konya asliye ticaret mahkemesinde görülen, 15.02.2025 tarihli trafik kazası kaynaklı bakiye araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli talepli tazminat davası.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, 15.02.2025 tarihli trafik kazası kaynaklı bakiye araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli talepli tazminat davası.

Özet: Bu dava, davacının aracının 15.02.2025 tarihinde davalının %100 kusurlu olduğu bir trafik kazasında hasar görmesi üzerine açılmış olup, davacı, sigorta şirketinin ödediği 20.000 TL değer kaybı ödemesinin yetersiz olduğunu, aracında gerçekte 91.933,57 TL hasar meydana geldiğini iddia ederek bakiye değer kaybı ve aracı kullanamadığı süre için araç mahrumiyet bedelinin yasal faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ederken, davalı sigorta şirketi poliçe limitleri dahilinde sorumluluğunu yerine getirdiğini belirterek davanın reddini istemektedir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI : 1-

VEKİLİ :

DAVALI : 2-

VEKİLİ :

DAVALI : 3-

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

KARAR YAZMA TARİHİ :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı araç müvekkili adına kayıtlı olduğunu, 15.02.2025 tarihinde, ... A.Ş. adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın (sürücü davalı ...), Konya İli, ... İlçesi, 1. Organize sapağında, geri geri gelerek müvekkili adına kayıtlı ... plaka sayılı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada ... plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, sigorta şirketleri de davalı sürücünün %100 kusurlu olduğu hususunda mutabık kaldıklarını, 15.02.2025 tarihli kaza neticesinde müvekkilinin aracında maddi zararlar meydana geldiğini, söz konusu zararların müvekkili ... plaka sayılı aracını parça tedariki, tamir vs. sebebiyle tamir süresince kullanamamış ve aracından uzunca bir süre mahrum kaldığını, araç mahrumiyet tazminatının 2 ve 3 numaralı davalılarca karşılanmasının gerektiğini, 15.02.2025 tarihli kaza sebebi ile müvekkilinin ... plakalı aracında değer kaybı da meydana geldiğini, sigorta şirketi tarafından 25.07.2025 tarihinde 20.000,00 TL değer kaybı ödendiğini, ancak ödenen bu tutarın gerçek değer kaybı olmadığını, müvekkilinin ... plaka sayılı aracında yedek parça, KDV ve işçilik dahil toplamda 91.933,57 TL hasar meydana geldiği ekspertiz raporunda belirtildiğini, müvekkilinin, kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yaptırdığını, kaza sonrası araçta meydana gelen hasarlar sebebiyle aracın piyasa değerinin oldukça düştüğünü, müvekkilinin aracına ilişkin gerçek değer kaybının hesaplanmasının gerekmediğini, müvekkilinin aracında kaza dolayısıyla meydana gelen değer kaybının % 100 kusurlu olan ... plaka sayılı aracın maliki, sürücüsü ve sigorta şirketince karşılanmasının gerektiğini, bu nedenlerle haklı davalarının kabulü ile kabulü ile; 6100 sayılı HMK’nun 107. Maddesi uyarınca 10,00 TL değer kaybının kaza tarihinden (15.02.2025) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 1, 2 ve 3 numaralı davalılardan (tüm davalılardan) alınarak müvekkil davacıya verilmesine (Davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri dahilinde ve avans faizi ile birlikte alınarak), 6100 sayılı HMK’nun 109. Maddesi uyarınca 10,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 2 ve 3 numaralı davalıdan alınarak müvekkili davacıya verilmesine, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Uyuşmazlığa konu kazaya karışan ... plakalı araç müvekkil şirket tarafından ... numaralı ve 11.10.2024-2025 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, huzurdaki dava konusu kaza 15.02.2025 tarihinde meydana geldiğini, hiçbir surette kabul anlamına gelmemekle beraber, kaza tarihi itibariyle ZMM poliçe limitleri maddi hasar araç başına 300.000,00 TL olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğu her şekilde sigortalısının kusuru ve poliçe limitleri ile sınırlı olacağını, davaya ilişkin yapılan inceleme ve kontrollerde, davacının aracında 20.000,00 TL değer kaybı hesaplanmış ve bu tutar 25.07.2025 tarihinde; işbu davadan önce, davacı vekili Av. ... ’e ödendiğini, müvekkili şirket poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu eksiksiz olarak yerine getirdiğinden değer kaybına dair taleplerin reddini talep ettiklerini, müvekkili şirket poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu eksiksiz olarak yerine getirdiğinden değer kaybına dair taleplerin reddini talep ettiklerini, öncelikle huzurdaki davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise yine izah olunan nedenlerle davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 15/02/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracının zarar görmesinden kaynaklı bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin davalılardan tazmini hususunda olduğu görülmüştür.

Konya . İş Mahkemesinin ... esas sayılı dava dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek incelenmiştir.

Sigorta Bilgi Gözetim Merkezine, Türkiye Sigorta Reasürans Aş'ye, ... Sigorta Aş' ne, ... Sigorta Aş' ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu 13/02/2026 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Fazlaya ilişkin hakları ile ek dava açma haklarının saklı olduğunu, 20.000,00 TL araç değer kaybının, kaza tarihi olan 15.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 1, 2 ve 3 numaralı davalılardan (... SİGORTA A.Ş. - ... A.Ş. - İhsan AKTAŞ) alınarak müvekkil davacıya verilmesini (Davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri dahilinde ve avans faizi ile birlikte alınarak), 22.612,80 TL araç mahrumiyet bedelinin, kaza tarihi olan 15.02.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte 2 ve 3 numaralı davalıdan (... A.Ş. - ... ) alınarak müvekkil davacıya verilmesini talep ettiklerini, bu nedenlerle haklı davalarının kabulüne, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin 10/11/2025 tarihli tensip zaptıyla dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiştir.

Mahkememize sunulan 11/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu trafik kazasında ... Plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 (Yüzde Yüz) kusurlu olduğunu, ... Plakalı araç sürücüsü ... kusurunun bulunmadığını, dava konusu ... Plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 40.000,00 TL olarak hesaplandığını, bu hasar onarım bedelinden ... Sigorta Anonim Şirketi'nin, ödediği 20.000,00 TL'nin mahsubu ile 20.000,00 TL kaldığı bu tutardan ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumlu olduğu, davalı ... ve ... Anonim Şirketi'nin müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğunu, dava konusu ... Plakalı aracın onarımdan kaynaklanan araç mahrumiyeti süresinin 10 gün, günlük araç kirasının 2.500,00 TL olup toplam araç mahrumiyeti tutarının 25.000,00 TL olarak tespit edildiği, 2.387,20 TL amortisman ve yakıt tasarrufu düşüldükten sonra kalan rakamın 22.612,80 TL olacağı, bu tutardan poliçe teminatlarında olmadığından davalı ... ve ... Anonim Şirketi'nin sorumluluğu bulunduğunu bildirir rapor sunulduğu görülmüştür.

Dava, trafik kazasından kaynaklı oluşan varsa bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazminine ilişkindir.

Mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalılar kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı, araç işleteni ve sürücüsü olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacısı bu zararlardan (değer kaybı yönünden) poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerekir.

Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporun olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu, davalı tarafın kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu değerlendirilerek yapılan hesaplama uyarınca bakiye değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini gerekir. Sigorta şirketince bakiye değer kaybı bedelinin ve bundan kaynaklı harç, yargılama gideri ve vekalet ücreti yargılama devam ederken ödendiği anlaşılmakla bu talep yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

ARABULUCULUK ÜCRETİ YÖNÜNDEN;

Kaza tarihinde ve poliçenin düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun ‘Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı’ başlıklı 97. maddesinde (Değişik:14/04/2016-6704/5 md.) “Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin birinci fıkrasında; "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine ilişkin aşağıdaki hükümler uygulanır." hükmü yer almaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrasında ise özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmayacağı düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun bu özel düzenlemesi karşısında dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanma yeri bulamaz.

Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvuru bulunduğu hallerde dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulamayacağının düzenlemesine göre;

Sigorta şirketine karşı açılan tazminat davası yönünden, özel kanun niteliğindeki 2918 s. KTK'nin 97. maddesi gereğince davadan önce sigorta şirketine başvurunun zorunlu olması ve bu durumda 6325 s. Kanunu'nun 18/A-18. maddesi gereğince, 18/A maddesindeki zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin sigorta şirketi yönünden uygulanamayacak olması nedeniyle, arabuluculuk tutanağının zorunlu arabuluculuk tutanağı olarak hazırlanmasına rağmen gerçekte ihtiyari arabuluculuk tutanağı niteliğinde olduğu kabul edilmiştir.

6100 s. HMK'nin 323. maddesine ve 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre de, ihtiyari arabuluculuk giderleri yargılama giderleri içerisinde gösterilmediğinden, bu davadaki yargılama giderlerine dahil edilemeyeceği, bu giderlerin sadece davacı sorumluluğunda olduğu sonucuna varılmıştır.

Nitekim Yargıtay HD'nin esas, karar; esas, karar; esas, karar; Konya BAM . HD ... esas ... karar sayılı ilamlarında da aynı yönde değerlendirme yapılmıştır.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1- Davacının bakiye değer kaybı bedeli maddi zararı talebine ilişkin olarak DAVALI ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ tarafından yargılama devam ederken davacıya ödeme yapıldığı anlaşılmakla bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

2- Araç mahrumiyet bedeli talebine yönelik davanın KABULÜ İLE; Davacının 15/02/2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 22.612,80 TL araç mahrumiyet bedeli maddi zararının, DAVALILAR ... Aş ve ... kaza tarihi olan 15/02/2025 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,

3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.544,68-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 615,40-TL peşin harç ve 112,32-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 816,96-TL harcın davalılar ... Aş ve ... müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

4-Hazine tarafından karşılanan 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından karşılanan 615,40-TL başvuru harcı, 615,40-TL peşin harç, 112,32-TL ıslah harcı, 1.582,50-TL posta ve tebligat gideri, 7.000,00-TL bilirkişi ücreti gideri, 87,50-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 10.013,12-TL yargılama giderinin davalı sigorta şirketi tarafından ödendiği anlaşılmakla, bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 22.612,80-TL vekalet ücretinin davalılar ... Aş ve ... müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

7-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT ... ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

Dair; davacı vekili ve davalı sigorta şirket vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı vekilinin yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi.26/03/2026

Katip Hakim