izmir bölge adliye mahkemesi, ticari işletmeye yönelik kaçak elektrik tüketimi iddiasıyla düzenlenen haksız fatura ve cebirle imzalatılan senetler hakkındaki menfi tespit davası istinafını inceliyor.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi, ticari işletmeye yönelik kaçak elektrik tüketimi iddiasıyla düzenlenen haksız fatura ve cebirle imzalatılan senetler hakkındaki menfi tespit davası istinafını inceliyor.

Özet: Elektrik abonesinin, ticari işletmesinde tespit edilen kaçak elektrik kullanımı sonrası elektrik dağıtım şirketinin yasa dışı ve fahiş bedel talep ettiğini, duress altında taksitlendirme protokolü ve senetler imzaladığını ileri sürerek borçsuzluğunun tespiti talebiyle açtığı menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesi abonenin fazladan 172.150,88 TL ödediğine karar vererek davanın kısmen kabulüne hükmetmiş; bu karara karşı davalı elektrik şirketi istinaf başvurusunda bulunmuştur.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/435

KARAR NO : 2026/1352

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/939

KARAR NO : 2024/774

DAVA TARİHİ : 10/11/2022

KARAR TARİHİ : 15/10/2024

DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)

DAİRE KARAR TARİHİ : 25/06/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : 25/06/2026

İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/10/2024 Tarih ve 2022/939 Esas 2024/774 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM:

Davacı avukatı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; davacıların davalı şirketten 216037.. tesisatı numarası ile ticari işletmesi ....e elektrik hizmeti aldığını, müvekkilinin aynı zamanda şahıs firmasının da yetkilisi olduğunu, şahıs işletmesi için almış olduğu ticari hizmete dair olduğunu, işletmeye dair önceki tarihli faturalarını düzenli ve günü gününe ödediğini, elektrik kullanım ücretlerine gelen %168 'lik zamlar neticesinde faturayı görmesinin ardından çok büyük telaşa kapıldığını, tüm ülke nezdinde işletmeleri büyük ölçüde etkileyen zamların davacı ... de etkilediğini, 2022 yılı Ekim ayında bir anlık gaflet neticesinde elektrik panosunun kaçak elektrik tutanağında izah edilen şekilde işlemler gerçekleşmesine müsaade ettiğini, husumeti bulunan komşusunun ilgili durumu gördüğünü, ertesi gün davalı ... şirketini aramak suretiyle ticari işletmesini şikayet ettiğini, 21/10/2022 sabahı gelen ekiplerin elektrik panosunun kontrolünü sağladığını ve kaçak elektrik tutanağı düzenlediklerini, elektriği 55078... seri numaralı mühür ile mühürlediklerini ve kestiklerini, müvekkilinin ticari işletmesinin büyük bir zorluğa girdiğini, tüm işlerinin durduğunu, zor durumda olan davacının kurum binasına giderek borcu kabul ettiği taksitlendirme protokolüne ve aynı bedelli senede imza atması yanında da kefil getirmesi halinde elektriğinin hemen açılacağının belirtildiğini, davacı daha sonrasında kefil ... ile birlikte davalı kuruma gittiğini, elektriğin açılması amacıyla önüne ne konduysa imzalanması baskısı altında davalı şirketin işletmesinde kendisine usul ve yasaya aykırı borç evraklarının imzalatıldığını, senetleri imzalamaması halinde elektrik hizmeti alamayacağı, mühürlü panosundan mührün kaldırılmayacağının beyan edildiği, kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanmasına dair 24.10.2022 tarihli GR12022000087996 numaralı 242.350,75 TL tutarında davacıya tebliğ edilen veyahut sunulan hiçbir faturanın bulunmadığını, davacının ilgili faturalandırma işleminin dayanağından faturanın direkt kendisinden yoksun bırakıldığını, itiraz etme olanağının ortadan kaldırıldığını, karşılıklıklı edimler arasındaki açık oransızlığın müvekkilinin zayıf durumundan kaynaklandığı ve davalı tarafın bilerek bu durumdan yararlanmak istediğinin son derece açık olduğunu, kaçak elektrik tüketim miktarının belirlenmesi aşamasında hukuka uygun biçimde hesaplanmamış olan 242.350,75 TL'lik fatura bedelinin müvekkili davacıya ve kefile dayatılmasının kabul edilemeyeceğini iddia ederek, borç için alınan senetler ve fatura yönünden davacının ve kefilin borçsuzluğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YANIT :

Davalı avukatı tarafından verilen yanıt dilekçesinde özetle; şirket tarafından gerçekleştirilen tüm iş ve işlemlerin yönetmelik ve yasaya uygun olduğunu, şirketin zorla senet imzalatmadığı gibi davacı tarafça taksitlendirme talebinde bulunulduğunu, taksitlendirme protokolü ve bu doğrultuda düzenlenen senedi kendilerinin hiçbir baskı altında kalmadan imzaladığını, şirketin takside bağlayacağı bir kaçak elektrik kullanım faturasına ilişkin alacağı senet, kefil vb.hukuki yollarla garanti altına almak istemesinin hukuki olduğunu, davacının somut dayanaktan yoksun iddialarının mümkün olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

Mahkemece; davanın kabulüne, davalı tarafından davacılara ait iş yerinde yapılan denetimde düzenlenen 21/10/2022 tarihli kaçak elektrik tutanağına dayanarak tahakkuk ettirilen bedel için düzenlenen 24/10/2022 tarihli GR1202200008796 seri numaralı faturadan kaynaklı olarak için davacılar tarafından davalıya fazladan ödendiği belirlenen 172.150,88 TL'nin, son ödeme tarihi olan 05/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara ödenmesine, dair karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN:

Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ:

Davalı avukatı tarafından verilen istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde özetle;

-davaya konu faturanın mevzuata uygun tahakkuk ettirildiğini,

-Kaçak kullanım faturası, kaçak tespit tarihi 21.10.2022 ile 24.04.2022 tarihleri arası 180 gün kaçak kullanım için, kaçak tespiti sırasında tespit edilen cihazların toplam gücü 28,9 kWh güç üzerinden, işyerinin tutanakla 2 vardiya çalıştığının tespit edilmesi nedeniyle "14" çalışma saati ile çarpılmasıyla, 28,9 kW x 180 x 14 = 72.828 kWh tüketimin kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifenin 1,5 katı ile çarpılmasıyla 242.350,75-TL'lik kaçak elektrik kullanım faturası oluşturulduğunu,

- yapılan kaçak tahakkukunun ilgili mevzuat hükümlerine göre doğru hesaplandığını belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; Davacılar tarafından işletilen ve davacılar ile davalı arasında abonelik sözleşmesine konu iş yerine bağlı sayaçta kaçak elektrik kullanıldığı iddiası ile düzenlenen tutanak sonrası düzenlenen fatura bedelinin fahiş olduğu, davalı şirketin tekel yetkisini kullanarak davacıların zor durumu nedeni ile ilgili protokolün ve senetlerin imzalandığı iddiası ile davalı tarafın düzenlenen protokol ve senetler nedeni ile aşırı yararlanma hükümleri uyarınca haksız şekilde protokolde gösterilen bedelin belirlendiği ve fazla ödendiği iddia edilen bedelin iadesi istemi ile açılan menfi tespit, ödeme olması halinde istirdat davasıdır.

Davacıya ait iş yerinde tutulan kaçak elektrik tespit tutanağı üzerinde gösterilen kurulu gücün ve kaçak elektrik kullanım şeklinin incelenmesi ile davalı tarafından tahakkuk ettirilen kaçak elektrik kullanım borcunun doğru şekilde hesaplanıp hesaplanmadığının tespiti yönünden dosyanın elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 13/02/2024 tarihli rapora göre, davacılar tarafından davalı şirkete 172.150,88 TL fazla ödeme yapıldığının tespit edildiği, bu konuda düzenlenen bilirkişi raporundaki ayrıntıların gerekçeli kararda gösterildiği ve rapora bu hali ile itibar edilerek hükme esas alınabileceği anlaşılmıştır. Zira, davacı ... 'ya ait iş yerinde düzenlenen kaçak elektrik tutanağında sayaç harici çekilen hat üzerinde belirlenen kurulu gücün fiilen zeminde olmasının mümkün olmadığı, bu miktarda bir akımın söz konusu yerde sağlanmasının mümkün olmadığının bilirkişi tarafından yapılan incelemeye göre belirlendiği, ayrıca, EPTH Yönetmeliğinin 42. Maddesine göre, tanımlanan eylem yönünden davalıya düzenlenmesi gereken kaçak elektrik faturasının 81.109,34 TL olması gerektiği, davacı tarafından yapılan ödemelerin aylara göre raporda hesaplanması ve sonucunun belirlenmesi söz konusu olduğundan buna göre, belirlenen fazla ödemenin 172.150,88 TL olduğunun kabulü gerektiği ve bu bedelin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiği davacı tarafından yapılan son ödeme tarihi olan 05/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile bu bedelin tahsili isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla, 21/10/2022 tarihli kaçak elektrik tutanağına dayanarak tahakkuk ettirilen bedel için düzenlenen 24/10/2022 tarihli GR 1202200008796 seri numaralı faturadan kaynaklı olarak için davacılar tarafından davalıya fazladan ödendiği belirlenen 172.150,88 TL'nin, son ödeme tarihi olan 05/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara ödenmesine dair verilen karar usul ve yasaya uygun olduğundan, davalı tarafça bildirilen tüm istinaf taleplerinin 6100 sayılı hmk 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:

İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/10/2024 Tarih ve 2022/939 Esas 2024/774 Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun olmakla davalı vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK 353/(1)-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

İstinaf talebinde bulunan davalı tarafından alınması gereken 11.759,62 TL istinaf karar harcından davalı tarafından ayrı ayrı yatırılan toplam 2.940,40 TL'nin mahsubu ile kalan 8.819,22 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

İstinaf yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğinden itibaren yasal iki haftalık süresi içinde Yargıtay nezdinde temyizi kabil olmak üzere olmak üzere 25.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.