Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin, kambiyo senedine dayalı icra takibine konu çekteki imzanın davacıya ait olmadığını tespit eden menfi tespit davası gerekçeli kararı.
Özet: Kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında davacı, aleyhine başlatılan icra takibine dayanak 59.115,00 TLlik çek üzerindeki imzanın kendisine ait olmadığını ve davalıyla ticari ilişkisi bulunmadığını iddia etmiştir. Davalı ise davanın süresinde açılmadığını ve önceki bir davanın kendi lehine sonuçlandığını ileri sürmüştür. Mahkemece alınan bilirkişi raporu sonucunda, davaya konu 59.115,00 TL bedelli çek üzerindeki imzanın davacıya ait olmadığı kesin olarak tespit edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO :
KARAR NO :
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLLERİ :
DAVALI :
VEKİLLERİ :
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/10/2023
KARAR TARİHİ : 17/06/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Diyarbakır İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı başlatılan takibe dayanak yapılan ...bank ...Şubesine Ait, ...Seri No'lu, Keşide Yeri Diyarbakır, Keşide Tarihi ...olan 59.115,00 TL bedelli çek ile kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığını, takibe konu çek düzenlenme tarihinin altında yer alan imza müvekkile ait olmadığını, davalı ile müvekkili arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı gibi çekte cirosu olan firmalar ile de müvekkilin herhangi bir ilişkisi bulunmamaktadır. çekte cirosu bulunan firmalar ile müvekkilin ticari defterleri incelendiğinde bu durum sübut bulacağını, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini icra takibinin iptaline ve kötü niyetli ve ağır kusurlu olunması sebebiyle de davalı tarafın dava konusu alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Davanın süresi içinde açılmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, İş bu bu davada davacı haklı çıksa dahi müvekkil şirket aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, çekin iş bu davada kötü niyet tazminatına hükmedilemeyeceğini, iş bu davaya konu çekle ilgili olarak başlattığımız takip sonrasında ...çekteki imzanın kendisine ait olmadığından bahisle Diyarbakır ...İcra Hukuk Mahkemesinde ...Esas sayılı dava dosyasını açtığını, davanın müvekkili şirket lehine sonuçlandığını, davacının davasının reddine, davacının davaya konu bedelin yüzde 20 sinden az olmamak üzere tazminata çarptırılmasına , yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, kambiyo senedine dayalı başlatılan icra takibinden dolayı imza inkarına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktasının Diyarbakır İcra Dairesinin ...esas sayılı dosyasına dayanak olarak yapılan ...bank ...Şubesine ait, ...seri numaralı, ...keşide tarihli, 59.115,00 TL bedelli çek üzerindeki imzanın davacı asile ait olup olmadığının tespiti ile buradan varılacak sonuca göre ilgili icra dosyası nedeni ile davacının borçlu olup olmadığının tespiti ve kötü niyet tazminat koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmesine ilişkin olduğu anlaşıldı.
Davacı, dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ...dosya numarası ile ...tarihinde arabuluculuğa başvurmuş, tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşılmıştır.
Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, davacının mukayeseye esas imza örnekleri alınmış, imza incelemesine esas olmak üzere davacıya ait ıslak imzalı belge asılları ve icra takibine konu edilen çek aslı celbedilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu edilen çekteki imzanın davacının eli ürünü olup olmadığının tespiti amacıyla bilirkişi raporu alınmıştır.
Davalı alacaklı tarafından ...bank ...Şubesine ait...seri numaralı, ...keşide tarihli, 59.115,00 TL bedelli çeke dayalı olarak, keşideci ve lehtar aleyhine Diyarbakır İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Davalı, dava konusu çeke ciro yolu ile hamil olmuştur. İmza inkarı, çeki elinde bulunduran herkese karşı ileri sürülebilen mutlak def'i niteliğindedir.
Takibe ve davaya konu edilen çekteki keşideci imzasının davacıya ait olup olmadığının tespiti amacıyla İstanbul ATK dan aldırılan ...tarihli İstanbul ATK raporunda özetle; " İnceleme konusu çekte ...adına atılı imza ile ...mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzanın mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...eli ürünü olmadığı" raporda ibraz edilmiştir.
Dava konusu çek ile aynı koçanda bulunan çek yönünden imza incelemesine yönelik düzenlenen ...tarihli İstanbul ATK raporunda özetle; "İnceleme konusu "59.115 TL" bedelli çekte atılı keşideci imzası ile ilgili evvelce ...tarihli raporumuzun düzenlendiği, eklenilecek husus bulunmadığı, inceleme konusu 95.300 TL bedelli çekte atılı keşideci imzası ile ...mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzanın ...eli ürünü olduğu, inceleme konusu çeklerde atılı keşideci imzaları arasında tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığı" raporda ibraz edilmiştir. Alınan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olması nedeni ile rapor hükme esas alınmıştır.
Elde ki davada, davalı tarafından davacı aleyhine başlatılan icra takibinin dayanağı davacının keşideci olarak gösterildiği çektir. Çekte yer alan keşideci imzasının davacıya ait olmadığı ve...tarihli ATK raporundan anlaşıldığı üzere dava konusu çek ile aynı koçanda bulunup aynı imzayı ihtiva ederek veya davacının imzasını taşımayarak ödenmiş bir çekin bulunmadığının anlaşılması karşısında dava konusu çekten dolayı davacının herhangi bir ödeme yükümlülüğü bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Öte yandan icra takibi davacı keşideci ile dava dışı ciranta aleyhine başlatıldığından imzaların bağımsızlığı ilkesi gereğince sadece davacı yönünden, davanın kabulü ile takibe konu edilen çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi gerekmiştir.
Davacının kötüniyet tazminatına ilişkin olarak, davalı-takip alacaklısının ciranta olduğu, senetteki imzanın ciranta olmakla davacıya ait olup olmadığını bilebilecek durumda olmadığı, kötü niyetli sayılamayacağı anlaşılmakla, yasal koşulları oluşmadığından davacının tazminat reddine karar verilmesi gerekmiştir(Benzer yönde karar için bakınız Yarg. 19.HD.'nin 2016/8699 E., 2017/3789 K. Sayılı kararı).
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; ...bank ...Şubesine ait, keşidecisi ...olan, ...keşide tarihli, ...seri numaralı, 59.115,00 TL bedelli çeke dayalı başlatılan Diyarbakır İcra Müdürlüğü ...esas sayılı takip nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2- Kötü niyet tazminatı şartları oluşmadığından bu yönden davacının isteminin reddine,
3- İcra inkar tazminatı şartları oluşmadığından bu yönden davalının isteminin reddine,
4-Alınması gereken karar ve ilam harcından peşin alınan 1.009,54 TL harcın mahsubu ile 3.028,60 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından1.009,54 TL peşin harç ile 269,85 TL başvurma harç olarak yatırılan toplamda 1.279,39 TL'nın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından tebligat ve posta masrafı ve ATK faturası olarak sarf edilen toplamda 13.421,75 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından tebligat ve posta masrafı olarak sarf edilen toplamda 300,00 TL yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
9- 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği Adalet Bakanlığı tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen iki taraf için iki saatlik ücret tutarı karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
10- HMK.'nın 333. maddesi ve HMKY'nin 47. maddesi gereğince gider avansının kullanılmayan kısmının yazı işleri müdürü tarafından ilgilisi hesap numarası bildirilmiş ise hesabına aktarılmasına, aksi halde masrafın gider avansından karşılanmak suretiyle PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilerek iadesinin sağlanmasına,
Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip Hakim