İktisadi devlet teşekkülünün, yüklenici firmaların işçilik alacakları nedeniyle ödediği tazminat tutarlarının hizmet alım sözleşmeleri kapsamında rücuen tahsiline dair gerekçeli karar.
Özet: Bir iktisadi devlet teşekkülü olan davacı kurum, yüklenici firmaların işçilerine toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacakları için açılan davalar sonucunda icra dosyaları aracılığıyla ödemek zorunda kaldığı işçilik alacaklarını, hizmet alım sözleşmeleri gereği sorumluluğun davalı yüklenici firmalara ait olduğunu ileri sürerek rücuen talep etmekte, dava dilekçesinde sembolik talep edilen miktarlar bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah edilerek, davalı firmaların kendi çalışanlarına karşı olan yükümlülüklerinden doğan ödemelerin davacıdan tahsil edilmesini istemektedir.
T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/447 Esas - 2025/241
TÜRK MİLLETİ ADINAYARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : 2024/447 EsasKARAR NO : 2025/241..........................................DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ : 01/07/2024KARAR TARİHİ : 14/04/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 14/05/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili kurumun bir İktisadi Devlet Teşekkülü olup, asıl işi olan ... üretimi ve satışı dışındaki herhangi bir mal ya da hizmet alımının Kamu İhale Kanunu çerçevesinde ihale yoluyla değişik firmalardan temin ettiğini, Hidrolik Santraller Daire Başkanlığı'na bağlı Akköprü-Çine HES İşletme Müdürlüğü bünyesinde 2016-2018 yılları arasında bakım, onarım ve revizyon gibi işlerin bir bütün olarak davalı yüklenici firmalara verildiğini ve firmalarla hizmet alım sözleşmesi yapıldığını, davalı firmalarda iş sözleşmesiyle çalışan işçiler tarafından açılan davalar sonucunda icra dosyalarına dava dışı işçilerden ... için 19.04.2022 tarihinde 26.385,87.-TL, ... için 25.03.2022 tarihinde 16.920,30.-TL ve ... için 19.04.2022 tarihinde 18.812,92.-TL ödeme yapıldığını, davalı firmalarla imzalanan sözleşme hükümleri gereğince dava dışı işçilere yapılan bu ödemelerden davalı firmaların sorumlu olduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla her bir davalıdan şimdilik 100,00.-TL olmak üzere 200,00.-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve beyan etmiştir.Davalı taraflarca yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür. 18/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; dosyaya ibraz edilmiş bilgi ve belgeler çerçevesinde yapılan hesaplamalara göre ve hak kazanılıp kazanılamayacağının takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; davacı şirket tarafından dava dışı işçiler ..., ... ve ... için yapılan ödemelerden; ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nin sorumlu olabileceği miktarın 39.341,41.-TL olarak hesaplandığı, (bu tutarın 12.607,11.-TL'sinin ödeme tarihinin 25.03.2022, 26.734,30.-TL'sinin ödeme tarihinin 19.04.2022 olduğu), ... ... ... Makine İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş.'nin sorumlu olabileceği miktarın 22.777,68.-TL olarak hesaplandığı, (bu tutarın 4.313,19.-TL'sinin ödeme tarihinin 25.03.2022, 18.464,49.-TL'sinin ödeme tarihinin 19.04.2022 olduğu), bildirilmiştir.Davacı vekili ıslah dilekçesi ile; ... Tur. Ltd. Şti. bakımından talep edilen 100-TL alacağın 39.341,41-TL’ye, ... ... Elk. A.Ş. bakımından talep edilen 100-TL alacağın 22.777,68-TL’ye çıkardıklarını, bu suretle toplam 62.119,09 TL olarak davayı ıslah ettiklerini beyan etmiştir. Dava, rücuen alacak istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın, taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesi kapsamında, davalı işçilerinin ödemelerinden hangi tarafın sorumlu olduğu, hizmet alım sözleşmesi hükümlerine göre davacının işçilere yaptığı ödemelerin davalılardan rücuen tahsilini talep edip edemeyeceği, edebilir ise tutarı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır.Dava dışı işçi ... yönünden; ... 29.İş Mahkemesi'nin 2020/547 E. sayılı dosyası incelendiğinde; işçi ... tarafından ... aleyhine, TİS'den kaynaklanan bir kısım işçilik alacaklarının tahsili talebiyle dava açıldığı, iş bu davanın, davalılardan ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'ne ihbar edildiği, yargılama neticesinde, davanın kabulü ile; 3.105,08TL brüt ücret zammı farkı alacağı, 425,00 TL brüt çocuk yardımı alacağı, 510,00TL brüt yakacak yardımı alacağı, 110,00 TL brüt öğrenim yardımı alacağı, 300,00 TL brüt bayram yardımı alacağı, 2.255,93TL brüt ikramiye alacağının, 10,00 TL'sine dava tarihinden, bakiyesine ıslah tarihi olan 09.11.2018 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek işletme kredi faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, ilamın takibe konulması akabinde, davacı tarafından ... 17. İcra Dairesi'nin 2022/5932 (4.Genel İcra Dairesi 2023/74162) sayılı dosyasına 25.03.2022 tarihinde 16.920,30.-TL ödendiği görülmüştür.Dava dışı işçi ... yönünden; ... 29.İş Mahkemesi'nin 2019/1081 E. sayılı dosyası incelendiğinde; işçi ... tarafından ... aleyhine, TİS'den kaynaklanan bir kısım işçilik alacaklarının tahsili talebiyle dava açıldığı, iş bu davanın, davalılardan ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic, Ltd. Şti.'ye ihbar edildiği, yapılan yargılama neticesinde, davanın kabulu ile; 3.105,08TL brüt ücret zammı farkı alacağı, 425,00 TL brüt çocuk yardımı alacağı, 510,00 TL brüt yakacak yardımı alacağı, 300,00 TL brüt bayram yardımı alacağı, 2.255,93 TL brüt ikramiye alacağı, 909,18 TL brüt ubgt alacağının, 10,00 TL' sine dava tarihinden, bakiyesine ıslah tarihi olan 09.11.2018 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek işletme kredi faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, iş bu ilamın takibe konulması sonrasında, davacı tarafından ... 17. İcra Dairesi'nin 2022/5917 (4.Genel İcra Di 2023/74147) sayılı dosyasına 19.04.2022 tarihinde 18.812,92.-TL'nin yatırıldığı görülmüştür.Dava dışı ... yönünden; ... 29 İş Mahkemesi'nin 2020/544 E. sayılı dosyası incelendiğinde; işçi ... tarafından ... aleyhine, TİS'den kaynaklanan bir kısım işçilik alacaklarının tahsili talebiyle dava açıldığı, yapılan yargılama neticesinde, davanın kabulü ile; 6.831,02 TL brüt ücret zammı farkı alacağının, 850,00 TL brüt çocuk yardımı alacağının, 510,00 TL brüt yakacak yardımı alacağının, 300,00TL brüt bayram yardımı alacağının, 2.683,46 TL brüt ikramiye alacağının, 374,94 TL brüt hastalık yardımı alacağının dava ile istenen 10,00 TL' sine dava tarihinden (15/09/2017), geri kalan kısmının ıslah tarihi olan 09/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek işletme kredi faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, ilamın takibe konulması akabinde, ... 17. İcra Dairesi'nin 2022/5928 (4.Genel İcra Dairesi 2023/74158) sayılı dosyasına davacı tarafından 19.04.2022 tarihinde 26.385,87.-TL yatırıldığı görülmüştür.Taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesinin 22/23.maddesinde “... Yüklenicinin sözleşme konusu işle ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri, aşağıda ve Teknik Şartnamede belirlenmiş olup yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür...” 31/32.maddesinin “... Yüklenici taahhüdü çerçevesinde kusurlu ve standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, tasarım hatası, uygulama yanlışlığı, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ziyandan doğrudan sorumlu olacaktır...” Teknik Şartnamenin 9.12.maddesinde “... Yüklenicinin çalıştırdığı personel ve kendi firması ile ilgili İş Kanunu, SSK Kanunu, iş mevzuatı, Umumi Hıfzısıhha Kanunu ile bu konudaki diğer yasa, tüzük ve yönetmeliklerde emredilen SSK primleri, işsizlik sigortası, kıdem ve ihbar tazminatları ile ikramiye ve fazla mesai, vergi, tazminat vb. diğer bütün yasal yükümlülükler yükleniciye aittir.” 9.12.maddesinin “... Yüklenicinin çalıştırdığı personel ve kendi firması ile ilgili İş Kanunu, SSK Kanunu, iş mevzuatı, Umumi Hıfzısıhha Kanunu ile bu konudaki diğer yasa, tüzük ve yönetmeliklerde emredilen SSK primleri, işsizlik sigortası, ikramiye, fazla mesai, vergi, tazminat vb. diğer bütün yasal yükümlülükler yükleniciye aittir.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür. Yukarıda açıklanan sözleşme ve teknik şartname hükümleri kapsamında, Mahkeme ilamları ile belirlenen işçilik ödemelerinden, davalı yüklenicilerin dava dışı işçileri çalıştırdıkları dönemle sınırlı olmak kaydıyla sorumlu oldukları sonuç ve kanaatine varılmakla, hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:1-Davanın KABULÜ İLE, 39.341,41 TL'nin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 22.777,68 TL'nin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'nden olmak üzere toplam 62.119,09 TL'nin ödeme tarihlerinden (davalı ... ... Ltd. Şti. Yönünden hükmedilen 39.341,41 TL'nin 12.607,11 TL'sinin 25/03/2022, 26.734,30 TL'sinin 19/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile, davalı ... ... A.Ş yönünden hükmedilen toplam 22.777,68 TL'nin 4.313,19 TL'sinin 25/03/2022, 18.464,49 TL'sinin 19/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte ) itibaren işleyecek avans faizleri ile ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gerekli 4.243,36 TL harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan toplam 1.485,03 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.758,33 TL harcın 1.746,91 TL'sinin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 1.011,42 TL'sinin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından peşin ve ıslah harcı olarak yatırılan toplam 1.485,03 TL harcın 940,50 TL'sinin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 544,53 TL'sinin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin 18.999,67 TL'sinin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 11.000,33 TL'sinin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'nden alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 4.747,40 TL ( ilk yargılama gideri, bilirkişi ücreti, posta gideri olmak üzere) yargılama giderinin 3.006,63 TL'sinin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 1.740,77 TL'sinin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, 6-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine, 7-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 3.800,00 TL arabuluculuk giderinin 2.406,63 TL'sinin davalı ... Turizm Madencilik Enerji İthalat İhracat ve Tic. Ltd. Şti.'nden, 1.393,37 TL'sinin davalı ... ... ... Makine İnşaat San. Tic. A.Ş'den tahsili ile Hazineye irat kaydına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu ve her bir davalı yönünden hükmedilen alacak tutarı dikkate alınarak kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/04/2025 ¸YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ:Bilirkişi Ücreti : 4.000,00 TLPosta Masrafı : 259,00 TLBaşvurma Harcı : 427,60 TLVekalet Harcı : 60,80 TL