trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasında sigorta şirketinin kusur oranı, araç pert bedeli ve faiz başlangıcına itirazlarını değerlendiren antalya bölge adliye mahkemesinin istinaf kararı.

Trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasında sigorta şirketinin kusur oranı, araç pert bedeli ve faiz başlangıcına itirazlarını değerlendiren Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf kararı.

Özet: Bu istinaf incelemesi, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasında, ilk derece mahkemesinin davalı sürücüyü %60 kusurlu bularak davacılara pert bedeli ve araç mahrumiyet bedeli ödenmesine hükmettiği kararına karşı, davalı sigorta şirketinin hukuki yarar eksikliği, kusur tespiti ve faiz başlangıcı itirazlarını değerlendirmektedir.

T.C.

ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:DENİZLİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:21/09/2023

DAVA:Maddi Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ:18/06/2026

KARAR YAZIM TARİHİ:23/06/2026

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 21/10/2021 tarihinde müvekkillerinin 1/2 pay olarak malik oldukları ... plakalı araç ile davalı sigortanın sigortalısı, davalı ...'in maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç arasında yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün asli kusurlu olduğunu, Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında davalı ...'in taksirle yaralama suçundan mahkumiyetine karar verildiğini, davacıların aracındaki hasara ilişkin bilirkişi incelemesi yapılarak aracın pert oluş olmadığının tespiti gerektiğini, araç pert değilse de aracın onarımı için gerekli hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedelinin tespiti gerektiğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın davalılardan sigorta şirketi yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla, 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı ...'den tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 18/08/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile müvekkillerine ait ... plakalı aracın pert olması nedeniyle pert bedeli olan 42.000,00 TL'nin davalılardan kaza tarihi olan 21/10/2021 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitleriyle sınırlı olarak), araç mahrumiyet bedeli olan 4.500,00 TL'nin davalı ...'den kaza tarihi olan 21/10/2021 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVALI CEVABININ ÖZETİ:

Davalı ... Sigorta AŞ vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığından başvurunun usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, sözleşmeye bağlılık yani ahde vefa ilkesi uyarınca ilk derece mahkemesince dava konusu kazadan kaynaklı istem bakımından ZMMS Genel Şartları dikkate alınarak yargılama devam edilerek hüküm kurulması gerektiğini, müvekkili şirketin kusur oranında sorumlu olduğunu, gelir kaybı bedelinin teminat dışı haller içinde yer aldığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, davacı sürücünün kusurlu olduğunu, müvekkilinin davacının aracını görmediğini, müvekkilinin kazada taraf bile olmadığını, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması halinde kusursuz olduğunun ortaya çıkacağını beyanla davanın reddini istemiştir.

DELİLLER:

Trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, bilirkişi raporları, tüm dosya kapsamı.

İDM KARARININ ÖZETİ:

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; davalı sigorta şirketine sigortalı aracın davalı sürücüsünün kavşak noktasına geldiğinde geçiş önceliğine ve trafik işaretlerine riayet etmeyerek geçişini devam etmesi ile ana yoldan kendi şerit ve istikametinde seyir halinde olan davacı aracına çarpması neticesinde meydana gelen kazada davalı sigorta şirketine sigortalı aracın davalı sürücüsünün %60, davacı araç sürücüsünün ise %40 oranında kusurlu olduğu, tarafların kusur oranı ve bedel artırım beyanı dikkate alınarak davanın kabulü ile 42.000,00 TL pert bedelinin davalı ... Sigorta AŞ'den poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 19/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ...'den temerrüt tarihi olan 21/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 4.500,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı ...'den temerrüt tarihi olan 21/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ:

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hukuka açıkça aykırı olduğunu, taraflarınca Adli Tıp Kurumundan kusur durumuna ilişkin rapor alınması taleplerinin ilk derece mahkemesince dikkate alınmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla faiz başlangıç tarihinin davanın açılma tarihi olarak kabul edilmesi gerektiğini, mezkur başvuru konusu yargılamada ZMMS Genel Şartları dikkate alınarak yargılamaya devam edilmesi gerekirken aksi yönde rayiç değer üzerinden hesaplama yapılması açıkça hukuka aykırı olduğunu beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddini istemiştir.

İSTİNAFA CEVAP:

Davacılar vekili istinafa cevap vermemiştir.

G E R E K Ç E

Uyuşmazlık, trafik kazası nedeniyle araç hasarından kaynaklanan maddi tazminat isteğine ilişkindir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Davacılar vekili, davalı sürücü ...'in kusuru nedeniyle gerçekleşen çift taraflı trafik kazası nedeniyle aracında meydana gelen hasar bedelini her iki davalıdan, araç mahrumiyet bedelini davalı ...'den talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;

... günü saat ... sıralarında Denizli İli Merkezefendi İlçesinde davacı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı ... marka otomobil ile seyir halinde iken, ... Sokak kavşağı önlerine geldiğinde, bu sokaktan çıkarak kavşağa giren davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki, diğer davalı ... Sigorta AŞ'ye Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı ... plaka numaralı otomobilin aracının önünü kesmesi üzerine, sola doğru direksiyon manevrası yapmış, aracın hakimiyetini kaybederek orta röfüj bordür taşlarına çarpmış, orta röfüje çıkarak orta röfüj üzerinde bulunan “DUR” işaret levhasına çarpmış ve orta röfüjü aşarak karşı yöne ait platforma geçmiş, burada seyir halinde olan dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet ile çarpışmış ve bu platformda ikinci şerit üzerinde durmuştur. Olay sonucunda, ... plaka numaralı otomobilin davacı sürücüsü yaralanmış, ... plakalı otomobil ön, sağ yan ve arka kısımlarından hasarlanmıştır. Davacılar ... plakalı aracın 1/2 'şer oranda maliki olup söz konusu araçta meydana gelen hasar nedeniyle hasar tazminatı ve araç mahrumiyet bedeli talep etmişlerdir.

Denizli 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas ve ... karar sayılı dosyasının incelenmesinden, sanığın davalı ..., müştekinin eldeki dava davacısı ... olup, taksirle yaralanmaya neden olma suçundan sanık hakkında neticeten adli para ceza ile cezalandırılmasına dair hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, verilen hükmün kesinleştiği anlaşılmıştır.

İlk derece mahkemesince kusur durumunun tespiti için ... Üniversitesi Ulaştırma/Yollar ve ... Yük. Müh. ... 'den alınan ... tarihli raporda, davalı sürücü ...’in hatalı sevk ve idaresinin birinci (asli) derecede ve %60 (yüzde altmış) oranında etkili olduğu, davacı sürücü ...’nın hatalı sevk ve idaresinin ikinci (tali) derecede ve %40 (yüzde kırk) oranında etkili bulunduğu, dava dışı sürücü ...’in etkili hatalı davranışı bulunmadığı yönünde rapor tanzim edildiği görülmekle alınan oransal kusur raporu ile kaza tespit tutanağının ve ceza dosyası kapsamında alınan kusura ilişkin raporların birbirleri ile uyumlu olup aralarında herhangi bir çelişki bulunmadığının anlaşılması karşısında ilk derece mahkemesince kusur değerlendirmesinin isabetli olduğu sonucuna ulaşılmış, davalı sigorta şirketi vekilinin kusur raporuna ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

İlk derece mahkemesince araçta meydana geldiği iddia olunan araç mahrumiyet ve pert bedeline ilişkin aldırılan 08/08/2023 havale tarihli sigorta eksperi bilirkişi raporunda davacılara ait aracın onarımının ekonomik olmadığı, pert-total olarak değerlendirilmesinin uygun olduğu, aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa rayiç bedelinin 100.000,00 TL ve hasarlı haliyle sovtaj bedelinin 30.000,00 TL olduğu, talep edilebilecek gerçek zarar tazminat tutarının 100.000,00-30.000,00=70.000,00 TL olduğu, tanzim ettiği poliçedeki araç başına maddi teminat limitinin 43.000,00 TL olması sebebiyle, gerçek zarar tazminat tutarının 42.000,00 TL'lik kısmının davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu, aşan kısım olan 70.000,00-43.000,0=27.000,00 TL'lik kısmının ise diğer davalının sorumluluğunda olduğu, dava konusu aracın kaza sebebiyle pert total olması ve aracın yeni bir araç ile ikame edilmesi aşamasında geçecek sürenin ortalama 30 gün olarak tespit edilmiş olması nedeniyle bu süredeki emsal bir aracın 30 gün için kiralama bedelinin 7.500,00 TL olduğu görüşlerini beyan ettikleri görülmüştür.

İstinaf talebinde bulunan davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ileri sürdüğü sebepler kapsamında yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporuna göre aracın onarımının ekonomik olmadığının, pert-total vaziyette olduğunun anlaşıldığı, raporun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu, kusura ilişkin itirazlarının da yukarıda açıklanan gerekçelerle yerinde olmadığı, faiz başlangıç tarihinin dava tarihi olarak alınması gerektiğinde ilişkin istinaf istemlerinin de yasal dayanağının bulunmadığının anlaşılmasına göre ilk derece mahkemesince, yargılamanın HMK’da düzenlenen usul kurallarına uygun olarak yapılmış olduğu, kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmadığı, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, ilk derece mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşıldığından davalı ... Sigorta AŞ vekilinin yerinde bulunmayan istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nın 353/1. fıkra (b-1) bendi gereğince istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı ... Sigorta AŞ tarafından peşin yatırılan 738,00 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile 1.025,00 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, bakiye 1.844,02 TL istinaf karar harcının davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak Hazineye verilmesine,

3-Yapılan istinaf yargılama giderlerinin davalı ... Sigorta AŞ üzerinde bırakılmasına,

4-Artan istinaf gider avansının yatıranlara iadesine,

5-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans iade, harç tahsil/ iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 Sayılı HMK'nın 362. maddesi (1-a) bendi uyarınca 18/06/2026 tarihinde KESİN olmak üzere oy birliğiyle ile karar verildi.

...