İzmir Bölge Adliye Mahkemesinin trafik kazası kaynaklı tazminat davasında İzmir Asliye Ticaret ve Torbalı Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki görev uyuşmazlığına ilişkin yargı yeri belirleme kararı.
Özet: Trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemli haksız fiil davasında, iki farklı asliye mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığı nedeniyle, ilk mahkemenin asliye hukuk mahkemesi, ikinci mahkemenin ise asliye ticaret mahkemesi olduğu, her iki mahkemenin de davanın kendi görev alanına girmediğini belirterek birbirine görevsizlik kararı vermesi üzerine, bu hukuki ihtilafın çözümü ve davaya bakmakla görevli olan mahkemenin HMK ve TTK hükümleri doğrultusunda belirlenmesi amaçlanmaktadır.

T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2026/1011 Esas
KARAR NO : 2026/1284 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 01/04/2026
NUMARASI : 2026/10 Esas, 2026/358 Karar
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ : İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/10
KARAR NO : 2026/358
KARAR TARİHİ : 01/04/2026
KESİNLEŞME TARİHİ : 28/04/2026
İNCELENEN KARARIN;
MAHKEMESİ : TORBALI 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/352
KARAR NO : 2024/309
KARAR TARİHİ : 06/11/2024
KESİNLEŞME TARİHİ : 30/12/2025
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ : 05/06/2026
G.KARAR YAZIM TARİHİ3: 02/07/2026
İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi ile Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmiş olmakla dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle, trafik kazası sonrasında aracın uğradığı gerçek zarar belirlenerek haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak kendisine verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 06/11/2024 tarih, 2024/352 Esas, 2024/309 Karar sayılı kararı ile göreve ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan HMK'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden reddine, İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, bu kararın istinaf edilmeksizin kesinleştiği görülmüştür.
Dosyanın gönderildiği İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 01/04/2026 tarih, 2026/10 Esas, 2026/358 Karar sayılı kararı ile davanın TTK. kapsamında ticari dava olmadığı gerekçesiyle davaya bakmaya Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevli olması, davanın göreve ilişkin dava şartı bulunmadığından HMKnın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine, görevli mahkemenin Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna dair karşı görevsizlik kararı verilmiş, bu kararın da istinaf edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmıştır.
HMK'nun 2. maddesinde "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
TTK'nun 4. maddesinde "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır." şeklinde düzenlenmiştir.
TTK'nun 5. maddesinde "(1)- Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.
(2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4 üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir." şeklinde düzenlenmiştir.
Somut olayda; dava, trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Dosya içerisinde mevcut Kurum yazı cevaplarına göre, davacı ve davalılardan ....ın tacir olmadığı, haksız fiilin tarafların ticari işletmesinden kaynaklanmadığı, davanın TTK'nun 4 ve 5. maddeleri uyarınca ticari dava niteliğinde olmadığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlık ticari ilişkiye dayalı olmadığından, haksız fiil hükümlerine göre HMK'nun 2/1. maddesi gereğince asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
KARAR: 6100 sayılı HMK'nun 21 ve 22. maddeleri gereğince Torbalı 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
Dosyanın yargı yeri belirlenmesi talep eden mahkemesine iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nun 362/1-c maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi.05/06/2026