ve .. sayılı kararı ile müstakil asliye ticaret mahkemelerinin görev sınırlarının belirlenmesi kararı sonrası asliye ticaret mahkemesi olmayan ilçelerde asliye hukuk mahkemesinin asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla baktığı derdest dosyaların devredilerek, asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiğine ilişkin kararının usul ve yasaya uygun bulunmadığı, .. tarih ve .. sayılı kararı ile müstakil asliye ticaret mahkemelerinin görev sınırlarının belirlenmesi kararı öncesinde asliye ticaret mahkemesi olmayan ilçelerde asliye hukuk mahkemesinin asliye ticaret mahkemesi sıfatıyla baktığı derdest dosyaların görülmeye devam edilmesi gerektiği" yönündeki kararı dikkate alındığında .. tarihinden önce açılan derdest davalarda dava açılan mahkemenin yetkili olacağı, buna göre görevli yargı yerinin .. Asliye Hukuk Mahkemesi (Ticaret mahkemesi sıfatıyla) olması gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
HMK'nın 21, 22 ve 23. Maddeleri gereğince .. Asliye Hukuk Mahkemesi .. Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın .. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesi amacıyla merci tayinine başvuran .. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'ne GÖNDERİLMESİNE,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 23/2 ve 362/1-c maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/07/2026
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır