t.c. istanbul 20. asliye ticaret mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan araç değer kaybı, orijinal parça farkı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatı davasına ilişkin kararı.

T.C. İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan araç değer kaybı, orijinal parça farkı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatı davasına ilişkin kararı.

Özet: Bir trafik kazasında park halindeki aracına çarpan kusurlu sürücü, araç sahibi ve sigorta şirketinden, aracında oluşan değer kaybı, orijinal parça farkı ve tamir süresince araç mahrumiyeti zararlarının tazmini talep eden davacıya karşı, davalı sigorta şirketi, başvuru eksikliği, kasko tercihini kullanma, değer kaybı hesaplama kriterleri ve araç mahrumiyetinin teminat dışı kalması gibi savunmalarla davanın reddini istemiş, uyuşmazlığın arabuluculukta çözülememesi üzerine mahkemece bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

T.C.

İSTANBUL

20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2025/563 Esas

KARAR NO:2026/349

DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :08/08/2025

KARAR TARİHİ:02/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

TALEP: Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; 09.06.2025 tarihinde davalı ...’ye ait ve davalı ... sevk ve idaresindeki, davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde hem ZMMS hem de kasko poliçesiyle sigortalı olan ... plakalı aracın, müvekkiline ait park halindeki ... plakalı araca arkadan çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın oluşumunda davalı sürücünün %100 asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza sebebiyle müvekkiline ait araçta ağır hasar meydana geldiğini, hasar bedelinin müvekkilinin kasko şirketinden tahsil edildiğini ancak araçta ciddi değer kaybı oluştuğunu, onarım sürecinde orijinal parçalar yerine yan sanayi parçalar takılması sebebiyle parça değer farkı zararı doğduğunu ve aracın serviste kaldığı 30 gün boyunca müvekkilinin ikame araçtan yoksun kalarak mağdur olduğunu, zararların tazmini amacıyla davalı sigorta şirketine yapılan başvuru ve sonrasındaki arabuluculuk sürecinin olumsuz sonuçlandığını belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla haksız fiil ve mevzuat hükümleri uyarınca müştereken ve müteselsilen sorumlu olan davalılardan şimdilik 700,00 TL değer kaybı, 200,00 TL orijinal parça farkı bedeli ve 100,00 TL araç mahrumiyet tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek faizleriyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve iddia etmiştir.

CEVAP: Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafın başvuru aşamasında Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda sayılan zorunlu belgeleri ve hasar onarımına ilişkin kasko evrakları ile ekspertiz raporunu müvekkili şirkete ibraz etmediğini belirterek davanın öncelikle başvuru şartı eksikliğinden usulden reddine karar verilmesini, davacının araç onarımını kendi kasko şirketi nezdinde yaptırarak seçimlik hakkını kullandığını, bu aşamadan sonra müvekkili şirketten bakiye tamir veya parça bedeli talep edemeyeceğini, araç değer kaybının ancak Genel Şartlar'daki kriterlere ve aracın geçmiş hasar kaydı durumuna göre belirlenebileceğini, talep edilen araç mahrumiyet bedelinin ise poliçe teminatı kapsamı dışında kalan dolaylı bir zarar olduğunu ve müvekkili şirketin kaza tarihinden itibaren faizden sorumlu tutulamayacağını ileri sürerek, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER: ... ve ... ATM 023 plakalı araçların trafik tescil kayıtları, ... plakalı aracın onarımına ilişkin kayıtlar, hasar dosyası, sigorta poliçeleri, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS ile sigortalanan ve davalı ...'ye ait ve davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen orjinal parça farkı bedeli değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09/06/2025 tarihinde davalı ...'ye ait davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın seyir halindeyken direksiyon hakimiyetini kaybederek davacı tarafa ait ... plakalı araca çarptığını, araçta kazadan kaynaklı olarak değer kaybı, araç mahrumiyet bedeli ve orjinal parça farkından kaynaklı hasar bedelinin oluştuğunu ve davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu belirterek belirsiz alacak niteliğindeki değer kaybı tazminatı, orjinal parça farkı bedeli ve araç mahrumiyet tazminatının hesaplanarak kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıya ait aracı tamirinin kasko sigortacısı tarafından yapıldığını, bu aşamadan sonra bakiye tamir bedelinin talep edilmesinin mümkün olmadığını, bu talebin kasko sigortacısına yöneltilmesi gerektiğini, araç mahrumiyet talebinin teminat dışı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 15/01/2024 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde Makina Mühendisi Bilirkişi ... ve Sigorta Alanında Uzman Bilirkişi ... tarafından 09/02/2026 tarihinde düzenlenen bilirkişi heyet raporuna göre; "Meydana gelen trafik kazasında, ... plakalı araç sürücüsü ...' nin aracı ile seyir halindeyken yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, mahal şartlarını ve mevcut yol-zemin durumunu dikkate alarak seyrini temkinli ve tedbir alabilecek vaziyette sürdürmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, kendisiyle aynı istikamette ön ilerisinde ilerleyen aracın seyir durumunu dikkate almadan bu araca arkadan önlemsizce çarptığı anlaşılmakla, D-100 Karayolu üzerinde seyir halinde iken, yolun icap ve şartları ile aracının teknik özelliklerine uygun süratle seyretmesi, kazanın meydana geldiği yolun taşıt trafiği özelliği dolayısıyla dikkatli ve özenli olması, aracının hızını yol ve hava şartlarına göre zamanında tedbir alabileceği düzeye göre ayarlaması, dikkatini yola vererek ön ilerisinde seyir halinde olan ... plakalı araçla arasında güvenli ve yeterli takip mesafesine uyması, çarpmayı önlemek için zamanında etkili direksiyon veya fren terdbiri alması gerekirken bu kurallara uymayarak trafik güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, ... plakalı aracın arka kısımlarına kendi aracının ön kısımlarıyla çarparak maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğu, 2918 Sayılı KTK’ nun 47/d (Trafik kurallarına uymama), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 52/b-c (hızlarını önlerindeki araçla arasındaki mesafeyi göz önünde bulundurarak güvenli seviyede tutmamak), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 56/C ( takip mesafesi) maddelerini ihlal ettiği, trafikte sürücülerin Asli Kusurlu hallerinin belirtildiği 2918 Sayılı KTK’ nun 84/d maddesinde (arkadan çarpma) tarif edildiği gibi ... plakalı araca arkadan çarpmış olduğu anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...'ın olan kazada ihlal ettiği trafik kuralının olmadığı, kazada kusurunun bulunmadığı, hasar Ekspertiz raporunda aracın onarımı için değiştirilen parçaların; bagaj fitili, arka amblem, model yazısı, çeki demiri kapağı, arka tampon iç orta taşıyıcı, arka tampon sol - sağ braket, arka panel kaplaması, arka tampon ve bagaj kapağı nikelajı olduğu, hasarın onarımı için tamir edilmesi gereken parçaların; kaporta onarım boya işçiliği (yeni parçaların montaj / boya işçiliği, arka tampon spoyleri, bagaj kapağı, arka tampon demiri, arka panel onarım / boya işçiliği) olduğu, toplam hasar miktarının iskontolu olarak orijinal parçalar üzerinden kdv dahil 129,578.47 TL olduğu, hasar dosyası incelendiğinde, dava konusu aracın onarımının ... Otomotiv Yedek Parça Hizmetleri (...) firmasından sigorta firması tarafından temin edilen orijinal parçalar kullanılarak, sigorta firmasının anlaşmalı olduğu ... Otomotiv San. Tic. A.Ş. Servis firmasında aracın onarımının hasar ekspertiz raporunda tespit edildiği gibi KDV dahil 129,578.47 TL'ye tamir edilmiş olduğu, davacı taraf, aracın onarımında orijinal parçalar yerine eşdeğer parçalar kullanıldığını iddia ederek orijinal parça farkını talep etmiş ise de, hasar ekspertiz raporundan aracın onarımının orijinal parçalar kullanılarak yapıldığı, dava konusu ... plakalı, 2021 model ... marka /model aracın, dava konusu trafik kazasında hasarlanmış olmasından dolayı, değer kaybının, kaza tarihi itibarıyla 125.000,00 TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın olan kazada hasarlanmış olmasından dolayı, aracın tamir edilebileceği 12 günlük makul mahrumiyet süresi için oluşan mahrumiyet bedelinin KDV dahil 39.521,00 TL olduğu" şeklinde rapor düzenlenmiştir.

Davacı vekilinin 23/03/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi ile 700,00 TL olarak talep ettiği değer kaybı tazminatını 124.300,00 TL artırarak toplamda 125.000,00 TL olarak belirli hale getirdiği, 100,00 TL olarak talep ettiği araç mahrumiyet bedelini 39.421,00 TL artırarak toplamda 39.521,00 TL olarak belirli hale getirdiği, tamamlama harcını yatırdığı, talep arttırım dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 09.06.2025 tarihinde davalı sürücü ...'nin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile seyir halindeyken aracının ön kısımları ile ön ilerisinde aynı yön ve aynı istikamette seyir halinde olan davacı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, ... plakalı araç sürücüsü ...'nin aracı ile seyir halindeyken yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, mahal şartlarını ve mevcut yol-zemin durumunu dikkate alarak seyrini temkinli ve tedbir alabilecek vaziyette sürdürmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, kendisiyle aynı istikamette ön ilerisinde ilerleyen aracın seyir durumunu dikkate almadan bu araca arkadan önlemsizce çarptığı anlaşılmakla maddi hasarlı trafik kazasına neden olduğu, kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, düzenlenen bilirkişi raporunun olayın oluş şekline ve kaza tespit tutanağına uygun olarak düzenlendiği anlaşılmakla hükme esas alınmıştır. Davacı taraf, aracın onarımında orijinal parçalar yerine eşdeğer parçalar kullanıldığını iddia ederek orijinal parça farkını talep etmiş ise de, hasar ekspertiz raporunda aracın onarımının orijinal parçalar kullanılarak yapıldığının tespit edildiği anlaşılmakla davacı tarafın orjinal parça farkından kaynaklı bakiye hasar bedelinin reddine karar verilmiştir. Dava konusu ... plakalı aracın almış olduğu darbenin etkisiyle hasarlanmış olmasından dolayı, hasarsız olan muadillerine göre, oluşan tramer kaydının da etkisi ile değerinde düşüş olacağı, değer kaybı tazminatının oluşacağı, bilirkişi raporunda da hesaplandığı üzere Yargıtay içtihatlarına uygun şekilde aracın hasarlı parçaları dikkate alınarak, aracın kazadan önceki fiili durumu ile kazadan sonraki durumu dikkate alınarak değer kaybı tazminatının 125.000,00 TL olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir. Söz konusu değer kaybı tazminatından davalı araç maliki, sürücüsü ve davalı ZMM sigortacısının müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir. Dava konusu ... plakalı aracın olan kazada hasarlanmış olmasından dolayı,aracın tamir edilebileceği 12 günlük makul mahrumiyet süresi için oluşan mahrumiyet bedelinin KDV dahil 39.521,00 TL olduğu Mahkememizce kabul edilmiştir. Söz konusu araç mahrumiyet tazminatından davalı araç maliki, sürücüsünün sorumlu olduğu, dava dilekçesinde her üç davalı bakımından müştereken ve müteselsilen tahsili talep edilmişse de ZMMS poliçe teminat kapsamında olmaması nedeniyle davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığı Mahkememizce kabul edilmiştir. Düzenlenen bilirkişi raporun dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu kabul edilerek davanın belirsiz alacak davası açıldığı gözetilerek talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kısmen kabulü ile; davacının 125.000,00 TL değer kaybı tazminatının 09/06/2025 tarihinden itibaren (davalı ... Sigorta yönünden 24/07/2025 tarihinden itibaren) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, davacının 39.521,00 TL araç mahrumiyet tazminatının 09/06/2025 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, davalı ... Sigorta yönünden araç mahrumiyet talebinin teminat kapsamında olmaması nedeniyle reddine, davacının koşulları oluşmayan hasar tazminatı talebinin reddine, karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Temerrüt ve faiz yönünden ise; davaya konu edilen zarar doğurucu haksız fiil, trafik kazası şeklinde gerçekleşmiş olup, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Ancak haksız fiil faili olan sürücünün eylemi sonucu oluşan zararla ilgili, araç işleteninin sorumluluğunu teminat altına alan trafik sigortacısının, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerekir. Davacı tarafın, davadan önce başvurusunun bulunmadığı durumda ise, dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekir. Davacı tarafça 11/07/2025 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, 8 iş günü sonrası olan 24/07/2025 tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmiştir, sigortalı araç hususi araç olmakla yasal faizi istenebileceği Mahkememizce kabul edilmiştir.

KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;

a.)Davacının 125.000,00 TL değer kaybı tazminatının 09/06/2025 tarihinden itibaren (davalı ... Sigorta yönünden 24/07/2025 tarihinden itibaren) yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

b.)Davacının 39.521,00 TL araç mahrumiyet tazminatının 09/06/2025 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, davalı ... Sigorta yönünden araç mahrumiyet talebinin teminat kapsamında olmaması nedeniyle reddine,

c.)Davacının koşulları oluşmayan hasar tazminatı talebinin reddine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 11.238,43-TL nisbi karar harcından daha önceden yatırılan toplam 3.415,40-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 7.823,03-TL harcın (davalı ... Sigorta A.Ş. 5.123,35-TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,

3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin kabul red oranına göre 4.594,48-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek (davalı ... Sigorta A.Ş 4.556,30 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) hazineye gelir kaydedilmesine, 5,52-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,

4-Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

5-Davalı ... Sigorta A.Ş. lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 1.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine,

6-Davacı tarafça yatırılan 615,40-TL başvurma harcı, 615,40-TL peşin harç ve 2.800,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 4.030,80-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

7-Davacı tarafından yatırılan 16.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 2.038,50-TL posta giderinden ibaret toplam 18.038,50-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 18.016,85-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... Sigorta A.Ş 17.867,13 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

8-Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacı tarafa re'sen iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.

02/06/2026

Katip ...

e-imzalı*

Hakim ...

e-imzalı*