ankara 14. asliye ticaret mahkemesinde görülen menfi tespit davasında, çelik merdiven ve kedi yolu imalatına ilişkin eser sözleşmesi kapsamında verilen bononun teminat niteliği ile tamamlanan işin bedel tespiti istinaf bozması sonrası değerlendirilmektedir.

Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen menfi tespit davasında, çelik merdiven ve kedi yolu imalatına ilişkin eser sözleşmesi kapsamında verilen bononun teminat niteliği ile tamamlanan işin bedel tespiti istinaf bozması sonrası değerlendirilmektedir.

Özet: Taraflar arasındaki çelik merdiven ve kedi yolu imalatı sözleşmesi kapsamında verilen bononun teminat mı yoksa borç karşılığı mı olduğu ihtilafında açılan menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesi kararının istinafça bozulmasının ardından yapılan yeniden incelemede; bilirkişi raporu, davalı yüklenicinin protokoller uyarınca bir merdiven hariç tüm imalatları teslim ettiğini, ayıplı üretim bulunmadığını ve toplam iş bedelinin bononun 48.180,00 TLlik tutarıyla uyumlu olduğunu tespit etmiştir.

T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/187 Esas - 2025/255 Karar

Türk Ulusu Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : 2024/187 Esas

KARAR NO : 2025/255

DAVA : MENFİ TESPİT

DAVA TARİHİ : 08/09/2020

KARAR TARİHİ : 15/04/2025

YAZIM TARİHİ : 18/04/2025

Mahkememizde açılan Menfi Tespit davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA :

Davacı vekili ; Taraflar arasında çelik merdiven ve kedi yolu yapımına ilişkin sözleşme kapsamında takibe konu bononun teminat olarak verildiğini, 02/03/2020 tarihli sözleşmede bu hususun yazılı olduğunu, sözleşmeye ek olarak düzenlenen protokolde yer alan davalı edimlerinin yerine getirilmediğini, ancak buna rağmen davalı tarafından teminat niteliğinde bulunan bononun icra takibine konu edildiğini belirterek, ...... esas sayılı dosyasında takibe konu bono nedeniyle davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitine, takip nedeniyle ödenen 1.500,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini istemiştir.

YANIT :

Davalı vekili ;Takibe konu bononun teminat olmadığını, borca karşılık olarak verildiğini, bono da iki adet borçlunun bulunduğunu, bonunun kambiyo niteliklerini taşıdığını, sözleşme kapsamındaki davalı edimlerinin yerine getirildiğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLER :

-02.03.2020 tarihli sözleşme ve 08.06.2020 tarihli protokol,

-Davaya konu 48.100,00 TL bedelli bono,

-Bilirkişi raporu,

-...... E sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Davadaki talep, taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında teminat olarak düzenlendiği belirtilen bono nedeniyle kambiyo senetlerine mahsus yol ile başlatılan icra takibine karşı davacıların davalıya borçlu olunmadığının tespitine yönelik menfi tespit ve icra takibi nedeni ile ödenen miktarın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememiz tarafından yapılan yargılama sonucu davacıların bono nedeni ile davalıya 30.680,00 TL borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmiştir. Kararın istinaf incelemesi ...... Dairesi tarafından yapılmış, karar taraflar arasındaki protokol ve dava dışı ... kayıtları da incelenerek davalı tarafından yapıldığı belirlenen protokol kapsamındaki imalat miktarı ve ödeme ile ödeme amaçlı verilen bono miktarı da dikkate alınıp, bir kara verilmesi gerektiği belirtilip, kararımız kaldırılıp dava dosyası mahkememize iade edilmiştir.

...... esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davalı tarafından davacılar hakkında 25/06/2020 ödeme tarihli, 48.180,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak icra takibi başlatıldığı, takibe dayanak bononun kambiyo özelliklerini taşıdığı, bononun ön yüzünde ya da arka yüzünde teminat olduğuna ilişkin herhangi bir açıklamanın bulunmadığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasında 02/03/2020 tarihinde davacı şirketin yüklenicisi olduğu işe ilişkin olarak davalı ile çelik merdiven ve kedi yolları imalat işçiliğine ilişkin eser sözleşmesi niteliğinde protokol imzalanmış, işçilik birim fiyatının 800,00 TL/ton olarak belirlenmiş sözleşmenin gerçekleştirilmesi sırasında 08/06/2020 tarihinde taraflar arasında düzenlenen ek protokol ile ek protokol tarihine kadar 17.500,00 TL karşılığı işin yapıldığı ve 30.680,00 TL'lik ise işin yapılacağının kararlaştırıldığı, ek protokol kapsamında davacılar tarafından davalıya takibe konu senedin düzenlenerek verildiği, protokol içeriğinde bononun teminat senedi olduğu hususunun yazılı olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizin 07/12/2021 tarih, ......sayılı kararının ...... Dairesinin 09/02/2024 tarih, ...... sayılı kararı ile kaldırılmasına karar verilmekle, dosya yazılı esas sırasına kayıt edilerek yargılamasına devam olunmuştur.

İade kararı doğrultusunda araştırma yapılmak istenildiğinde, davacı vekili kendilerinde sunulan kayıtlar dışında başkaca belge olmadığı beyanını içeren 03/07/224 tarihli dilekçe sunmuş, dava dışı ... şirketinden yüklenimlerinde bulunan ... işinde çelik konstrüksiyon imalatlarına ilişkin kısımların yapılmasına ilişkin yüklenicilik veya sair nitelikte sözleşmeler, düzenlenen hakedişler, dayanak belgeler ve diğer tüm evrakların posta yoluyla gönderildiği görülmüştür.

Bölge Adliye Mahkemesi iade kararı sonrası görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen, gerekçeleri itibarı ile taraf kayıtlarına ve ..... iade kararına uygun olup, denetime açık olduğu için hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilen 27/01/2025 tarihli raporda da belirtildiği gibi, davalı taşeronun protokoller kapsamında bir adet standart merdiven dışında kalan imalatları davacıya teslim ettiği, teslim edilen imalatların ayıplı olduğunu ispatlayan delile dosya kapsamında rastlanılmadığı, bu işin bedeli 17.500,00 TL olup, ayrıca imalatı yapılacak diğer iş bedeli 30.680,00 TL olup, toplam iş bedelinin ( 17.500,00 TL+30.680,00 TL= 48.180,00 TL) 48.180,00 TL olması gerektiği belirtilmiştir.

Toplam bedeli 30.680,00 TL olan işin teslim edilmeyen standart merdiven için belirlenen 4.720,00 TLlik kısmı düşüldüğünde ikinci işten kaynaklanan iş bedeli alacağının ( 30.680,00 TL - 4.720,00 TL= 25 960,00 TL) 25.960,00 TL olması gerektiği, bu hali ile davalının toplam imalat alacağının ( 25.960 + 17.500 = 43.460 TL) 43.460,00 TL olması gerektiği kabul edilmiştir.

Davacıların yapılan iş nedeni ile davalıya verdikleri ve icra takibi ve davaya konu edilen bono bedeli 48.180,00 TL olup, davalı imalat alacağının 43.460,00 TL olması nedeni ile, ödeme amaçlı verilen 48.180,00 TL bedelli bono bedelinden davalının talep edebileceği iş bedeli alacağı olduğu kabul edilen 43.460,00 TL mahsup edildiğinde, davacıların icra takibine konu bono nedeni ile davalıya ( 48.180,00 TL - 43.460,00 TL= 4.720,00 TL) 4.720,00 TL borçlu olmadıkları, davacıların toplam imalat borçlarının 43.460,00 TL olduğu, bu nedenle icra takibi sırasında ödenen ve davalıdan geri istenilen 1.500,00 TL nin davacıların borçlu oldukları kabul edilen kısım için yapılıp bunun geri alınmasının da mümkün olmadığı kabul edilip, davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;

1-) Davanın KISMEN KABULÜNE,

Davacıların...... Esas sayılı icra takibi ve dayanağı olan keşidecisi ... Şirketi ,kefilin ... , lehtarın ... olduğu 08/06/2020 Düzenleme , 25/06/2020 ödeme tarihli , 48.180,00TL bedelli bono nedeniyle 4.720,00TL 'lik kısmı yönünden davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,

Davacıların istirdat taleplerinin reddine,

Koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatı isteğinin reddine,

2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40 TL harçtan, dava açılışında alınan 850,61 TL peşin harcın düşülmesi ile fazla alınan 235,21 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde YATIRANA İADESİNE,

3-) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.190,68 TL arabuluculuk ücretinin DAVACIDAN, 129,32 TL arabuluculuk ücretinin DAVALILARDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

4) Davacı tarafından yapılan 54,40 TL başvurma harcı, 181,50 TL tebligat ücreti, 9.650,00 TL bilirkişi ücreti, 75,60 TL posta gideri, toplamı 9.961,50 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 975,89 TL'si ile 615,40 TL harç toplamından oluşan 1.591,29 TL yargılama giderinin DAVALILARDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

5-) Davacının vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.720,00 TL vekalet ücretinin DAVALILARDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

6-) Davalıların vekil ile temsil edilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALILARA VERİLMESİNE,

7-) Kullanılmayan avansların Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin YÜZÜNE KARŞI, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde ...... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/04/2025

Katip ...... Hakim ......

e - imzalıdır e - imzalıdır

Bu gerekçeli karar güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.