Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, zayi nedeniyle çek iptali davasında davacı ve çekin keşide/muhatap yerlerinin farklılığı sebebiyle yetkisizlik kararıyla davanın usulden reddine hükmetti.
Özet: Kaybolduğu iddia edilen bir çekin üçüncü şahısların eline geçmesini engellemek ve iptalini sağlamak amacıyla hasımsız olarak açılan bu davada, Türk Ticaret Kanununun ilgili hükümleri uyarınca yetki hususu resen incelenmiş ve davacı şirketin adresinin Bursada, çekin keşide yerinin Sivasta bulunması nedeniyle davanın görüldüğü mahkemenin yetkisiz olduğu tespit edilmiştir. Bu sebeple, dava usulden reddedilmiş ve davanın devamı için yasal sürede yetkili Bursa veya Sivas Asliye Ticaret Mahkemelerine başvurulmaması halinde dosyanın açılmamış sayılacağı yönünde davacıya ihtaratta bulunulmuştur.

T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/410 Esas
KARAR NO : 2026/529
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 08/05/2026
KARAR TARİHİ : 11/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; Dava konusu çekin yedinde bulunduğu sırada kaybolduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesinin telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğini, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:
Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
6102 sayılı TTK'nın 818-(1)-(s) maddesi yollaması ile çekler hakkında uygulanacak olan TTK'nın 757-(1) maddesinde; "İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir. Zayi nedeniyle çek iptali davaları hasımsız olarak açılan davalardandır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 818/1-s maddesinde poliçenin iptaline ilişkin 757-763 maddelerinin çek yönünden de uygulanacağı hususunun düzenlendiği, TTK'nun 757/1maddesi gereğince kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali isteminde görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu ve iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, 759/I maddesinde ise poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa poliçenin iptaline karar verilmesinin istenebileceğinin öngörüldüğü, böylece 6102 sayılı TTK'nun 818/1-s maddesi delaletiyle aynı kanunun 757.maddesi gereğince çek iptali davasının ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açılacağının düzenlendiği, davacı şirketin UYAP sorgulamasında güncel adresinin ".... MAH. .... SK. NO: 25A NİLÜFER / BURSA" olduğu, TTSG ilanları sorgulandığında da yine davacı şirketin adresinin ilan edilen ticaret sicil adresinin ".... MAH. ..... SK. NO: 25A NİLÜFER / BURSA" olduğu, dava dilekçesindeki şirket kaşesinde de aynı adresin bulunduğu, dava dilekçesinde çekin keşide yeri ve muhatap banka şubesinin Sivas olduğu anlaşılmakta olup, bu sebeple işbu davada yetkili mahkemenin davanın açılış tarihi itibariyle Bursa veya seçimlik olarak Sivas Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu, bu suretle de Mahkememizin yetkisiz olduğu anlaşılmakla, yukarıda değinilen yasa hükümleri uyarınca yetkinin kamu düzeninden olduğu, Mahkemece re'sen gözetilmesi gerektiği, Mahkememizin iş bu davaya bakmakta yetkisiz olduğu anlaşılmış, Mahkememizin yetkisizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde tüm hususları içerir hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın usulden reddi ile mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,
2-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARATINA,
3-HMK'nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın yetkili ve görevli BURSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NE tevzi edilmek üzere BURSA ASLİYE TİCARET MAHKEMELERİ TEVZİ MÜDÜRLÜĞÜ’ne GÖNDERİLMESİNE,
4-Mahkememizce verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili ve görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda dosya üzerinden verilen karar açıkça okundu 11/05/2026
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza