Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin, komşu inşaattaki palplanş kazıklarının sebep olduğu fabrika hasarının tazminine ilişkin gerekçeli kararı.
Özet: Davacı, komşu parselde sanayi üretimi yapan fabrikasına davalının inşaat faaliyetleri sırasında yetersiz çakılan palplanş kazıkların yanal baskı yapması sonucu üretim hattında düzensizlik, makinelerde kayma ve altyapıda oluşan zararların haksız fiil kapsamında giderilerek 1.011.360 TL tazminatın tahsilini talep ederken; davalı süresinde cevap vermeyerek iddiaları inkâr etmiş, ihbar olunan ise kazık uygulamasının uzman firma tarafından mühendislik esaslarına uygun yapıldığını, zararın davacının çekme mesafesi ihlalinden kaynaklandığını, bazı faturaların olayla doğrudan ilişkili olmadığını ve zararın bir kısmının karşılandığını belirtmiştir.
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINAGEREKÇELİ KARARESAS NO : ...KARAR NO : ...HAKİM : ...KATİP : ...DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI : ...VEKİLİ : Av. ...İHBAR OLUNAN : ...VEKİLİ : Av. ...DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 08/11/2024KARAR TARİHİ : 09/06/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 26/06/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı ... 08.11.2024 tarihli dava dilekçesi ve eki ile birlikte sunduğu dava dilekçesinde özetle: ... ili ... ilçesi, ... Mahallesi ... ada ... (... parsel) parselde bulunan ve sanayi üretimi yaptıkları fabrikaya komşu nitelikte olan ... ada ... (... parsel) parselde davalı ... tarafından 2024 yılı içerisinde inşaat faaliyetleri başlatıldığını, bu faaliyetler kapsamında davalı tarafın, temel kazısı için zemine palplanş kazıkları çaktığı, bu kazıkların yetersiz derinlikte olduğu, zemine tam oturmadığı, bu nedenle yana yatarak davacı parseline doğru yanal baskı yaptığını, davalı tarafın temel kazısı için zemine çaktığı palplanş kazıklar yetersiz derinlikte olduğu, zemine yeterli mukavemetle yerleşmediği, bu yetersizliğin sonucu olarak kazıkların zamanla yana kayarak davacı parseline doğru baskı oluşturduğu, üretim hattında düzensizliklere, makinelerin kaymasına ve altyapı unsurlarının zarar görmesine neden olduğu, zararın giderilmesi için baca yerlerinin, elektrik kablolarının ve vinç hatlarının yeri değiştirildiği, bu işlemler için profesyonel hizmet alındığı ve faturaların mahkemeye sunulduğu, açıklanan nedenlerle; borçlu ...'nin taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının 1.011,360-TL tutarındaki alacağın tahsili için ihtiyaten haczine karar verilmesini, fazlaya ilişkin her türlü haklarının saklı kalması kaydıyla, davalı şirketin haksız fiil niteliğindeki eylemi nedeniyle oluşan ve davalı şirket tarafından karşılanması konusunda anlaşıldığı halde ödenmeyen toplam 1.011.360-TL tutarındaki alacağın tahsilini talep ve dava etmiştir. Cevap dilekçesinin süresinde sunulmadığı ve davalının münkir sayıldığı anlaşıldı.İhbar Olunan ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; ... kazık uygulaması uzman firma marifetiyle ve mühendislik esaslarına uygun olarak yapıldığını, davacı tarafın yapısını komşu sınıra sıfır şekilde inşa ederek çekme mesafesi ihlali yaptığını, bu nedenle zararın doğrudan kendi kusuruyla ilişkili olduğunu, davacı tarafın sunmuş olduğu bazı fatura ve zarar kalemleri, olayla doğrudan ilişkili olmayıp, genel bakım ve yer değişikliğine yönelik olabileceğini, zarar bedelinin bir kısmının karşılandığını, bu tutarların zarardan mahsup edilmesi gerektiğini beyan etmiştir. Vergi dairelerinden BA ve BS formalarının gönderildiği dosya arasına ibraz edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizin ... D. İş sayılı dosyasının fiziki halinin dosya içerisine alınmıştır. Davalı şirketin ortak ve yetkililerini gösterir ticaret sicil kayıtlarının dosyaya ibraz edildiği anlaşılmıştır. ... tarafından ... Merkez Mahallesi ... Cad. No :... ... /... adresi üzerinde bulunan yapı planlarının ve ruhsatlarının dosya arasına ibraz edildiği anlaşılmıştır. ... tarafından dava konusu dekontlara ilişkin hesap hareketlerinin dosya arasına ibraz edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce 27/06/2025 tarihinde ... Merkez Mahallesi ... Cad. No: ... .../SAKARYA adresinde keşif icra edilmiş ve keşifte tanık beyanları alınmıştır. Davacı Tanığı ...'ın; "ben davacı iş yerinde işletme müdürü olarak çalışmaktayım. 22.05.2024 tarihli olaydan birebir haberdarım. Davalının inşaat çalışması nedeniyle hava kompresör hava kurutucu, hava tankı, sıcak hava küpü, sıcak su ısıtma gazi odası ve emiş bacısı zarar görmüştür. Kaza sonrası emiş bacalarını ve kompresörleri işletme içerisine taşıdık. Diğer zararlar ise hala yapılmamıştır. Emiş bacası ve kompresörü parası bizden gitmiştir. Davalılar kaza sonrası emiş bacasının alt kısmındaki karkasları yaptırdılar ayrıca emiş bacalarının egzozlarını üçüncü şirkete yaptırdılar, bunun ödemesi de 90. Günde değil 120. Günde yapıldı. Dava dilekçesinde bana göstermiş olduğunuz mesaj içerikleri benim ile davalı şirketin ortaklarından olan ... arasında gerçekleşmişti. Mesaj içeriğinden de görüleceği üzere tüm zararlarımızın giderileceği söylenmiştir. ... ile zarar konusunda görüştük. Dava dilekçesindeki miktar kadar zararımız olduğunu ... ile yapmış olduğumuz görüşmede ilettik. Fabrikamızda yaptığımız toplantıda kolaylık olsun diye yarısı şimdi yarısını da sonradan ödeyebileceklerini söyledik. Tamam deyip kalktılar ancak düzenlediğimiz faturayı iade ettiler, dosyaya sunulan dava dilekçesini ek yapılan 4 numaralı delildeki ... Şube devreye alma süreci belgesinde yazılı belgedeki zararlara ilişkin maliyet dökümünü ben hazırladım, ...'e gönderdik, tamam deyip işletmede görüşmek üzere deyip ayrıldı. Mesaj içeriklerinde ... bana ödeyemeyeceğine dair bir beyanda bulunmadı. Davalı yerin iki ortaklı yapısı olduğunu biliyorum, ... dışındaki diğer ortakla meydana gelen zarar için konuşmadım. Ancak işletmemizdeki görüşmeye iki ortak birlikte gelmişti. Davalının yapmış olduğu inşaat işinden dolayı makinemizin titreşiminin tehlikeli olduğuna dair meydana gelen olaydan önce tarafımıza yapılmış bir bildirim ve uyarı olmamıştır. Yıkılan hava küplerinin, emiş bacalarının içeriye taşınması davalı tarafça yapılmıştır. Yıkılan yerdeki zemin betonu davalı tarafça yapılmıştır." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Davacı Tanığı ...'nın; "Ben davacıyı iş yerinde bakım uzmanı olarak çalışmaktayım. Davalının yapmış olduğu inşaat işinden dolayık meydana gelen zararı bilmekteyim. Davalı inşaat işinden dolayı hava kompresör hava kurutucu, hava tankı, sıcak hava küpü, sıcak su ısıtma gazi odası ve emiş bacısı zarar görmüştür. Kaza sonrası emiş bacalarını ve komresörleri işletme içerisine taşıdık. Diğer zararlar ise hala yapılmamıştır. Emiş bacası ve kompresörü parası kim tarafından karşılandığını bilmiyorum. Davalılar kaza sonrası emiş bacasının alt kısmındaki karkasları yaptırdılar ayrıca emiş bacalarının egzozlarını üçüncü şirkete yaptırdılar, Dava dilekçesinde bana göstermiş olduğunuz mesaj içeriklerinden haberdar değilim. Davalının yapmış olduğu inşaat işinden dolayı makinemizin titreşiminin tehlikeli olduğuna dair meydana gelen olaydan önce tarafımıza yapılmış bir bildirim ve uyarının olup olmadığı konusunda bilgim yoktur. Yıkılan hava küplerinin, emiş bacalarının içeriye taşınması davalı taraf ile birlikte davacı taraf yapmıştır. Yıkılan yerdeki zemin betonu davalı tarafça yapılmıştır." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Davacı Tanığı ...'in; "Ben davacı iş yerinde üretim uzmanı olarak çalışmaktayım. Davalının yapmış olduğu inşaat işinden dolayık meydana gelen zararı bilmekteyim. Davalı inşaat işinden dolayı hava kompresör hava kurutucu, hava tankı, sıcak hava küpü, sıcak su ısıtma gazi odası ve emiş bacısı zarar görmüştür. Kaza sonrası emiş bacalarını ve kompresörleri işletme içerisine taşıdık. Diğer zararlar ise hala yapılmamıştır. Sıcak hava küpü, gaz odası hala monte edilmiş değildir. Emiş bacası ve kompresörün taşınması davalı tarafın ayarladığı vinç ile olmuştur, kazı sonrası emiş bacalarının karkaslarının yapım içeriği bizde kalmıştır ancak masrafı davalı taraf karşıladı mı bilmiyorum. Emiş bacalarının üstündeki egzoz kısımlar davacı tarafından yapılmıştır. Davalılar kaza sonrası emiş bacasının alt kısmındaki karkasları yaptırdılar ayrıca emiş bacalarının egzozlarını üçüncü şirkete yaptırdılar, Dava dilekçesinde bana göstermiş olduğunuz mesaj içeriklerinden haberdar değilim. Davalının yapmış olduğu inşaat işinden dolayı makinemizin titreşiminin tehlikeli olduğuna dair meydana gelen olaydan önce tarafımıza yapılmış bir bildirim ve uyarının olup olmadığı konusunda konuşmalar geçti ancak bu konuşmalar makinenin titreşiminin olduğu bu titreşimin açılan alanda yıkıma sebebiyet verdiği söylendi, bu söylemi ... Kalabalık bir ekibe yaptı bende orada bulunmaktaydım. Yıkılan yerdeki zemin betonu davalı tarafça yapılmıştır. Tanıklık ücreti istemiyorum, dedi, Beyanı okundu imzası alındı. Dava dilekçesinin 4 numaralı delilinde ... Şube Devreye alma süreci adlı belgesinde her ne kadar tesisin yedi günlük duruş kaybı olduğu yazılı olsa da gerçekte olan duruş kaybı süresi 9,5 gündür. dokuz buçuk gün sonra işletmeyi kısmi olarak faaliyete geçirebildik. Hala tam kapasite çalışmamaktayız. Kompresör ve emiş bacalarını ilk günden taşıdığımız için kısmi çalışmaya başlayabildik." şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır. Tüm dosya ve kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;Dava, komşu parselde yürütülen inşaat faaliyetleri esnasında meydana gelen kusurlu iksa uygulaması nedeniyle davacıya ait fabrikada oluşan altyapı, makine, işçilik ve duruş kayıplarından kaynaklanan ve faturaya yansıtılan maddi tazminat istemine ilişkindir.Davaya konu ... numaralı faturanın yansıtma alacağı konulu olduğu görülmekle, bu faturaya dayanak faturaların ve işlemlere ilişkin kayıtların sunulması için davacı vekiline süre verilmiş. Davacı vekili 04.03.2025 tarihli dilekçesinde, meydana gelen zararın dava dilekçesine eklenen 4 numaralı delil (tablo halinde) olduğunu beyan etmiştir. Yargılama sözü edilen tabloda belirtilen kalemlere göre yürütülmüştür. Taraflar arasındaki anlaşmazlık: davalının inşaat alanında yaptığı çalışma esnasındaki fiili ile davacının mal varlığına zarar verip vermediği, haksız fiil esaslarının uygulanmasının gerekip gerekmediği, fiil ile zarar arasında illiyet bağının olup olmadığı, davacının zararı gidermesindeki tutarın makul olup olmadığı, bu tutarı davalıdan tahsil edip edemeyeceği, davacının dava açmadan önce zarardan dolayı yaptığı harcamaları davalının kabul edip etmediği yönünde olduğu tespit edilmiştir.Mahkememizin ... D. İş sayılı dosyasının fiziki hali dosya içerisine alınmış, davalı şirketin ortak ve yetkililerini gösterir ticaret sicil kayıtları ile ... tarafından verilen cevaplar incelenmiştir. Somut olayda; Davacı vekili meydana gelen haksız fiil nedeniyle davalı ile yapılan görüşmelerde anlaştıklarını, dolayısıyla sözleşme hükümlerine göre alacaklı olduklarını, haksız fiil nedeniyle zararın tazminin gerektiğini ileri sürmüştür. Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü amacıyla 27.06.2025 tarihinde mahallinde inşaat, makine ve elektrik uzmanı bilirkişiler ile mali müşavir bilirkişiden oluşan heyet marifetiyle keşif icra edilmiş; dosya kapsamına kök ve ek bilirkişi raporları kazandırılmıştır. Davacı tanıkları ... , ... ve ... mahkememiz huzurunda dinlenmiştir. Davacı vekili meydana gelen haksız fiil nedeniyle davalı ile yapılan görüşmelerde anlaştıklarını, dolayısıyla sözleşme hükümlerine göre alacaklı olduklarını, haksız fiil nedeniyle zararın tazminin gerektiğini ileri sürmüştür. Taraflar arasında anlaşmanın olduğuna dair delil Whast Up kayıtlarıdır. Whats Up kayıtlarının delil başlangıcı mahiyetinde olduğu gözetilerek tanıklar dinlenmiştir. Dinlenen tanık anlatımları Whats Up kayıtları ile uyumlu olsa da meydana gelen tam zararın miktarı, davalının ödemeyi taahhüt ettiği miktarın belirli olmaması nedeniyle taraflar arasında zararın giderimine yönelik bir sözleşmenin olduğu tespit edilememiştir. Sözleşme ilişkisi tespit edilememiş olsa da davacı taraf haksız fiil hükümlerine de dayanmış ve mahkemece bu yönde de inceleme yapılmıştır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 49. maddesi gereğince haksız fiil sorumluluğunun doğması için hukuka aykırı bir fiil, kusur, zarar ve fiil ile zarar arasında illiyet bağının bulunması şarttır. Alınan kök ve ek bilirkişi raporlarına göre davalı şirket tarafından yürütülen kazı derinliğinin 1,75 metreyi aşmasına rağmen zemin etüdü, geoteknik tasarım ve risk değerlendirme raporlarının hazırlanmadığı, ... genelgelerine aykırı olarak palplanş kazık sisteminde kuşak (başlık) kirişi, ankraj veya ara yatay destek elemanlarının kullanılmadığı belirlenmiştir. Bu durum kazı kenar stabilitesinin sağlanamamasına, kazıkların düşeylikten saparak davacı parseline doğru hareket etmesine ve neticesinde davacı fabrikasının zemininde çökme ile yapısal hasarlara yol açtığı teknik olarak tespit edilmiştir. Davalının kusurlu eylemi ile meydana gelen zarar arasındaki illiyet bağı tam olarak kurulmuştur. Davalı taraf, hasarın davacıya ait makinelerin titreşiminden kaynaklandığı yönündeki savunması incelenmiştir. Makine mühendisi bilirkişisi tarafından ISO 10816-3 standardına göre yapılan analizde, makinelerin alarm üst sınırı (4,5 mm/s) ve hatta daha yüksek seviyesinde çalıştırıldığı varsayımında dahi zemine aktarılan toplam gerilmenin (0,085 MPa) sahada mevcut olan en düşük beton sınıfının karakteristik basınç dayanımının (16 MPa) yalnızca %0,53'ü (1/186'sı) seviyesinde kaldığı belirtilmiştir. Bu nedenle, titreşim etkisiyle beton zeminde çökme oluşmasının teknik olarak mümkün olmadığı saptanmış olup davalının bu itirazına itibar edilmemiştir.Çekme mesafesi ihlali ve müterafik kusur iddiaları yönünden yapılan incelemede; davacının ana fabrika binasının imar planına ve yapı ruhsatına uygun konumlandırıldığı anlaşılmıştır. Ancak zarar gören baca, hava kanalları ve vinç hattı gibi bazı çevre ünitelerinin Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'nin 18. maddesinde belirtilen çekme mesafesi sınırları içerisinde yer aldığı ve yapı ruhsatı eki projelerde gösterilmediği tespit edilmiştir. Söz konusu ünitelerin çekme mesafesine yakın konumlandırılması, teknik açıdan risk faktörünü artıracağı bilirkişi raporunda belirtilmiştir. Bu durum haksız fiilin sonuçlarını ağırlaştırıcı nitelikte olup, 6098 sayılı TBK'nın 52. maddesi kapsamında davacı lehine müterafik kusur teşkil ettiği sonucuna varılmıştır. Bu doğrultuda, davalının kazı güvenliğini sağlama yükümlülüğünün asli etki, davacının üniteleri konumlandırma şeklinin ise tali etki (müterafik kusur) oluşturduğu kabul edilerek tazminat miktarından takdiren %20 oranında hakkaniyet indirimi yapılması uygun görülmüştür.Zarar miktarının tespiti hususunda heyet tarafından hazırlanan kök ve ek raporundaki denetime elverişli hesaplamalar dikkate alınmıştır. Buna göre net zarar kalemleri:-Makine ve Ekipman Hasar Onarım Maliyeti: 608.110,00 TL olarak hesaplanmış, bu tutardan davalı tarafça fiilen üstlenilen/ödenen ve mükerrerliği önlemek adına düşülen 157.175,00 TL mahsup edildikten sonra kalan net tutar 450.935,00 TL'dir.-Üretim / Duruş Kaybı Zararı: Tesisin 8 günlük duruş kaybı 612.249,60 TL'dir.-İşçilik ve Fazla Mesai Bedeli: 61.403,40 TL'dir.Toplam Net Zarar: KDV Hariç 1.124.588,00 TL olarak tespit edilmiştir..Bilirkişi heyetince hesaplanan toplam net zarar miktarı KDV hariç 1.124.588,00 TL olup, davacının talep edebileceği KDV dahil zarar miktarı 1.349.505,60 TL'dir. TBK 52. maddesi uyarınca davacının %20 oranındaki müterafik kusuru tenzil edildiğinde 1.079.604,48 TL maddi zararın hesaplandığı, bu miktarın davacının talebinin altında kaldığı anlaşılmakla HMK'nın 26. maddesinde düzenlenen "taleple bağlılık ilkesi" gereğince mahkememizce davacının talebinin kabulüne karar verilmiştir. Faiz yönünden; tarafların her ikisinin de tacir olması ve uyuşmazlığın ticari işletmelerini ilgilendiren bir haksız fiilden kaynaklanması karşısında, davacının ticari avans faizi talebi yerinde görülmüştür. Haksız fiillerde temerrüt tarihi zararın doğduğu tarih (olay tarihi) olduğundan, hükmedilen miktara 22.05.2024 tarihinden itibaren faiz yürütülmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Açılan davanın KABULÜ İLE,- 1.011.360,00-TL'nin zararın meydana geldiği tarih olan 22.05.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken toplam 69.086,00-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 17.271,51-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 51.814,49-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 157.704,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 17.271,51-TL Peşin/nisbi Harcı, 4.361,50-TL Keşif Harcı, 32.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 9.424,44-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 63.485,05TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Arabuluculuk dosyasında Bakanlık bütçesinden karşılanan 3.600,00 -TL ücretin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinden yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin, davalı vekilinin ve ihbar olunan vekilinin yüzünde, verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile ... nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 09/06/2026Katip ... e-imzalı Hakim ...e-imzalı